Strata a obowiązek przygotowania dokumentacji cen transferowych

Na podstawie obowiązujących od 1 stycznia 2019 r. regulacji w zakresie cen transferowych ze zwolnienia z obowiązku dokumentacyjnego mogą skorzystać krajowe podmioty powiązane, które nie zostały ustawowo zwolnione z rozliczania podatku CIT, nie działają w specjalnej strefie ekonomicznej ani w oparciu o decyzję o wsparciu oraz nie ponoszą straty podatkowej. Wszystkie te warunki muszą być spełnione wspólnie przez obie strony transakcji kontrolowanej w roku podatkowym, za który bada się zakres obowiązków dokumentacyjnych.

Wymóg nieponoszenia straty podatkowej

Ostatni wymóg nieponoszenia straty podatkowej przysporzył podatnikom wiele wątpliwości interpretacyjnych. Z powodu występowania w CIT dwóch rodzajów źródeł przychodów (tj. przychody z zysków kapitałowych oraz przychody z tzw. zysków operacyjnych) i biorąc pod uwagę dość ogólną treść regulacji w zakresie korzystania ze zwolnienia dokumentacyjnego, teoretycznie istnieje możliwość stosowania jednego z poniższych podejść w zakresie ustalania obowiązku dokumentacyjnego:

• Podejście kładące nacisk na ogólny wynik podatkowy podatnika – skorzystanie ze zwolnienia z obowiązku dokumentacyjnego jest możliwe, nawet jeśli w jednym źródle przychodów podatnik ponosi stratę podatkową. Istotne w tym przypadku jest uzyskanie dochodu w drugim źródle przychodów oraz wysokość tego dochodu. W rezultacie jeżeli dochód uzyskany z drugiego źródła przychodów jest wyższy niż strata z pierwszego źródła przychodów (tj. gdy sumując wynik z obu źródeł przychodów podatnik łącznie uzyskuje dochód), podatnikowi przysługuje prawo do skorzystania ze zwolnienia z obowiązku dokumentacyjnego,
• W ramach kolejnego podejścia przyjmuje się, że wystarczy poniesienie straty podatkowej przynajmniej w jednym z dwóch źródeł przychodów, aby wszystkie transakcje kontrolowane (których wartość przekracza progi dokumentacyjne) zostały objęte obowiązkiem przygotowania dokumentacji cen transferowych. W tym przypadku nie ma znaczenia, czy dana transakcja związana jest ze źródłem przychodu, w którym wykazany został dochód,
• Trzecie podejście zakłada, że poniesienie straty w jednym źródle przychodów nie powoduje powstania obowiązku dokumentacyjnego dla wszystkich transakcji kontrolowanych, których wartość przekracza progi dokumentacyjne. Zgodnie z tym podejściem obowiązkiem dokumentacyjnym objęte są jedynie transakcje kontrolowane związane ze źródłem przychodów w którym powstała strata podatkowa.

Stosowanie ostatnich dwóch z powyżej przedstawionych podejść było przedmiotem interpretacji indywidualnych wydanych przez Dyrektora KIS na przestrzeni ostatnich miesięcy.

Interpretacje KIS

W interpretacjach indywidualnych wydanych w sierpniu i wrześniu 2019 r. Dyrektor KIS wskazał, że poniesienie przez podatnika straty podatkowej w jednym z dwóch źródeł przychodów powoduje brak możliwości skorzystania ze zwolnienia z obowiązku dokumentacyjnego dla wszystkich transakcji kontrolowanych – nawet tych związanych ze źródłem przychodu, w którym wykazano dochód.

Następnie, w kolejnych interpretacjach indywidualnych wydanych w październiku 2019 r. Dyrektor KIS wskazał na prawidłowość podejścia, zgodnie z którym obowiązkowi dokumentacyjnemu podlegają jedynie transakcje (których wartość przekracza progi ustawowe) związane ze źródłem przychodu, w którym powstała strata podatkowa.

W interpretacji indywidualnej z 7 października 2019 r. (sygn. 0111-KDIB1-3.4010.341.2019.1.APO) oraz 15 października 2019 r. (sygn. 0111-KDIB1-3.4010.294.2019.2.IZ) Dyrektor KIS wskazał wprost, że „Brak obowiązku sporządzania dokumentacji cen transferowych […] należy ustalić w oparciu o stratę ze źródła przychodów, do którego zalicza się transakcję podlegającą temu obowiązkowi. Jeżeli transakcja dotyczy określonego źródła przychodów to należy zbadać, czy podatnik (w analizowanej sprawie – wspólnik spółki osobowej) poniósł stratę tylko z tego źródła. Jednocześnie, wystąpienie straty z innego źródła przychodów jest w tej sytuacji bez znaczenia.”

Podobna regulacja dotycząca cen transferowych znajduje się w ustawie o PIT. W związku z tym w przypadku podatników PIT można spodziewać się analogicznego podejścia organów podatkowych do zwolnienia z obowiązku dokumentacyjnego – przy uwzględnieniu szerszej listy źródeł przychodów. Niemniej jednak, na ten moment nie zostały wydane jeszcze interpretacje indywidualne w tym zakresie.

Jednolita linia interpretacyjna

W świetle powyższych informacji warto zauważyć, że podejście organów podatkowych wskazywane w ostatnich interpretacjach indywidualnych jest korzystne dla podatników. Dodatkowo zbliżają się terminy na ustalenie wyniku podatkowego za 2019 r. i następnie obowiązków w zakresie cen transferowych. Kształtowanie się jednolitej linii interpretacyjnej w zakresie korzystania ze zwolnień dokumentacyjnych jest więc zjawiskiem pożądanym.

Warto również przypomnieć, że podatnicy, dla których rok podatkowy rozpoczął się w trakcie 2018 r. (np. podatnicy z tzw. przesuniętym rokiem podatkowym) mogą skorzystać z regulacji dotyczących cen transferowych obowiązujących od 1 stycznia 2019 r. W konsekwencji wspomniane powyżej wyjaśnienia KIS mogą mieć dla tych podatników istotne znaczenie w procesie planowania prac związanych z wypełnieniem obowiązków w zakresie cen transferowych.

Paweł Sitnik, Manager, Transfer Pricing Expert
Dominik Piłat, Consultant, Tax Department
Olesiński & Wspólnicy

Polecamy: PODATKI 2020 – Komplet