REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

VAT od czynności komorników - wyrok TSUE

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
VAT od czynności komorników - wyrok TSUE
VAT od czynności komorników - wyrok TSUE
fot. Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Praktyka organów podatkowych, zgodnie z którą przyjmuje się, że VAT od usług świadczonych przez komornika sądowego w ramach postępowania egzekucyjnego jest zawarty w pobieranych przez niego opłatach egzekucyjnych jest zgodna z dyrektywą Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, zmienionej dyrektywą Rady 2013/43/UE z dnia 22 lipca 2013 r., oraz zasadą neutralności podatku od wartości dodanej (VAT) i zasadą proporcjonalności.

Tak orzekł Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 10 kwietnia 2019 r. w sprawie C‑214/18 mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Sąd Rejonowy w Sopocie Wydział I Cywilny (Polska) w postępowaniu wszczętym przez H.W. przy udziale PSM „K”, Aleksandry Treder, działającej jako komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Sopocie.

REKLAMA

Autopromocja

Od 2019 r. nowy stan prawny - czekamy na interpretację ogólną MF

REKLAMA

Trzeba tu od razu zaznaczyć, że wyrok dotyczy polskich przepisów obowiązujących przed 1 stycznia 2019 r. Aktualnie (po tej dacie) obowiązują dwie nowe ustawy regulujące czynności komornicze i pobierane przez nich opłaty. Chodzi tu o ustawę z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 771) oraz ustawę z 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 770). Podatku VAT dotyczą dwa przepisy tych ustaw (po jednym w każdej z nich).

Zgodnie z art. 151 ustawy z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych: Powstanie obowiązku rozliczenia przez komornika podatków, w tym podatku od towarów i usług, lub innych niż opłata egzekucyjna należności publicznoprawnych nie stanowi podstawy do podwyższenia wynagrodzenia prowizyjnego.

Natomiast w myśl art. 23 ust. 6 ustawy z 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych: Jeżeli na podstawie odrębnych przepisów komornik jest płatnikiem podatku od towarów i usług, do podstawy obliczenia opłaty nie wlicza się kwoty tego podatku.

REKLAMA

Te przepisy są w sumie na tyle niejednoznaczne, że Ministerstwo Sprawiedliwości i Ministerstwo Finansów uzgodniły (poinformowało o tym na początku stycznia 2019 r. Ministerstwo Finansów), że w najbliższym czasie Minister Finansów wyda interpretację ogólną, w której potwierdzi, że wykonywane przez komorników sądowych czynności w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym nie podlegają od 2019 roku opodatkowaniu podatkiem VAT.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Minister Finansów w wydanej 15 kwietnia 2019 r. interpretacji ogólnej (nr PT9.8101.1.2019) uznał, że komornicy sądowi nie wykonują samodzielnie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, a co za tym idzie nie są podatnikami podatku od towarów i usług. Tym samym komornicy nie podlegają opodatkowaniu VAT.
Więcej na ten temat:  Komornicy sądowi nie są podatnikami VAT - interpretacja ogólna MF

Polecamy: Biuletyn VAT

Polecamy: VAT 2019. Komentarz

Argumentacja Trybunału Sprawiedliwości UE

Przyjrzyjmy się więc argumentacji Trybunału Sprawiedliwości UE zaprezentowanej w omawianym wyroku.

Z art. 73 i art. 78 lit. a) dyrektywy 2006/112 wynika, że w wypadku świadczenia usług podstawa opodatkowania, oprócz samego VAT, obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą usługodawca otrzyma w zamian za dane świadczenie usług, od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej.

TSUE zwrócił jednak uwagę, że wyżej wskazana dyrektywa w sprawie VAT nie zawiera żadnego wyraźnego uregulowania dotyczącego kwestii, czy opłaty egzekucyjne pobierane przez komornika sądowego powinny zawierać należny VAT, czy też nie. Rozstrzygnięcie tej kwestii należy zatem do państw członkowskich.

Zgodnie z rozpatrywanym prawem polskim (wg stanu prawnego obowiązującego przed 2019 rokiem) kwoty opłaty egzekucyjnej pobranej przez komornika sądowego nie można podwyższyć o VAT.

Zważywszy, że podstawa opodatkowania oprócz samego VAT zawierać powinna wszystko, co stanowi otrzymaną zapłatę, dlatego TSUE uznał, że kwota danych opłat egzekucyjnych zawiera już ten podatek.

Zdaniem TSUE taka wykładnia jest też zgodna z zasadą neutralności VAT. Pozwala ona bowiem podatnikom uczestniczyć w zapłacie VAT w tej samej proporcji od całej kwoty otrzymanej z tytułu opodatkowanych transakcji.

Wg opinii TSUE wykładnia ta jest również zgodna z zasadą, według której VAT to podatek ponoszony przez konsumenta końcowego. Skoro bowiem na podstawie prawa krajowego nie ma możliwości podwyższenia podlegającej pobraniu opłaty egzekucyjnej o dodatkową kwotę odpowiadającą należnemu VAT, uznanie tej opłaty za zawierającą już ten podatek prowadzi do tego, że podstawa opodatkowania VAT pobieranego przez organy podatkowe nie może przewyższać faktycznie poniesionej przez końcowego konsumenta zapłaty, od której został obliczony VAT, który ostatecznie jest ponoszony przez tego konsumenta (zob. podobnie wyroki: z dnia 24 października 1996 r., Elida Gibbs, C‑317/94, EU:C:1996:400, pkt 19; z dnia 7 listopada 2013 r., Tulică i Plavoşin, C‑249/12 i C‑250/12, EU:C:2013:722, pkt 34, 35).

Zdaniem TSUE wykładnia ta jest też zgodna z zasadą proporcjonalności, bowiem nie wykracza ona poza to, co jest niezbędne do osiągnięcia celu związanego z koniecznością zagwarantowania poboru tego podatku, a ów sposób ustalenia podstawy opodatkowania jest zgodny z podstawową zasadą wspólnego systemu VAT wyjaśnioną w pkt 40 i 41 niniejszego wyroku, czyli opodatkowaniem VAT każdego rodzaju działalności gospodarczej.

W opinii Trybunału, wniosku tego nie podważa wykładnia zasady proporcjonalności zawarta w pkt 2 sentencji wyroku z dnia 26 marca 2015 r., Macikowski (C‑499/13, EU:C:2015:201), który legł u podstaw drugiego pytania zadanego przez sąd odsyłający. W tym względzie należy przypomnieć, że w owym pkt 2 Trybunał orzekł, iż zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się przepisowi prawa krajowego, na podstawie którego komornik sądowy odpowiada całym swoim majątkiem za kwotę VAT od kwoty uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości dokonanej w trybie egzekucji, w wypadku gdy nie wykona on obowiązku pobrania i wpłacenia tego podatku, pod warunkiem że faktycznie posiada on wszelkie instrumenty prawne w celu wykonania tego obowiązku. Powyższą odpowiedź należy odczytywać w świetle okoliczności sprawy, w której zapadł wyrok z dnia 26 marca 2015 r., Macikowski (C‑499/13, EU:C:2015:201), które są odmienne od okoliczności sprawy w postępowaniu głównym.

W odróżnieniu bowiem od niniejszej sprawy w postępowaniu głównym sprawa, w której zapadł powyższy wyrok, dotyczyła sytuacji komornika sądowego nie jako podatnika VAT, lecz jako osoby zobowiązanej do zapłaty tego podatku na rzecz innego podatnika, który do czasu wyrażenia zgody przez właściwy sąd krajowy nie mógł dysponować kwotą uzyskaną w ramach danej sprzedaży egzekucyjnej i dokonać zapłaty VAT z tego tytułu w terminach przewidzianych prawem krajowym. Ponadto w niniejszej sprawie rozpatrywanej w postępowaniu głównym z informacji przekazanych Trybunałowi nie wynika, aby komornik sądowy był pozbawiony środków prawnych pozwalających mu, jako podatnikowi VAT, na spełnienie swego obowiązku podatkowego.

Dlatego ostatecznie z ww. przyczyn Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że na zadane pytania prejudycjalne należy odpowiedzieć, iż przepisy dyrektywy 2006/112 oraz zasady neutralności VAT i proporcjonalności należy interpretować w ten sposób, że nie stoją one na przeszkodzie praktyce administracyjnej właściwych organów krajowych, takiej jak będąca przedmiotem postępowania głównego, zgodnie z którą przyjmuje się, że VAT od usług świadczonych przez komornika sądowego w ramach postępowania egzekucyjnego jest zawarty w pobieranych przez niego opłatach egzekucyjnych.

VAT od czynności komorniczych jest także w Trybunale Konstytucyjnym

Warto jeszcze wspomnieć, że przepisy dot. opodatkowania VAT czynności komorniczych mają być rozpatrzone w Trybunale Konstytucyjnym. 31 lipca 2017 r. Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu zadał Trybunałowi Konstytucyjnemu dwa pytania prawne:

1) Czy art. 15 ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nie określa w sposób bezpośredni statusu komornika sądowego jako podatnika podatku od towarów i usług w związku z wykonywaniem czynności egzekucyjnych, jest zgodny z art. 2, art. 84 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?

A w przypadku odpowiedzi pozytywnej:

2) Czy art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sadowych i egzekucji w zakresie, w jakim nie określa w sposób bezpośredni podatku od towarów i usług jako składnika opłaty stosunkowej naliczanej od wartości wyegzekwowanego świadczenia, jest zgodny z art. 2, art. 64 ust. 2, art. 84 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?

Trybunał Konstytucyjny nie rozpoznał jeszcze tych pytań i nie wiadomo kiedy to nastąpi. Sprawa nosi sygnaturę P 16/17.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
KSeF wchodzi na stałe – od 2026 roku faktury tylko elektroniczne. Szczegóły ustawy już znane!

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

REKLAMA

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

Nierozwiązany problem ziemi po PGR-ach: czy minister Krajewski uratuje miejsca pracy i gospodarstwa indywidualne?

Nierozwiązane od lat kwestie zagospodarowania dzierżawionej ziemi państwowej powracają dziś z ogromną siłą. Na decyzje ministerstwa rolnictwa czekają zarówno pracownicy spółek gospodarujących na gruntach po dawnych PGR-ach, jak i rolnicy indywidualni, którzy chcą powiększać swoje gospodarstwa. W tle stoją dramatyczne obawy o przyszłość setek osób zatrudnionych w spółkach oraz widmo likwidacji stad bydła.

Dobra wiadomość dla rolników! Prezydent podpisał ustawę o przechowywaniu nawozów naturalnych – zmiany wejdą w życie błyskawicznie

Prezydent RP podpisał ustawę przygotowaną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która wprowadza istotne zmiany dla rolników w zakresie przechowywania nawozów naturalnych. Nowe przepisy wydłużają terminy dostosowania gospodarstw, upraszczają procedury budowlane i zapewniają dodatkowe wsparcie administracyjne.

Pracujący studenci, a ubezpieczenie w ZUS. Umowy o pracę, o dzieło i zlecenia - składki i świadczenia

Nie tylko latem wielu studentów podejmuje pracę, na podstawie kilku rodzajów umów. Różnią się one obowiązkiem odprowadzania składek a co za tym idzie, również prawem do świadczeń. Wyjaśniamy jakie umowy są podpisywane i jak są oskładkowane.

REKLAMA

Rekord: Ponad 1,24 mln cudzoziemców pracuje legalnie w Polsce i płaci składki do ZUS

Na koniec I półrocza 2025 r. liczba cudzoziemców legalnie pracujących i objętych ubezpieczeniami społecznymi w ZUS przekroczyła 1,24 mln osób. W województwie kujawsko-pomorskim było ich ponad 48,3 tys.W porównaniu z końcem 2024 roku wzrost odnotowano zarówno w skali kraju, jak i w regionie - informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim.

Działalność nierejestrowana w 2025 roku - własny biznes bez składek ZUS i formalności [limit]. Kiedy rejestracja firmy jest już konieczna i jak to zrobić?

Rozpoczęcie działalności gospodarczej w Polsce może wydawać się skomplikowane – zwłaszcza dla osób, które dopiero testują swój pomysł na biznes. Dlatego działalność nierejestrowana (zwana też nieewidencjonowaną) to atrakcyjna forma dla początkujących przedsiębiorców. Jednak wraz z rozwojem działalności pojawia się pytanie: czy to już czas, by przejść na zarejestrowaną firmę? Przedstawiamy, kiedy warto podjąć ten krok, jakie są jego konsekwencje oraz jak się do tego przygotować.

REKLAMA