Przekształcenie spółki kapitałowej w spółkę osobową - niepodzielone zyski a PCC

Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 października 2017 r., II FSK 2463/15.

Sprawa dotyczyła spółki z o.o., w której planowane jest podwyższenie kapitału zakładowego. Podwyższenie kapitału odbywać się będzie wieloetapowo. Na każdym etapie udziały pokrywane będą przez osobę fizyczną wkładem niepieniężnym w postaci udziałów spółki kapitałowej prawa cypryjskiego (CypCo). Nie jest wykluczone, że spółka zmieni formę prawną poprzez przekształcenie w spółkę jawną lub spółkę komandytową. Spółka osobowa będzie kontynuować działalność gospodarczą spółki w oparciu o jej dotychczasowy majątek. Nie można wykluczyć, że przed dniem przekształcenia spółki w spółkę osobową wypracowane zostaną zyski, które efektywnie zwiększą majątek spółki na moment jej przekształcenia w spółkę przekształconą.

W związku z tym spółka zapytała organ podatkowy, czy jeżeli na moment przekształcenia spółki z o.o. w spółkę osobową, określona w umowie spółki osobowej suma wkładów wspólników do spółki osobowej, odpowiadająca sumie kapitałów własnych spółki, nie będzie wyższa od wartości kapitału zakładowego spółki, planowane przekształcenie będzie podlegać opodatkowaniu PCC.

Polecamy:  Pakiet żółtych książek - Podatki 2018

Prezentując własne stanowisko spółka wskazała, że jeżeli suma wkładów do spółki osobowej nie będzie wyższa od wartości kapitału zakładowego spółki, przekształcenie nie będzie podlegać opodatkowaniu PCC. Przekształcenie to nie będzie bowiem skutkować zwiększeniem majątku spółki przekształconej w rozumieniu ustawy o PCC.

Organ uznał to stanowisko za nieprawidłowe. W uzasadnieniu wskazał, że w sytuacji gdy na moment przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową wystąpią niepodzielone zyski, wówczas dojdzie do zwiększenia majątku spółki osobowej (spółki jawnej lub spółki komandytowej) i tym samym czynność ta będzie podlegała opodatkowaniu PCC. Fakt, że w wyniku przekształcenia majątek spółki osobowej nie będzie wyższy od kapitału zakładowego spółki z o.o. zdaniem organu nie przesądza o braku opodatkowania PCC. Organ podkreślił, że opodatkowaniu przy przekształceniu spółek podlegają wkłady do spółki ponad tę ich część, która podlegała już opodatkowaniu. Organ wskazał również, że ostatnia część przepisu art. 9 pkt 11 lit. a ustawy o PCC, która brzmi: "od których zgodnie z prawem państwa członkowskiego podatek nie był naliczany" dotyczy tylko i wyłącznie podatku od wkładów kapitałowych do spółek kapitałowych na terytorium państwa członkowskiego innego niż Polska.

Sprawa trafiła do WSA w Warszawie, który nie zgodził się z organem podatkowym. Zdaniem sądu, jeżeli w wyniku porównania wielkości kapitału zakładowego w spółce kapitałowej przekształcanej z wielkością wkładów do spółki osobowej – wkłady do spółki osobowej przewyższają wartość kapitału zakładowego w przekształcanej spółce, powstaje obowiązek podatkowy w PCC. Tym samym nie można zgodzić się z poglądem organu, że fakt, iż w wyniku przekształcenia majątek spółki osobowej nie będzie wyższy od kapitału zakładowego spółki z o.o. , nie przesądza o braku opodatkowania PCC.

NSA również nie przyznał racji organowi podatkowemu. W ocenie NSA, w zakresie powyższej kwestii można powiedzieć, że mamy już utrwaloną linię orzeczniczą. Stanowisko organu jest w tym zakresie nieprawidłowe, choćby z uwagi na literalną wykładnię przywołanego przez organ przepisu ustawy o PCC. Skoro mowa w nim o „podatku”, który zgodnie z prawem państwa członkowskiego nie był naliczany to dotyczy to również polskiego PCC, gdyż Polska jest państwem członkowskim. Akceptacji stanowiska organu, że zapis ten dotyczy tylko podatku od wkładów kapitałowych w państwach członkowskich innych niż Polska, prowadziłaby do dyskryminacji.

Wybór przepisów

Ustawa o PCC

art. 9. Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:

11) umowy spółki i ich zmiany:

a) związane z przekształceniem lub łączeniem spółek w części wkładów do spółki albo kapitału zakładowego, których wartość była uprzednio opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych lub podatkiem od wkładów kapitałowych do spółek kapitałowych na terytorium państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita Polska albo od których zgodnie z prawem państwa członkowskiego podatek nie był naliczany.

Patrycja Łukasiewicz

Źródło: taxonline.pl