REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Co grozi za zarabianie bez założenia działalności gospodarczej?

Sebastian Bobrowski
InFakt.pl
Co grozi za zarabianie bez założenia działalności gospodarczej?
Co grozi za zarabianie bez założenia działalności gospodarczej?

REKLAMA

REKLAMA

Ciągła i zorganizowana działalność zarobkowa jest w Polsce uznawana za działalność gospodarczą. Jednak definicja działalności według przepisów jest nieprecyzyjna, dlatego może się zdarzyć, że ktoś nie zarejestruje firmy, mimo że zdaniem urzędników powinien to zrobić. Co grozi w takiej sytuacji?

REKLAMA

Autopromocja

Podatki 2018

Jak przepisy definiują działalność gospodarczą?

Kluczową kwestią dla niniejszego artykułu jest definicja działalności gospodarczej. Znajduje się ona w kilku aktach prawnych i warto zajrzeć do wszystkich z nich.

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej mówi, że działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Z kolei ordynacja podatkowa definiuje działalność gospodarczą jako każdą działalność zarobkową, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet wówczas, gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Kolejne definicje, podobne w konstrukcji do powyższych, można znaleźć w ustawie o podatku dochodowym oraz w ustawie o VAT. Warto jeszcze zajrzeć do ustawy o ubezpieczeniach społecznych. To w końcu od niej zależy, którzy przedsiębiorcy są zobowiązani do opłacania składek ZUS. Według tej ustawy za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się:

- osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych,

- twórcę i artystę,

- osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu,

- wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,

- osobę prowadzącą niepubliczną szkołę, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty.

Polecamy:  Pakiet żółtych książek - Podatki 2018

Te wszystkie definicje można sprowadzić do jednego: każda zorganizowana działalność zarobkowa prowadzona w sposób ciągły może zostać uznana za prowadzenie działalności gospodarczej. Przepisy podatku dochodowego wyłączają tu jedynie następującą działalność zarobkową:

- opartą na umowach o pracę i umowach cywilnoprawnych (np. umowy o dzieło, zlecenia) podpisywanych z przedsiębiorcami,

- najem i dzierżawę, np. lokalu mieszkalnego, budynku na cele reklamowe,

- przychody z praw majątkowych (np. zarabianie na prawach autorskich, otrzymywanie tantiem autorskich, udzielenie licencji na odsprzedaż samodzielnie napisanego programu komputerowego).

REKLAMA

Niestety, nieco inaczej działalność gospodarczą definiuje Ustawa o VAT, co oznacza, że np. osoby najmujące budynki podlegają pod VAT i mogą być zmuszone do zarejestrowania jako VAT-owcy (choć bez konieczności rejestracji działalności gospodarczej jako takiej).

Przy czym należy tu pamiętać, że nie ma znaczenia wysokość uzyskiwanych przychodów. Nawet małe zyski z działalności, np. polegającej na prowadzeniu bloga, strony internetowej, kanału na YouTube, sprzedaży w Internecie,  uzyskiwane regularnie i wymagające podjęcia szeregu czynności mogą zostać uznane za prowadzenie działalności gospodarczej.

Prowadzenie działalności bez rejestracji i bez opłacania podatków


Z pewnością najgorsza sytuacja pojawia się wówczas, gdy ktoś prowadzi działalność gospodarczą bez jej rejestracji i nie opłaca żadnych podatków. Jakie wówczas czekają  konsekwencje?


1. Brak zapłaty podatku dochodowego

Według ogólnej zasady wszystkie przychody należy opodatkować, nawet jeśli nie prowadzi się działalności gospodarczej. Brak zapłaty podatku dochodowego to w praktyce osiąganie przychodów z nieujawnionych źródeł. Niezapłacony podatek dochodowy z pewnością wymaga natychmiastowego uregulowania wraz z odsetkami. Jeżeli urzędnicy uznają, że ktoś powinien działać w ramach działalności gospodarczej, to jest zobowiązany do opłacania zaliczek na podatek dochodowy - regularnie, w trakcie roku. A zatem terminy zaległości mogą być liczone od pierwotnych terminów zapłaty zaliczek. Oprócz tego, istnieje możliwość uzyskania karnej stawki podatku w wysokości 75%, który fiskus nakłada się na przychody z nieujawnionych źródeł (aczkolwiek ta opcja została niedawno zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny).

2. Brak zapłaty VAT-u

Oprócz niezapłaconego podatku dochodowego, problemem może być także VAT. Prowadzona działalność może mieć charakter wymagający bezwzględnej rejestracji VAT i doliczania podatku do każdej sprzedaży. Tak jest np. w związku ze sprzedażą towarów akcyzowych (alkohol, papierosy, paliwo), sprzedażą i obróbką metali szlachetnych, usługami maklerskimi czy komisowymi. Jeśli działalność nie wpisuje się w wymienione czynności, konieczność rejestracji i opłacania VAT są konieczne po przekroczeniu limitu sprzedaży w wysokości 150 tys. zł rocznie.

Jeśli urzędnicy stwierdzą, że VAT nie był płacony mimo takiego obowiązku, z pewnością nakażą uregulowanie zaległej kwoty wraz z odsetkami. Tutaj warto zauważyć, że można być VAT-owcem nie prowadząc działalności gospodarczej. A zatem osoba, która uważa, że jej  działalność nie jest ciągła i zorganizowana, więc jej nie rejestruje w CEIDG, może być i tak zobowiązana do bycia podatnikiem VAT. Wówczas musi zarejestrować się za pomocą formularza VAT-R, a następnie składać deklaracje VAT-7(K) i opłacać podatek.


Jakie są kary za prowadzenie działalności gospodarczej bez rejestracji?

Osoby, które prowadzą działalność bez jej rejestracji, ale opłacają podatki i tak mogą mieć problemy, jeśli urzędnicy uznają, że założenie firmy było w ich wypadku obowiązkowe. Jest to związane z tym, że prowadzenie firmy bez jej rejestracji to po prostu czyn zabroniony. Poza tym, działalność to szereg obowiązków, których niedopełnienie ma dotkliwe konsekwencje.

1. Samo osiąganie przychodów bez rejestracji firmy jest karalne

Zgodnie z kodeksem wykroczeń kto wykonuje działalność gospodarczą bez wymaganego zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej, wpisu do rejestru działalności regulowanej lub bez wymaganej koncesji albo zezwolenia, podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny. Tej samej karze podlega ten, kto nie dopełnia obowiązku zgłaszania do ewidencji działalności gospodarczej (CEIDG) zmian danych objętych wpisem. Zmiany te trzeba zgłaszać w terminie do 7 dni od ich wystąpienia. Dotyczą wszelkich informacji zawartych w CEIDG, np. miejsca zamieszkania, nazwy firmy, numeru konta bankowego, czy firmy prowadzącej księgowość i miejsca przechowywania dokumentacji.

Jak ustanowić pełnomocnika firmy przez internet


2. Konsekwencje nieprowadzenia księgowości i braku kasy fiskalnej

Dodatkowo prowadzenie działalności gospodarczej bez rejestracji powoduje, że przedsiębiorca nie prowadzi księgowości. Chodzi np. o wystawianie faktur lub rachunków, uzupełnianie i drukowanie KPiR, prowadzenie rejestrów VAT, ewidencji sprzedaży, czy dokumentacji związaną z kasą fiskalną. Oprócz tego, może się zdarzyć, że taka osoba nie składa deklaracji VAT, mimo że może mieć taki obowiązek. W przypadku ujawnienia takiej sytuacji, przedsiębiorca może zostać ukarany grzywną za każdą  z tych rzeczy z osobna. Np. za brak złożonej deklaracji VAT można spodziewać się mandatu w wysokości 200 zł.

Efekty nieprowadzenia księgowości mogą być jeszcze inne. Otóż nawet jeśli przedsiębiorca odprowadzał zaliczki na podatek dochodowy, to bez prowadzenia księgowości mogą one być nieprawidłowej wysokości. Co ciekawe, powstałe różnice mogą być również nadpłatą podatku, ponieważ prowadzenie działalności i rozliczanie na zasadach ogólnych lub liniowo zezwala na rozliczanie faktycznie poniesionych kosztów uzyskania przychodów (np. według rachunków i faktur), które obniżają zaliczki do zapłaty.

Jeszcze inna kwestia, to prowadzenie sprzedaży bez kasy fiskalnej i wydawania paragonów mimo takiej konieczności. Na ten fakt muszą uważać osoby oferujące usługi lub towary osobom prywatnym. Za brak stosowania kasy fiskalnej mimo takiego obowiązku również grozi grzywna, najczęściej w postaci mandatu.


3. Konsekwencje wynikające z nieopłacania składek ZUS

Podstawowy obowiązek w związku z założeniem firmy to rejestracja w ZUS-ie. W jej konsekwencji trzeba opłacać składki - społeczne i zdrowotne. Będąc przedsiębiorcą tego obowiązku nie można uniknąć, gdyż wynika wprost z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Co za tym idzie, brak założenia firmy mimo takiej konieczności oznacza niespełnienie ustawowego obowiązku rejestracji w ZUS-ie oraz zaległości w opłacaniu składek.

W związku z tym, jeśli wyjdzie na jaw fakt prowadzenia działalności gospodarczej bez jej rejestracji, ZUS może upomnieć się o opłacenie zaległych składek. Okres zaległości może być liczony od momentu faktycznego rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej, co zostanie ustalone np. w trakcie kontroli. W przypadku ujawnienia przez ZUS takiej sytuacji, ZUS może wymierzyć płatnikowi składek opłatę dodatkową do wysokości 100% nieopłaconych składek. Do zaległej kwoty składek ZUS doliczone zostaną także odsetki obliczane tak, jak dla zaległości podatkowych.

W jakim zakresie inwestor jest odpowiedzialny za zobowiązania wobec podwykonawcy?

Zapraszamy na forum Księgowość

Sebastian Bobrowski

Dyrektor Finansowy inFakt

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Rzecznik MŚP: Liczne małe firmy nie udźwigną kosztów podwyżki płacy minimalnej od 2025 roku. Upadną lub zawieszą działalność

Podwyżka minimalnego wynagrodzenia za pracę, które od 1 stycznia 2025 r. ma wynosić ponad 4,6 tys. złotych brutto, sprawi, że wielu małych firm nie będzie stać na zatrudnianie pracowników - poinformowała PAP rzeczniczka małych i średnich przedsiębiorców Agnieszka Majewska.

Składka zdrowotna to zwykły podatek. Przedsiębiorcy czekają na ryczałtową składkę (realizację obietnicy wyborczej). Doczekają się?

Negatywne skutki „Polskiego Ładu” odczuwa wielu przedsiębiorców zwłaszcza z sektora MŚP. Tzw. „Polski Ład” przedsiębiorcom kojarzy się głównie z tego, że składka na ubezpieczenie zdrowotne jest miesięczna i niepodzielna, i wynosi 9% podstawy wymiaru składki – uważa dr n. pr. Marek Woch – b. Zastępca Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. 

Spółki odetchną z ulgą. Minister finansów szykuje ważne zmiany w podatku

Sprawa dotyczy podatku u źródła. Ministerstwo Finansów chce, aby obcokrajowiec, który zasiada w zarządzie polskiej spółki, nie musiał już musiał mieć polskiego numeru PESEL lub NIP do podpisania oświadczenia, które pozwoli spółce nie potrącać i nie płacić polskiemu fiskusowi podatku u źródła od należności wypłacanych za granicę. Pisze o tym "Dziennik Gazeta Prawna".

Wakacje od ZUS już w 2024 roku - kto i kiedy może skorzystać? Jak to zrobić?

Wielu przedsiębiorców na to czekało. Wakacje od ZUS już niedługo staną się faktem. 9 maja 2024 roku uchwalono nowelizację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która wprowadza do polskiego prawa tzw. wakacje składkowe. Nowe przepisy wchodzą w życie 1 listopada 2024 roku. Podpowiadamy, od kiedy można skorzystać z tego rozwiązania i jakie warunki należy spełnić.

REKLAMA

Urlop wypoczynkowy 2024 (od A do Z). Wymiar, zasady, wynagrodzenie, zmiana pracodawcy, prawa i obowiązki pracownika oraz zakładu pracy

Jaki jest wymiar urlopu wypoczynkowego i od czego zależy? Jak powinien być udzielany urlop wypoczynkowy? Co to jest urlop proporcjonalny? Jakie są prawa i obowiązki pracodawcy a jakie pracownika? Wyjaśnia specjalistka ds. kadr i płac.

Samofakturowanie - kto powinien wystawić duplikat faktury?

W imieniu niektórych sprzedawców wystawiam faktury na zasadzie samofakturowania. Jak powinienem postąpić, jeżeli jeden ze sprzedawców zgłosił mi, że zgubił fakturę, którą dla niego wystawiłem. Czy mogę mu wystawić duplikat?

Dążenie do płacenia jak najniższych podatków nie jest zakazane, jest naturalnym prawem każdego podatnika. Takie jest stanowisko NSA

Dążenie do płacenia jak najniższych podatków nie jest prawnie zakazane, a jest niejako naturalnym prawem każdego podatnika. Organy, a później sądy, mogą jedyni oceniać zgodność z prawem tych dążeń. Przypomniał sąd administracyjny, uchylając zaskarżoną przez przedsiębiorcę decyzję naczelnika urzędu celno-skarbowego.

Składka zdrowotna odpowiada za likwidację niejednego mikroprzedsiębiorstwa. To największy grzech Polskiego Ładu. Będą zmiany w przepisach

Polski Ład kojarzy się przedsiębiorcom głównie ze składką zdrowotną. Właściciele firm płacą zdecydowanie więcej niż przed reformą. "Składka zdrowotna odpowiada za likwidację niejednego mikroprzedsiębiorstwa. To największy grzech Polskiego Ładu" – uważa Damian Trepanowski, członek zarządu Business Tax Group. Rząd obiecuje zmianę problematycznych przepisów.

REKLAMA

Cena LPG o 20% w górę na jesieni 2024 r. Po 20 grudnia pełne embargo na gaz z Rosji

Ilość LPG na polskim rynku w 2024 r. bardzo wzrosła, więc efektu wstrzymania dostaw tego paliwa z Rosji jeszcze nie widać - ocenił dla PAP dyrektor Generalny Polskiej Organizacji Gazu Płynnego Bartosz Kwiatkowski. Jego zdaniem wzrost cen LPG, o co najmniej 20 proc. będzie odczuwalny jesienią.

Podatek od nieruchomości 2025: Czym jest całość techniczno-użytkowa budowli?

Centrum projektu zmian w podatku od nieruchomości, które mają wejść w życie z dniem 1 stycznia 2025 r., jest rozszerzenie definicji budowli o instalacje i urządzenia, które stanowią wraz z tym obiektem całość techniczno-użytkową. Czym ona jest, czyli – gdzie budowla ma mieć początek, a gdzie koniec? Dlaczego, to taki problem dla podatników?

REKLAMA