Brak należytej staranności pozbawia prawa do odliczenia VAT

Przedsiębiorca ma obowiązek sprawdzić swojego kontrahenta, co umożliwia mu art. 96 ust. 13 ustawy o VAT. Co do zasady, gdy zainteresowany złoży odpowiedni wniosek, zgodny z ustawą, naczelnik urzędu skarbowego musi potwierdzić, czy podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT jest czynny bądź zwolniony. Również osoba trzecia, która ma interes prawny może złożyć w/w wniosek.

Jeżeli doszło do przestępstwa podatkowego podczas zawierania umowy, podatnik nie otrzyma zwrotu VAT.

Uprawnienia inspektora kontroli skarbowej

Każdy kto dokonuje transakcji, zobowiązany jest do dokładnego zweryfikowania towaru, faktur, kontrahenta. Tylko w takim przypadku osoba może sprawdzić czy nie uczestniczy w przestępstwie. Jeżeli nie wykona czynności wykazujących dochowania wszelkiej staranności przy prowadzeniu interesów, jego roszczenia o zwrot podatku VAT nie będą uwzględnione. Potwierdza to wyrok NSA z 26 sierpnia 2014r. , sygn. akt I FSK 1209/13: „Istotne jest, aby same okoliczności towarzyszące transakcji wskazywały, że nabywający towar lub usługę podatnik wykazał w niej staranność wymaganą w obrocie danym towarem, czyniąc tę transakcję transparentą”.

Do problemu odnosi się również Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 26 września 1996 r. w sprawie C-230/94: „Ciężar udowodnienia spełnienia warunków powstania prawa do odliczenia spoczywa na podmiocie wnioskującym o odliczenie”.

Polecamy: Samochód w firmie 2015 - multipakiet

Według orzecznictwa bardzo ważnym czynnikiem jest potwierdzenie ostrożności oraz zainteresowania swoją działalnością. Jeżeli przedsiębiorca dokonywał transakcji z niesprawdzonym partnerem, wykazuje się ignorancją i nieodpowiedzialnością. W takiej sytuacji, powołanie się na brak świadomości nie przyniesie żadnego efektu.

W przypadku gdy podatnik wiedział, że zawiązując daną umowę uczestniczy w przestępstwie, traktowany jest jak współodpowiedzialny za dokonanie czynu zabronionego. W takiej sytuacji nie tylko nie dostanie zwrotu podatku VAT, ale będzie odpowiadał przed sądem. Według Kodeksu Karnego Skarbowego, przestępstwa oraz wykroczenia skarbowe co do zasady są umyślne, chyba, że kodeks stanowi inaczej. Jeżeli są nieumyślne, spowodowane są niezachowaniem ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo, ze skutki swojego działania można było przewidzieć.

Kiedy nie trzeba płacić odsetek od zaległych podatków?

Przykładowo, jeżeli jako przedsiębiorca nie zweryfikuję mojego kontrahenta, a towar, który on chce mi sprzedać jest w podejrzanie niskiej cenie w stosunku do podobnych towarów będących na rynku, jestem w stanie przypuszczać, że może dojść do czynu zabronionego w kodeksie. W takiej sytuacji wykazuję się brakiem odpowiedniej ostrożności. Natomiast, jeżeli wiem, że będę zawierał umowę, która posłuży do popełnienia przestępstwa, wykroczenia podatkowego, wtedy odpowiadam za umyślne popełnienie przestępstwa na zasadzie winy.

Podyskutuj o tym na naszym FORUM