Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Oficjalne kryterium należytej staranności w VAT będzie prawdopodobnie martwe

Oficjalne kryterium należytej staranności w VAT będzie prawdopodobnie martwe
Oficjalne kryterium należytej staranności w VAT będzie prawdopodobnie martwe
Po raz kolejny resort finansów wyznaczył sam sobie termin ogłoszenia oficjalnych kryteriów „należytej staranności”, których dochowanie ma dać – działającym w dobrej wierze podatnikom VAT – prawo do odliczenia z fałszywej faktury. Ma to już nie być jakiś „kodeks dobrych praktyk”, lecz tzw. ogólne objaśnienia, czy nowa forma ogólnej interpretacji ministra finansów. Miesiącem ich ogłoszenia ma być luty 2018 r.: poczekamy, zobaczymy, co tam piszą.

Autorzy tego pomysłu są w dość niezręcznej sytuacji, bo spektakularnego gola strzelił im publicznie (na łamach jednego z poczytnych dzienników) chwalący ich pomysły doradca podatkowy, twierdząc bez ogródek, że owe urzędowe kryteria należytej staranności, na które jego zdaniem „czeka uczciwy biznes”, mogą również służyć ukryciu oszustw podatkowych. W tzw. normalnym kraju wywołałoby to jakąś reakcję oficjalną, ale widać wciąż daleko nam jeszcze do normalności. Oczywiście władza nie odpowiada za te słowa, ale pośrednio podważają one sens resortowych działań: dziwne również, że milczy na ten temat.

W sumie są to jednak problemy drugorzędne, bo równie nieistotne praktycznie będą owe urzędowe kryteria należytej staranności. Dlaczego? Bo będą prawdopodobnie martwe. Będzie się mógł do nich odwołać podatnik, który działał w dobrej wierze, czyli który bezwzględnie nie wiedział, że uczestniczy w oszustwie podatkowym. A udowodnienie stanu niewiedzy jest dziś w zasadzie prawie niemożliwe w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych. Ostatnio zapadło kilka jednoznacznych w swojej treści wyroków, które nakazują rozumieć ów stan niewiedzy bardzo wąsko. Dam tylko dwa przykłady.

Polecamy: Należyta staranność w VAT

Pierwszy dotyczy niewiedzy zarządu, że zatrudniony przez spółkę oszust działający na szkodę spółki wplątał ją w oszustwa podatkowe. Sprawa jest znana, kilkukrotnie przedstawiana w mediach. W ustnym uzasadnieniu wyroku oddalającego skargi sąd stwierdził, że oszukany podatnik nie działał w dobrej wierze, bo ponosi ryzyko w wyborze pracownika. W drugim wyroku sąd uznał, że również oszustwa popełnione przez pracownika pełnomocnika podatnika (osobę trzecią), który nawet fałszował faktury, nie zwalniają firmy z odpowiedzialności podatkowej. Mówiąc wprost: każdy podatnik ponosi ryzyko zatrudnienia oszustów i krętaczy nawet gdy jest ich ofiarą.

Szwindle w podatku od towarów i usług polegające najczęściej na podłożeniu fikcyjnej faktury, z której odlicza on podatek, dzieją się z reguły przy udziale ukrytego w firmie współpracownika zewnętrznych oszustów. Działa on świadomie albo jego udział w oszustwie jest czynnikiem lekkomyślności lub niedbalstwa. Ma on już swoją nazwę: jest to tzw. kret. Bywa tak, że osoby te szybko zwalniają się, gdy spełniły swoją zdradziecką rolę. W świetle powyższych poglądów fakt nieświadomego zatrudnienia przez pracodawcę takiej osoby oznacza, że „podatnik wiedział, że uczestniczy w oszustwie podatkowym”. Skutkiem tego jakakolwiek należyta staranność nie ma tu znaczenia, bo powoływać się na nią może tylko ten, kto działał w dobrej wierze. Nie warto sobie nimi zawracać głowy.

Może być nawet jeszcze gorzej: jeżeli jednak jakiś podatnik uwierzy w resortowe pomysły i wdroży urzędową wersję owej staranności, to może wpaść w znacznie groźniejszą pułapkę. Gdy ktoś co miesiąc księguje co najmniej kilkaset faktur, nie ma obiektywnej możliwości zastosowania tychże kryteriów do wszystkich transakcji: jest to zbyt pracochłonne i uciążliwe. Musi więc wybrać kierując się stopniem ryzyka: sprawdza się gorliwie tych, którzy są ryzykowni czyli podejrzani. Jeżeli więc, mimo tej weryfikacji okaże się, że zaksięgowano sfałszowaną fakturę, nie będzie można powołać się na lekkomyślność lub niedbalstwo w popełnieniu tego czynu, czyli na działanie z winy nieumyślnej. Będą to więc okoliczności obciążające w postępowaniu przygotowawczym dotyczącym popełnienia przestępstw pospolitych przeciwko dokumentom, które wprowadzono do marca zeszłego roku do Kodeksu karnego (art. 270 a i 271 a). Podobnie w przypadku wymuszenia na kontrahentach zgody na zastosowanie podzielonej płatności, która musi wiązać się z podejrzeniem uczestnictwa w oszustwie. Kryteria dochowania należytej staranności w podatku od towarów i usług nie są zbieżne z wymogiem nieumyślnego popełnienia przestępstw fakturowych.

Polecamy: Biuletyn VAT

Polecamy: VAT 2018. Komentarz

Konkluzja jest dość prosta: po ponad dwóch latach resortowe próby naprawy koncepcji tego podatku są raczej nieudane, a efekt fiskalny osiągnięto głównie w wyniku odstraszania bezkarnych dotychczas oszustów w wyniku działań organów ścigania. Złej ustawy nie są w stanie naprawić ogólne objaśnienia wprowadzające pozaustawowe kryteria należytej staranności: trzeba wreszcie napisać nową, wolną od luk ustawę o VAT: był już projekt w 2015 r. – czas do niego wrócić.

Witold Modzelewski

Profesor Uniwersytetu Warszawskiego

Instytut Studiów Podatkowych

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek od spadków i darowizn
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Podatkowi od spadków i darowizn nie podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:
    spadku
    darowizny
    odpłatnego zniesienia współwłasności
    zasiedzenia
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Opłata od deszczu. Kto zapłaci podatek od deszczu?
    Opłata za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej to potocznie podatek od deszczu. Ten rodzaj daniny publicznej obciąża właścicieli nieruchomości z określonym dolnym limitem powierzchni, których określona część jest „zabetonowana” poprzez utworzenie np. parkingu lub asfaltowego podjazdu do garażu. Nie wszyscy wiedzą o istnieniu tego obowiązku. Korzystniej jest zapłacić z własnej inicjatywy niż narażać się na interwencje fiskusa oraz odsetki od niezapłaconej w terminie należności.
    Fogiel: tarcze antyinflacyjne w razie potrzeby będą przedłużane
    Na razie tarcza antyinflacyjna jest przedłużona o kilka miesięcy. Jeżeli będzie taka potrzeba, to te tarcze będą przedłużane - powiedział w środę rzecznik PiS Radosław Fogiel. "Będziemy pomagać Polakom tak długo, jak sytuacja będzie tego wymagać" - zapewnił.
    Maląg: obywatele Ukrainy mogą wnioskować o pomoc w uzyskaniu nostryfikacji dyplomu ukończenia studiów
    W systemie praca.gov.pl obywatele Ukrainy mogą już składać wnioski o przyznanie finansowania opłaty pobieranej przez uczelnie wyższe za postępowanie nostryfikacyjne lub postępowanie w sprawie potwierdzenia ukończenia studiów na określonym poziomie - poinformowała PAP szefowa MRiPS Marlena Maląg.
    Czym jest poręczenie za dług? Jak wyegzekwować poręczenie?
    Poręczenie to forma zabezpieczenia płatności przez dłużnika, która jest bardzo często wykorzystywana w praktyce gospodarczej. Przyczyną dużej popularności poręczenia może być fakt, iż jest to forma stosunkowo prosta i wygodna dla wierzyciela. Co więcej, udzielenie poręczenia nie powoduje zbyt wielu formalności. Co jeszcze warto wiedzieć na ten temat?
    Koszty windykacji - ile wynoszą? Czy można prowadzić windykację na koszt dłużnika?
    Zwlekający z zapłatą kontrahenci to niechlubny standard w polskich firmach. Niestety niemal każdy przedsiębiorca spotyka się w końcu z sytuacją, w której druga strona transakcji będzie zwlekać z regulacją wymagalnych zobowiązań. Przyczyny takiego stanu rzeczy bywają różne, a w wielu przypadkach koniecznością okazuje się wszczęcie sprawy sądowej. Warto wiedzieć, że kosztami postępowania można obciążyć dłużnika.
    Inflacja i rosnące stopy procentowe NBP. Czy Polacy oszczędzają? Czy chronią swoje oszczędności?
    Inflacja osiągnęła już w 2022 roku poziomy nienotowane od ponad dwudziestu lat. Większość prognoz sugeruje, że szybko rosnące ceny będą nam towarzyszyć przez dłuższy czas. Jak Polacy odnajdują się w obliczu inflacji? Czy nasza świadomość w tym zakresie jest wysoka? Jak podchodzimy do oszczędzania? Odpowiedzi na te pytania znajdziemy w najnowszych raportach autorstwa dr Katarzyny Sekścińskiej „Inflacja i stopy procentowe oczami polskiego konsumenta 2022” oraz „Postawy Polaków Wobec Finansów 2022”.
    Rozliczenie CIT za 2021 rok - do kiedy?
    Ministerstwo Finansów przypomina, że 30 czerwca 2022 r. upływa termin rozliczenia rocznego podatku za 2021 r. dla większości podatników podatku dochodowego od osób prawnych. Termin złożenia deklaracji o wysokości osiągniętego dochodu i należnego ryczałtu od dochodów spółek kapitałowych (CIT-8E) został przesunięty do 30 września 2022 r.
    JPK/PIT i JPK/CIT - od kiedy?
    Nowelizacja ustawy o PIT (oraz niektórych innych ustaw) z 9 czerwca 2022 r. odroczyła terminy wejścia w życie przepisów dotyczących prowadzenia ewidencji podatkowych przy użyciu programów komputerowych, a także obowiązku ich przesyłania w formie ustrukturyzowanej do urzędu skarbowego (tzw. JPK/PIT i JPK/CIT). Od kiedy podatnicy będą mieli obowiązek elektronicznego prowadzenia ewidencji podatkowych i wysyłania JPK/PIT lub JPK/CIT?
    PUE ZUS stanie się niedługo częścią platformy gov.pl
    Platforma Usług Elektronicznych ZUS stanie się niedługo częścią wielkiej platformy gov.pl – zapowiedziała prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prof. Gertruda Uścińska. Dodała, że rozwijane będą funkcjonujące rozwiązania informatyczne, np. e-wizyty i e-wnioski, będzie też więcej aplikacji mobilnych.
    Zwolnienie z VAT i cła przywozu towarów do zwalczania skutków COVID-19 tylko do 30 czerwca 2022 r.
    Decyzja Komisji Europejskiej zwalniająca z cła i VAT przywóz spoza Unii Europejskiej towarów potrzebnych do zwalczania skutków epidemii COVID-19 obowiązuje do 30 czerwca 2022 r. Ministerstwo Finansów informuje, że zwolnienie to nie będzie przedłużone.
    Odliczenie VAT od zakupów dokonanych przed rejestracją do VAT - rozliczenie podatku naliczonego
    Obniżenie podatku należnego o podatek naliczony zawarty w otrzymanych fakturach to fundamentalne prawo przysługujące podatnikom VAT. Jednym z warunków dokonania odliczenia jest rejestracja jako podatnik VAT czynny. Brak formalnej rejestracji w chwili dokonywania zakupów nie pozbawia jednak prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupów, o ile będą one wykorzystywane na potrzeby czynności opodatkowanych. Wymaga to odpowiedniego wypełnienia formularza VAT-R.
    Waloryzacja umów w zamówieniach publicznych - założenia specustawy
    Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowuje specustawę, która ułatwi waloryzację kontraktów we wszystkich kategoriach umów objętych zamówieniami publicznymi. Dla umów zawartych przed 1 stycznia 2021 r. będzie możliwość wprowadzenia klauzul waloryzacyjnych, a w umowach zawartych po tej dacie możliwe będzie podniesienie limitów waloryzacji.
    „Podatek Belki”. RPO pisze do Minister Finansów.
    Obywatele są zaniepokojeni szybkim wzrostem cen towarów i usług. W tym kontekście pytają o zasadność dalszego opodatkowania zysków kapitałowych, znanego jako ”podatek Belki”. Jest on dużym obciążeniem fiskalnym dla gospodarstw domowych - nie tylko wobec dwucyfrowej inflacji, ale i niskiego oprocentowania lokat oraz w dobie kryzysu po pandemii, a także wojny w Ukrainie.
    KAS: Jak klienci oceniają wizytę w urzędzie skarbowym – wyniki badania
    W ramach programu „Klient w centrum uwagi KAS” od kwietnia 2021 r. prowadzono internetowe badanie ankietowe wśród osób odwiedzających urzędy skarbowe. W ciągu roku spłynęło ponad 108 tys. wypełnionych ankiet, z których wynika, że ogólny poziom satysfakcji klientów wyniósł 82%. Wyniki badania są wykorzystywane do projektowania nowych rozwiązań i ulepszania obsługi w urzędach.
    Polski Ład 2.0 – zmiany podatkowe od 1 lipca 2022 r. Stawki, skala podatkowa, ulgi, składka zdrowotna i inne nowości
    Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, tzw. „Polski Ład 2.0” została podpisana przez Prezydenta w dniu 13 czerwca 2022 r., natomiast 15 czerwca 2022 r. opublikowano ustawę w Dzienniku Ustaw (poz. 1265). Poniżej przedstawiamy zbiór najważniejszych planowanych zmian. W zdecydowanej większości zmiany mają wejść w życie od 1 lipca 2022 r.
    Wyższe zaliczki na PIT od 1 lipca 2022 r. - kto zapłaci i dlaczego
    Zmiany w PIT wchodzące w życie od 1 lipca 2022 r., zdaniem Ministerstwa Finansów, pozwolą na obniżenie zobowiązań podatkowych Polaków ale niektórych wypadkach mogą doprowadzić do wzrostu miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy. Niższa 12% stawka PIT, wysoka kwota wolna od podatku – 30.000 zł oraz próg podatkowy na poziomie 120.000 zł nie w każdym przypadku już od pierwszego miesiąca wejścia w życie ustawy zrekompensują uchylenie innych mechanizmów wprowadzonych w 2022 roku. Ministerstwo Finansów wskazuje, że reforma podatkowa została rozłożona na 2 etapy, dlatego jej pełen skutek podatnicy odczują po 1 stycznia 2023 roku.
    Skutki podatku bankowego
    Podatek bankowy ogranicza efektywność polityki pieniężnej, nie jest wsparciem dla reformy wskaźników referencyjnych w Polsce - wynika z raportu opublikowanego w ramach Working Papers NBP.
    Nowelizacja ustawy o PIT od 1 lipca 2022 r. – najważniejsze zmiany. Wynagrodzenia brutto-netto
    Polski Ład, jedna z największych nowelizacji prawa podatkowego od wielu lat, doczekał się korekty (tzw. Polski Ład 2.0) w postaci ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, która wchodzi w życie 1 lipca 2022 r. Jakie najważniejsze zmiany w PIT będą obowiązywać od lipca? Jak w praktyce zmiany wpłyną na sytuację podatników – osób fizycznych pracujących w ramach stosunku pracy?
    Co ważniejsze do zastosowania 0% stawki VAT przy WDT - prawo UE czy prawo krajowe?
    Polska wchodząc w 2004 do Unii Europejskiej wyraziła chęć bycia w „unijnej rodzinie” oraz m.in. przyjęła dorobek prawny UE wprost, tak jak był on przez lata wypracowany oraz zgodziła oddać niektóre dziedziny życia w kompetencje zarządzania i legislacji UE. Zrozumiałym jest, że aby dobrze zarządzać tworem składającym się z 27 krajów, pod każdym względem różnych krajów, trzeba posiadać narzędzia, aby wspólne dziedziny życia funkcjonowały jednakowo i w określonym porządku.
    Badanie sprawozdania finansowego. Korekty biegłego rewidenta - wprowadzać czy nie wprowadzać?
    Do zatwierdzenia sprawozdań finansowych za 2021 rok, zgodnie z przedłużonym terminem, pozostało jeszcze trochę czasu, ale nie zapominajmy, że wiele z nich podlega ocenie biegłego rewidenta, a ten może mieć uwagi. Co w sytuacji, gdy w wyniku badania pojawiają się korekty, a firma nie zgadza się na ich wprowadzenie?
    Składka zdrowotna 2022 a podatek - zmiany od 1 lipca
    Od 1 lipca 2022 r. zmienią się zasady rozliczania składki zdrowotnej w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), a także w ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych i karcie podatkowej. Zmiany te wynikają z ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw - Dziennik Ustaw - rok 2022 poz. 1265. Nowelizacja ta jest określana potocznie jako Polski Ład 2.0, a w publikacjach Ministerstwa Finansów jako "Niskie podatki". Co się zmieni w rozliczaniu podatkowym składki na ubezpieczenie zdrowotne?
    Kto zyska na obniżce podatku dochodowego z 17% do 12%?
    Jedynym beneficjentem zmian w PIT od 1 lipca 2022 r. będą pracownicy oraz zleceniobiorcy, którzy uzyskują miesięcznie przychody brutto w wysokości ponad 12 800 zł – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.
    Stawka 12% i inne ważne zmiany - nowelizacja ustawy o PIT od 1 lipca 2022 r.
    Od 1 lipca 2022 r. wchodzą w życie wchodzą istotne zmiany w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawa o PIT), które m.in. obniżają niższą stawkę podatkową z 17 do 12 proc. Z niższej stawki będą mogli skorzystać wszyscy, którzy rozliczają się z wykorzystaniem skali podatkowej, a więc pracownicy, zleceniobiorcy, emeryci i przedsiębiorcy rozliczający się w ten sposób.
    Stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w VAT – wyroki TSUE
    Stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej ma istotne znaczenie w dobie aktywnej działalności polskich przedsiębiorców na rynkach innych Państw członkowskich. System VAT opiera się na neutralności VAT z zachowaniem konieczności zapewnienia wpływów do budżetów państw członkowskich w miejscu konsumpcji towaru lub usługi podlegającej opodatkowaniu. Stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej ma na celu opodatkowanie usług, które świadczone są za pomocą infrastruktury znajdującej się w innym Państwie niż siedziba podatnika. Najnowsze orzecznictwo europejskie tj. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 7 kwietnia 2022 w sprawie C-333/20 Berlin Chemie A. Menarini SRL oraz poprzedzające go wyroki w sprawach C-547/18, Dong Yang Electronics, oraz C 931/19, Titanium Ltd., wskazują drogę w rozumieniu stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.
    Realny spadek wynagrodzeń - 1% miesięcznie nawet przez rok
    Majowy spadek płac realnych to początek dłuższego trendu. Nie należy obawiać się, że ten spadek się mocno pogłębi, będzie wynosił ok. 1 proc. miesięcznie, ale taka sytuacja może potrwać nawet rok – powiedział PAP ekonomista Banku Pekao Karol Pogorzelski.