Kategorie

Jak ustalać wartość świadczeń częściowo odpłatnych w CIT?

Kancelaria Prawna Skarbiec
Kancelaria Prawna Skarbiec, specjalizuje się w kompleksowej obsłudze prawnej podmiotów gospodarczych.
Robert Nogacki
radca prawny
Jak ustalać wartość świadczeń częściowo odpłatnych w CIT /shutterstock.com
www.shutterstock.com
Na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT) przychodem są również wartości rzeczy, praw, a także innych świadczeń otrzymanych częściowo odpłatnie. Wartość takich świadczeń określa się poprzez odniesienie się do różnicy w wartości rynkowej rzeczy, praw lub świadczeń nabytych przez podatnika a ponoszoną odpłatnością.

Na potrzeby prowadzonej działalności przedsiębiorcy nabywają różnego rodzaju towary lub usługi. Zdarza się, że takie świadczenia są nabywane nieodpłatnie lub za poniesieniem jedynie częściowej odpłatności. Na wstępie warto wskazać, że temat nie dotyczy jedynie umów sprzedaży, ale każdego rodzaju umów, w ramach których podatnik może nabyć świadczenia rozumiane bardzo szeroko.

Świadczenia częściowo odpłatne

Reklama

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT przychodem są również wartości rzeczy, praw, a także innych świadczeń otrzymanych częściowo odpłatnie. Ustawa nie wskazuje, co należy rozumieć jako świadczenia nieodpłatne lub częściowo odpłatne. Jednocześnie ustawa w żadnym miejscu nie definiuje pojęcia „świadczeń nieodpłatnych” lub „świadczeń częściowo odpłatnych”, pozostawiając te zagadnienia do ukształtowania przez orzecznictwo i doktrynę.

Przykładowo organy podatkowe za świadczenia częściowo nieodpłatne nie uznają okresu bezczynszowego najmu w sytuacji zawarcia umowy na dłuższy okres. Innymi słowy, wynegocjowany okres bezczynszowego najmu nie będzie świadczeniem częściowo nieodpłatnym, lecz zmniejszeniem należności za czynsz za przyszłe okresy (por. interpretacja Dyrektora KIS z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.460.2017.2.IZ).

Za świadczenia częściowo odpłatne nie można uznać przypadku czynności, których cechą charakterystyczną jest brak odpłatności. Stanowisko to jest potwierdzane przez sądy administracyjne. Przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 września 2017 r. wskazał, że w przypadku nieodpłatnej służebności przesyłu ustanowionej zgodnie z przepisami Kodeksu Cywilnego nie można mówić o nieodpłatnym lub częściowo odpłatnym świadczeniu.

Ustalenie wartości

Wartość rzeczy, praw lub innych świadczeń otrzymanych częściowo odpłatnie określa się poprzez odniesienie się do różnicy w wartości rynkowej rzeczy, praw lub świadczeń nabytych przez podatnika a ponoszoną odpłatnością. Przykładowo, jeżeli podatnik zaciągnie pożyczkę oprocentowaną 4% w skali roku, a średnie oprocentowanie banków to 11%, to różnica ta może być przychodem z częściowo nieodpłatnego świadczenia. Z kolei w przypadku, gdy takie odsetki uległyby przedawnieniu i podatnik nie byłby zmuszony do ich zwrotu, wówczas zgodnie z ostatnim podejściem organów podatkowych przychód z tytułu częściowo nieodpłatnego świadczenia nie powstanie (por. interpretacja z dnia 2 sierpnia 2018 r., sygn. 0111-KDIB1-2.4010.234.2018.1.DP).

Ustawa precyzuje również szczególne sytuacje ustalania wartości rynkowej. W przypadku, gdy takie świadczenie dotyczy czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej, miernikiem jest wartość tych świadczeń w innych sytuacjach. Jeżeli z kolei przedmiotem świadczenia są usługi zakupione, wartość rynkowa tych świadczeń powinna zostać określona w wartości zakupu. W przypadku udostępnienia lokalu wartość rynkową stanowi równowartość czynszu, jaki przysługiwałby w chwili zawarcia umowy.

Świadczenia trudne do wyceny

Omówione powyżej reguły dotyczą sytuacji, gdy istnieje możliwość stosunkowo prostego ustalenia ceny rynkowej, odnosząc się do znanych informacji. Powstaje natomiast pytanie, co zrobić w sytuacji, gdy przedmiotem świadczenia są rzeczy, usługi lub prawa trudne do wyceny. Jednym z takich przykładów może być znak towarowy i obciążenie z tytułu prawa do korzystania z tego znaku. Określenie wartości takiego świadczenia jest bardzo trudne i wymaga specjalistycznej wiedzy. Dlatego dobrą praktyką w tym zakresie jest wystąpienie o wcześniejsze wydanie opinii biegłych lub ekspertów, tak aby mieć argumenty w dyskusji z urzędem. Innym rozwiązaniem występującym w praktyce gospodarczej jest wliczenie wartości znaku towarowego w wartość sprzedawanych towarów lub usług. Należy jednak pamiętać, że nie można takiego świadczenia wyodrębnić, lecz powinno ono być wkalkulowane w cenę. W takim przypadku nie można mówić o świadczeniach częściowo nieodpłatnych.

Świadczenia wzajemne różnej wartości

Problematyka ustalania wartości świadczeń częściowo odpłatnych komplikuje się w sytuacji, gdy każda ze stron dokonuje świadczeń na rzecz drugiej strony (świadczenia wzajemne). Przykładowo w sytuacji udzielenia wzajemnych poręczeń przez spółki o nierównej wartości dochodzi do powstania przychodu z tytułu częściowo nieodpłatnych świadczeń dla jednej spółki (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2019 r., sygn. II FSK 2908/17). W wyroku tym NSA wskazał, że nie można mówić o równej wartości poręczeń w sytuacji, gdy dotyczą one innych, nierównych zobowiązań kredytowych. W efekcie można przyjąć, że uproszczenia stosowane przez podatników polegające na świadczeniu wzajemnych usług i braku dodatkowych obciążeń z tego tytułu powinny być analizowane pod kątem możliwości powstania świadczenia częściowo nieodpłatnego. Taka sytuacja może wystąpić w szczególności pomiędzy podmiotami powiązanymi, gdzie przesłanki ekonomiczne nie zawsze determinują podejmowane decyzje i może zaistnieć różnica w wysokości świadczeń wzajemnych, za którymi nie idzie rozliczenie.

Polecamy: CIT 2020. Komentarz

Ustalenie wartości przez organ podatkowy

Zgodnie z przepisami ww. ustawy w przypadku, gdy ustalona wartość świadczeń częściowo odpłatnych znacznie odbiega od wartości rynkowych, organ podatkowy wzywa strony do jej zmiany lub do wskazania przyczyn uzasadniających przyjęcie takiej ceny. Jeżeli strony nie zareagowałyby na takie wezwanie organu, wtedy organ ma prawo skorzystać z opinii biegłego. W sytuacji, gdy wartość wynikająca z opinii odbiega o więcej niż 33% od wartości transakcji ustalonej przez strony, organ podatkowy może wykorzystać opinię biegłego.

Autor: radca prawny Robert Nogacki
Kancelaria Prawna Skarbiec

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    6 maja 2021
    Zakres dat:

    KE oceni Krajowy Plan Odbudowy

    Krajowy Plan Odbudowy. Po przekazaniu przez rządy państw unijnych Krajowych Planów Odbudowy Komisja Europejska zajmie się ich oceną. Następnie plany trafią do Rady UE, która musi je ostatecznie zaakceptować.

    E-faktury - od kiedy, czy będą obowiązkowe?

    E-faktury (faktury ustandaryzowane) mają wejść w życie 1 października 2021 r. Jaki jest cel wdrożenia e-faktur? Jak będzie działał system? Czy e-faktury będą obowiązkowe?

    Regulacja zawodu księgowego. SKwP pisze do MF

    Zawód księgowego dotychczas nie doczekał się uregulowania prawnego, choć istnieją takie regulacje w przypadku zawodu doradcy podatkowego. Stowarzyszenie Księgowych w Polsce (SKwP), we współpracy z resortem finansów, chciałoby rozpocząć proces zmierzający do uregulowania zawodu, by w ten sposób zapewnić m.in. wysoką jakość usług księgowych i sprawozdań finansowych.

    Ruszyła strona internetowa systemu e-TOLL. Co zawiera?

    System e-TOLL. Ministerstwo Finansów uruchomiło stronę etoll.gov.pl. Portal zapewni komplet informacji dotyczących poboru opłat drogowych na polskich drogach. Kolejnym etapem wdrożenia nowego systemu, będzie uruchomienie rejestracji w systemie e-TOLL.

    Wysokie podatki od gier - jak wpływają na rynek?

    Podatek od gier hazardowych. Niemal połowa firm hazardowych na rynku online działa nielegalnie. Głównym powodem są wysokie podatki i restrykcyjne przepisy ustawy o grach hazardowych.

    Pożyczka w grupie kapitałowej a prawo do obniżenia CIT

    Grupa kapitałowa a wydatki na spłatę odsetek od pożyczki. Fiskus nie może odmawiać grupie kapitałowej prawa do obniżenia CIT tylko dlatego, że dokonujące transakcji spółki mają siedziby w innych państwach UE.

    Szczepienia dla cudzoziemców. Ruszyły zapisy w zakładach pracy

    Szczepienia w zakładach pracy - zgłoszenia rozpoczęły się 4 maja. Jest to możliwe tylko w tych miejscach, gdzie uda się zebrać minimum 300 chętnych. Pracodawcy mogą zgłaszać pracowników, współpracowników i członków ich rodzin. Zasady nie wykluczają obcokrajowców. Cudzoziemcy mogą zgłaszać się także samodzielnie, nawet bez numeru PESEL.

    Podatki pracownicze. Polska na tle krajów UE

    Podatki pracownicze (PIT, ZUS). W zestawieniu państw UE pod kątem łącznych obciążeń PIT i ZUS Polska awansowała w 2020 r. o dwa miejsca - wynika z raportu PwC „Praca w UE – podatki i składki. Wpływ COVID-19 na podatki pracownicze”.

    Legalna praca cudzoziemca w Polsce

    Od lat w Polsce rośnie współczynnik zatrudnienia obcokrajowców przez polskich przedsiębiorców. Warto dowiedzieć się jakie przesłanki lub dokumenty świadczą o legalnym pobycie cudzoziemca spoza Unii Europejskiej (UE), Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) lub Szwajcarii w Polsce, oraz jakie warunki muszą zostać spełnione, aby taka osoba mogła podjąć legalną pracę.

    Ustawa o zasobach własnych UE - 770 mld zł dla Polski

    Ustawa o zasobach własnych UE. 770 mld zł z nowego budżetu Unii Europejskiej trafi do Polski. Sejm przyjął ustawę o zasobach własnych UE.

    Elektroniczne tytuły wykonawcze od 1 lipca 2021 r.

    Elektroniczne tytuły wykonawcze do urzędu skarbowego. Od 1 lipca 2021 r. wierzyciele wyślą tytuły wykonawcze do urzędu skarbowego drogą elektroniczną.

    Sejm za Funduszem Odbudowy

    Fundusz Odbudowy. Sejm przyjął ustawę wyrażającą zgodę na ratyfikację decyzji o zasobach własnych Unii Europejskiej. Oznacza to uruchomienie unijnego Planu Odbudowy po koronawirusie, o wartości około 750 mld euro.

    Czym jest Krajowy Plan Odbudowy?

    Krajowy Plan Odbudowy. Nie mam żadnych wątpliwości, że Krajowy Plan Odbudowy jest dokumentem bardzo ważnym i bardzo nam potrzebnym - powiedział prezydent Andrzej Duda. Według niego, Fundusz Odbudowy jest niezwykle potrzebnym instrumentem całej Europie.

    Rezydencja podatkowa PIT - objaśnienia podatkowe

    Rezydencja podatkowa PIT. Resort finansów wydał objaśnienia podatkowe dotyczące rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku podatkowego osób fizycznych w Polsce. Jakie są kryteria ustalania rezydencji podatkowej i na czym one polegają?

    Amazon nie zapłacił ani centa podatku CIT

    Amazon a podatek CIT. Globalny gigant branży e-commerce jakim jest Amazon nie zapłacił ani centa podatku CIT w Europie, mimo rekordowych przychodów.

    Składy podatkowe – co warto wiedzieć?

    Składy podatkowe to miejsca o szczególnym statusie akcyzowym, pozwalające na odsunięcie w czasie obowiązku zapłaty podatku akcyzowego. Zawieszenie poboru akcyzy to sytuacja, gdzie pomimo zaistnienia obowiązku podatkowego nie powstaje zobowiązanie podatkowe, co w praktyce oznacza odroczenie zapłaty akcyzy.

    PESEL dla cudzoziemców do celów podatkowych

    PESEL dla cudzoziemca. W związku z nowymi przepisami, które obowiązują od 1 maja 2021 r., cudzoziemcy mogą ubiegać się o nadanie numeru PESEL dla celów podatkowych.

    Fundusz odbudowy sfinansują nowe podatki

    Fundusz odbudowy. Dług zaciągnięty na poczet funduszu odbudowy zostanie zapłacony z nowych podatków, m.in. podatku od plastiku, podatku cyfrowego, czy granicznej opłaty węglowej.

    Krajowy Plan Odbudowy przyjęty przez Radę Ministrów

    Krajowy Plan Odbudowy (KPO), który jest podstawą do wypłaty pieniędzy z unijnego Funduszu Odbudowy, został przyjęty przez Radę Ministrów.

    Zmiany w podatkach od 1 maja 2021 r.

    Zmiany w podatkach od 1 maja 2021 r. Ministerstwo Finansów informuje, że od 1 maja 2021 r. wchodzą w życie liczne zmiany w przepisach podatkowych. Nowe regulacje mają na celu mi. in. ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej czy utrudnienie działania firm w szarej strefie. Przyczyniają się do wyrównywania szans przedsiębiorców na rynku. Zmiana przepisów Kodeksu karnego skarbowego będzie służyć przyspieszeniu oraz istotnemu uproszczeniu części spraw o wykroczenia skarbowe, które będą mogły być załatwione szybko i sprawnie w trybie postępowania mandatowego, bez konieczności kierowania sprawy do sądu karnego.

    Zmiany w tarczy antykryzysowej: od 4 maja zwolnienia z ZUS

    W myśl rozporządzenia Rady Ministrów z 16 kwietnia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U z 2021 r., poz. 713), które wchodzi w życie 4 maja 2021 roku, przedsiębiorcy z konkretnie wskazanych branż będą mogli wnioskować o zwolnienie ze składek ZUS za marzec oraz kwiecień 2021 r. W rozporządzeniu zawarto również informację o możliwości wnioskowania o świadczenia postojowe, od jednego do maksymalnie pięciu takich świadczeń.

    Czy warto zostać księgowym?

    Czy warto zostać księgowym? Dawniej praca w księgowości kojarzyła się z monotonnym wpisywaniem każdej faktury do ksiąg rachunkowych (z czasem do komputerowego systemu księgowego) i nudnym przeliczaniem kolumn kwot i liczb. Dużo jednak się tu zmieniło. Teraz księgowy to zawód przyszłości, przyciągający coraz więcej osób, którym zależy na ciekawej i dobrze płatnej pracy. W dodatku można przebierać w wielu interesujących ofertach zatrudnienia.

    Czy transgraniczna wymiana udziałów to unikanie opodatkowania?

    Wymiana udziałów a unikanie opodatkowania. Szef Krajowej Administracji Skarbowej wydał opinię zabezpieczającą dotyczącą kwestii wymiany udziałów i restrukturyzacji transgranicznej.

    PIT po 30 kwietnia - wyjaśnienia MF

    PIT po 30 kwietnia. Ministerstwo Finansów odpowiedziało na kilka najczęściej powtarzających się pytań odnośnie rocznych zeznań podatkowych PIT składanych po terminie 30 kwietnia 2021 r.

    Spółka komandytowa - warunki skorzystania z 9% CIT

    Spółka komandytowa. Stawka 9% CIT ma zastosowanie do przychodów innych niż z zysków kapitałowych, po spełnieniu określonych warunków. Zastosowanie obniżonej stawki jest preferencją podatkową, dlatego urzędy skarbowe przykładają dużą wagę do kwestii wypełnienia warunków formalnych.