Nieodpłatne świadczenie dla spółki - praca członka zarządu bez wynagrodzenia

Na przestrzeni kilku ostatnich lat stanowisko organów podatkowych w tym zakresie było niejednolite, ale też w znacznej mierze uzależnione od okoliczności występujących w spółkach. Na tej podstawie i w zależności od tego, kto jest członkiem zarządu, można wyszczególnić dwie sytuacje:

1. członek zarządu będący jednocześnie wspólnikiem/akcjonariuszem spółki,

2. członek zarządu nie będący wspólnikiem/akcjonariuszem spółki.

Zgodnie z metodyką organów podatkowych, w pierwszym przypadku nie powinno dojść do powstania nieodpłatnego świadczenia po stronie spółki, gdyż wspólnik/akcjonariusz pełniący funkcje członka zarządu jest uprawniony do udziale w jej zysku. Takie stanowisko zostało zaprezentowane m.in. w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 1 lutego 2013 roku – nr IBPBI/2/423-147/13/PC.

Umorzenie udziałów w zamian za wynagrodzenie w formie niepieniężnej - skutki podatkowe

Ponieważ w drugim przypadku członek zarządu nie posiada takiego uprawnienia, nie można mówić o wzajemności świadczeń. W związku z tym należałoby stwierdzić, że usługi świadczone przez członków zarządu nie będących jednocześnie wspólnikami/akcjonariuszami stanowią dla spółki świadczenie nieodpłatne. Stwierdzenie to jest zgodnie m.in. z treścią wyroku WSA w Gdańsku z dnia 5 stycznia 2012 roku, sygn. I SA/Gd 649/11.

Po przedstawionym przeglądzie linii orzeczniczo - administracyjnej treść omawianej w niniejszym komentarzu interpretacji może budzić wątpliwość. Należy jednak zaznaczyć, że Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi wziął pod uwagę dodatkowe czynniki, które nie były uwzględniane we wcześniej wydawanych wyrokach i interpretacjach.

W tym przypadku, członek zarządu oprócz wykonywania standardowych, zgodnych z umową spółki zadań (np. obowiązek wniesienia dopłat na kapitał spółki, pełnienie funkcji w organach spółki) miałby świadczyć usługi zarządzania nieruchomościami na rzecz klientów zewnętrznych, stanowiące przedmiot działalności spółki.

Organ podkreślił, że świadczenie nieodpłatne nie powstanie tylko w przypadku gdy wykonywane przez członka zarządu obowiązki wynikają wprost z umowy spółki. Tym samym uznano, że jeżeli wspólnik/akcjonariusz świadczy usługi wychodzące poza zakres umowy spółki, to warunek ekwiwalentności świadczeń nie zostaje zachowany i dochodzi do powstania świadczenia nieodpłatnego.

Jakie są skutki zawieszenia działalności gospodarczej dla podatników CIT?

Można by zatem stwierdzić, że omawiana interpretacja uszczegóławia i ukierunkowuje sposób w jaki należałoby rozpatrywać kwestię wynagrodzeń członków zarządu w kontekście świadczeń nieodpłatnych. Niemniej, zagadnienie to każdorazowo wymaga indywidualnej analizy uwzględniającej m.in. zadania danego członka zarządu oraz ewentualne posiadanie przez niego statusu wspólnika/akcjonariusza.

Justyna Nowicka, konsultant w Dziale Prawno-Podatkowym PwC