Kategorie

Podatek od nieruchomości od budynku lub budowli na cudzym gruncie - kto jest podatnikiem

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Podatek od nieruchomości od budynku lub budowli na cudzym gruncie - kto jest podatnikiem
Podatek od nieruchomości od budynku lub budowli na cudzym gruncie - kto jest podatnikiem
NSA rok temu uznał, że podatek od nieruchomości w przypadku m.in. posadowienia budowli (np. reklamy lub wiatraka) na cudzej działce musi uiścić właściciel gruntu, ale w praktyce co gmina, to inne podejście. Chodzi o sytuacje, gdy kto inny jest właścicielem działki, a kto inny właścicielem budowli czy budynku, np. podatnicy dzierżawią lub wynajmują działkę i stawiają na niej tzw. totemy reklamowe (pylony z banerem reklamowym), lub innego rodzaju budowle (np. wiatraki) i budynki. Spory o to, kto jest podatnikiem i musi zapłacić gminie lub miastu podatek od nieruchomości, ciągną się od lat.

Wydawało się, że za sprawą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 września 2019 r. (sygn. akt II FSK 3286/17) szala przechyli się na korzyść dzierżawców działek, czyli właścicieli budowli na cudzym gruncie. W praktyce jednak nadal są z tym problemy.
Eksperci przyznają, że w tej sprawie powinna zapaść uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego. Problem rozwiązałaby też nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ministerstwo Finansów jej jednak nie planuje.

Polecamy: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Biznes

Co orzekł NSA

Reklama

Sprawa, którą rok temu rozstrzygnął NSA, dotyczyła spółki, która na różnych działkach miała osiem totemów reklamowych trwale związanych z gruntem. Ponieważ nie była właścicielem działek, uznawała, że nie jest również właścicielem totemów, a tym samym podatnikiem podatku od nieruchomości. Jej zdaniem to właściciele gruntów powinni płacić tę daninę.

Nie zgadzali się z tym ani prezydent miasta, ani samorządowe kolegium odwoławcze. Uważali, że totemy są budowlami, trwale związanymi z gruntem, a ich właścicielem jest spółka i to ona musi uiścić podatek od nieruchomości. Również WSA w Rzeszowie był zdania, że podatnikiem będzie skarżąca spółka jako właściciel budowli, a nie ich posiadacz zależny – właściciele gruntów. Sąd uznał, że nie ma znaczenia, kto jest właścicielem gruntów, na których umieszczono tablice reklamowe. Opodatkowane są zarówno budowle będące częścią składową gruntu, jak i te nią niebędące.

Reklama

Innego zdania był NSA. Zgodził się ze skarżącą, że wzniesienie budowli na jej zlecenie na obcym gruncie nie przesądza, że ona jest ich właścicielem. Nie mogą tego przesądzać również umowy najmu podpisane z właścicielami gruntów. Zdaniem NSA kluczowe są przepisy prawa cywilnego (art. 47, 48 i 191 kodeksu cywilnego). Wynika z nich, że obiekt budowlany stale związany z gruntem stanowi własność właściciela gruntu. NSA uważa, że zasadę tę należy stosować również w podatku od nieruchomości, więc to właściciele działek są podatnikami.

NSA nie zgodził się też z wcześniejszymi wyrokami sądów administracyjnych, które uznawały, że trwałego powiązania (np. budowli) z gruntem, o którym mowa w kodeksie cywilnym, nie można przenosić na grunt podatku od nieruchomości, bo takie powiązanie jest pozorne. NSA uznał, że skoro spółka jest posiadaczem zależnym, to biorąc pod uwagę również definicję podatnika, nie jest ona podatnikiem podatku od nieruchomości. Wtych przypadkach jest nim właściciel gruntu, na którym posadowiona jest budowla.

Praktyka rozbieżna z wyrokiem NSA

W praktyce wyrok NSA niewiele zmienił – przyznają eksperci. Nadal są bowiem rozbieżności, a gminne organy podatkowe wciąż żądają podatku od najemców i dzierżawców, którzy wybudowali budynki lub budowle na gruncie należącym do wynajmującego.

– Z wyroku NSA jasno jednak wynika, że tak nie powinno być – mówi Stanisław Gordziałkowski, adwokat i doradca podatkowy z kancelarii Sołtysiński Kawecki & Szlęzak.

Wyjaśnia, że często nawet umowy najmu/dzierżawy wprost wskazują, że najemca/ dzierżawca ma obowiązek rozliczenia wszelkich podatków związanych z posadowionymi na gruncie budowlami (np. tablicami reklamowymi) lub budynkami.

– Obecnie najczęstszą praktyką jest uiszczanie podatku od nieruchomości przez dzierżawców – zgadza się dr Adam Kałążny, radca prawny, dyrektor zespołu ds. podatku od nieruchomości Deloitte.

Dodaje, że gminne organy podatkowe żądają też podatku od właścicieli gruntu.

Spory nadal możliwe

Zdaniem Stanisława Gordziałkowskiego najemcy/dzierżawcy, którzy w przeszłości płacili podatek od nieruchomości z tytułu budowli lub budynków wybudowanych na cudzym gruncie, powinni mieć prawo do skorygowania deklaracji i wystąpienia z wnioskiem o zwrot nadpłaty. Zgadza się on z NSA, że właścicielem takiej budowli/budynku, trwale związanego z gruntem, pozostaje właściciel gruntu.

– Najemca/dzierżawca co do zasady nie jest zatem podatnikiem podatku od nieruchomości, co potwierdził NSA – wskazuje nasz rozmówca.

Wniosek o nadpłatę może jednak zakończyć się sporem z gminnym organem podatkowym. Orzecznictwo sądów jest bowiem rozbieżne. Również wśród ekspertów nie ma zgody.

– Teza NSA może budzić wątpliwości – przyznaje Adam Kałążny. Upraszczając, z wyroku NSA wynika, że w przypadku budynku lub trwale związanej z gruntem budowli podatnikiem podatku od nieruchomości jest zawsze właściciel gruntu, a nie np. dzierżawca, który stawia na dzierżawionym gruncie obiekty budowlane. Problem w tym – mówi Adam Kałążny – że przepisy podatkowe odnoszą się również do prawa budowlanego, które różni się od kodeksu cywilnego. Na gruncie prawa budowlanego o „trwałości związku z gruntem” (ma to znaczenie przy ustalaniu, czy dany obiekt jest budynkiem lub budowlą) decydują okoliczności techniczne: sposób wykonania fundamentu, metoda, jaką obiekt jest przytwierdzony do gruntu, masa obiektu budowlanego. Tymczasem zgodnie z art. 47 par. 3 k.c. (powinien mieć znaczenie przy ustalaniu, kto jest podatnikiem) nie uznajemy za część gruntu obiektu, który jest z nim trwale połączony, ale tylko dla tzw. przemijającego użytku. Z takim użytkiem mamy do czynienia np. wtedy, gdy strony ustalą, że po zakończeniu umowy dzierżawy naniesione obiekty zostaną zdemontowane lub wyburzone.

– O ile ustalenia w umowie wiążą na gruncie k.c. (a więc również przy ustalaniu, kto zapłaci podatek), o tyle nie powinny decydować, czy dany obiekt w ogóle podlega opodatkowaniu – zaznacza Adam Kałążny.

W ustawie o podatkach i opłatach lokalnych w definicji budynku i budowli ustawodawca odsyła jednak do przepisów prawa budowlanego. Dlatego zdaniem eksperta Deloitte k.c. powinien być brany pod uwagę jedynie przy ustalaniu osoby podatnika podatku od nieruchomości. Dlatego obecnie najczęstszą praktyką jest uiszczanie podatku od nieruchomości przez dzierżawców, bo obiekty przez nich wznoszone często można uznać za umieszczone na gruncie dla „przemijającego użytku”, czyli na okres trwania dzierżawy.

MF: Ważne, czyj koszt

O tym, kto ma obowiązek płacpodatek od nieruchomości, gdy na działce zostały wybudowane instalacje np. wiatrakowe, wypowiedziało się Ministerstwo Finansów. Chodzi o odpowiedź na interpelację poselską nr 9164 z 17 sierpnia 2020 r. (sygn. DGNIV.054.5.2020DGN.IV.054.5.2020.JP). Udzielił jej minister rozwoju, ale przedstawił również stanowisko MF w zakresie podatku od nieruchomości. Poseł Krzysztof Paszyk postulował zmiany zasad opodatkowania dla elektrowni wiatrowych. Problem jest identyczny jak w przypadku totemów reklamowych – kto jest podatnikiem.

Resort wyjaśnił, że nie zamierza zmieniać przepisów pod jedną branżę (odnawialnych źródeł energii). Zdaniem MF podatnikiem jest ten podmiot, który ma możliwość czerpania korzyści z władania majątkiem, jakim jest nieruchomość (grunt). Resort odwołuje się zarówno do przepisów kodeksu cywilnego, jak i do art. 21 ust. 1 prawa geodezyjnego i kartograficznego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 276), które jest podstawą wymiaru podatku.

– Zarówno na podstawie zapisów ewidencji gruntów i budynków, jak i księgi wieczystej można w sposób prosty, szybki i pewny ustalić zakres odpowiedzialności podatkowej właściciela – wskazuje MF. Zwraca uwagę, że w praktyce właściciel gruntu może przerzucić koszt podatku od nieruchomości na dzierżawcę. – Są to rozwiązania legalne i niepowodujące możliwości zastosowania unikania opodatkowania – przyznaje. ©℗

Łukasz Zalewski

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    4 sie 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Jak prawidłowo stosować uproszczenia w procedurze TIR w Unii Europejskiej?

    Przy wysyłce towarów każda ze stron kontraktu handlowego powinna wziąć na siebie odpowiedzialność co do poszczególnych etapów transportu towaru. Poczynając od instytucji nadawcy na liście przewozowym, poprzez stawienie się kierowcy w urzędzie otwarcia i zamknięcia procedury, aż po urząd celny przekroczenia granicy. Wszystkie elementy muszą być spójne i zachowywać ciągłość zdarzeń. W przeciwnym wypadku należy spodziewać się sankcji karnych o niedopełnienie obowiązków prawnych.

    Ulga rehabilitacyjna - jakie zmiany od 2022 r.?

    Ulga rehabilitacyjna znalazła się w programie zmian podatkowych zawartych w Polskim Ładzie. Ustawodawca planuje m.in. rozszerzenie katalogu wydatków uprawniających do tej preferencji podatkowej. Jakie dokładnie zmiany mają się pojawić od 2022 r.?

    Zwrot VAT przy oskarżeniu o udział w transakcji karuzelowej

    Wstrzymanie zwrotu VAT. Czy przedsiębiorca prowadzący działalność w tzw. branży wrażliwej, a więc w obszarze szczególnie narażonym na oszustwa związane z podatkiem od towarów i usług, oskarżony o takie oszustwo w ramach transakcji karuzelowych, objęty kontrolą i postępowaniem podatkowym, ma w trakcie jego trwania szansę na odzyskanie VAT?

    E-faktura i Krajowy System e-Faktur od 1 października

    E-faktura i Krajowy System e-Faktur (KSeF) to kolejne etapy wdrażania e-usług ułatwiających rozliczenia między firmami. KSeF ma zbierać wszystkie e-faktury wystawiane przez przedsiębiorców. Co ciekawe, jego celem jest możliwość analizowania i doglądania zgodności faktur VAT wystawionych przez przedsiębiorców swoim kontrahentom. Można wobec tego powiedzieć, że rząd chce mieć nad wszystkim większą kontrolę i zapobiec stosowaniu nieuczciwych praktyk względem urzędu skarbowego. Przejrzystość dokumentacji ma pomóc w wyłapywaniu przestępstw podatkowych i wszelkiego typu nadużyć z tym związanych. Zaletą wprowadzenia KSeF jest automatyzacja procesu związanego z przeprowadzaniem kontroli podatkowych – skrócenie ich czasu i mniejsze zaangażowanie w to przedsiębiorców.

    Nowe obowiązki biur rachunkowych w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy

    Biura rachunkowe. Od 31 lipca 2021 roku obowiązuje rozszerzony katalog podmiotów oraz instytucji zobowiązanych przepisami w zakresie przeciwdziałaniu prania pieniędzy, oraz modyfikacja niektórych obowiązków podmiotów wcześniej do tego zobowiązanych. Obowiązek został rozszerzony między innymi na małe biura rachunkowe nieprowadzące usługowo ksiąg rachunkowych.

    Prosta Spółka Akcyjna a startup

    Prosta Spółka Akcyjna a startup. Po wejściu w życie do polskiego porządku prawnego Prostej Spółki Akcyjnej („PSA”) wiele nowych przedsiębiorstw do rozwoju których niezbędne jest finansowanie zewnętrzne zastanawia się nad wyborem PSA jako formy prowadzenia działalności. Dla niektórych z nich może być to rzeczywiście dobry wybór. Poniżej przedstawione zostaną wybrane korzyści dla startupów jakie daje prowadzenie działalności w formie PSA.

    Polski Ład. Rewolucja w podatku dochodowym

    Polski Ład - zmiany w podatkach. Rząd przedstawił projekt zmian w Ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych i niektórych innych ustaw. W przypadku Polskiego Ładu sprawdza się powiedzenie, że diabeł tkwi w szczegółach. Wśród zaproponowanych zmian znajdują się bowiem sztandarowe projekty podniesienia kwoty wolnej od podatku i drugiego progu, które należy ocenić pozytywnie. Jest też jednak wiele przepisów, które będą skutkowały dotkliwą podwyżką świadczeń publiczno-prawnych. Z kolei dla klasy średniej, która według projektu zaczyna się od poziomu dochodów nieco ponad 68 tys. zł, rząd zapowiedział ulgę.

    Program motywacyjny opcji menedżerskich jako finansowy katalizator w okresie pandemii

    Koszty oraz specyfika programu motywacyjnego opcji na akcje i warrantów subskrypcyjnych - wycena opcji menedżerskich zgodnie z MSSF 2.

    Ulga na zabytki w PIT i ryczałcie od 2022 roku

    Ulga na zabytki. Od 2022 r. ma zostać wprowadzona nowa ulga podatkowa dla podatników podatku PIT (płacących podatek wg skali podatkowej i 19% stawki podatku) oraz podatników ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, będących właścicielami lub współwłaścicielami zabytków nieruchomych (zabytkowych nieruchomości wpisanych do rejestru lub ewidencji zabytków). Odliczone od dochodu (przychodu - w przypadku ryczałtu) będą mogły być wydatki na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane (także wpłaty na fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej lub spółdzielni mieszkaniowej) dotyczące ww. zabytkowej nieruchomości. Odliczeniu będą mogły podlegać także wydatki na odpłatne nabycie ww. zabytkowej nieruchomości - pod warunkiem, że podatnik poniósł na ten zabytek wydatek o charakterze remontowo-konserwatorskim. Ulga na zabytki jest przewidziana w projekcie (z 26 lipca br.) nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT), przygotowanego w ramach tzw. Polskiego Ładu. Nowe przepisy mają obowiązywać od 1 stycznia 2022 r., tak jak większość innych zmian w PIT.

    Podatek dochodowy: co można wliczyć w firmowe koszty?

    Wrzucić w koszty, czy nie wrzucić? Oto jest pytanie, które zadaje sobie każdy, kto prowadzi działalność gospodarczą. Odpowiedź ma niebagatelne znaczenie, bo decyduje o wysokości podatku dochodowego. Poza tym nieprawidłowe zakwalifikowanie wydatku może narazić przedsiębiorcę na kłopoty z urzędem skarbowym.

    Polski Ład. Nowe ulgi podatkowe

    Ulgi podatkowe Polskiego Ładu. Wsparcie od fiskusa dostaną sponsorzy przekazujący pieniądze na sport, kulturę i naukę, a także kupujący zabytki. Preferencje mają sprzyjać również rozwojowi firm i ekspansji na nowe rynki.

    Wspólne rozliczenie PIT - zmiany od 2022 roku

    Wspólne rozliczenie PIT. Przygotowany w ramach tzw. Polskiego Ładu projekt (z 26 lipca br.) nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT) przewiduje m.in. istotne zmiany w zakresie wspólnego rozliczenia podatku dochodowego przez małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci. Nowe przepisy mają obowiązywać od 1 stycznia 2022 r., tak jak większość innych zmian w PIT.

    Czynności opodatkowane PCC a zwolnienie z VAT

    Opodatkowanie PCC a VAT. Jakie są skutki zwolnienia z podatku VAT jednej ze stron czynności cywilnoprawnej dla jej opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

    Dział podatkowy w firmie - 6 globalnych trendów

    Dział podatkowy w firmie. Działy podatkowe mogą odegrać strategiczną rolę w procesie transformacji biznesowej. Zdaniem połowy liderów działów podatkowych pandemia zwiększyła produktywność pracowników. Na podstawie rozmów z liderami działów podatkowych, eksperci Deloitte wyróżnili sześć trendów, które będą definiować pracę specjalistów podatkowych i finansowych.

    Nowe Prawo własności przemysłowej - szykują się duże zmiany

    Prawo własności przemysłowej. Zmiany w zakresie zgłaszania wzorów użytkowych, ochrony wzorów przemysłowych, znaków towarowych, oznaczeń geograficznych i wynalazków przewiduje projekt (UD263) nowego Prawa własności przemysłowej, który został opublikowany w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Projekt ten jest przygotowywany w Ministerstwie Rozwoju, Pracy i Technologii i ma zostać przyjęty przez rząd w IV kwartale 2021 roku.

    Polski Ład - co się zmieni w podatkach?

    Polski Ład - zmiany w podatkach. Przedstawiamy raport nt. podatkowych zmian w Polskim Ładzie, przygotowany przez prof. Adama Mariańskiego, przewodniczącego Krajowej Rady Doradców Podatkowych. Profesor Adam Mariański analizuje w nim projekt zmian przepisów podatkowych i wskazuje które z proponowanych przez Ministerstwo Finansów rozwiązań są korzystne dla podatników, a które doprowadzą do zwiększenia obciążeń podatkowych i pogłębienia się nierówności.

    Abolicja podatkowa dla firm wracających z zagranicy

    W ramach Nowego Ładu rząd zapowiada wprowadzenie amnestii fiskalnej dla przedsiębiorców wracających do Polski z zagranicy. Od lipca do końca roku 2022 będzie można zgłosić osiągnięty w przeszłości dochód, który nie został opodatkowany. Rząd zapewnia przedsiębiorców, że gdy wrócą do Polski z majątkiem i dochodami, nie będą ścigani za unikanie opodatkowania.

    Opodatkowanie VAT usługi najmu świadczonej na rzecz unijnego kontrahenta

    VAT od najmu. O ile w przypadku świadczenia usług najmu nieruchomości na rzecz podatnika mającego siedzibę na terenie Polski ulega wątpliwości, że usługa ta podlega opodatkowaniu w Polsce, o tyle takie wątpliwości pojawiają się często w przypadku świadczenia ww. usług na rzecz podmiotów mających siedzibę prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium UE.

    Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych

    Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. Krajowa Administracja Skarbowa od początku epidemii COVID-19 wydała już około 90 tys. decyzji o przyznaniu ulg na łączną kwotę ok. 8,1 mld zł.

    Co wchodzi w skład ksiąg rachunkowych?

    Księgi rachunkowe. Z jakich elementów składają się księgi rachunkowe? Jak prowadzić konta księgi głównej oraz konta ksiąg pomocniczych? Co powinno zawierać zestawienie obrotów i sald?

    Zwrot akcyzy zawartej w cenie paliwa rolniczego -zmiany od 2022 roku

    Zwrot akcyzy od paliwa rolnikom 2022. Rada Ministrów przyjęła 30 lipca projekt nowelizacji ustawy o zwrocie akcyzy zawartej w cenie paliwa rolniczego. Nowe przepisy zwiększą m.in. limit oleju napędowego, zużywanego na 1 ha upraw rolnych.

    Wzrost otwartych postępowań restrukturyzacyjnych

    Restrukturyzacja przedsiębiorstw. Gospodarka z nadziejami, ale firmy wciąż mają problemy. Rynek restrukturyzacyjny odnotował bezprecedensowy wskaźnik otwartych postępowań na poziomie 460 w kwartale.

    Zasady opodatkowania nieruchomości komercyjnych

    Podatek od nieruchomości komercyjnych. Kto podlega opodatkowaniu? Co stanowi podstawę opodatkowania? Kiedy przysługuje zwolnienie z podatku od nieruchomości komercyjnych?

    Jak rząd powinien wspierać biznes - rekomendacje AICPA® i CIMA®

    Jak rząd powinien wspierać biznes. Association of International Certified Professional Accountants, reprezentujące AICPA & CIMA, wzywa polski rząd do podjęcia dalszych kroków w zakresie wspierania odbudowy gospodarczej w Polsce poprzez wdrażanie programów dla sektora MŚP w obszarze cyfryzacji i nowych technologii, wzmacnianie kluczowych zasobów Polski, takich jak wysoko wykwalifikowana pula talentów oraz wspieranie przedsiębiorstw w ich dążeniach do zrównoważonego rozwoju. Sugestie oraz rekomendacje dotyczące dalszego wsparcia przez polski rząd biznesu i rozwoju przemysłu zostały opracowane czerpiąc z szerokiego doświad¬czenia i dogłębnej, specjalistycznej wiedzy członków Instytutu Rachunkowości Zarządczej CIMA w Polsce.

    Zasady rozliczania kryptowalut w PIT

    Kryptowaluty a PIT. W ostatnich latach inwestycje w kryptowaluty rozwijają się bardzo dynamicznie. Już nie tylko bitcoin, ale dziesiątki innych walut wirtualnych pojawiają się na portalach inwestycyjnych. Warto przyjrzeć się jak wyglądają podstawowe zasady podatkowego rozliczenia dochodu z obrotu krytpowalutami.