REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) - kto i kiedy musi zapłacić?

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) - kto i kiedy musi zapłacić? /fot.Shutterstock
Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) - kto i kiedy musi zapłacić? /fot.Shutterstock
fot.Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

W przypadku zwierania umowy cywilnoprawnej istnieje obowiązek rozliczenia się z podatku od czynności cywilnoprawnych, dotyczy to przedsiębiorcy, osoby prawnej czy osoby fizycznej nieprowadzącej działalności. Część zawieranych umów podlega zwolnieniu z PCC. Warto wiedzieć, które z czynności cywilnoprawnych podlegają zwolnieniu, a także poznać sposób rozliczenia się z tego podatku.

Kiedy wystąpi obowiązek zapłaty PCC?

Podatek od czynności cywilnoprawnych wystąpi w przypadku, gdy przedmiotem zawartej umowy będą rzeczy lub prawa majątkowe znajdujące się na terytorium Polski, lub znajdujące się za granicą, pod warunkiem, że ich nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, oraz umowa zawarta została również w Polsce.

REKLAMA

Do umów podlegający opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, zalicza się czynności wymienione w art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, do których należą:

  • umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych;
  • umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku;
  • umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów, albo zobowiązań darczyńcy;
  • umowy dożywocia;
  • umowy o dział spadku, oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat;
  • umowy ustanowienie hipoteki;
  • umowy ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności;
  • umowy depozytu nieprawi­dłowego;
  • umowy spółki.

Zawarcie powyższych umów zobowiązuje podatnika do zgłoszenia ich nabycia na właściwym formularzu deklaracji, jak i zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych do urzędu skarbowego, któremu podatnik podlega (co do zasady właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę).

Jak spełnić obowiązek PCC?

Zgłoszenie i zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, należy wykonać na podstawie złożenia odpowiedniej do tego celu deklaracji PCC-3, na której dokonuje się wykazania zawartej czynności.

W terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, który zwykle przypada na dzień zawarcia umowy, należy dokonać złożenia druku PCC-3, oraz uiścić podatek.

Wypełniony formularz podatnik powinien złożyć do urzędu skarbowego właściwego ze względu na zamieszkanie (w przypadku osób fizycznych) lub siedzibę podatnika, co może wykonać:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • osobiście,
  • wysłać listem poleconym,
  • elektronicznie.

Jednak elektroniczna wysyłka PCC-3 możliwa jest za pomocą własnego podpisu kwalifikowanego, a w przypadku jego braku, podatnik może posłużyć się danymi autoryzacyjnymi, w tym imię, nazwisko, data urodzenia, identyfikator PESEL lub NIP, oraz kwota przychodu z poprzedniego roku podatkowego. Wówczas wysyłkę formularza PCC poświadczoną danych autoryzacyjnych, można wykonać poprzez e-deklaracje na stronie Ministerstwa Finansów.

Wysokość podatku od czynności cywilnoprawnych podlegającego wpłacie do urzędu, uzależniona jest od wartości nabytej rzeczy lub prawa majątkowego, oraz zastosowanej stawki podatku, która przypisana jest według rodzaju zawartej umowy. Wykaz obowiązujących stawek podatku od czynności cywilnoprawnych został ujęty w art. 7 ust. 1 ustawy o PCC. Przykładowo dla umowy sprzedaży rzeczy ruchomych, stawka podatku wynosi 2% podstawy opodatkowania, natomiast dla umowy pożyczki, oraz depozytu nieprawidłowego wynosi co do zasady 0,5%.

Zbiorcza deklaracja PCC już od 1 lipca 2019 roku

Podatnik, który dokonuje kilku czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, obecnie składa osobne deklaracje PCC-3 na każdą z dokonanej czynności, nawet gdy wystąpiły one w tym samym miesiącu. Ustawodawca od 1 lipca 2019 roku wprowadza ułatwienie w spełnieniu tego obowiązku, na podstawie ustawy wprowadzającej uproszczenia dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym. Polegać ma ono na tym, że podatnik, który dokona w ramach jednego miesiąca zawarcia co najmniej trzech lub więcej czynności cywilnoprawnych, będzie mógł złożyć zbiorczą deklarację PCC. Do tego celu służyć będzie odpowiedni formularz PCC-4.

Zbiorcze PCC nie będzie obowiązywało jednak dla wszystkich umów cywilnoprawnych. Ma dotyczyć wyłącznie:

  • umów sprzedaży rzeczy ruchomych,
  • umów sprzedaży praw majątkowych,
  • umów pożyczki.

REKLAMA

Warunkiem jest, aby ostatnia z dokonanych czynności została zawarta przed upływem 14 dni od dokonania pierwszej z nich. Natomiast niezależnie czy wystąpią umowy tego samego rodzaju, czy różne (spośród wymienionych), podatnik przy spełnieniu powyższych wymogów, będzie mógł spełnić obowiązek wobec PCC na zbiorczej deklaracji.

Złożenie i zapłatę podatku ze zbiorczej deklaracji PCC-4, podatnik powinien wykonać w terminie do 7. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. Zatem pierwszą zbiorczą deklarację dotyczącą PCC podatnicy będą mogli złożyć już w sierpniu 2019 roku. Natomiast zapłata wyliczonego podatku, powinna być wykonana jednym przelewem.

Zwolnienia z PCC

Jedną z najczęściej występujących czynności podlegających obowiązkowi zgłoszenia i zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, jest nabycie rzeczy ruchomych, przede wszystkim samochodów, ale również droższego sprzętu elektronicznego, od osoby prywatnej na podstawie umowy sprzedaży.

Ważne!

Jeżeli wartość nabytej rzeczy ruchomej stanowiącej podstawę opodatkowania, nie przekracza 1000 zł (wartość zawarta w umowie), to podatnik może skorzystać ze zwolnienia od PCC, na co wskazuje art. 9 ust. 6 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W związku ze wspomnianym zwolnieniem nasuwa się pytanie: czy mimo zwolnienia z opłaty PCC z uwagi na wartość rzeczy ruchomej nieprzekraczającej 1000 zł, należy zgłosić nabytą rzecz na deklaracji PCC-3?

Odpowiedź brzmi: Nie. Jeżeli podstawa opodatkowania od nabycia rzeczy ruchomych np. samochodu, nie przekracza 1000 zł, to podatnik nie ma obowiązku ani zapłaty, ani złożenia formularza PCC-3.

Polecamy: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej

Warto nadmienić, że zawierając pożyczki pieniężne od członków najbliższej rodziny, również mamy możliwość skorzystania ze zwolnienia z PCC. Zwolnienie obowiązywać będzie, jeżeli pożyczka otrzymana od jednej osoby w ciągu 5 lat nie przekracza kwoty 9637 zł oraz została udzielona przez osobę należącą do I grupy podatkowej (małżonek, dzieci, wnuki, prawnuki, rodzice, dziadkowie, pradziadkowie, rodzeństwo, pasierb, ojczym, macocha, teściowie, zięć i synowa). Pożyczając większą wartość pieniężną niż wskazany limit kwotowy od tej grupy osób, aby w dalszym ciągu skorzystać ze zwolnienia z PCC, należy spełnić obowiązek udokumentowania (np. umową) i zgłoszenia jej otrzymania w urzędzie.

W przypadku pożyczki od innych osób spoza I grupy podatkowej, można skorzystać ze zwolnienia z opłaty PCC, pod warunkiem, że kwota pożyczki nie przekroczy 1000 zł.

Organ podatkowy może nałożyć na podatnika stawkę sankcyjną podatku w wysokości 20%, jeżeli podczas czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub celno-skarbowej, podatnik powołuje się na fakt zawarcia umowy pożyczki, lecz nie zapłacił podatku należnego od tej czynności, czy też nie udokumentował jej otrzymania na rachunku bankowym, albo rachunku w SKOK lub przekazem pocztowym (art. 7 ust. 5 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych).

Katalog czynności cywilnoprawnych, które są zwolnione z PCC, został zawarty w art. 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Anna Wakulik - ekspert wFirma.pl

Anna Wakulik, ekspert wFirma.pl
wfirma.pl
wFirma.pl jest platformą księgowości on­line udostępniającą, poza księgowością i doradztwem nowoczesne narzędzia informatyczne, niezbędne do zarządzania firmą.
Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
KSeF wchodzi na stałe – od 2026 roku faktury tylko elektroniczne. Szczegóły ustawy już znane!

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

REKLAMA

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

Nierozwiązany problem ziemi po PGR-ach: czy minister Krajewski uratuje miejsca pracy i gospodarstwa indywidualne?

Nierozwiązane od lat kwestie zagospodarowania dzierżawionej ziemi państwowej powracają dziś z ogromną siłą. Na decyzje ministerstwa rolnictwa czekają zarówno pracownicy spółek gospodarujących na gruntach po dawnych PGR-ach, jak i rolnicy indywidualni, którzy chcą powiększać swoje gospodarstwa. W tle stoją dramatyczne obawy o przyszłość setek osób zatrudnionych w spółkach oraz widmo likwidacji stad bydła.

Dobra wiadomość dla rolników! Prezydent podpisał ustawę o przechowywaniu nawozów naturalnych – zmiany wejdą w życie błyskawicznie

Prezydent RP podpisał ustawę przygotowaną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która wprowadza istotne zmiany dla rolników w zakresie przechowywania nawozów naturalnych. Nowe przepisy wydłużają terminy dostosowania gospodarstw, upraszczają procedury budowlane i zapewniają dodatkowe wsparcie administracyjne.

Pracujący studenci, a ubezpieczenie w ZUS. Umowy o pracę, o dzieło i zlecenia - składki i świadczenia

Nie tylko latem wielu studentów podejmuje pracę, na podstawie kilku rodzajów umów. Różnią się one obowiązkiem odprowadzania składek a co za tym idzie, również prawem do świadczeń. Wyjaśniamy jakie umowy są podpisywane i jak są oskładkowane.

REKLAMA

Rekord: Ponad 1,24 mln cudzoziemców pracuje legalnie w Polsce i płaci składki do ZUS

Na koniec I półrocza 2025 r. liczba cudzoziemców legalnie pracujących i objętych ubezpieczeniami społecznymi w ZUS przekroczyła 1,24 mln osób. W województwie kujawsko-pomorskim było ich ponad 48,3 tys.W porównaniu z końcem 2024 roku wzrost odnotowano zarówno w skali kraju, jak i w regionie - informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim.

Działalność nierejestrowana w 2025 roku - własny biznes bez składek ZUS i formalności [limit]. Kiedy rejestracja firmy jest już konieczna i jak to zrobić?

Rozpoczęcie działalności gospodarczej w Polsce może wydawać się skomplikowane – zwłaszcza dla osób, które dopiero testują swój pomysł na biznes. Dlatego działalność nierejestrowana (zwana też nieewidencjonowaną) to atrakcyjna forma dla początkujących przedsiębiorców. Jednak wraz z rozwojem działalności pojawia się pytanie: czy to już czas, by przejść na zarejestrowaną firmę? Przedstawiamy, kiedy warto podjąć ten krok, jakie są jego konsekwencje oraz jak się do tego przygotować.

REKLAMA