Podatek od spadków i darowizn

Darowizna pieniędzy od babci lub dziadka może być całkowicie zwolniona z podatku od spadków i darowizn, ale tylko po spełnieniu określonych warunków. Wnuki należą do I grupy podatkowej, a kwota wolna od podatku wynosi obecnie 36 120 zł w ciągu 5 lat od jednej osoby. Po przekroczeniu tego limitu konieczne może być zgłoszenie darowizny do urzędu skarbowego i odpowiednie udokumentowanie przekazania pieniędzy.

Darowizna pieniężna w pierwszej linii podatkowej, czyli w ramach najbliższej rodziny, nie zawsze musi być zgłaszana do urzędu skarbowego. Dopiero po przekroczeniu kwoty limitu, zarezerwowanej dla pierwszej grupy podatkowej, taki obowiązek się pojawia. Zgłoszenie pozwala na skorzystanie ze zwolnienia podatkowego od darowizn.

Darowizna od rodzeństwa może wynosić nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych i nadal być całkowicie zwolniona z podatku. Jest jednak jeden warunek, o którym wiele osób zapomina. Najnowsza interpretacja Krajowej Informacji Skarbowej pokazuje, czy zgoda małżonka darczyńcy zmienia sytuację podatkową i jakie formalności trzeba spełnić, aby fiskus nie zakwestionował zwolnienia.

Darowizny pieniężne otrzymywane od najbliższych członków rodziny mogą korzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Warunkiem jest jednak m.in. odpowiednie udokumentowanie przekazania pieniędzy na rachunek płatniczy obdarowanego. Właśnie sposób dokumentowania takich darowizn stał się przedmiotem interpelacji poselskiej, ponieważ w praktyce pojawiają się sytuacje, w których pieniądze od darczyńcy trafiają bezpośrednio na rachunek wierzyciela osoby obdarowanej.

W praktyce rodzinnych finansów coraz częściej pojawiają się darowizny rozłożone na raty, zapisywane w aktach notarialnych i realizowane przelewami – czasem nawet przez podmioty trzecie. To właśnie takie nietypowe konstrukcje budzą najwięcej pytań o obowiązki wobec fiskusa i konieczność składania formularza SD-Z2. Najnowsza interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej porządkuje te wątpliwości i pokazuje, kiedy skarbówka nie wymaga dodatkowych zgłoszeń, nawet przy wieloetapowym przekazywaniu pieniędzy.

W 7 stycznia 2026 r. weszła w życie ustawa z 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn, która przewiduje w szczególności ochronę spadkobierców przed utratą zwolnień podatkowych. Nowe przepisy przewidują możliwość przywrócenia terminu, który będzie miał zastosowanie do wszystkich tytułów nabycia majątku podlegającego podatkowi od spadków i darowizn. Ponadto przywrócenie terminu dotyczyć będzie poza zwolnieniem dla najbliższej rodziny, także zwolnienia nabycia przedsiębiorstw zmarłej osoby fizycznej, gdzie warunkiem zwolnienia jest również konieczność terminowego złożenia zgłoszenia. Dodatkowo nowe przepisy doprecyzują moment powstania obowiązku podatkowego przy nabyciu spadku i termin złożenia zeznania podatkowego.

Dostałeś pieniądze, mieszkanie albo spadek od najbliższej rodziny? Możesz nie zapłacić podatku, ale w wielu przypadkach trzeba dopilnować jednego ważnego obowiązku. Chodzi o formularz SD-Z2 i termin, którego przekroczenie może oznaczać utratę prawa do zwolnienia. Sprawdź, kiedy trzeba go złożyć i w jakich sytuacjach nie jest potrzebny.

Duża gotówka od najbliższej rodziny zwykle oznacza konieczność dopełnienia formalności podatkowych. W jednej ze spraw rozpatrywanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej kobieta otrzymała od matki pieniądze w gotówce na zakup mieszkania, ale fiskus uznał, że podatek od darowizny nie jest należny. O wszystkim przesądził jej status pobytu w Polsce oraz kilka warunków zapisanych w przepisach.

Darowizna od brata lub siostry może być całkowicie zwolniona z podatku, ale w przypadku pieniędzy przekazanych z majątku wspólnego pojawia się ważne pytanie: kto właściwie jest darczyńcą? Dyrektor KIS właśnie rozwiał te wątpliwości. Okazuje się, że zgoda małżonka brata nie oznacza, że staje się on współdarczyńcą. Trzeba jednak dopilnować kilku formalności, by nie stracić zwolnienia.

Wiele osób jest przekonanych, że darowizna od przyjaciela, partnera czy dalszego krewnego nie rodzi żadnych obowiązków wobec fiskusa. To błąd. W przypadku osób spoza najbliższej rodziny podatek może pojawić się już po przekroczeniu stosunkowo niskiego limitu, a urząd skarbowy bierze pod uwagę także wcześniejsze wpłaty z ostatnich pięciu lat. Sprawdź, kiedy trzeba zgłosić darowiznę i ile może kosztować przeoczenie tego obowiązku.

Nowa interpretacja skarbówki rozwiewa wątpliwości: nawet duża darowizna od ojczyma może być całkowicie zwolniona z podatku. Jest jednak jeden haczyk – trzeba spełnić konkretne warunki, inaczej fiskus upomni się o swoje.

Dla nowożeńców – prezent, dla Urzędu Skarbowego – podstawa opodatkowania. Fiskus przewidział dla darowizn konkretne przepisy prawa podatkowego i lepiej je znać, zanim wpędzimy się w kłopoty, zostawiając grube rysy na pięknych ślubnych wspomnieniach. Szczególnie kłopotliwa może być gotówka. Monika Piątkowska, doradca podatkowy w e-pity.pl i fillup.pl tłumaczy, co zrobić z weselnymi kopertami i kosztownymi podarunkami.

Rodzinne darowizny od lat uchodzą za jedną z najbezpieczniejszych form przekazywania majątku. Wielu Polaków jest przekonanych, że jeśli pieniądze przekazuje matka, ojciec, dziecko czy rodzeństwo, a cała operacja jest uczciwa, udokumentowana i zgłoszona do urzędu skarbowego, to zwolnienie z podatku jest praktycznie gwarantowane. Najnowsza interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej pokazuje jednak, że rzeczywistość może wyglądać zupełnie inaczej.

Poszkodowani w powodzi z 2024 roku będą mogli dłużej korzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Sejm skierował rządowy projekt nowelizacji do dalszych prac w komisji, a poparcie dla zmian zadeklarowały wszystkie kluby i koła parlamentarne. Nowe przepisy mają pomóc tysiącom rodzin, które wciąż odbudowują domy i infrastrukturę po ubiegłorocznej katastrofie.

Darowizna pieniężna od najbliższego członka rodziny co do zasady korzysta ze zwolnienia z podatku, jednak tylko pod warunkiem ścisłego spełnienia wymogów ustawowych. W najnowszej interpretacji indywidualnej skarbówka przyjęła jednoznaczne stanowisko w sprawie, w której brat podatniczki uregulował jej zaległości podatkowe, dokonując przelewów bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego.

Wiele osób jest przekonanych, że darowizny w rodzinie są zawsze wolne od podatku. To nieprawda. Zwolnienie istnieje, ale tylko pod warunkiem, że obdarowany zgłosi darowiznę w terminie i udokumentuje przekazanie pieniędzy.