| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Rachunkowość > Rachunkowość non-profit > Nieruchomości na wynajem w księgach rachunkowych organizacji - kwalifikacja i wycena

Nieruchomości na wynajem w księgach rachunkowych organizacji - kwalifikacja i wycena

Składnikami majątku jednostek non profit są często grunty, prawa wieczystego użytkowania gruntów, budowle i budynki (w tym lokale użytkowe lub mieszkalne) oraz prawa do lokali spółdzielczych. Aktywa te mogą być pozyskiwane, między innymi, w drodze: darowizny, nieodpłatnego otrzymania, zakupu, przyjęcia w leasing, budowy czy ulepszenia, i być wykorzystywane na potrzeby prowadzonej działalności statutowej lub na wynajem (traktowane jako źródło przychodów). W zależności od charakteru, przeznaczenia i okresu użytkowania różna będzie ich kwalifikacja i wycena w księgach rachunkowych organizacji.


Pozyskane przez organizację nieruchomości mogą być kwalifikowane do:

• składników aktywów obrotowych (towary, produkty gotowe, produkcja w toku),

• środków trwałych,

• inwestycji.

Pierwszy przypadek wystąpi w sytuacji, gdy jednostka zajmuje się budową budynków, budowli czy lokali na sprzedaż.

W tych podmiotach nieruchomości w okresie budowy stanowią produkcję w toku, a po jej zakończeniu - produkty gotowe. Jeśli jednostka zajmuje się handlem nieruchomościami - wówczas są traktowane jak towary. Nieruchomości (np. budowle i budynki produkcyjne, handlowe, biurowe, magazynowe (lokale), wykorzystywane długoterminowo na potrzeby związane z prowadzoną działalnością statutową jednostki, zalicza się do środków trwałych. Z kolei nieruchomości stanowiące inwestycje zaliczane są - podobnie jak środki trwałe - do aktywów trwałych, przy czym różni je pełniona funkcja.

Istota i zakres nieruchomości inwestycyjnych

W księgach rachunkowych jednostek non profit nieruchomości na wynajem mogą być wykazywane jako środki trwałe lub inwestycje w nieruchomości. O zakwalifikowaniu decyduje funkcja ekonomiczna, jaką ma do spełnienia określona nieruchomość.

Zgodnie z prawem bilansowym warunkiem zaliczenia gruntu, budynku lub lokalu do inwestycji (a nie do środków trwałych) jest ich przeznaczenie. Za inwestycje1 - według znowelizowanej ustawy o rachunkowości - uznaje się bowiem te nieruchomości, które zostały pozyskane przez właściciela lub korzystającego (leasingobiorcę) w celu uzyskania w przyszłości korzyści ekonomicznych innych niż z działalności operacyjnej. Oznacza to, że o zaliczeniu nieruchomości do inwestycji decyduje traktowanie ich jako źródła przychodów z czynszów lub innych pożytków, w postaci np. odsetek, dywidend (udziałów w zyskach), albo utrzymanie ich dla przyrostu wartości, względnie obu tych korzyści łącznie - przy czym nie są one:

• wykorzystywane na potrzeby związane z prowadzoną działalnością (np. świadczenie usług, czynności administracyjne) oraz

• przeznaczone do sprzedaży w ramach prowadzonej przez jednostkę działalności.

Zmiana definicji inwestycji oraz uściślenie kryteriów w tym zakresie ułatwia kwalifikowanie nieruchomości do inwestycji czy środków trwałych oraz - w razie zmiany ich wykorzystywania - przekwalifikowanie nieruchomości ze środków trwałych do inwestycji lub na odwrót. Zakres aktywów zaliczanych i niezaliczanych do inwestycji w nieruchomości przedstawia tabela 1.

Tabela 1. Zakres inwestycji w nieruchomości

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Należy podkreślić, że nieruchomości inwestycyjne muszą stanowić własność jednostki, a środki trwałe mogą być własnością innej jednostki, pod warunkiem że są kompletne, zdatne do użytku i wykorzystywane w prowadzonej działalności dłużej niż rok.

W wypadku gdy jednostka non profit wykorzystuje nieruchomość na potrzeby działalności statutowej, zalicza się ją do środków trwałych.

Przykład

Stowarzyszenie otrzymało nieodpłatnie budynek biurowy, w którym po modernizacji zostaną ulokowane komórki zarządu, a wolne pomieszczenia przeznaczono na wynajem. Przy tym zasadnicza część nieruchomości będzie służyć potrzebom działalności statutowej (funkcje ogólnego zarządu). Budynek powinien być więc ujęty jako środek trwały.

Przykład

Przedmiotem działalności gospodarczej fundacji, ujętym w statucie, jest budowa mieszkań na sprzedaż i pod wynajem. W br. oddano do użytku budynek, w którym 5 mieszkań przeznaczono na wynajem, a jedno - na potrzeby administracji fundacji. Oddany do użytkowania budynek powinien zostać zakwalifikowany w całości do środków trwałych, a nie do inwestycji. Będzie on bowiem w przeważającej części służył generowaniu przychodów dotyczących działalności operacyjnej. Wynajem nieruchomości jest bowiem przedmiotem działalności gospodarczej określonym w statucie fundacji.

W sytuacji gdy obiekt w części jest wynajmowany innym jednostkom, a w części wykorzystywany na potrzeby działalności statutowej, dla celów księgowych konieczne jest rozdzielne ujęcie tych części (jeśli można je osobno sprzedać). W sytuacji odwrotnej - gdy części te nie mogą być odrębnie sprzedane - jednostka może nieruchomość zakwalifikować do inwestycji w nieruchomości, pod warunkiem że tylko nieznaczna jej część jest wykorzystywana w działalności statutowej.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Tomasz Wydra

Specjalista w dziedzinie dotacji unijnych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »