Kto może wyjechać do sanatorium z ZUS-em w 2024 r.? Jak dostać skierowanie? Ile trzeba czekać? Ile to kosztuje?

• Rehabilitacja lecznicza w ramach prewencji rentowej
• Dwie opcje rehabilitacji
• Kto może skorzystać z rehabilitacji leczniczej finansowanej przez ZUS?
• Najpierw wizyta u lekarza. Lekarz wypełnia wniosek do sanatorium
• Skierowanie
• Ile trzeba czekać?
• Ile kosztuje sanatorium z ZUS?
• Mapa sanatoriów

Rehabilitacja lecznicza w ramach prewencji rentowej

- Zakład Ubezpieczeń Społecznych realizuje program rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej od 1996 r. Co roku kilkadziesiąt tysięcy osób korzysta z bezpłatnego pobytu, zabiegów i zajęć w ramach tego programu. Tylko w 2023 roku z rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS-u skorzystało ponad 48,4 tys. osób. Zdecydowanie częściej z możliwości poprawienia swojego stanu zdrowia korzystają kobiety. Stanowią 59 proc. wszystkich osób skierowanych na rehabilitację. Najwięcej osób rehabilitowanych było z powodu chorób narządu ruchu w systemie stacjonarnym – 33,4 tys. i w systemie ambulatoryjnym – 6 tys. Kolejna grupa, to osoby  z chorobami narządu głosu – 2,8 tys. - informuje Katarzyna Krupicka, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa podlaskiego.

Klienci Zakładu Ubezpieczeń Społecznych chętnie korzystają z rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS-u, tym bardziej że ośrodki, do których wysyła Zakład, są zlokalizowane na terenie całej Polski, w tym w wielu miejscowościach uzdrowiskowych. Zainteresowanych wyjazdem nie brakuje, zwłaszcza że osoba skierowana do sanatorium z ZUS-u nie ponosi żadnych kosztów związanych z rehabilitacją, wyżywieniem czy zakwaterowaniem. Leczenie jest finansowane w całości przez Zakład, który również pokrywa koszty dojazdu do sanatorium i z powrotem najtańszym środkiem komunikacji publicznej. 

O skierowaniu na rehabilitację leczniczą i jej formie decyduje lekarz orzecznik ZUS. 

Dwie opcje rehabilitacji

Rehabilitacja może odbywać się w systemie ambulatoryjnym, czyli 24 dni zabiegowe bez noclegu w ośrodku  znajdującym się w miejscu zamieszkania. 

Może być też przeprowadzona stacjonarnie. W przypadku tej drugiej kuracjusz może spędzić ponad trzy tygodnie w sanatorium. Schorzenia, jakie można rehabilitować w ramach  prewencji rentowej to: narządy ruchu, układu krążenia, układu oddechowego, narządy głosu, a także schorzenia psychosomatyczne, np. zaburzenia nerwicowe. Z sanatorium mogą skorzystać także osoby po leczeniu nowotworu piersi. 

Natomiast w systemie ambulatoryjnym można rehabilitować narządy ruchu, układu krążenia, w tym monitorowanego telemedycznie. Przykładowo w województwie kujawsko-pomorskim w Toruniu nie ma ośrodków ambulatoryjnych, natomiast w Bydgoszczy można rehabilitować tylko narząd ruchu. 

Kto może skorzystać z rehabilitacji leczniczej finansowanej przez ZUS?

Z rehabilitacji leczniczej mogą skorzystać osoby, które są zagrożone długotrwałą niezdolnością do pracy, a jednocześnie rokują odzyskanie tej zdolności poprzez skorzystanie z leczenia. Muszą także spełnić jeden z warunków.  Aby skorzystać z rehabilitacji leczniczej ZUS, trzeba podlegać chociaż jednemu z ubezpieczeń społecznych (emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu lub wypadkowemu). 

O skierowanie mogą również ubiegać się osoby, które przebywają na zwolnieniu lekarskim (mają  uprawnienia do zasiłku chorobowego), czy świadczeniu rehabilitacyjnym. Z programu, który poprawi kondycję zdrowotną, może również skorzystać emeryt, ale tylko wtedy, gdy jest jeszcze aktywny zawodowo i podlega chociaż jednemu z ubezpieczeń społecznych. 

Prawo do rehabilitacji leczniczej ma również osoba, która pobiera rentę okresową z powodu niezdolności do pracy, a także osoba na rencie socjalnej przyznanej na czas określony, jeśli jednocześnie podlega ubezpieczeniom społecznym lub ma prawo do zasiłku chorobowego albo świadczenia rehabilitacyjnego.

Najpierw wizyta u lekarza. Lekarz wypełnia wniosek do sanatorium

Starania o wyjazd do sanatorium należy rozpocząć od wizyty u lekarza prowadzącego, który wypełni wniosek o przeprowadzenie rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej (formularz PR-4).  To może być lekarz pierwszego kontaktu albo specjalista. Następnie wniosek należy złożyć do ZUS-u lub przesłać go za pośrednictwem poczty. A jeśli lekarz wypełni wniosek o rehabilitację w trakcie wizyty, to może przesłać wniosek w formie elektronicznej  przez Platformę Usług Elektronicznych ZUS, wtedy nie trzeba drukować wniosku i przynosić  go osobiście do ZUS-u.

- Wniosek o skierowanie na rehabilitację leczniczą (wniosek PR-4) może wystawić każdy lekarz posiadający prawo wykonywania zawodu, mówimy oczywiście o lekarzu u którego się leczymy. Lekarz może wystawić wniosek o rehabilitację także w trakcie wystawiania zwolnienia elektronicznego (e-ZLA) na eZUS (Platformie Usług Elektronicznych ZUS). Wówczas omijamy już tę część dostarczenia wniosku do placówki, gdyż przesyłany jest on online – informuje Beata Kopczyńska, Regionalna Rzeczniczka Prasowa ZUS w województwie śląskim.

Skierowanie

- Do wniosku należy dołączyć dokumentację medyczną z przebiegu leczenia. Kolejny krok to badanie przez lekarza orzecznika ZUS, który oceni czy po rehabilitacji w ośrodku chory ma szansę na odzyskanie zdolności do pracy. Jeśli tak, to lekarz wystawi orzeczenie o celowości przeprowadzenia rehabilitacji leczniczej. Wydaje wówczas zawiadomienie o skierowaniu na kurację leczniczą, które zawierać będzie termin rehabilitacji, adres ośrodka oraz najważniejsze informacje dotyczące organizacji turnusu rehabilitacyjnego w ośrodku. Jeśli dokumentacja medyczna będzie wystarczająca do wydania orzeczenia o potrzebie wyjazdu, ZUS może skierować do sanatorium w tzw. trybie zaocznym. Wówczas bezpośrednie badanie pacjenta przez lekarza orzecznika nie będzie konieczne – tłumaczy Katarzyna Krupicka z ZUS. 

Lekarz orzecznik ZUS może skierować na rehabilitację leczniczą nie tylko na wniosek lekarza, u którego pacjent się leczymy, ale także podczas kontroli zwolnienia lekarskiego, na którym aktualnie przebywa chory albo podczas badania gdy stara się o świadczenie rehabilitacyjne czy rentę z tytułu niezdolności do pracy. W razie odmowy skierowania na rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej ZUS na wniosek lekarza leczącego  można wnieść sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu w ciągu 14 dni od otrzymania orzeczenia.

Ile trzeba czekać?

Czas oczekiwania na wyjazd do sanatoriów jest różny. Najdłużej czeka się na miejsca  w sanatoriach, w których rehabilitowane są narządy ruchu i głosu. Tu oczekiwać na wyjazd możemy nawet kilka miesięcy. 

Ile kosztuje sanatorium z ZUS?

Wyjazd do sanatorium, czy też leczenie na miejscu nic nie kosztuje. To ZUS ponosi całkowity koszt, łącznie z opłatą za zakwaterowanie, wyżywienie oraz przejazd z miejsca zamieszkania i powrót z kurortu najtańszym środkiem komunikacji publicznej 

Mapa sanatoriów

Aktualna mapa ośrodków rehabilitacyjnych jest dostępna na stronie  https://www.zus.pl/swiadczenia/prewencja-i-rehabilitacja/prewencja-rentowa/kierowanie-na-rehabilitacje-lecznicza-w-ramach-prewencji-rentowej-zus.

Lokalizacja ośrodków rehabilitacyjnych współpracujących z ZUS w 2024 roku (plik pdf 604 kb)
Wykaz ośrodków współpracujących z ZUS w 2024 roku (plik pdf 471 kb)