Czy można odliczyć straty z funduszy inwestycyjnych

NIE

Zgodnie z treścią art. 30a ust. 1 pkt 5 ustawy o PIT, od dochodu z tytułu udziału w funduszach kapitałowych pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy wg stawki 19%.

Opodatkowany jest dochód, czyli uzyskany przychód w następstwie umorzenia jednostek uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym, pomniejszony o koszty uzyskania przychodu. Z uwagi na treść art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT kosztem uzyskania przychodu są tu wydatki na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych.

Z powstałego w ten sposób obowiązku podatkowego podatnik nie rozlicza się samodzielnie. Jak stanowi bowiem art. 41 ust. 1 i 4 ustawy o PIT, towarzystwo funduszy inwestycyjnych (jako płatnik) powinno obliczyć, pobrać i odprowadzić zryczałtowany podatek do właściwego urzędu skarbowego w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano podatek.

Ponadto płatnik obowiązany jest złożyć we właściwym urzędzie skarbowym roczną deklarację PIT-8AR, w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym, zgodnie z treścią art. 42 ust. 1a ustawy o PIT.

Ale czy można odliczyć od dochodu straty z inwestycji w fundusze? Niestety nie.

Co prawda w art. 9 ust. 3 ustawy o PIT zawarto zasadę, która pozwala na odliczenie straty.

Zgodnie z tym przepisem poniesioną stratę z danego źródła przychodów można odliczać od dochodu z tego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych. Jednak nie można rocznie odliczyć więcej niż 50% tej straty.

Tak np. możemy rozliczać podatkowo straty z własnych inwestycji giełdowych, rozliczanych samodzielnie w PIT-38. Straty możemy również odliczać z samodzielnego obracania udziałami w spółkach kapitałowych poza giełdą.

Jednak nie możemy zastosować tej zasady do strat z funduszy inwestycyjnych. W art. 30a ust. 5 ustawy o PIT zawarty jest zakaz odliczania straty z tytułu udziału w funduszach kapitałowych. Dochodu z udziału w funduszu kapitałowym nie można zatem pomniejszyć o straty z tytułu udziału w funduszu kapitałowym ani o inne straty z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych, poniesione w roku podatkowym i w latach poprzednich.

Również z art. 9 ust. 6 ustawy o PIT wynika, że strat z funduszy inwestycyjnych nie da się odliczyć na zasadach określonych w art. 9 ust. 3. Nie zostały bowiem w nim wymienione straty z tytułu udziału w funduszach kapitałowych.

W okresie koniunktury:
10 stycznia 2007 r. - wartość jednostki uczestnictwa 50,00 zł,
10 października 2007 r. - wartość jednostki uczestnictwa 70,00 zł.

Podatnik nabył 2 tys. jednostek uczestnictwa 10 stycznia 2007 r., poniósł koszt w wysokości 100 000,00 zł. 10 października 2007 r. zlecił umorzenie jednostek, w związku z czym uzyskał przychód w wysokości 140 000,00 zł.

Osiągnął więc dochód w kwocie 40 000,00 zł. Od dochodu tego fundusz inwestycyjny pobrał i odprowadził do urzędu skarbowego zryczałtowany podatek według stawki 19-proc., tj. w kwocie 7 600,00 zł.

W okresie kryzysu finansowego:
10 lutego 2008 r. - wartość jednostki uczestnictwa 40,00 zł,
10 grudnia 2008 r. - wartość jednostki uczestnictwa 25,00 zł.
Podatnik, nabywając 2 tys. jednostek uczestnictwa w lutym, poniósł koszt 80 000,00 zł. 10 grudnia 2008 r. zlecił sprzedaż jednostek, wobec czego uzyskał przychód w wysokości 50 000,00 zł. W wyniku ostatniej transakcji podatnik poniósł stratę w wysokości 30 000 zł.

Jeżeli nie powstał przychód, to nie pobiera się zryczałtowanego podatku. Ponadto niestety straty tej nie można odliczyć w latach następnych.

Waldemar Żuchowski
Ekspert podatkowy