Kategorie

WDT. Czy brak rzeczywistego nabywcy daje prawo do 0% stawki VAT?

Robert Nogacki
radca prawny
Kancelaria Prawna Skarbiec
Kancelaria Prawna Skarbiec, specjalizuje się w kompleksowej obsłudze prawnej podmiotów gospodarczych.
WDT. Czy brak rzeczywistego nabywcy daje prawo do 0% stawki VAT?
Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT). Czy brak ustalenia rzeczywistego nabywcy towaru w ramach WDT wystarcza, by odmówić spółce prawa do 0% stawki VAT i jednocześnie opodatkować ją stawką VAT 23%?

Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT) - brak rzeczywistego nabywcy

Spółka posiadała listy przewozowe potwierdzające dokonanie wywozu towarów i ich odbiór poza granicami kraju oraz zeznania świadków. Ponadto organy nie negowały przemieszczenia towarów pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej. Spółka przedłożyła też dokumenty z austriackiej administracji skarbowej potwierdzające rejestrację do celów VAT odbiorcy za granicą, oraz że był on czynnie działającym podmiotem gospodarczym. Jednak dla polskiego organu podatkowego wszystkie te dowody były niewystarczające, bo jego zdaniem w żaden sposób nie potwierdzały, że w dacie rzekomej dostawy została ona w istocie dokonana na rzecz ujawnionego na fakturze kontrahenta. Sąd orzekł, że organ powinien wyjaśnić, dlaczego uważa, że brak ustalenia rzeczywistego nabywcy uniemożliwia wykazanie, iż dana transakcja stanowi wewnąrzwspólnotową dostawę towarów. Co więcej, zaznaczył, wbrew stanowisku organów, że negując prawo przedsiębiorcy do zastosowania dla danej transakcji stawki 0%, nie mogą one z automatu, bez udzielenia odpowiedzi na wcześniejsze pytanie, jak i udowodnienia istnienia złej wiary po stronie dostawcy, opodatkować go stawką 23% (wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 października 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 430/20).

Dostawa z Polski do Austrii z wykorzystaniem bułgarskiego przewoźnika

Naczelnik urzędu skarbowego zakwestionował dokonane przez spółkę w sierpniu i wrześniu 2015 r. wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów oraz związany z nimi import usług, a ponadto odmówił przedsiębiorcy prawa do odliczenia VAT z dokumentujących je faktur. Odwołania firmy nie uwzględnił dyrektor izby skarbowej, który stwierdził, że nie ma ona prawa do zastosowania preferencyjnej stawki 0% dla WDT, których przedmiotem był olej ceramiczny, dokonanych na rzecz austriackiego podmiotu. Dodatkowo stwierdził, że nieprawidłowo wykazała w deklaracjach za sierpień i wrzesień 2015 r. wartość nabyć usług transportowych od bułgarskiego podmiotu.

Prawo do 0% stawki VAT

Reklama

Spółka posiadała dokumenty CMR potwierdzające dokonanie wywozu towarów i ich odbiór za granicą Polski. Za dostawą przemawiały niektóre zeznania świadków, a samo przemieszczenie towarów pomiędzy państwami członkowskimi UE nie było negowane przez skarbówkę.

Ale organ odwoławczy zajął stanowisko, że z samego posiadania dokumentów, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, nie można wywodzić prawa do 0% stawki WDT, a przedstawione przez spółkę dowody nie potwierdzają, że towar z zakwestionowanych faktur został doręczony podmiotowi na nich wskazanemu. Organ stwierdził, że w zakresie transakcji z austriackim kontrahentem spółka nie dochowała należytej staranności handlowej, podobnie jak przy nabyciu usług transportowych od bułgarskiego podmiotu, bo w opinii organów usługi te nie zostały w rzeczywistości wykonane. Spółka nie dołożyła starań, by właściwie udokumentować i uwiarygodnić tę transakcję. Wydając niekorzystną dla spółki decyzję, dyrektor izby skarbowej stwierdził, że specyfika obrotu olejem ceramicznym wymaga zachowania wzmożonej ostrożności przy wyborze i weryfikacji kontrahentów.

Spółka dokonała wywozu z kraju, ale nie wiadomo do kogo

Do wniesionej przez przedsiębiorcę skargi w czerwcu 2019 r. nie przychylił się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Jednakże w wyniku zaskarżenia tego wyroku w marcu 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił go i przekazał sądowi do ponownego rozpoznania.

Reklama

WSA przytoczył ustalenia organów, że pracownicy spółki zeznali o nawiązaniu współpracy z austriackim kontrahentem drogą mailową, a jeden z nich potwierdził, że był w miejscu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, lecz na żadną z tych okoliczności spółka nie przedstawiła dokumentów, które potwierdzałyby te zeznania. Kierowcy nie znali danych osób, które odbierały transport i które kwitowały dokument dostawy swoimi podpisami ani nie weryfikowali ich danych osobowych, jak i tego, dla kogo pracują.

Sąd zgodził się z organami, że towar nie został odebrany przez występującego w tej sprawie austriackiego kontrahenta, a inny podmiot. Zatem zgromadzone przez spółkę dowody dokumentujące wewnątrzwspólnotową dostawę towarów potwierdzają niepodważalnie, że wywóz z kraju nastąpił, ale nie potwierdzają osoby odbiorcy, która pozostaje w tej sprawie niezidentyfikowana. Organy miały więc rację w swoich ustaleniach, że zakwestionowane przez nie faktury są wadliwe podmiotowo.

WDT - rzeczywiste przemieszczenie towaru i dobra wiara przedsiębiorcy

Sąd zwrócił jednak uwagę, że z regulacji art. 13 i art. 42 ustawy o podatku od towarów i usług, określających przesłanki uznania dostawy z WDT, wynika, że aby dana czynność mogła zostać uznana za podlegającą 0% stawce VAT wewnątrzwspólnotową dostawę, musi nastąpić rzeczywiste przemieszczenie towaru z jednego państwa UE do drugiego. WSA stwierdził, że istotny wpływ dla rozstrzygnięcia tej sprawy ma wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-653/18 (sprawa Unitel z 17.10.2019 r.). Trybunał orzekł w nim, że przepisy unijnej dyrektywy VAT sprzeciwiają się działaniom organów, które w każdym przypadku uznają, że nie doszło do dostawy i odmawiają podatnikowi prawa do zwolnienia z VAT, jeśli towary zostały faktycznie wywiezione. Ale organy stwierdzają później, że ich nabywcą nie był kontrahent wskazany na fakturze, a inny, nieustalony podmiot. Są jedynie dwie sytuacje, w których dopuszczona jest taka odmowa. Pierwsza, gdy organy wykażą, że brak ustalenia prawdziwego nabywcy uniemożliwia udowodnienie, że doszło do dostawy. Druga, gdy wykażą, że dostawca wiedział lub powinien był wiedzieć, że ta transakcja wiąże się z oszustwem.

Organy nie wykazały złej wiary spółki, ani że do wewnątrzwspólnotowej dostawy nie doszło

Choć powyższy wyrok Trybunału dotyczył eksportu towarów poza granice Unii Europejskiej, to Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 marca 2020 r. (sygn. akt I FSK 100/20) potwierdził, że wynikające z niego ustalenie TSUE mają zastosowanie także do rozpoznawania kwestii związanych z dopuszczalnością korzystania przez podatników ze stawki 0% VAT przy dostawach wewnątrzwspólnotowych.

WSA w Bydgoszczy uznał więc za błędne stanowisko organów w tej sprawie, jakoby brak możliwości zidentyfikowania nabywcy towaru, przy jednoczesnym niekwestionowaniu, że do wywozu towaru poza granice faktycznie doszło, dyskwalifikuje możliwość skorzystania przez dostawcę z zerowej stawki VAT. Co więcej, we wskazanym wyżej wyroku NSA orzekł, że jeśli organy stwierdzą jednak brak podstaw do zastosowania takiej stawki podatku, to dokonana dostawa nie może wówczas zostać opodatkowana stawką właściwą dla dostawy krajowej. A tego chciały w niniejszej sprawie organy, domagając się zamiast 0% stawki VAT, opodatkowania transakcji stawką 23% VAT. Mogłyby to zrobić, jednak tylko wówczas, gdy wykazałyby, że przedsiębiorca nie dochował przy dokonywaniu dostawy należytej staranności wymaganej przepisami prawa.

Trudno zarzucić spółce, że nie weryfikowała kontrahenta

W powyższej sprawie spółka przedłożyła dowody ustalenia przez nią adresu zameldowania austriackiego kontrahenta, dostarczyła umowę spedycji, wyciąg z rejestru działalności gospodarczej, kserokopię jego prawa jazdy oraz potwierdzenie o posiadanym przez niego aktywnym numerze VAT, a także wyciąg z rejestru działalności gospodarczej, z którego wynikało, że prowadził on działalność gospodarczą pod wskazanym adresem. Nie sposób więc zarzucić spółce, że nie dołożyła starań, aby dokonać weryfikacji swojego kontrahenta. Organy skupiły się na wykazaniu, że dokumentacja ta nie potwierdza dostawy do wskazanego na fakturze nabywcy. Jednak organy pominęły tę dokumentację przy ocenie dochowania przez firmę należytej staranności.

Jak zawarł WSA w uzasadnianiu swojego wyroku, uchylającego decyzję dyrektora izby skarbowej:

„Odnosząc powyższe wywody do rozpoznawanej sprawy NSA we wskazanym wyroku za błędne uznał stanowisko organu wyrażonego w zaskarżonej decyzji co do tego, że brak możliwości zidentyfikowania nabywcy towaru w ramach WDT, przy niekwestionowanym ustaleniu, że do wywozu towaru poza terytorium kraju doszło, dyskwalifikuje możliwość zastosowania do tej transakcji stawki podatku 0% i jednocześnie oznacza konieczność opodatkowania tej transakcji jak dostawy krajowej” (wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 października 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 430/20).

Podsumowanie

Przedsiębiorcy wciąż muszą szukać pomocy prawnej i dochodzić ochrony swoich firm przed fiskusem w sądzie. A przecież zarówno oni, jak i organy podatkowe stosują te same przepisy prawa. Niestety, urzędnicy skarbowi dość często mają w zwyczaju w ten sposób postępować, interpretując je na niekorzyść podatników.

Autor: radca prawny Robert Nogacki
Kancelaria Prawna Skarbiec

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    14 cze 2021
    Zakres dat:

    Opłata reprograficzna a komputery przenośne i stacjonarne

    Opłata reprograficzna nie powinna dotyczyć komputerów przenośnych i stacjonarnych, natomiast w przypadku pozostałych urządzeń i nośników powinna być znacznie obniżona - uważa Konfederacja Lewiatan.

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów. Ministerstwo Finansów informuje, że w ramach Polskiego Ładu zostaną wdrożone nowe rozwiązania prawne i organizacyjne mające na celu przyciąganie do Polski strategicznych inwestorów. Już w 2022 roku kompleksowa i szybka obsługa inwestorów ma stać się (wg zamierzeń MF i Rządu) wizytówką naszego kraju. Uruchomiony zostanie tzw. Investor Desk i Interpretacja 590. Będą też korzystne rozwiązania podatkowe dla holdingów (w tym PGK VAT) i zachęta do inwestycji dla instytucji finansowych.

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów”

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów” - to nowy standard rachunkowości, którego projekt został właśnie skierowany do dyskusji publicznej. Termin zgłaszania uwag do projektu upływa 8 sierpnia 2021 r. Co zawiera nowy KSR?

    SLIM VAT 2. Korekta deklaracji importowej

    SLIM VAT 2 zawiera rozwiązanie, które umożliwi podatnikowi rozliczającemu podatek z tytułu importu towarów bezpośrednio w deklaracji podatkowej dokonania korekty deklaracji, w sytuacji gdyby w pierwotnej deklaracji nie rozliczył w prawidłowej wysokości podatku.

    Kolejne deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym

    Deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym. Ministerstwo Finansów planuje poszerzenie listy deklaracji podatkowych, które mogą być podpisywane elektronicznie o deklaracje akcyzowe AKC-UAKZ i AKC-KZ. Ponadto możliwe będzie opatrywanie podpisem zaufanym albo podpisem osobistym - deklaracji uproszczonej w sprawie podatku akcyzowego od samochodów osobowych (AKC-US) oraz podań w sprawach dotyczących podatku akcyzowego − przesyłanych przez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych.

    Nadużywanie prawa przez organy podatkowe będzie utrudnione

    Postępowanie podatkowe. Fiskus decydując się na bezpodstawne wszczęcie postępowania podatkowego naraża się na ryzyko uchylenia decyzji administracyjnej i utratę kompetencji do zmiany rozliczenia podatkowego podatnika.

    Spłata zaległości podatkowej przez członka zarządu

    Zobowiązania podatkowe spółki. Organ podatkowy dochodził od członka zarządu spółki spłaty zobowiązań podatkowych, które już nie istniały.

    MF zaprasza na XII Forum Cen Transferowych – 24 czerwca 2021 r.

    Ministerstwo Finansów informuje, że XII edycja Forum Cen Transferowych (FCT) odbędzie się online 24 czerwca 2021 r. Zgłoszenie udziału można przesłać do 18 czerwca 2021 r. (piątek).

    Crowdfunding (finansowanie społecznościowe) - nowe przepisy od listopada 2021 r.

    Crowdfunding - nowe przepisy od listopada 2021 r. Trwają prace nad przepisami (ustawa o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych), które uregulują rynek finansowania społecznościowego. Platformy, które się tym zajmują, zgodnie z proponowaną ustawą będą działać zgodnie z licencją i podlegać nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Zwiększy się jednak kwota – z 1 mln do 5 mln euro – którą będą mogły pozyskać w ramach crowdfundingu. Podwyższony limit zacznie obowiązywać od listopada 2023 roku. – W krótkim terminie nowe przepisy zapewnią w miarę bezpieczne funkcjonowanie rynku, w długiej perspektywie mogą umożliwić rozwój platform, również za granicą – ocenia Artur Granicki, prezes Navigator Crowd.

    Polskie Ład. Wyższe dopłaty do paliwa rolniczego od 2022 r.

    Zwrot akcyzy za paliwo rolnicze od 2022 r. W ramach programu Polski Ład ma nastąpić podniesienie stawki dopłaty do 110 zł na hektar. Wypłata dopłat według podwyższonej stawki ma nastąpić w I połowie 2022 r.

    Polski Ład - wsparcie dla rolnictwa

    Polski Ład - rolnictwo. 12 czerwca 2021 r. premier Mateusz Morawiecki podczas debaty dot. Polskiego Ładu dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich w Instytucie Zootechniki w Balicach koło Krakowa, przedstawił szereg pozytywnych zmian jakie czekają rolników. Ważniejsze zmiany, to: wyższe dopłaty do paliwa dla rolników, uwolnienie rolniczego handlu detalicznego, ustawa o rodzinnych gospodarstwach rolnych, kodeks rolny, E-okienko dla rolnika, cyfrowy system pozwalający na identyfikowanie żywności „od pola do stołu”, centralny system informatyczny zasobu państwowej ziemi.

    Podwyżki stawek podatkowych i podatki korporacyjne

    Podwyżki podatków. Poza klasyczną podwyżką stawek podatkowych, kraje decydują się na dodatkowe podatki korporacyjne - stwierdza w analizie Polski Instytut Ekonomiczny. Zwraca uwagę, że największym zmianom podlegają w ostatnim roku obciążenia środowiskowe.

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).