Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak wg Ministerstwa Finansów podatnicy VAT powinni sprawdzać swoich kontrahentów

Małopolski Instytut Studiów Podatkowych
Doradztwo podatkowe, rachunkowość, audyt, obsługa i pomoc w trakcie postępowań z organami podatkowymi, ceny transferowe
Jak zdaniem Ministerstwa Finansów podatnicy VAT powinni sprawdzać swoich klientów
Jak zdaniem Ministerstwa Finansów podatnicy VAT powinni sprawdzać swoich klientów
Ministerstwo Finansów rozpoczęło prace nad utworzeniem listy przesłanek należytej staranności po stronie nabywcy w transakcjach krajowych. W treści zawiadomienia z dnia 30 czerwca 2017 r., czytamy, że celem jest : „opracowanie możliwie kompletnej i precyzyjnej listy przesłanek należytej staranności po stronie nabywcy w transakcjach krajowych, których spełnienie w momencie zawierania transakcji skutkowałoby brakiem podstaw do kwestionowania u podatników prawa do odliczenia podatku VAT w następstwie uznania, że podatnicy nie wiedzieli i nie mogli wiedzieć, że w ramach danej transakcji ich dostawca dopuścił się przestępstwa”.

Podjęta inicjatywa resortu finansów jest wynikiem wieloletnich obserwacji, zarówno w Polsce jak i krajach Unii Europejskiej, niepokojących i szkodliwych dla budżetu państwa zjawisk polegających na wyłudzeniach nienależnego zwrotu podatku VAT lub nieodprowadzaniu należności podatkowych z tytułu tego podatku, czego przykładem jest występowanie tzw. „znikającego podatnika” (ang. missing trader) w łańcuchu transakcji pomiędzy kontrahentami. Podmiot taki nie odprowadza należnego podatku do budżetu państwa, a tworzy formalne podstawy do żądania jego zwrotu na dalszym etapie.

Do tej pory Ministerstwo Finansów wydało wiele listów ostrzegawczych informujących o zagrożeniu oszustwami w zakresie podatku VAT, występującymi w obszarze różnych transakcji gospodarczych (m.in. w obrocie elektroniką, olejem rzepakowym). Jednakże jak wynika z obserwacji, zachodzi potrzeba usystematyzowania i wskazania ogólnych wytycznych jakimi powinien się kierować uczciwy podatnik przy wyborze kontrahenta. Zatem celem utworzenia listy przesłanek należytej staranności jest nie tylko zapewnienie wpływów do budżetu państwa z podatku VAT, ale również ochrona uczciwych podatników przed negatywnymi konsekwencjami  wynikającymi z transakcji zawieranych z podmiotami „podejrzanymi”.

Sytuacje, w których podatnik powinien wykazać szczególną ostrożność przy zawieraniu transakcji, wskazał w wydanych orzeczeniach NSA odnosząc się m.in. do:

  • powszechnej wiedzy o nadużyciach w danej branży, np. obrocie paliwem (sygn. akt I FSK 280/15),
  • podjęcia współpracy gospodarczej z nowopowstałym podmiotem (sygn. akt I FSK 381/15),
  • nietypowych form zapłaty za transakcje- np. cesjami wierzytelności (sygn. akt I FSK 1103/15),
  • udzielenia rabatu przez dostawcę w przypadku płatności gotówką (sygn. akt I FSK 959/15),
  • przekazywania przez kontrahenta faktur przez osoby trzecie (sygn. akt I FSK 1015/15),
  • krótkiego terminu na dokonanie płatności,
  • ceny towaru znacznie niższej od rynkowej (sygn. akt I FSK 1015/15),
  • otrzymania faktur od tego samego kontrahenta w wielu różnych wersjach graficznych (sygn. akt I FSK 1927/14),
  • nietypowych miejsc przekazania towarów (np. na trasie) (sygn. akt I FSK 960/15),
  • warunków transakcji wykluczających skuteczną reklamację zakupionego towaru, np. brak podania numeru IMEI na fakturze dot. telefonów komórkowych (sygn. akt I FSK 960/15),
  • anonimowości dostawców (sygn. akt I FSK 1483/15)- brak podania nazw firm, znane są tylko numery boksów (sprawa dot. Wólki Kosowskiej).

Zaistnienie w obrocie gospodarczym choć jednej z powyższych przesłanek, może prowadzić do przekonania, że mamy do czynienia z nieuczciwym kontrahentem. Wówczas niepodjęcie przez nabywcę kroków zmierzających do zachowania należytej staranności, może skutkować zakwestionowaniem przez organy podatkowe prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Polecamy: Biuletyn VAT

Z analizy aktualnego orzecznictwa NSA można wywnioskować, jakie czynności powinien podjąć nabywca usługi/ towaru w celu zachowania należytej staranności. W tym miejscu warto wskazać m.in. na:

- uzyskanie dokumentów rejestracyjnych (odpisów z KRS) kontrahentów (sygn. akt I FSK 1679/16),

- uzyskanie od kontrahenta kopii deklaracji podatkowych (sygn. akt I FSK 1679/16),

- płatność na rachunek bankowy (sygn. akt I FSK 818/15),

- pozyskanie informacji o statusie podatnika na podstawie art. 96 ust. 13 ustawy o VAT (sygn. akt I FSK 381/15),

- zweryfikowanie źródła dostaw towarów (sygn. akt I FSK 960/15),

- sprawdzenie miejsca, gdzie ma siedzibę kontrahent (sygn. akt I FSK 1658/16),

- w przypadku stali – ważenie towaru, uzyskanie atestu, wystawienie faktur oraz faktur korygujących w przypadku niezgodności wagowych i stosowne dokonywanie korekty rozliczeń (sygn. akt I FSK 522/15),

- w przypadku odpadów – weryfikację, czy kontrahent posiada wymagane zezwolenie na przewóz odpadów (sygn. akt I FSK 1490/14).

Tymczasem okoliczności, które mogą przemawiać za brakiem zachowania należytej staranności po stronie nabywcy, obejmują przykładowo wymienione sytuacje:

- płatność gotówką bez weryfikacji osób dostarczających towar (sygn. akt I FSK 1103/15),

- brak wiedzy o osobach dostarczających towar (sygn. akt I FSK 1806/14),

- brak dokumentów potwierdzających płatność (sygn. akt I FSK 691/15),

- brak sprawdzenia danych (w tym umocowania) osób podających się za przedstawiciela kontrahenta (sygn. akt I FSK 1634/14),

- brak umowy pisemnej w obrocie profesjonalnym (sygn. akt I FSK 905/15),

- brak bezpośredniego kontaktu z kontrahentem (sygn. akt I FSK 1343/14),

- w przypadku robót budowlanych- określenie zakresu prac wyłącznie ustnie (I FSK 1015/15),

- w przypadku paliw- brak sprawdzenia posiadania przez kontrahenta koncesji na handel paliwem i brak zbadania jakości paliwa wbrew ustawowym obowiązkom.


Jak poinformował resort finansów, obecnie prowadzone są konsultacje otwarte dla wszystkich podmiotów.  Celem tych konsultacji jest wypracowanie wspólnego stanowiska i przedstawienie listy przesłanek należytej staranności po stronie nabywcy, których spełnienie świadczyłoby o zachowaniu należytej staranności przez podatnika.

Stworzenie takiej ogólnej listy dostępnej dla wszystkich podatników to dobry pomysł od dawna bowiem największą bolączką podatników jest to, że nie wiedzą jak daleko powinni się posunąć w takiej weryfikacji swoich kontrahentów. Organy podatkowe bardzo często wykorzystywały to przeciwko podatnikom zarzucając, że albo weryfikacja była zbyt słaba albo że była tak dobra, że podatnik musiał wiedzieć że jego kontrahent jest zamieszany w wyłudzanie podatku VAT. W obu tych przypadkach pozbawiały podatników prawa do odliczenia. Trudno było znaleźć „złoty środek” w takiej weryfikacji, który by usatysfakcjonował organy podatkowe. Stworzenie ogólnego standardu staranności pomoże zatem podatnikom w obronie przed zarzutem niedbalstwa. Oczywiście wszystko zależy od ostatecznego wyniku prac MF i kształtu owych reguł staranności. MF nie powinno wymagać od podatników zachowań nieracjonalnych, czy niemożliwych do spełnienia.

Justyna Zając-Wysocka 

Jarosław Włoch      

Małopolski Instytut Studiów Podatkowych Sp z o.o.  

Reklama
Zaktualizuj swoją wiedzę z naszymi publikacjami i szkoleniami
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    NFT – technologia zbyt ważna, żeby upaść. W 2023 roku wyjdzie z mroku

    Finansowa piramida, spekulacja, a w najlepszym wypadku zabawka celebrytów. W ostatnich miesiącach takie określenie NFT nie należy do rzadkości. Technologia ta powstała jednak głównie po to, aby w zdecentralizowanej przestrzeni uwierzytelniać prawo własności. Z NFT już wkrótce będziemy korzystać nie tylko w metaświatach, ale mogą one zastąpić notariuszy i innych urzędników przy poświadczaniu transakcji, a wykorzystywanie ich w rozwiązaniach biznesowych i ekonomicznych będzie standardem.

    Samotne wychowywanie dziecka a zasiłek dla bezrobotnych

    Czy fakt samotnego wychowywania dziecka ma wpływ na okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych? Czy jeżeli w trakcie pobierania zasiłku bezrobotny stanie się osobą samotnie wychowującym dziecko, zmieni się czas pobierania zasiłku? 

    Nie trzeba mieć nr PESEL by zarejestrować spółkę w Polsce. Zmiany w KRS i KSH korzystne dla cudzoziemców

    Zniesienie obowiązku PESEL przy rejestracji spółki oraz obowiązek udostępniania przez Ministerstwo Sprawiedliwości wzorów umów spółek prawa handlowego w języku innym niż polski – to dwie wprowadzone w grudniu 2022 roku zmiany w ustawie o Krajowym Rejestrze Sądowym i Kodeksie spółek handlowych (KSH), które mocno ułatwią cudzoziemcom zakładanie i rozwijanie biznesu w Polsce. Są wśród nich też takie, na które uwagę powinni zwrócić polscy przedsiębiorcy, a na tym nie koniec zmian – w przygotowaniu są już kolejne modyfikacje KSH, które mają na celu m.in. przyspieszenie cyfryzacji postępowań rejestrowych i działalności spółek. 

    Przeładunki w tranzycie dokonywane w Polsce - zmiany od 8 czerwca 2023 r. (system NCTS2 PLUS)

    Departament Ceł Ministerstwa Finansów informuje, że w związku z planowanym wdrożeniem unijnej fazy 5 systemu NCTS (w Polsce system z funkcjonalnością fazy 5 będzie miał nazwę NCTS2 PLUS) nastąpią zmiany zasad dokonywania w Polsce przeładunków w tranzycie w ramach udzielonych pozwoleń na uproszczenia (decyzja dyrektora izby administracji skarbowej) lub zgód generalnych na przeładunki (decyzja naczelnika urzędu celno-skarbowego).

    Minimalne wynagrodzenie 2023. Kto powinien dostać wyższą wypłatę za styczeń?

    Od 1 stycznia 2023 roku nastąpiła podwyżka minimalnego wynagrodzenia za pracę i minimalnej stawki godzinowej. Jak wynika z danych GUS minimalne wynagrodzenie w Polsce otrzymuje 1,5 mln pracowników. Ale nie wszyscy z tych osób otrzymają wyższe wypłaty za styczeń. Obowiązkowa podwyżka dotyczy tylko tych osób, których pensje zasadnicze i wypłacane wraz z nim inne dodatki do wynagrodzeń (np. premie, nagrody) w sumie nie przekroczą minimum określonego w przepisach (3490,- zł lub 22,80 zł/h – są to kwoty brutto). Ilu pracowników zatem faktycznie dotyczy podwyżka? Trzeba też pamiętać, że od 1 lipca 2023 r. nastąpi kolejna podwyżka minimalnego wynagrodzenia – do 3600,- zł miesięczne i do 23,50 zł stawki godzinowej.

    Więcej czasu na wdrożenie obowiązkowego KSeF i inne zmiany w e-fakturach

    Ministerstwo Finansów omówiło z ekspertami przewidywane zmiany do przepisów wprowadzających Kqrajowy System e-Faktur (KSeF). Wiele wskazuje na to, że firmy będą miały dodatkowe pół roku na przygotowanie się. Planowany wcześniej obowiązek wystawiania faktury konsumentom będzie złagodzony lub, co bardziej prawdopodobne, faktury B2C zostaną wykluczone z KSeF co mocno wpływa na firmy z branży retail, szczególnie e-commerce.

    KSeF dopiero od 1 lipca 2024 r. i bez faktur konsumenckich. Jakie zmiany w projekcie nowelizacji ustawy o VAT?

    Ministerstwo Finansów poinformowało w komunikacie z 2 lutego 2023 r., że wprowadzenie obowiązkowego systemu e-fakturowania przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) zostanie przesunięte na 1 lipca 2024 r. Ponadto w projekcie nowelizacji ustawy o VAT dot. wprowadzenia powszechnego obowiązku stosowania e-faktur zajdą inne zmiany - np. z KSeF zostaną wyłączone faktury konsumenckie, sankcje dot. KSeF będą stosowane dopiero od 2025 roku.

    Przemieszczanie wyrobów energetycznych poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy - zmiany od 13 lutego 2023 r. [Kody CN]

    Ministerstwo Finansów informuje, że od 13 lutego 2023 r. na podstawie e-SAD nie można przemieszczać wyrobów energetycznych o kodach CN 2710 12 21 (benzyna lakiernicza), 2710 12 25 (benzyny specjalne z ropy naftowej lub materiałów bitumicznych), 2710 19 29 (oleje średnie i preparaty, z ropy naftowej lub z minerałów bitumicznych, gdzie indziej niesklasyfikowane) i 2710 20 90 (Oleje, zawierające 70 % masy lub więcej olejów ropy naftowej lub olejów otrzymywanych z minerałów bitumicznych, zawierające biodiesel - z wył. olejów napędowych i opałowych), które znajdują się w opakowaniach jednostkowych o pojemności poniżej 210 litrów.  

    Wypowiedzenie zmieniające - zasady, warunki, forma
    Pracodawca, który chce dalej zatrudniać pracownika, ale na innych warunkach niż określone w umowie o pracę, może skorzystać z przewidzianej w art. 42 Kodeksu pracy formy wypowiedzenia warunków pracy i płacy, zwanej wypowiedzeniem zmieniającym.
    Minister finansów USA: Stanom Zjednoczonym grozi niewypłacalność. 31 bilionów USD zadłużenia

    Niewypłacalność techniczna USA, czyli niezdolność rządu do obsługi jego długu, do której może dojść, jeśli Kongres nie podniesie limitu zadłużenia rządu, byłaby "katastroficzna" i groźna dla całego świata - ostrzegła amerykańska minister finansów Janet Yellen. Eksperci uspokajają, że międzynarodowe konsekwencje byłyby ograniczone.

    W czwartym kwartale 2023 r. księgowi powinni być gotowi na KSeF. PODCAST

    Krajowy System e-Faktur a praca księgowych. “W czwartym kwartale 2023 roku księgowi już powinni być zaznajomieni z systemem KSeF” - wskazuje Krzysztof Pulkiewicz. PODCAST

    Delegacje zagraniczne a płatności w walutach obcych i rozliczanie wydatków. Karty wielowalutowe – korzyści, zasady, subkonta

    Nowa generacja kart wielowalutowych powinna zwrócić uwagę pracodawców wysyłających swoich pracowników w zagraniczne delegacje. Wygoda dla użytkownika, oszczędności dla właściciela, przejrzystość rozliczeń dla księgowego – czy z takimi cechami produkty te staną się podstawowym narzędziem do płatności w firmach działających na międzynarodową skalę?

    Ministerstwo Finansów: zbiórki na cele charytatywne bez podatku

    Przeprowadzona w Sejmie nowelizacja ustawy o podatku od spadków i darowizn podwyższa kwoty wolne od podatku. Jak informuje Ministerstwo Finansów wprowadzane w tej nowelizacji górne limity darowizn wolnych od podatku od kilku osób miały wyeliminować ewentualne nadużycia. Resort finansów zapewnia jednocześnie, że zmiany przepisów nie wpłyną w żaden sposób na zbiórki środków na cele charytatywne. MF pracuje nad doprecyzowaniem zapisów.

    Slim VAT 3 ułatwi rozliczanie podatku od towarów i usług

    SLIM VAT 3 to kolejny pakiet rozwiązań mający na celu ułatwienie w rozliczaniu podatku od towarów i usług. Ma on realizować wiele postulatów zgłaszanych przez przedsiębiorców i środowiska zajmujące się rozliczaniem podatków. Powyższe pozwoliło na wskazanie obszarów, które wymagają zmian i są pracochłonne i czasochłonne.  Jakie propozycje zawiera pakiet Slim VAT 3? W jaki sposób uprości rozliczanie podatku VAT?

    Firmy mają niecały rok na przygotowanie się do wdrożenia Krajowego Systemu e-Faktur!

    Krajowy System e-Faktur (KSeF). Od 1 stycznia 2024 roku wejdzie w życie obowiązek wystawiania faktur poprzez repozytorium Krajowej Administracji Skarbowej. Konsekwencją jego wprowadzenia będzie ściślejsza kontrola państwa nad ściągalnością podatków, ale też cyfryzacja firm, szybsze zwroty VAT-u i jednolity format faktur, co ułatwi ich zagregowanie i analizę w systemie. Na razie jednak wymagać będzie od firm dużych nakładów pracy, czasu i finansów.

    Podatek u źródła a klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

    Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania. Regulacje antyabuzywne, mające na celu zapobieganie unikaniu opodatkowania, dotyczą również kwestii poboru podatku u źródła. W praktyce umożliwiają one podważenie podjętej przez płatnika decyzji o niepobraniu tego podatku i w konsekwencji nałożenie na niego obowiązku jego zapłaty wraz z odsetkami, a nawet nałożenie kary na płatnika. Nie ma przy tym znaczenia czy w momencie poboru podatku płatnik otrzymał oświadczenie odbiorcy płatności o spełnieniu warunków zwolnienia, gdyż na to płatnika nałożono daleko idące obowiązki weryfikacyjne, których nieprawidłowa realizacja, pozwala organom podatkowym na obciążenie go odpowiedzialnością.

    Koszty uzyskania przychodu w 2023 roku a składki ZUS od pracowników – zasady, korekta – wyjaśnienia Ministra Finansów

    Pracodawca (podatnik PIT albo CIT), który w 2023 roku na zasadzie memoriału, zaliczył do kosztów uzyskania przychodów nieopłacone w terminie składki na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzeń pracowniczych (w części finansowanej przez płatnika), powinien dokonać „wstecz” korekty kosztów związanych z tymi składkami, tj. skorygować koszty miesiąca, w którym zaliczył, na zasadzie memoriału, składki do kosztów podatkowych. Składki te będą stanowiły koszty uzyskania przychodów w miesiącu, w którym zostaną zapłacone. Takie jest stanowisko Ministra Finansów, przedstawione przez Artura Sobonia Sekretarza Stanu w Ministerstwie Finansów w odpowiedzi z 25 stycznia 2023 r. na interpelację poselską.

    mTAX FREE PL - aplikacja mobilna dla podróżnych

    Ministerstwo Finansów informuje, że nowa aplikacja mobilna mTAX FREE PL jest kolejnym ułatwieniem w obsłudze dokumentów TAX FREE. Dzięki tej aplikacji podróżni mogą zarządzać własnymi dokumentami na swoim smartfonie w dowolnym czasie. Od 1 lutego 2023 r. wszystkie dokumenty TAX FREE wystawione w Polsce są dostępne w aplikacji mobilnej.

    ZUS: 27 mln zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy w 2022 r.

    W 2022 r. zarejestrowano w kraju 27 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy na łączną liczbę 288,8 mln dni absencji. Najczęstszą przyczyną absencji były choroby układu kostno-stawowego, mięśniowego i tkanki łącznej - wynika z najnowszych danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

    Sprawozdanie finansowe i sprawozdanie z działalności za 2022 rok. Rekomendacje KSR 2023

    Komitet Standardów Rachunkowości opublikował 31 stycznia 2023 r. nowe rekomendacje dotyczące sporządzania sprawozdania finansowego oraz sprawozdania z działalności za 2022 rok. Zdaniem Komitetu rekomendacje te są potrzebne zwłaszcza w obecnych szczególnych warunkach związanych z niepewnością otoczenia gospodarczego, spowodowaną w szczególności skutkami wojny na Ukrainie i kończącej się pandemii COVID-19, takimi jak inflacja, rosnące ceny surowców i energii, zmiany kursów walut obcych. Co rekomenduje KSR?

    Aktywni+ (plus) 2023 - wnioski od 1 lutego. Dofinansowanie projektów aktywizujących seniorów

    Od 1 lutego 2023 r. można składać wnioski do programu na rzecz osób starszych "Aktywni plus". Organizacje pozarządowe i instytucje prowadzące działalność pożytku publicznego mogą ubiegać się o dofinansowanie od 25 tys. do 250 tys. zł na projekty mające na celu zwiększenie uczestnictwa osób starszych we wszystkich dziedzinach życia społecznego.

    40% sklepów internetowych w Europie oszukuje klientów. Na czym polegają praktyki manipulacyjne w e-handlu?
    Komisja Europejska i krajowe organy ds. ochrony konsumentów z 23 państw członkowskich, Norwegii i Islandii opublikowały wyniki akcji kontrolnej stron internetowych związanych z handlem detalicznym. Kontrola objęła 399 sklepów internetowych. Manipulacyjne praktyki internetowe wykryto w 148.
    Premier: od 2015 r. dochody budżetu państwa podwoiły się dzięki uszczelnieniu systemu podatkowego
    Dzięki uszczelnieniu systemu podatkowego i reformom fiskalnym rządu Prawa i Sprawiedliwości, dochody budżetu państwa od roku 2015 podwoiły się - poinformował we wtorek premier Mateusz Morawiecki.
    Wnioski do PFRON w 2023 roku

    Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) informuje, że od stycznia 2023 roku wnioski do PFRON w formie elektronicznej (przez internet / on-line) o dofinansowanie uczestnictwa w turnusach rehabilitacyjnych, zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych oraz wniosków na likwidację barier technicznych, architektonicznych i barier w komunikowaniu się – trzeba składać w Systemie Obsługi Wsparcia (SOW) – platformie internetowej przygotowanej przez PFRON.

    Korekta amortyzacji środków trwałych. Na jakim dokumencie?

    Jakim dokumentem księgowym należy dokonać korekty amortyzacji środków trwałych?