Jak rozliczać konkursy organizowane w firmie?

Co fiskus uznaje za konkurs dla celów podatkowych?

W przypadku konkursów organizowanych przez przedsiębiorcę należy wyjaśnić, że za konkurs dla celów podatkowych, zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym przez organy podatkowe, uznaje się przedsięwzięcie, w którym uczestnicy rywalizują ze sobą o ograniczoną liczbę nagród.

Zgodnie z definicją słownikową, konkurs jest to impreza, przedsięwzięcie o charakterze artystycznym, rozrywkowym, sportowym, mające określony program i dające możliwość wyboru przez eliminację najlepszych wykonawców, autorów danych prac itp., zwykle wyróżnianych nagrodami.

Organy podatkowe wskazują ponadto na formalną stronę przedsięwzięcia w postaci konkursu, czyli konieczność sporządzenia regulaminu, w którym określona zostanie nazwa konkursu, organizator, uczestnicy, nagrody oraz sposób wyłonienia zwycięzców.

Jak opodatkować wygrane w konkursach zamkniętych (tylko dla pracowników)?

Jeżeli chodzi o kwestię opodatkowania, to przychody związane z otrzymaniem nagrody w konkursie należy przyporządkować do odpowiedniego źródła przychodów.

Zgodnie z aktualnym stanowiskiem fiskusa, w sytuacji, gdy konkurs jest skierowany wyłącznie do pracowników (konkurs zamknięty), nagroda co do zasady będzie dla zwycięzców konkursów przychodem ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ( dalej także „ustawa o PIT”), podlegającym opodatkowaniu według skali podatkowej.

Jak opodatkować wygrane w konkursach otwartych (organizowanych dla pracowników i innych osób)?

W przypadku natomiast gdy konkurs organizowany przez firmę jest skierowany do co najmniej dwóch grup osób (konkurs otwarty), np. pracowników i innych osób (np. współpracujących na podstawie umowy cywilnoprawnej), to należy przyjąć, że wygrane tych osób  są przychodem z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o PIT.

W takiej sytuacji na przedsiębiorcy (płatniku) jako organizatorze konkursu, ciąży obowiązek obliczenia i pobrania zryczałtowanego podatku PIT. Wynika to z przepisów art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT, które wskazują, że od dochodów (przychodów) z tytułu wygranych w konkursach, grach i zakładach wzajemnych lub nagród związanych ze sprzedażą premiową, uzyskanych w państwie członkowskim Unii Euro­pejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospo­darczego pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 10% wygranej lub nagrody. Przychody te podlegają opodatkowaniu z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Zastosowanie postanowień umowy wymaga przedstawienia przez podatnika certyfikatu rezydencji.

Na obowiązek pobrania podatku od wygranych wskazuje art. 41 ust. 4 ustawy o PIT, zgodnie z którym płatnicy, są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych m.in. z tytułu określonego w art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT.

W tej kwestii warto przytoczyć wyrok wydany 3 marca 2020 r. przez Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. akt II FSK 773/18, w którym NSA stwierdził, że art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT ma zastosowanie do wszystkich nagród, zarówno tych mających związek z wykonywaną działalnością gospodarczą, jak i nie mających. Tym samym, nie ma żadnych podstaw, aby z zakresu znaczeniowego zwrotu frazeologicznego "wygrane w konkursach" wyłączyć nagrody związane z działalnością gospodarczą.

NSA podkreślił, że gdyby ustawodawca z zakresu art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT chciał wyłączyć nagrody i wygrane otrzymane w konkursach związanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przez ich uczestników, uczyniłby to poprzez stosowny zapis w treści tego przepisu. Brak takiego zapisu oznacza, że związek konkursu z działalnością gospodarczą podatnika nie wpływa na sposób opodatkowania wygranej (nagrody).

Jakie zwolnienia obowiązują w zakresie opodatkowania konkursów?

W związku organizowaniem konkursu w przedsiębiorstwie, stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 68a ustawy PIT, wolna od podatku dochodowego jest wartość nieodpłatnych świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, otrzymanych od świadczeniodawcy w związku z jego promocją lub reklamą, jeżeli jednorazowa wartość tych świadczeń nie przekracza kwoty 200 zł.

Zwolnienie to nie ma jednak zastosowania, jeżeli świadczenie jest dokonywane na rzecz pracownika świadczeniodawcy lub osoby pozostającej ze świadczeniodawcą w stosunku cywilnoprawnym.

A zatem, w celu zastosowania zwolnienia decydujące jest spełnienie łącznie następujących warunków, tj.:

- świadczenie musi mieć charakter nieodpłatny,

- świadczenie musi pozostawać w związku z promocją lub reklamą świadczeniodawcy,

- jednorazowa wartość tego świadczenia nie może przekraczać 200 zł,

- świadczenie nie jest dokonywane na rzecz pracownika świadczeniodawcy lub osoby związanej z nim stosunkiem cywilnoprawnym.

W praktyce zwolnienie to ma zastosowanie do nieodpłatnych świadczeń otrzymywanych w ramach akcji promocyjno-reklamowych, w czasie których wręcza się drobne gadżety reklamowe i promocyjne (np. kalendarze, upominki i drobne prezenty), czy też wykonuje usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia.

Dodatkowo, wolna od podatku jest wartość wygranych w konkursach i grach organizowanych i emitowanych (ogłaszanych) przez środki masowego przekazu (prasa, radio i telewizja) oraz konkursach z dziedziny nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu, a także nagród związanych ze sprzedażą premiową towarów lub usług – jeżeli jednorazowa wartość tych wygranych lub nagród nie przekracza kwoty 2000 zł. Zwolnienie od podatku nagród związanych ze sprzedażą premiową towarów lub usług nie dotyczy jednak nagród otrzymanych przez podatnika w związku z prowadzoną przez niego pozarolniczą działalnością gospodarczą, stanowiących przychód z tej działalności.

Podstawa prawna:

- ustawa z dnia 26 lipca 1991 r.  o podatku dochodowym od osób fizycznych, t.j. z dnia 21 sierpnia 2020 r. - Dz.U. z 2020 r., poz. 1426 (ostatnia zmiana: Dz.U. z 2020 r., poz. 1565).