Dochody z pracy w Słowenii – jaki podatek?

Na podstawie polskiej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT) za polskiego rezydenta podatkowego uznaje się osoby, przebywające w Polsce dłużej niż 183 dni w danym roku, bądź też posiadające tu ośrodek interesów życiowych.

Oznacza to, że jeżeli dana osoba, podejmując pracę w Słowenii np. pozostawi najbliższą rodzinę w Polsce, dla celów rozliczeń z fiskusem będzie ona traktowana jako polski rezydent podatkowy.

Wiąże się z tym obowiązek deklarowania i opodatkowania w Polsce dochodów uzyskiwanych w innych państwach.

Jednakże w sytuacji, w której ta sama osoba  przeniosłaby do Słowenii swój ośrodek interesów życiowych i spędzałaby w Polsce mniej niż 183 dni w roku, będzie ona uważana za nierezydenta podatkowego Polski.

Z kolei za rezydenta podatkowego Słowenii będzie uznana osoba fizyczna, bez względu na narodowość jeśli:

- ma formalne powiązanie z miejscem zamieszkania w Słowenii (tj. ma stałe miejsce zamieszkania w Słowenii, jest pracownikiem słoweńskiej służby publicznej pracującym za granicą lub jest słoweńskim rezydentem zatrudnionym w instytucji Unii Europejskiej) lub

- posiada aktualne miejsce zamieszkania w Słowenii (tj. najczęściej przebywa w Słowenii lub ma centrum interesów personalnych i ekonomicznych lub jego pobyt w Słowenii przekroczył 183 dni w danym roku podatkowym).

W przypadku, gdy Polak, będący polskim rezydentem podatkowym zostanie również uznany za rezydenta podatkowego Słowenii, powstały w konsekwencji konflikt podwójnej rezydencji zostanie rozstrzygnięty na podstawie konwencji zawartej pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a Republiką Słowenii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku.

PIT w Słowenii

W przypadku podjęcia pracy przez Polaka u słoweńskiego pracodawcy, ten ostatni ma obowiązek w ciągu ośmiu dni od rozpoczęcia pracy zgłosić ten fakt w urzędzie do spraw zatrudnienia.

W tym celu należy przedstawić kopię dokumentu, poświadczającego narodowość pracownika, oraz kopię umowy o pracę stwierdzającej, że będzie ona wykonywana na terenie Słowenii.

Pracownik zostanie wówczas objęty ubezpieczeniem zdrowotnym, emerytalnym, inwalidzkim i ewentualnie macierzyńskim.

Polak, który zamierza podjąć pracę w Słowenii ma obowiązek zarejestrowania się w tamtejszym systemie podatkowym. Podstawę opodatkowania stanowi dochód danej osoby, pomniejszony o odliczenia i ulgi.

Podobnie jak w Polsce, system słoweński przewiduje wpłacania zaliczek na podatek przez cały rok. W sytuacji, gdy pracodawca ma swoją siedzibę w Słowenii, uiszcza on stosowne kwoty w imieniu pracownika. Płatnicy są zobowiązani do zapłacenia podatku w ciągu 6 dni od wypłaty wynagrodzenia.  

Warto dodać, że dochód uzyskiwany przez osoby fizyczne w danym roku podatkowym podlega w Słowenii opodatkowaniu PIT. Rok podatkowy w Słowenii jest tożsamy z rokiem kalendarzowym. Rezydenci podatkowi tego kraju są przy tym zobowiązani zadeklarować i opodatkować w Słowenii cały światowy dochód.

Z kolei nierezydenci rozliczają się z fiskusem słoweńskim tylko od dochodów mających źródło w Słowenii. Od 1 stycznia 2007 r. walutą obowiązującą w Słowenii jest euro.

W prawie słoweńskim rozróżnia się sześć kategorii dochodów:

- dochód ze stosunku pracy,

- dochód z prowadzonej działalności gospodarczej czy profesjonalnej,

- dochód z rolnictwa lub leśnictwa,

- dochód z własności (najem, należności licencyjne, odsetki i dywidendy),

- dochód z tytułu posiadania praw własności i dochody kapitałowe,

- inny dochód światowy (np. nagrody, podarunki, stypendia itp).

Skala PIT w Słowenii w roku 2011

Podstawa obliczenia podatku (w euro)	Podatek wynosi
Do 7.634,40	16%
Ponad 7.634,40 do 15.268,77	1.221,50 euro + 27% nadwyżki ponad 7.634,40 euro
Ponad 15.268,77	3.282,78 euro + 41% nadwyżki ponad 15.268,77 euro

Należy podkreślić, że do dochodu ze stosunku pracy włącza się cały dochód osiągnięty przez daną osobę fizyczną, związany z jej przeszłym i obecnym stosunkiem pracy w Słowenii.

Opodatkowaniu podlegają więc np.: roczne wynagrodzenie za pracę, dodatki do płacy i inne dochody za świadczone usługi. W Słowenii podatek zapłacimy również od dodatku za rozłąkę; nagród, odpraw, dodatków solidarnościowych.

Opodatkowaniu podlegają ponadto dodatki zapewnione pracownikowi i jego rodzinie, prawa autorskie oraz dochód z patentów.

Natomiast wydatki poniesione przez pracownika, a następnie zwrócone mu przez pracodawcę nie są włączane do podstawy opodatkowania, do limitu określonego przez regulacje ustawodawcy słoweńskiego.

Co ważne, w Słowenii każda osoba fizyczna traktowana jest jako samodzielny podatnik. Nie ma możliwości wspólnego rozliczania małżonków czy członków rodziny.

---

Zeznania roczne w Słowenii

Jak już wspomniano, słoweński PIT jest pobierany w ciągu roku podatkowego poprzez system zaliczek na podatek z finalnym rozliczeniem w roku następnym. Projekt zeznania podatkowego osoby fizycznej jest przygotowywany przez władze skarbowe Słowenii i przesyłany do podatników, którzy osiągnęli dochód do opodatkowania.

Projekt jest wysyłany do 31 maja następującego po zakończeniu danego roku podatkowego. Po jego otrzymaniu podatnik ma 15 dni, aby złożyć ewentualne odwołanie do urzędu skarbowego w zakresie zawartych w projekcie danych.

Jeśli zaś podatnik nie ma zastrzeżeń do przysłanej przez urząd skarbowy informacji o kwocie podatku rocznego do zapłaty, powinien dokonać wpłaty podatku należnego (stanowiącego różnicę między finalną kwotą podatku do zapłacenia, a kwotą zaliczek wpłaconych w ciągu roku) w ciągu 45 dni, liczonych od dnia, kiedy informacja o podatku została wysłana przez urząd skarbowy.

Jeśli kwota zaliczek przewyższa kwotę podatku należnego wówczas powstaje nadpłata, podlegająca zwrotowi również w terminie 45 dni.

Jeśli podatnik nie otrzymał projektu zeznania podatkowego od władz skarbowych, wówczas jest zobowiązany samodzielnie przygotować i wysłać swoje zeznanie podatkowe do 30 czerwca następującego po zakończeniu danego roku podatkowego.

Podatek oblicza także urząd skarbowy i jest on zobowiązany przekazać podatnikowi pisemnie kwotę podatku do zapłacenia w terminie do 31 października następującego po zakończeniu danego roku podatkowego.

Po otrzymaniu takiego zawiadomienia z urzędu skarbowego, podatnik ma obowiązek zapłaty podatku rocznego w terminie 30 dni od dnia wysłania przez organ podatkowy informacji o wysokości podatku Jeśli kwota zaliczek wpłaconych przewyższa kwotę podatku należnego wówczas powstaje nadpłata, którą słoweński urząd skarbowy zwraca także w terminie 30 dni podatnikowi.

Dochody z pracy na Słowacji - jaki podatek?

Dochody z pracy w Portugalii - gdzie zapłacić podatek?

Z jakich ulg skorzystamy w Słowenii

W Słowenii obowiązuje szeroki katalog ulg i zwolnień podatkowych, jednak skorzystać z niego mogą tylko rezydenci podatkowi tego kraju.

W 2011 r. w Słowenii obowiązuje przede wszystkim generalna ulga, w postaci kwoty wolnej od podatku w wysokości od 3 143, 57 EUR do 6 205,68 EUR.

Rezydenci podatkowi Słowenii mogą również zastosować ulgę dla osób niepełnosprawnych, ulgę dla seniorów, oraz ulgę związaną z wychowywaniem małoletnich dzieci. 

Od dochodu do opodatkowania odlicza się również składki na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne (w części dotyczącej pracownika).

Jednocześnie, trzeba pamiętać, że dochód obywatela polskiego za pracę wykonywaną przez niego na terytorium Słowenii będzie zwolniony ze składek do słoweńskiego systemu ubezpieczeniowego jedynie w sytuacji, gdy będzie on posiadał certyfikat E101 lub E102 wydany na czas jego pracy na terytorium Słowenii przez polskie władze ubezpieczeniowe.

W sytuacji, gdy wynagrodzenie Polakowi wypłaca pracodawca słoweński, od składników dochodu z tytułu umowy o pracę odprowadza się do słoweńskiego systemu ubezpieczeniowego składki na ubezpieczenie społeczne - zarówno część pracownika, jak i część pracodawcy.

Natomiast, jeśli Polak wykonuje swoje obowiązki w Słowenii na podstawie polskiej umowy o pracę, będzie na nim ciążył obowiązek odprowadzania składek na słoweńskie ubezpieczenie społeczne.

Joanna Stolarek jest doradcą podatkowym, starszym konsultantem w dziale prawno-podatkowym PwC.