REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Spadek, czy darowizna? Jak korzystniej podatkowo przekazać mieszkanie dziecku?

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Dorota Kwapisz
podatek od spadków i darowizn
podatek od spadków i darowizn
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Matka chce mi przekazać mieszkanie w formie darowizny. Ojciec i mój brat nie żyją. Innego rodzeństwa nie mam. Brat pozostawił dwie córki. Jakie zobowiązania będę miała wobec nich ? Czy dla mnie korzystniej będzie, gdy matka ustanowi mnie jedyną spadkobierczynią, a córki brata będą dochodzić zachowku?

Spadek, czy darowizna? Jak korzystniej podatkowo przekazać mieszkanie dziecku?

Najkorzystniejsza w opisanej sytuacji jest darowizna dokonana ze zwolnieniem z obowiązku zaliczenia do spadku, ale tylko pod warunkiem, że matka nie pozostawi testamentu.

REKLAMA

Autopromocja

Wówczas po jej śmierci do dziedziczenia zostaną powołane jej dzieci - córka i syn, a ponieważ syn nie żyje - jego córki. W skład spadku wejdą przedmioty i prawa, które spadkodawczyni posiadała w chwili śmierci. Spadek nie obejmie mieszkania, które zostało przekazane córce w drodze darowizny.

Córka nie będzie też miała żadnych zobowiązań wobec pozostałych spadkobierców - córek brata. Szczegóły - w uzasadnieniu.

Spadek

W przypadku braku testamentu dochodzi do dziedziczenia ustawowego. Wówczas w pierwszej kolejności powołani do spadku są: dzieci i małżonek spadkodawcy. Przyjmując zatem, że ojciec zmarł przed synem, spadek po nim przejdzie na matkę i dzieci - syna i córkę, w częściach równych, czyli każde z nich otrzyma 1/3 spadku po ojcu. Natomiast po śmierci syna spadek po nim przypada jego dzieciom.

W omawianej sytuacji nie wiadomo, czy mieszkanie należy wyłącznie do matki, czy było wspólną własnością matki i ojca. Zakładając, że współwłaścicielem mieszkania był również ojciec, jego udział w mieszkaniu, czyli 1/2, przechodzi na żonę oraz dzieci - syna i córkę. Odziedziczą oni po 1/3 udziału ojca, czyli własność mieszkania będzie się przedstawiała następująco: 4/6 - matka, 1/6 - córka, 1/6 - syn.

Następnie po śmierci syna udział, który mu przypadał w mieszkaniu, otrzymują jego dzieci. Ponieważ syn ma dwie córki, odziedziczą one po 1/2 jego udziału w mieszkaniu, czyli po 1/12 całości mieszkania. W takiej sytuacji matka będzie dysponowała 8/12 mieszkania, jej córka 2/12, a córki syna po 1/12 każda. Matka będzie mogła zatem darować córce jedynie 8/12 mieszkania.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Polecamy: Ile zapłacisz PIT przy sprzedaży domu, mieszkania lub działki?

Przyjmując jednak, że mieszkanie należy w całości do matki, a jej mąż i syn nie żyją, to po jej śmierci powołane do dziedziczenia będą córka oraz dzieci syna.

Spadkodawczyni nie sporządziła testamentu, pozostawiła po sobie mieszkanie. Syn nie żyje. Jedynymi żyjącymi członkami rodziny są córka i dzieci syna. Córka i syn spadkodawczyni dziedziczą w częściach równych - po 1/2, a ponieważ syn nie żyje, jego udział spadkowy przypada jego dzieciom w częściach równych, czyli każde z nich otrzyma 1/2 udziału, jaki syn otrzymałby w drodze dziedziczenia po matce, czyli po 1/4 majątku spadkowego. Stąd córka spadkodawczyni otrzyma 1/2, a córki syna po 1/4 mieszkania.

W przypadku sporządzenia testamentu obowiązuje zasada swobody testowania, która polega na tym, że spadkodawca może powołać do całego spadku także osobę spoza grona spadkobierców ustawowych.

Do grona spadkobierców ustawowych należą m.in.: dzieci, małżonek spadkodawcy, rodzice i rodzeństwo. W takiej sytuacji osobie najbliższej spadkodawcy, która nie została uwzględniona w testamencie, przysługuje roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej w wysokości 1/2 albo 2/3 udziału spadkowego, który przypadałby jej przy dziedziczeniu ustawowym. Ma to na celu zabezpieczenie interesów osób najbliższych spadkodawcy.

Dlatego, jeżeli matka pozostawi testament, w którym ustanowi córkę jedyną spadkobierczynią swojego majątku, córki syna (wnuczki) będą miały prawo żądać zapłaty zachowku.

Zachowek

Sama wysokość zachowku jest określana następująco:

• jeżeli córki syna spadkodawczyni uprawnione do zachowku są małoletnie albo trwale niezdolne do pracy, otrzymają zachowek w wysokości 2/3 udziału spadkowego, który przypadałby im przy dziedziczeniu ustawowym,

• w pozostałych przypadkach - w wysokości 1/2 udziału spadkowego, który przypadałby im przy dziedziczeniu ustawowym.

Przy obliczaniu zachowku istotną kwestią jest obliczenie wartości całego majątku wchodzącego w skład spadku. Do wartości spadku należy zaliczyć wartość majątku pozostawionego przez spadkodawcę, a także darowizny uczynione przez spadkodawcę jeszcze za życia, z wyjątkiem:

• drobnych darowizn,

• darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty od otwarcia spadku, czyli od chwili śmierci spadkodawcy, oraz

• darowizn na rzecz osób niebędących spadkobiercami czy uprawnionymi do zachowku.

W omawianym przypadku mogą zachodzić dwa zdarzenia:

1) matka podaruje córce mieszkanie, a potem sporządzi testament, w którym ustanowi ją jedyną spadkobierczynią pozostałego majątku,

2) matka przekaże córce w drodze testamentu mieszkanie, które będzie jedynym majątkiem, jaki posiada.

Zarówno pierwsze, jak i drugie rozwiązanie zwiększa ogólną wartość spadku, od której należy obliczyć wartość zachowku (art. 993 k.c.), bo w skład masy spadkowej w obu tych przypadkach wchodzi mieszkanie.

Darowizna i jej opodatkowanie

REKLAMA

Darowizna jest najkorzystniejszym wyjściem z sytuacji, jeśli zastrzeże się, że została dokonana ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia jej do schedy spadkowej (art. 1039 k.c.). Warunkiem jest, że matka nie pozostawi testamentu. Jeżeli matka pozostawi testament, w którym ustanowi córkę jedyną spadkobierczynią, córka spadkodawczyni będzie musiała wypłacić córkom brata zachowek, doliczając do wartości spadku otrzymane mieszkanie.

Darowizna podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Jednak córka zostanie zwolniona od podatku od darowizn, jeżeli zgłosi fakt nabycia własności mieszkania do właściwego naczelnika urzędu skarbowego w ciągu miesiąca od dnia darowizny. Przekroczenie tego terminu oznacza, że córka będzie musiała zapłacić podatek, z tym że przysługuje jej ulga polegająca na tym, że opodatkowaniu podlega powierzchnia użytkowa mieszkania powyżej 110 m2 (art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn).

Należy wspomnieć, że podobne zasady opodatkowania obowiązują w przypadku nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze dziedziczenia. Wówczas zwolnieni od podatku są małżonkowie, dzieci, rodzice, rodzeństwo, pasierb, macocha i ojczym, jeśli w ciągu miesiąca od dnia uprawomocnienia orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku zgłoszą nabycie właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego.

• art. 4a oraz art. 16 ust. 1 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - j.t. Dz.U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 222, poz. 1629

• art. 922 i nast. ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. Nr 16, poz. 93; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 82, poz. 557

Dorota Kwapisz, aplikant radcowski

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Każda faktura VAT w 2026 r. obowiązkowo wystawiana aż w sześciu formach. Ryzyko powstania wielu oryginałów tej samej faktury. Czy ktoś się w tym połapie?

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. nowelizująca ustawę o VAT w zakresie obowiązkowego modelu KSeF została już podpisana przez Prezydenta RP i musimy jeszcze poczekać na rozporządzenia wykonawcze, gdzie m.in. uregulowane będą szczegóły informatyczne (kody, certyfikaty). Ale to nie koniec – musi się jeszcze pojawić oprogramowanie interfejsowe, a zwłaszcza jego „specyfikacja”. Ile będziemy na to czekać? Nie wiadomo. Ale czas płynie. Wiemy dziś, że obok dwóch faktur w postaci tradycyjnej (papierowe lub elektroniczne), pojawiają się w tych przepisach aż cztery nowe formy - pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Certyfikaty KSeF – ostatni dzwonek dla firm! Bez nich fiskus zablokuje faktury

Od listopada 2025 r. przedsiębiorcy będą mogli wnioskować o certyfikaty KSeF. Brak tego dokumentu od 2026 r. może oznaczać paraliż wystawiania faktur. A od 2027 r. system nie uzna już żadnej innej metody logowania.

KSeF nadchodzi! Skarbówka przejmuje faktury – obowiązek już od lutego 2026: Kto jest zobowiązany do korzystania z KSeF, a kto jest wyłączony? Zapoznaj się z podstawowymi informacjami

Od 1 lutego 2026 r. żadna firma nie ucieknie przed KSeF. Wszystkie faktury trafią do centralnego systemu skarbowego, a przedsiębiorcy będą musieli wystawiać je wyłącznie w nowym formacie. Najwięksi podatnicy wejdą w obowiązek pierwsi, a reszta już od kwietnia 2026 r. Sprawdź, kto i kiedy zostanie objęty nowymi rygorami – i jakie wyjątki jeszcze ratują niektórych z obowiązkowego e-fakturowania.

Nowe prawo ratuje rolników przed komornikiem! Teraz egzekucje długów wstrzymane po złożeniu wniosku do KOWR

Rolnicy w tarapatach finansowych zyskali tarczę ochronną. Dzięki nowelizacji ustawy o restrukturyzacji zadłużenia złożenie wniosku do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa wstrzymuje egzekucję komorniczą. Zmiana ma dać czas na rozmowy z wierzycielami, ułatwić restrukturyzację i uchronić tysiące gospodarstw przed nagłą utratą majątku. To krok, który eksperci określają jako bardzo istotny dla bezpieczeństwa produkcji żywności w Polsce.

REKLAMA

KSeF 2026: Tryb offline24, offline, awaria i awaria całkowita - co trzeba wiedzieć? MF wyjaśnia

Nowe przepisy dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur, które wejdą w życie od lutego 2026 r., przewidują różne procedury na wypadek problemów technicznych i awarii systemu. Ministerstwo Finansów wyjaśnia, czym różni się tryb offline24, tryb offline, tryb awaryjny oraz procedura na wypadek awarii całkowitej – a także jakie obowiązki w zakresie wystawiania, przesyłania i udostępniania faktur będą spoczywać na podatnikach w każdej z tych sytuacji.

KSeF 2.0: Wielka rewolucja w fakturowaniu i VAT! Co dokładnie się zmieni i kogo obejmą nowe przepisy?

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu rozliczeń firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

REKLAMA

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

REKLAMA