REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Puste faktury - postępowanie dowodowe organów podatkowych

PwC Studio
Serwis prawno-podatkowy PwC
Puste faktury
Puste faktury

REKLAMA

REKLAMA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w niedawnym wyroku poddał ocenie postępowanie dowodowe organów podatkowych, które zmierzało do wykazania, że faktura nie dokumentowała żadnej rzeczywistej transakcji. Sprawa ta dotyczyła także zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego.

1. Faktura, która nie dokumentuje żadnej rzeczywistej transakcji nie może być podstawą do odliczenia naliczonego podatku VAT.

REKLAMA

REKLAMA

2. Przy dowodzeniu tego typu okoliczności organy podatkowe powinny, co do zasady, przesłuchać wystawcę spornej faktury – zwłaszcza jeśli wnioskuje o to podatnik. Jednakże jeśli wniosek podatnika nie ma żadnej tezy dowodowej, a z innych dowodów niezbicie wynika, że faktura nie dokumentowała żadnej realnej transakcji, odmowa przesłuchania świadka nie przesądza o tym, że decyzja wymiarowa powinna być uchylona.

3. Wszczęcie postępowania karnego skarbowego powoduje zawieszenie biegu terminu przedawnienia, o ile podatnik został o tym wszczęciu powiadomiony. Jeżeli organy podatkowe powiadomią podatnika o zawieszeniu terminu przedawnienia, wskazując powód w postaci wszczęcia postępowania karnego, to należy uznać, że warunki zawieszenia zostały spełnione. Nie muszą wówczas doręczać samego tekstu postanowienia o wszczęciu postępowania karnego.

Powyższe stwierdzenia to zasadnicze tezy wynikające z ustnego uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z 20 listopada 2013 r. (sygn. I SA/Kr 1449/13).

REKLAMA

Polecamy: Podstawa opodatkowania VAT 2014 – zmiana ustawy o VAT

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Pusta faktura i zakaz odliczania VAT

Sprawa dotyczyła rozliczeń z tytułu VAT za grudzień 2006 r. Wcześniej spór dotyczył też kilku innych miesięcy tego samego roku, ale odpowiednie postępowania zostały umorzone z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Pozostał więc tylko spór dotyczący grudnia.

Skarżący podatnik jest przedsiębiorcą, który wykonywał roboty budowlane na rzecz jednostek publicznych, przede wszystkim – wodociągów gminnych. Jak ustaliły organy podatkowe, w grudniu 2006 r. przyjął fakturę VAT od rzekomego podwykonawcy, która – w istocie – nie dokumentowała żadnej rzeczywistej transakcji, a następnie odliczył podatek naliczony, jaki z tej faktury wynikał.

Odliczenie zostało zakwestionowane na podstawie art. 88 ust. 3 pkt 4 lit. a) ustawy o VAT. Przepis ten stanowi, że podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z dokumentu (faktury, faktury korygującej lub dokumentu celnego) stwierdzającego czynności, które nie zostały dokonane. Późniejszy spór dotyczył kwestii dowodowych oraz zasad przedawniania się zobowiązań podatkowych.

Podyskutuj o tym na naszym FORUM

Odmowa przesłuchania świadka i kwestia przedawnienia

Organy podatkowe ustaliły, że wspomniany rzekomy podwykonawca „trudnił się” wystawianiem pustych faktur i w okresie od stycznia do grudnia 2006 r. wystawił takich faktur kilkadziesiąt. Na tę okoliczność przesłuchano samego podatnika, jak też jego pracowników. Sam podatnik utrzymywał, że podwykonawca wykonywał jakieś roboty, ale nie pamiętał ich szczegółowego zakresu. Zauważył też, że zapłacił kwotę widniejącą na spornej fakturze, więc nie widział przeszkód, by odliczyć podatek naliczony. Poza tym w toku postępowania złożył wniosek o przesłuchanie podwykonawcy. Jego zdaniem przesłuchanie pomogłoby ustalić stan faktyczny w sposób prawidłowy.

Organy podatkowe zakończyły postępowanie dowodowe bez wspomnianego przesłuchania, a następnie wydały decyzję, w której wykluczyły sporną fakturę z rachunku podatkowego i wymierzyły podatnikowi zaległość w VAT.

Podatnik nie zgodził się z decyzją i zaskarżył ją do sądu administracyjnego (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie). W skardze podniósł dwa zarzuty. Pierwszy dotyczył naruszenia przepisów proceduralnych. Naruszenie miało polegać na odmowie przeprowadzenia wnioskowanego dowodu czyli przesłuchania podwykonawcy. Poza tym podatnik utrzymywał, że decyzja wymiarowa została wydana po upływie terminu przedawnienia i dlatego postępowanie powinno być umorzone (zgodnie z art. 70 §1 Ordynacji podatkowej zobowiązania z tytułu VAT przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku).

Wszczęcie postępowania karnego zawiesza przedawnienie

W postępowaniu sądowym organy podatkowe replikowały, że nie doszło do przedawnienia, bowiem przed upływem pięcioletniego terminu zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe w sprawie zaległego zobowiązania, a podatnik został o tym powiadomiony. Przedstawiciele fiskusa twierdzili więc, że zanim sporne zobowiązanie zdążyło się przedawnić, doszło do zawieszenia biegu przedawnienia – zgodnie z art. 70 §6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Zwracamy przy tym uwagę, że powołany powyżej przepis był przedmiotem badania Trybunału Konstytucyjnego pod kątem zgodności z Konstytucją. W wyroku z 17 lipca 2012 r. (sygn. P 30/11) Trybunał orzekł, że do osiągnięcia skutku w postaci zawieszenia biegu przedawnienia nie wystarczy – jak sugeruje brzmienie 70 §6 pkt 1 – samo wszczęcie postępowania karnego. Dodatkowo podatnik musi być o tym wszczęciu powiadomiony.

Podatnik, którego dotyczyła opisywana sprawa, przyznawał, że został powiadomiony o wszczęciu postępowania, ale uważał, że powiadomiono go w niewłaściwy sposób. Zwracał uwagę, że nie doręczono mu postanowienia o wszczęciu postępowania, a jedynie inne pismo, w którym to postanowienie zostało wspomniane.

Faktura pro forma nie jest podstawą do odliczenia VAT

Powiadomienie było prawidłowe

W związku z powyższym, przed wydaniem wyroku sąd musiał rozważyć dwa zarzuty podatnika: jeden w sprawie przedawnienia i drugi w sprawie odmowy przeprowadzenia wnioskowanego dowodu w postaci przesłuchania świadka. Po rozważeniu sprawy sąd uznał, że żaden z tych zarzutów nie uzasadniał uchylenia decyzji. Dlatego oddalił skargę podatnika.

Dla kwestii przedawnienia kluczowa była forma powiadomienia podatnika o wszczęciu postępowania karnego. Sąd uznał, że postępowanie organów podatkowych było prawidłowe. Przyznał co prawda, że podatnikowi nie doręczono postanowienia o wszczęciu postępowania karnego, ale wspomniane przez podatnika „inne pismo” było całkowicie wystarczające. Sędzia Ewa Michna, która wygłaszała ustne uzasadnienie wyroku, zauważyła, że owo „inne pismo” to powiadomienie o zawieszeniu biegu przedawnienia, w którym informowano podatnika, że przyczyną zawieszenia jest  postanowienie o wszczęciu postępowania karnego. W ten sposób organy podatkowe uczyniły zadość wymogom, jakie postawił Trybunał Konstytucyjny w wyroku dotyczącym działania art. 70 §6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Trzeba bowiem zauważyć, że głównym motywem wydania tego wyroku było wyeliminowanie sytuacji, w których bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu, ale podatnik o tym nie wie. W przedstawianej sprawie nic podobnego nie nastąpiło: organy podatkowe z góry powiadomiły skarżącego, że termin przedawnienia nie biegnie i wyjaśniły powody jego zawieszenia.


Sąd nie pochwala, ale nie uchyla

Jak stwierdziła sędzia Michna, odmowa przeprowadzenia przesłuchania także nie mogła być powodem uchylenia decyzji. Sędzia przyznała, że „sąd nie pochwala” tego zaniechania, ale zarazem uznała, że nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które mogłoby wpłynąć na wynik sprawy. Przede wszystkim organy podatkowe przeprowadziły szereg innych dowodów – takich jak przesłuchanie samego podatnika oraz jego pracowników. Wspomniane dowody pozwoliły ustalić ponad wszelką wątpliwość, że rzekomy podwykonawca nie wykonał żadnych robót na rzecz podatnika, więc sporna faktura nie dokumentowała rzeczywistej transakcji.

Sąd zwrócił też uwagę, że wniosek o przeprowadzenie przesłuchania podwykonawcy nie miał żadnej tezy dowodowej. Biorąc pod uwagę wszystkie wymienione okoliczności, można było stwierdzić, że ewentualne przeprowadzenie wnioskowanego dowodu – nie wniosłoby do sprawy niczego istotnego.

Piotr Kaim, doradca podatkowy

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Księgowość
Działalność nierejestrowana 2027 – ile możesz zarobić bez zakładania firmy?

Od 1 stycznia 2027 r. wzrośnie limit przychodów uprawniający do prowadzenia działalności nierejestrowanej. W związku ze wzrostem minimalnego wynagrodzenia za pracę osoby fizyczne będą mogły osiągnąć w ciągu kwartału przychód do 11 137,50 zł bez obowiązku rejestracji działalności gospodarczej. Przekroczenie ustawowego limitu będzie skutkowało uznaniem wykonywanej aktywności za działalność gospodarczą i koniecznością dokonania wpisu do CEIDG w terminie 7 dni.

Fundacja rodzinna wynajmuje mieszkania. W jakim wypadku od 2027 r. straci zwolnienie z CIT?

Jeżeli prezydent podpisze nowelizację, od 2027 r. sam najem mieszkań nie odbierze fundacji rodzinnej zwolnienia z CIT. Liczyć się będzie, komu fundacja wynajmuje lokal i czy po drodze stoi operator.

Firma zamknięta, obowiązki zostają – jak prawidłowo rozliczyć VAT na koniec

Podatnicy, którzy zdecydują się na likwidację działalności gospodarczej, muszą złożyć deklarację VAT za ostatni okres jej prowadzenia oraz zgłoszenie VAT-Z. Niektórzy z nich muszą również sporządzić spis z natury. Przedstawiamy krok po kroku, jak należy wykonać te czynności.

Odszkodowanie zamiast pomocy z ARiMR. Czy rolnik zapłaci podatek? Skarbówka odpowiada

Spółka uprawiająca zboża i rośliny oleiste nie dostała z ARiMR pomocy za straty wywołane napływem płodów rolnych z Ukrainy, choć sąd uznał odmowę za wadliwą. Agencja chce teraz wypłacić tę samą kwotę jako odszkodowanie z ugody. Dyrektor KIS uznał, że odszkodowanie pełni tę samą funkcję co pomoc i tak jak ona jest przychodem z działalności rolniczej, do którego nie stosuje się ustawy o CIT.

REKLAMA

Dodatkowa umowa z własnym pracownikiem. Płatnicy wciąż nieprawidłowo stosują złożone wnioski i oświadczenia podatkowe

Pracodawcy często decydują się na podjęcie ze swoimi pracownikami dodatkowej współpracy, np. na podstawie umów cywilnoprawnych. I choć takie postępowanie jest w pełni dopuszczalne, to jednak w praktyce może rodzić pewne trudności, np. związane ze stosowaniem wniosków i oświadczeń podatkowych.

Czy „automatyczne zaczytanie” faktury ustrukturyzowanej do ksiąg może być czynem zabronionym? Problem z fakturami „zerującymi”

Ponoć największą zaletą KSeF-u jest „automatyczne zaczytywanie” do ksiąg, w tym zwłaszcza ewidencji zakupu, otrzymywanych wirtualnie faktur ustrukturyzowanych: nie musimy tego robić – wyręcza nas oprogramowanie. Biorąc jednak pod uwagę, że możemy na co dzień otrzymywać w ten sposób faktury fałszywe albo zwyczajnie błędne, względnie wystawione po raz drugi (lub trzeci, również czwarty i piąty), rodzi się pytanie o skutki prawne owego „zaczytywania”.

Plan postępowań o udzielenie zamówień publicznych – aktualizacja, publikacja i zasady Pzp

Plan postępowań o udzielenie zamówień publicznych to jeden z podstawowych dokumentów organizujących zakupy w sektorze publicznym. Dla wielu jednostek to nie tylko formalność, ale realne narzędzie planowania, które wpływa na przejrzystość działań, komunikację z rynkiem i zgodność z Prawem zamówień publicznych. Jeśli chcesz wiedzieć, kto musi sporządzić plan postępowań, co powinien on zawierać, gdzie należy go opublikować i kiedy konieczna jest aktualizacja planu postępowań, poniżej znajdziesz praktyczne i uporządkowane wyjaśnienie najważniejszych zasad.

Przedłużenie terminu związania ofertą a wadium – okres związania ofertą w zamówieniach publicznych

Przedłużenie terminu związania ofertą, wadium oraz okres związania ofertą to jedne z najważniejszych kwestii praktycznych w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. To właśnie na styku tych trzech elementów najczęściej pojawiają się błędy skutkujące odrzuceniem oferty albo utratą realnej szansy na uzyskanie zamówienia. W aktualnych przepisach wykonawca musi bardzo uważnie pilnować nie tylko samego terminu związania ofertą, lecz także tego, czy wadium obejmuje cały wymagany okres i czy zostało skutecznie przedłużone.

REKLAMA

90% firm nigdy nie zmieniło dostawcy energii elektrycznej. 4 punkty, które warto sprawdzić w umowie

Z szacunków opartych na danych Urzędu Regulacji Energetyki wynika, że co najmniej 9 na 10 odbiorców biznesowych w Polsce nigdy nie zmieniło sprzedawcy energii elektrycznej. Tymczasem zbliżający się koniec roku to dobry moment, aby sprawdzić warunki firmowych kontraktów na kolejny okres. Szczególnej uwagi wymagają data zakończenia umowy, termin jej wypowiedzenia i zasady automatycznego przedłużenia. Przeoczenie tych zapisów może ograniczyć przedsiębiorcy możliwość wyboru innej oferty w dogodnym terminie.

Kawa z INFORLEX: JPK CIT i nowe obowiązki raportowania. Jak zmieni się praca księgowych i biur rachunkowych w 2027 roku?

Nowe obowiązki związane z JPK CIT, postępująca automatyzacja księgowości i coraz większa rola technologii zmieniają sposób pracy księgowych oraz biur rachunkowych. Jak przygotować się do nowych wymagań, usprawnić codzienne procesy i wykorzystać cyfryzację do rozwoju usług księgowych? O tym będzie mowa 19 listopada 2026 r. o godz. 9:00 podczas bezpłatnego spotkania online z cyklu Kawa z INFORLEX. JPK CIT – nowe obowiązki dla księgowych i biur rachunkowych.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA