Gmina odlicza VAT od zbudowanej sieci kanalizacyjnej

Tak stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z 6 sierpnia 2012 r. (nr IPTPP1/443-461/12-4/MH).

Sprawa dotyczyła gminy będącej zarejestrowanym podatnikiem VAT. Realizowała ona inwestycję budowy kanalizacji sanitarnej, finansowaną częściowo z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Po zakończeniu budowy spółka zamierzała świadczyć usługi na rzecz swojego zakładu budżetowego. W praktyce miało się to odbywać w ten sposób, że gmina zawierałaby z zakładem umowę o odpłatne świadczenie usług przesyłania ścieków na nowo wybudowanym odcinku.

Z drugiej strony zakład świadczyłby usługi ich odprowadzania na rzecz mieszkańców miejscowości na podstawie zawartej z nimi umowy.

Na tle powyższego, gmina zwróciła się do organu podatkowego z wnioskiem o interpretację, w którym zapytała, czy ma prawo do odliczenia VAT od wydatków związanych z realizacją inwestycji.

Przedstawiając własne stanowisko w sprawie gmina wskazała, że ponieważ prawo to przysługuje w zakresie, w jakim towary lub usługi są wykorzystywane do działalności opodatkowanej, w przedmiotowej sytuacji powinna z niego skorzystać.

Świadczenie usługi przesyłu będzie bowiem podlegało opodatkowaniu VAT. Na poparcie swego stanowiska gmina przytoczyła szereg orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE, a także interpretacje organów podatkowych.

Dyrektor Izby Skarbowej uznał tę argumentację za prawidłową.

Odliczanie VAT przez gminy – organy podatkowe coraz bardziej przychylne podatnikom

Według artykułu 15 ust. 6 ustawy o VAT gmina może być uznana za podatnika podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim wykonuje czynności na podstawie zawartych przez nią umów cywilnoprawnych.

Jak wynika ze stanu faktycznego, gmina zawierałaby z zakładem umowę na usługi odpłatnego przesyłania ścieków, a ten świadczyłby usługi na rzecz mieszkańców. Tym samym, będąc uznana za podatnika VAT, gmina spełnia jedną z przesłanek wymienionych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT i w zakresie, w jakim nabyte przez nią towary oraz usługi będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, gminie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z inwestycją.

Ponieważ czynność w postaci świadczenia usług przesyłu ścieków na rzecz zakładu budżetowego stanowi bez wątpienia działalność opodatkowaną, należy uznać, że gminie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego.

Czy gmina może odzyskać VAT od inwestycji w ramach projektu unijnego?

Czy nieodpłatne przekazanie przez dewelopera drogi gminie podlega VAT?

Dosyć skomplikowana sytuacja gmin jako podatników VAT wywołuje w ostatnim czasie spore kontrowersje. Do niedawna praktyka polskich organów podatkowych nakładała na gminy obowiązek ponoszenia ciężaru należnego podatku VAT odmawiając jednocześnie prawa do odliczenia w związku z poniesionymi wydatkami na inwestycje.

Wynikało to z faktu, iż zdaniem MF, gminy wykonując obowiązki związane z działalnością publiczną, nałożone odrębnymi przepisami, nie działają jako podatnicy VAT prowadzący działalność opodatkowaną.

Ciężko jest jednak zgodzić się z tym stanowiskiem. Inwestycja w kanalizacje opisana w interpretacji jest doskonałym przykładem, że pewne czynności podejmowane przez gminę mają związek z działalnością opodatkowaną, a co za tym idzie, odmówienie prawa do odliczenia VAT w związku z tego typu wydatkami stanowi naruszenie zasady proporcjonalności.

Należy zauważyć, iż wraz ze wzrostem liczby wniosków o interpretacje składanych przez gminy w całej Polsce, widać tendencję do coraz to przychylniejszego podatnikom podejścia organów podatkowych.

W ostatnim czasie pojawia się coraz więcej interpretacji potwierdzających prawo gmin do odliczenia podatku naliczonego nie tylko w związku z inwestycjami wodno-kanalizacyjnymi czy sportowymi, lecz również wydatkami bieżącymi.

Rafał Kacprowski, konsultant w Zespole ds. Podatków Pośrednich w dziale prawno-podatkowym PwC