Moment powstania przychodu w przypadku usług budowlanych

Co do zasady zgodnie z przepisami ustaw zarówno PIT i CIT przychód z tytułu świadczenia usług powstaje w dniu wykonania usługi jej częściowego wykonania, nie później jednak niż w dniu wystawienia faktury albo uregulowania należności za wyjątkiem usług rozliczanych w okresach rozliczeniowych.

Generalnie świadczący usługę ma obowiązek uznać konkretną płatność za przychód i powinna ona być zapłatą za co najmniej częściowo wykonaną usługę.

Jeśli zaś chodzi o usługi, roboty budowlane, instalacyjne, montażowe itp. to moment wykonania usługi określa się zazwyczaj na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego, w którym inwestor potwierdza m. in. akceptację prac wykonanych przez wykonawcę i jednocześnie potwierdza wykonanie uzgodnionych wcześniej prac.

Dlatego to data podpisania protokołu decydowała będzie o powstaniu obowiązku podatkowego.

Polecamy: serwis Koszty

Może się jednak okazać, że mimo wcześniejszych ustaleń usługobiorca będzie zwlekał z odbiorem wykonanych prac, wówczas dokumentem dzięki któremu będzie można określić moment powstania obowiązku podatkowego może być kosztorys podwykonawczy. Zgodnie bowiem z interpretacją Drugiego Urzędu Skarbowego w Katowicach z 28 maja 2004 r., sygn.: IIUSPP/443/64/31/68294/-04 oraz orzeczenia SN z 7 kwietnia 1998 r., sygn.: IICKN 673/97, wykonawca usługi może wystawić fakturę za wykonaną usługę i wykazać przychód podatkowy na podstawie ww. kosztorysu. 

Ze stanowiska organów podatkowych jasno wynika, że jeśli:
- w umowach o świadczenie usług budowlanych zawierają zapisy dotyczące sposobu realizacji inwestycji, harmonogramu prac, warunków odbioru wykonanych określonych robót (etapów) w całości inwestycji, a ponadto
- z umowy wynika, iż rozliczenie inwestycji następować będzie za poszczególne skończone roboty, np. wykonania instalacji elektrycznej w jednym z budynków kiedy na całą inwestycję składa się 20 takich budynków, co potwierdzi protokół zdawczo-odbiorczy

to należy wówczas uznać, że moment wystawienia faktury za wykonaną konkretną robotę będzie jednocześnie momentem powstania przychodu. 

W innej sytuacji, kiedy z umowy wynika, iż odbiór i rozliczenie zrealizowanych robót nastąpi między stronami dopiero po zakończeniu całościowej inwestycji budowlanej, bez częściowych odbiorów i rozliczeń za poszczególne wykonane prace to wówczas przychód powstanie w momencie całkowitego zakończenia i rozliczenia całej inwestycji. Takie stanowisko zajął również podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów w odpowiedzi z dnia 13 czerwca 2003 r. na interpelację nr 3834 w sprawie rozliczenia dla celów podatku dochodowego od osób prawnych przychodów i kosztów ich uzyskania w firmach budujących drogi publiczne.