RYCZAŁT od przychodów ewidencjonowanych 2008

Oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu

Osoby, które w 2008 roku chciały skorzystać z opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych musiały złożyć do naczelnika urzędu skarbowego właściwego, ze względu na miejsce zamieszkania, pisemne oświadczenie. Taki obowiązek ciąży na tych, którzy z początkiem roku rozpoczynają prowadzenie działalności lub zmieniają formę opodatkowania.

Termin złożenia oświadczenia upływa 20 stycznia – w 2008 roku był to 21 stycznia, a to w związku z tym, iż 20 stycznia była niedziela

Natomiast osoby, które w roku poprzednim rozliczały się z fiskusem „za pomocą ryczałtu” i nie planują zmiany formy opodatkowania, nie muszą o tym fakcie informować urzędu. Jednak pomimo tego nałożony został na nich warunek, dotyczący limitu uzyskanego w roku poprzednim przychodu.

Z dniem 1 stycznia 2008 roku zaczął obowiązywać nowy limit, drastycznie zmniejszony w porównaniu do lat ubiegłych. Warunkiem pozostania „ na ryczałcie” w roku 2008 jest uzyskanie w roku poprzedzającym rok podatkowy, czyli w 2007 roku przychodu nieprzekraczającego równowartości 150 000 euro, a nie jak to miało miejsce w roku ubiegłym 250 000 euro. Kwotę tę przelicza się według średniego kursu ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w dniu 1 października 2007 r., czyli jest to kwota 565 200 zł. (na 2007 r. była to kwota 993 625 zł).

Ważne!

Jeżeli przychód podatnika z pozarolniczej działalności gospodarczej przekroczy w ciągu roku kwotę 150 000 euro, to od miesiąca następnego po miesiącu, w którym nastąpiło przekroczenie, przedsiębiorca traci prawo do opodatkowania w tej formie. W tym momencie musi on założyć właściwe księgi i opłacać podatek na zasadach ogólnych.

Warunki niepozwalające „być na ryczałcie”

Limit przychodów to nie jedno ograniczenie stosowania ryczałtu. Nie mogą nim być opodatkowani przedsiębiorcy:

-opłacający podatek w formie karty podatkowej,

-korzystający z okresowego zwolnienia z podatku dochodowego.

Także wiele rodzajów działalności jest wyłączonych z opodatkowania w tej formie. I tak ryczałtu nie stosuje się do:

-podatników osiągających w całości lub w części przychody z tytułu działalności w zakresie handlu częściami i akcesoriami do pojazdów mechanicznych,

-prowadzących apteki, lombardy, kantory,

- wytwarzających wyroby opodatkowane akcyzą (z wyjątkiem energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych),

-wykonujących wolne zawody (np. doradcy podatkowi, architekci, geodeci), ale z pewnymi wyjątkami. Nie dotyczy to mianowicie m.in. lekarzy, lekarzy stomatologów, lekarzy weterynarii, felczerów, położnych, pielęgniarek, tłumaczy inne niż wymienione w art. 4 ust. 1 pkt 11 ustawy o ryczałcie,

-świadczących usługi wymienione w załączniku nr 2 do ustawy.

Wykonywanie ww. czynności pozbawia przedsiębiorcę w zupełności prawa do ryczałtu. Bez znaczenia pozostaje tutaj fakt czy jest to działalność podstawowa czy wyłącznie uboczna (dodatkowa).

Przykład Pan Jarosław Malinowski świadczy usługi wynajmu samochodów osobowych, opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. 1 lipca zawarł umowę z podmiotem gospodarczym o świadczenie usług reklamowych. Usługi te są zawarte w wykazie usług, których świadczenie wyłącza pana Jarosława z opodatkowania ryczałtem. Od 1 lipca wszystkie przychody uzyskane przez niego z działalności gospodarczej – zarówno z usług związanych z wynajmem samochodów osobowych, jak i reklamowych – powinny być opodatkowane na zasadach ogólnych.

Ryczałtu nie mogą również płacić osoby, które przed rozpoczęciem działalności (w roku 2008 lub w roku poprzednim) wykonywały czynności, wchodzące obecnie w zakres, w ramach umowy o pracę. Te ograniczenia dotyczą również osób rozpoczynających działalność w formie spółki.

Przykład Pani Karolina Kania pracowała w firmie ABC jako księgowa. W styczniu 2008 roku zrezygnowała z pracy i założyła własną firmę gastronomiczną (bez sprzedaży napojów alkoholowych). Będzie świadczyła usługi na rzecz byłego pracodawcy. Jako formę opodatkowania może wybrać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, bowiem usługi świadczone w ramach jej własnej firmy są innego rodzaju niż czynności wykonywane wcześniej na umowę o prace. Przykład Pan Marcin Kowalski pracował jako informatyk. W sierpniu 2007 roku rozwiązał umowę o pracę. We wrześniu tego samego roku rozpoczął działalność gospodarczą w spółce cywilnej. W ramach tej działalności ma świadczyć usługi na rzecz byłego pracodawcy takie same, jak czynności wykonywane przez niego na umowę o pracę. Nie może zatem ani w 2007 roku ani w 2008 r. wybrać formy opodatkowania - ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Taką możliwość będzie miał dopiero w 2009 roku.

Dokumentacja księgowa

Przedsiębiorcy, jak i spółki rozliczające się w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych muszą prowadzić ewidencję przychodów odrębnie za każdy rok podatkowy. Forma prowadzenia tej uproszczonej księgowości nie jest nigdzie określona, można więc ją prowadzić ręcznie (na papierze) lub komputerowo. Jednak w obu tych przypadkach musi być zachowany ustalony układ rubryk tej ewidencji.

W przypadku, gdy podatnik zleci prowadzenie dla biura rachunkowego lub doradcy podatkowego, musi ten fakt zgłosić w urzędzie skarbowym. Termin jaki został na to przewidziany to 7 dni od daty zawarcia umowy. Zgłoszenia dokonuje się na formularzu NIP-1, gdzie podaje się nazwę i adres biuro oraz adres miejsca przechowywania ewidencji i dowodów związanych z jej prowadzeniem.

Ważne!

W przypadku gdy podatnik, pomimo obowiązku nie będzie prowadził ewidencji lub będzie ją prowadziła niezgodnie z przepisami organ podatkowy określa wartość niezaewidencjonowanego przychodu, w tym również w formie oszacowania, a także wysokość należnego ryczałtu.

Ryczałt ten to pięciokrotność stawek, które byłyby zastosowane do przychodu w przypadku gdyby podatnik je ewidencjonował.

Ryczałtowcy musza pamiętać, że oprócz ww. ewidencji przychodów muszą także prowadzić:

1) wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w których ujmują posiadane i wykorzystywane na potrzeby firmy składniki majątku trwałego – maszyny, urządzenia, środki transportu, budynki, lokale itp.,

2) ewidencję wyposażenia, do której wpisują rzeczy stanowiące wyposażenie firmy, np. sprzęt biurowy, meble, których wartość początkowa nie przekracza 1 500 zł.

3) ewidencję zatrudnienia, zawierającą dane dotyczące pracowników, oraz karty przychodów, zawierające informacje o osiągniętych przez pracownika w danym miesiącu dochodach z pracy, potrąconych składkach i pobranych zaliczkach na podatek.

Dodatkowym obowiązkiem w ramach działalności ryczałtowców jest sporządzenie spisu z natury towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków odpadów. Okolicznościami do przeprowadzenia ww. spisu z natury jest:

-dzień założenia ewidencji przychodów,

-koniec każdego roku podatkowego,

a także

-zmiana wspólnika,

-zmiana umowy spółki,

-dzień likwidacji działalności.

Wysokość miesięcznego ryczałtu

Ryczałtowcy płacą należny podatek od osiąganych przychodów z działalności gospodarczej, czyli wpływów ze sprzedaży towarów lub usług. Osiąganych przychodów nie pomniejszają o żadne koszty związane z prowadzoną działalnością.

Stawki ryczałtu w 2008 roku, nie uległy zmianie w porównaniu do roku poprzedniego i wynoszą: 20%, 17%, 8,5%, 5,5% oraz 3% - w zależności od rodzaju wykonywanej działalności.

Obliczony zgodnie z obowiązującymi stawkami podatek przedsiębiorca może pomniejszyć o kwotę opłaconej składki na ubezpieczenie zdrowotne, a następnie wyliczoną kwotę powinien wpłacić na rachunek urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania w terminie do 20 dnia następnego miesiąca. Za grudzień ryczałt powinien został opłacony w terminie złożenia zeznania rocznego, czyli najpóźniej do 31 stycznia. Wraz z zapłatą podatku ryczałtowiec nie musi składać jakichkolwiek deklaracji.

Ważne!

Na dzień 13 marca 2008 roku składka na ubezpieczenie zdrowotne płacona jest według stawki 9%. Natomiast kwota składki na powszechne ubezpieczenie zdrowotne, o którą pomniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki.

Podatnicy kontynuujący działalność mają możliwość opłacania podatku raz na kwartał, wówczas terminem nieprzekraczalnym jest 20 dzień następnego miesiąca po upływie kwartału. Aby jednak skorzystać z takiej możliwości ryczałtowiec musi spełnić dwa warunki:

1) przychody z działalności gospodarczej za poprzedni rok podatkowy nie przekroczyły kwoty stanowiącej równowartość 25 000 euro (tj. 94 200 zł) oraz

2) złożyć do 20 stycznia roku podatkowego, do właściwego według miejsca zamieszkania urzędu skarbowego, zawiadomienie o wyborze kwartalnego rozliczania się z urzędem.

Obowiązek rozliczenia się na koniec roku

Po zakończeniu roku, w terminie do 31 stycznia, ryczałtowcy muszą złożyć zeznanie o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, czyli PIT-28. Urzędem właściwym do złożenia tegoż zeznania jest urząd skarbowy wg miejsca zamieszkania podatnika.

Ważne!

Jeśli oprócz dochodów z działalności gospodarczej opodatkowanych ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, ryczałtowiec w trakcie roku osiągnie także inne dochody (np. z umów zleceń lub o dzieło) to w terminie do 30 kwietnia powinien złożyć odrębne zeznanie podatkowe na odpowiednim formularzu. Musi także pamiętać, iż w tym zeznaniu nie wykazuje już dochodów objętych ryczałtem.

Wioletta Jurczuk

Ekspert podatkowy