Kategorie

Wspólnoty mieszkaniowe a VAT - jak rozliczać prawidłowo

Wspólnoty mieszkaniowe a VAT - jak rozliczać prawidłowo
www.shutterstock.com
Wspólnoty mieszkaniowe a VAT. Wspólnota mieszkaniowa jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej jest odrębnym od jej członków podmiotem praw i obowiązków. Tak jak większość podatników wspólnoty mieszkaniowe mogą korzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Korzystanie z tego zwolnienia nasuwa jednak liczne wątpliwości. Wspólnoty nie wiedzą często, jakie czynności powinny wliczać do limitu obrotu uprawniającego do zwolnienia z VAT.

Dwie role wspólnoty mieszkaniowej

Dla celów rozliczeń VAT wspólnota mieszkaniowa, realizując wspólny interes właścicieli, występuje w odmiennych rolach w przypadku nabycia towarów i usług w ramach zarządu nieruchomością wspólną oraz w przypadku nabycia towarów i usług na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali właścicieli.

Zarząd nieruchomością wspólną
W pierwszym przypadku wspólnota, będąca jednostką odrębną od właścicieli lokali, nabywając towary i usługi dla celów nieruchomości wspólnej nie wykonuje żadnych czynności na rzecz właścicieli. Odbiorcą nabywanych towarów i usług jest wspólnota mieszkaniowa jako odrębny od jej członków podmiot praw i to ona występuje jako ostateczny konsument. W takim więc zakresie nie świadczy ona żadnych czynności opodatkowanych VAT na rzecz właścicieli odrębnych lokali. Zatem uiszczanie przez członków wspólnoty należności tytułem pokrycia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie jest objęte przepisami ustawy o VAT. W konsekwencji nie ma podstaw do fakturowania wewnętrznych rozliczeń między wspólnotą a jej członkami w związku z ponoszonymi kosztami zarządu nieruchomością wspólną.

Utrzymanie lokali poszczególnych właścicieli
Natomiast w drugim przypadku, gdy wydatki ponoszone są przez właściciela wyłącznie w związku z odrębną własnością lokalu, wspólnota w zakresie nabywanych towarów i usług w celu zaopatrzenia poszczególnych lokali występuje w odmiennej roli. Nabywa bowiem towary i usługi w swoim imieniu, jednak na rzecz właścicieli poszczególnych lokali, którzy dokonują na poczet tych zakupów stosownych wpłat. Tym samym wspólnota, zakupując towary i usługi, które następnie przyporządkowuje poszczególnym lokalom, dokonuje ich odsprzedaży właścicielom lokali. W takiej sytuacji środki uiszczane przez właścicieli poszczególnych lokali na ich utrzymanie stanowią w istocie zapłatę za odsprzedawane im przez wspólnotę towary i usługi. W konsekwencji w odniesieniu do rozliczania wydatków związanych z utrzymaniem poszczególnych lokali, ponoszonych m.in. z tytułu zakupu przez wspólnotę towarów i usług do tych lokali, zastosowanie znajdą przepisy o podatku od towarów i usług.
W takim przypadku wspólnota działa jako podatnik VAT i w sytuacji niekorzystania przez nią ze zwolnienia podmiotowego dokonywane przez nią czynności powinny być dokumentowane fakturami z naliczonym VAT.

Występowanie wspólnoty w roli podatnika VAT wzbudza najwięcej problemów. Przedstawiamy odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące rozliczania VAT i korzystania ze zwolnienia podmiotowego przez wspólnoty mieszkaniowe.

Czy do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT należy wliczać obrót z tytułu odsprzedaży mediów i opłat za śmieci

Problem: Wspólnota mieszkaniowa dostarcza do lokali mieszkalnych media. Czy obrót z tytułu odsprzedaży właścicielom tych lokali mediów należy wliczać do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT?

Rada: Tak, zdaniem organów podatkowych do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT należy wliczać obrót z tytułu odsprzedaży mediów właścicielom lokali mieszkalnych. Tak samo należy postępować w przypadku odsprzedaży mediów właścicielom lokali użytkowych. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że zwolniona z VAT jest sprzedaż dokonywana przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się m.in. odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy o VAT, z wyjątkiem:

    • transakcji związanych z nieruchomościami,
    • usług finansowych, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41 ustawy o VAT,
    • usług ubezpieczeniowych

- jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych.

To oznacza, że wartości tych transakcji wliczamy do limitu, jeśli:

  1. są związane z nieruchomościami i
  2. nie mają charakteru transakcji pomocniczych.

W związku z tym wspólnota ma wątpliwość, jak traktować czynność odsprzedaży mediów do lokali mieszkalnych. Czy uznać ją za czynność, którą należy wliczać do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego, czy też nie?

Ad 1. Związek z nieruchomością

Reklama

Z § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (dalej rozporządzenie w sprawie zwolnień) wynika, że zwolnione z VAT są czynności związane z utrzymaniem lokali mieszkalnych, wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkaniowe, za które pobierane są opłaty, wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową na rzecz właścicieli tych lokali, tworzących w określonej nieruchomości tę wspólnotę. Zwolnieniem tym objęto zatem tylko towary i usługi związane z lokalami mieszkalnymi wykorzystywanymi wyłącznie na cele mieszkaniowe. W związku z tym zwolnieniu nie podlega dostawa towarów i usług związanych z lokalami innymi niż mieszkalne oraz lokalami mieszkalnymi wykorzystywanymi na cel inny niż mieszkaniowy.

Natomiast opłaty, które są pobierane od właścicieli lokali mieszkalnych i lokali użytkowych z tytułu wywozu odpadów, nie podlegają w ogóle opodatkowaniu VAT (zob. pismo Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 17 listopada 2020 r., sygn. 0114-KDIP4-2.4012.369.2020.2.MC). Dlatego nie będą wliczane do limitu zwolnienia podmiotowego.

Ważne
Opłaty pobierane od właścicieli lokali z tytułu wywozu odpadów nie podlegają w ogóle opodatkowaniu VAT i nie są wliczane do limitu zwolnienia podmiotowego.

Ponieważ z pytania wynika, że wspólnota dostarcza media właścicielom lokali mieszkalnych, które, przyjmujemy, są wykorzystywane wyłącznie do celów mieszkalnych, więc czynność ta korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie przywołanego § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie zwolnień. Czynność tę należy jednocześnie uznać za związaną z nieruchomościami. Jak bowiem podkreślają organy podatkowe w wydawanych interpretacjach indywidualnych, dostawa ciepła, wody i odprowadzanie ścieków nie mogą być realizowane bez nieruchomości. Zatem pierwszy z ww. warunków wliczania tego rodzaju sprzedaży do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego jest spełniony.

Ad 2. Charakter pomocniczy

Reklama

Co z warunkiem nr 2? Ustawodawca ani w ustawie o VAT, ani w rozporządzeniach wykonawczych nie zdefiniował pojęcia "charakter pomocniczy". Według internetowego słownika synonimów synonimami słowa "pomocniczy" są pojęcia: "pomocny, wspierający, poboczny, akcesoryjny, dodatkowy, dopływowy, posiłkowy, subsydialny, subsydiarny, uzupełniający, wspomagający".

Przepisy dyrektywy VAT posługują się określeniem "incidental transactions", co na język polski może być tłumaczone jako "transakcje incydentalne/uboczne". Termin "incydentalny" według "Słownika języka polskiego PWN" oznacza z kolei "mający małe znaczenie lub zdarzający się bardzo rzadko".

Transakcje pomocnicze zatem to takie transakcje, które nie są związane z zasadniczą działalnością podatnika, a przychody z ich tytułu nie są bezpośrednim, stałym i koniecznym uzupełnieniem tej działalności. Aby więc oceniając, czy dana czynność może być uznana za pomocniczą, należy wziąć pod uwagę przede wszystkim to, czy stanowi ona uzupełnienie zasadniczej działalności gospodarczej podatnika. Jeżeli dana działalność stanowi stały i niezbędny element wbudowany w funkcjonowanie przedsiębiorstwa podatnika, to transakcje takie nie mogą być uznane za pomocnicze.

Na podstawie przedstawionego stanu faktycznego należy uznać, że czynności związane z odsprzedażą mediów do lokali mieszkalnych są podstawowymi czynnościami wykonywanymi przez wspólnotę mieszkaniową w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Nie można przyjąć, że mają one charakter transakcji pomocniczych. W związku z tym obrót z tytułu odsprzedaży mediów do tych lokali mieszkalnych na cele mieszkaniowe - nawet gdy korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie przepisów wykonawczych jako dotyczący transakcji związanych z nieruchomościami, które nie mają charakteru czynności pomocniczych - należy wliczać do wartości sprzedaży uprawniającej do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT.

Ważne
Wspólnota mieszkaniowa, wliczając do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego obrót z tytułu odsprzedaży mediów, powinna brać pod uwagę kwoty brutto, a nie netto.

Takie stanowisko zajmują również organy podatkowe. W piśmie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 czerwca 2020 r. (sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.349.2020.1.KS) czytamy:

(…) Wnioskodawca przy wyliczeniu limitu sprzedaży uprawniającego do korzystania ze zwolnienia powinien uwzględnić czynności związane z dostawą mediów tj.: centralnego ogrzewania, zimnej wody oraz podgrzewania wody do lokali mieszkalnych wykorzystywanych wyłącznie do celów mieszkaniowych.

Pojawiają się korzystne interpretacje, ale są one wynikiem zaskarżenia otrzymanej decyzji do sądu (zob. pismo Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 20 maja 2020 r., sygn. S-ILPP1/4512-1-258/16/20-S/NK). Zdaniem sądu odsprzedaży mediów do lokali mieszkalnych nie można w ogóle uznać za transakcje związane z nieruchomościami. W związku z tym wartości sprzedaży z tego tytułu nie należy wliczać do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego. Takie stanowisko zajął m.in. NSA w wyroku z 6 października 2020 r., sygn. akt I FSK 64/18), w którym stwierdził, że:

(…) dostawy wody, energii elektrycznej, energii cieplnej oraz wywóz nieczystości należy - co do zasady - uważać za odrębne i niezależne od umów najmu nieruchomości (lokali), co oznacza, iż nie ma podstaw do stwierdzenia, że dostawy te mieszczą się w pojęciu "świadczenie usług związanych z nieruchomościami", gdyż nie mają bezpośredniego (ścisłego) związku z daną nieruchomością, z uwagi na to, że nieruchomość nie jest elementem konstytutywnym takich - odrębnych od najmu nieruchomości - transakcji.

Wspólnoty, które zdecydują się na niewliczanie do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego obrotu z tytułu odsprzedaży mediów do lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cele mieszkaniowe, muszą się liczyć z wejściem w spór z organami podatkowymi. Tylko w przypadku opłat za wywóz odpadów zarówno sądy, jak i organy uważają, że nie trzeba ich wliczać do limitu zwolnienia podmiotowego.

Do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT należy również wliczać obrót z tytułu odsprzedaży mediów właścicielom lokali użytkowych.

Czy do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT należy wliczać obrót z tytułu wynajmu komórek lokatorskich i miejsc postojowych

Problem: Wspólnota mieszkaniowa zamierza wynająć 10 miejsc postojowych i 8 komórek lokatorskich, które nie są przyporządkowane członkom wspólnoty. Wspólnota będzie wynajmować komórki lokatorskie i miejsca postojowe osobom będącym członkami wspólnoty oraz osobom spoza wspólnoty. Osoby te nie będą wykorzystywały wynajmowanych komórek lokatorskich i miejsc postojowych na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Czy obrót z tytułu wynajmu komórek lokatorskich i miejsc postojowych osobom będącym członkami wspólnoty i osobom niebędącym członkami wspólnoty należy wliczać do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia z VAT?

Rada: Tak, do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT należy wliczać obrót z tytułu wynajmu miejsc postojowych oraz komórek lokatorskich. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Aby odpowiedzieć na pytanie, czy obrót z tytułu wynajmu miejsc postojowych oraz komórek lokatorskich należy wliczać do ww. limitu, trzeba stwierdzić, czy tego rodzaju czynności korzystają ze zwolnienia z VAT na podstawie przepisów art. 43 ust. 1 ustawy o VAT lub rozporządzeń wykonawczych.

Zwolnienia, z których może korzystać wspólnota mieszkaniowa, świadcząc usługi

Rodzaj zwolnienia

Podstawa prawna

Warunki, które trzeba spełnić, aby korzystać ze zwolnienia

Utrzymanie lokali mieszkalnych

§ 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie zwolnień

Ze zwolnienia korzystają czynności wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową na rzecz właścicieli tych lokali, tworzących w określonej nieruchomości tę wspólnotę, związane z utrzymaniem lokali:

  • mieszkalnych,
  • wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkaniowe,

za które pobierane są opłaty.

Czynności wykonywane na rzecz osób używających na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności lokale należące do właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową

§ 3 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia w sprawie zwolnień

Ze zwolnienia korzystają czynności:

  • wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową lub właścicieli lokali mieszkalnych tworzących w określonej nieruchomości wspólnotę mieszkaniową,
  • wykonywane na rzecz osób używających na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności lokale należące do właścicieli tworzących tę wspólnotę mieszkaniową,
  • za które pobierane są opłaty niezależne od właściciela,

jeżeli lokale te są wykorzystywane wyłącznie na cele mieszkaniowe.

Zarówno miejsca postojowe, jak i komórki lokatorskie to pomieszczenia inne niż lokale mieszkalne, dodatkowo są one przeznaczone na cele inne niż mieszkaniowe. W związku z tym ich wynajem nie może korzystać ze wskazanych w tabeli zwolnień.

Nie można do niego zastosować również żadnego innego zwolnienia przewidzianego w przepisach ustawy o VAT, w tym na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 36 tej ustawy. Dlatego należy uznać, że ponieważ najem miejsc postojowych oraz komórek lokatorskich nie korzysta ze zwolnień z VAT, więc nie znajduje w tym przypadku zastosowania art. 113 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT. Obrót uzyskiwany z tego tytułu trzeba zatem wliczać do limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Takie stanowisko zajmują również organy podatkowe (zob. pismo Dyrektora Krajowej Izby Skarbowej z 18 maja 2018 r., sygn. 0111-KDIB3-1.4012.162.2018.3.JP).

Czy wspólnota mieszkaniowa, która przekroczyła limit uprawniający do korzystania ze zwolnienia podmiotowego, zawsze musi zarejestrować się jako podatnik VAT

Problem: Wspólnota mieszkaniowa w następnym miesiącu przekroczy limit uprawniający do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT, do którego wlicza obrót z tytułu odsprzedaży mediów. Czy w związku z tym musi zarejestrować się jako podatnik VAT? Do tej pory wspólnota nie składała zgłoszenia VAT-R.

Rada: Jeżeli wspólnota wykonuje wyłącznie czynności zwolnione przedmiotowo z VAT, to w związku z przekroczeniem limitu uprawniającego do korzystania ze zwolnienia podmiotowego nie musi rejestrować się do VAT. Jeśli jednak oprócz czynności zwolnionych z opodatkowania wykonuje również czynności opodatkowane VAT, to będzie się musiała zarejestrować jako podatnik VAT czynny. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że zwolniona z VAT jest sprzedaż dokonywana przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Wspólnoty mieszkaniowe, kierując się stanowiskiem organów podatkowych, wliczają do tego limitu obrót z tytułu dostawy mediów. Z pytania wynika, że tak też robi zadająca pytanie wspólnota. Jeżeli zatem łączna wartość sprzedaży wspólnoty z tego tytułu przekroczy kwotę 200 000 zł, to utraci ona prawo do korzystania ze zwolnienia podmiotowego na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.

Z pytania nie wynika, czy wspólnota wykonuje wyłącznie czynności zwolnione z VAT (odsprzedaż mediów właścicielom lokali mieszkalnych wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkaniowe), czy również czynności opodatkowane tym podatkiem (odsprzedaż mediów do lokali użytkowych). Jeżeli wykonuje czynności wyłącznie zwolnione z VAT, to może, ale nie musi, zarejestrować się jako podatnik VAT (art. 96 ust. 3 ustawy o VAT). Jeśli zdecyduje się na dokonanie zgłoszenia na formularzu VAT-R i będzie wykonywała wyłącznie czynności zwolnione z VAT, to zostanie zarejestrowana przez naczelnika urzędu skarbowego jako podatnik VAT zwolniony (art. 96 ust. 4 ustawy o VAT). Nie będzie wtedy miała obowiązku składania deklaracji VAT i wykazywania w nich sprzedaży zwolnionej od VAT.

Jeżeli jednak wspólnota mieszkaniowa wykonuje nie tylko czynności zwolnione przedmiotowo z VAT, to po przekroczeniu limitu 200 000 zł musi zarejestrować się jako podatnik VAT czynny. W takim przypadku będzie musiała składać deklaracje VAT, w których oprócz sprzedaży opodatkowanej VAT będzie również wykazywać sprzedaż zwolnioną z tego podatku.

Czy wspólnota musi zarejestrować się do VAT w związku ze sprzedażą lokalu niemieszkalnego

Problem: Wspólnota mieszkaniowa planuje sprzedaż lokalu niemieszkalnego do generalnego remontu za 320 000 zł. Będzie to sprzedaż jednorazowa. Lokal ten został wygospodarowany z pomieszczeń, które przez ponad 10 lat były wykorzystywane jako pomieszczenia piwniczne. Czy w związku z tą sprzedażą wspólnota powinna się zarejestrować jako podatnik VAT? Obecnie wspólnota korzysta ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Nie składaliśmy VAT-R.

Rada: Jeżeli sprzedaż nieruchomości spełnia warunki, aby zastosować zwolnienie, nie trzeba dokonywać rejestracji. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Sprzedaż lokalu niemieszkalnego wygospodarowanego z pomieszczeń piwniczych stanowi podlegającą opodatkowaniu VAT dostawę towarów. Należy się zastanowić, czy można do niej zastosować któreś ze zwolnień przewidzianych dla dostaw nieruchomości. I tak, pierwszym z takich zwolnień jest zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Na podstawie tego przepisu zwalnia się z VAT dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

  • dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
  • pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Definicja
Przez pierwsze zasiedlenie rozumie się oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:
a) wybudowaniu lub
b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Z przedstawionego stanu faktycznego można wnioskować, że w stosunku do lokalu niemieszkalnego, który wspólnota chce sprzedać, doszło już do pierwszego zasiedlenia rozumianego jako pierwsze zajęcie, używanie budynku. Wspólnota wskazała bowiem, że przed wyodrębnieniem lokal ten służył jako pomieszczenie piwniczne. Z pytania wynika również, że w odniesieniu do tego lokalu niemieszkalnego wspólnota nie ponosiła nakładów stanowiących co najmniej 30% jego wartości początkowej. Sprzedaż ta nie będzie odbywać się także w okresie krótszym niż 2 lata od pierwszego zasiedlenia. W związku z tym sprzedaż tego lokalu może korzystać ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Na zastosowanie tego zwolnienia organy podatkowe wyrażają zgodę nawet wtedy, gdy przyszli właściciele lokali wykonują prace adaptacyjne przed dokonaniem sprzedaży (zob. pismo Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 18 listopada 2018 r., sygn. 0114-KDIP4.4012.498.2018.2.AKO).

Powstaje pytanie, czy wartość sprzedanej nieruchomości należy wliczyć do limitu uprawniającego do zwolnienia, czy może ta działalność ma charakter pomocniczy do pozostałej działalności. Transakcje pomocnicze to takie transakcje, które nie są związane z zasadniczą działalnością podatnika, a przychody z ich tytułu nie są bezpośrednim, stałym i koniecznym uzupełnieniem tej działalności (zob. więcej na ten temat: odpowiedzi na pytania 1 i 2). Jednorazową sprzedaż nieruchomości zapewne można zaliczyć do czynności pomocniczych, gdyż spełnia wskazane warunki. Dlatego jej sprzedaż nie spowoduje utraty prawa do zwolnienia, gdyż nie wliczymy jej do limitu.

Jaką stawką VAT opodatkować odsprzedaż mediów do lokali mieszkalnych i niemieszkalnych

Problem: Wspólnota dostarcza media (wodę i centralne ogrzewanie) do lokali mieszkalnych i lokali użytkowych ich właścicielom. Jaką stawką VAT powinna je opodatkowywać? Jesteśmy czynnymi podatnikami VAT.

Rada: Dostawa wody i centralnego ogrzewania do lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cele mieszkaniowe jest zwolniona z VAT. Dostawa wody do lokali niemieszkalnych podlega opodatkowaniu stawką VAT w wysokości 8%, natomiast centralnego ogrzewania - stawką 23%. Te same stawki należy zastosować do wody i centralnego ogrzewania dostarczanych do lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cele prowadzonej działalności gospodarczej. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Z § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie zwolnień wynika, że zwolnione z VAT są czynności związane z utrzymaniem lokali mieszkalnych, wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkaniowe, za które pobierane są opłaty, wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową na rzecz właścicieli tych lokali, tworzących w określonej nieruchomości tę wspólnotę.

Jeżeli zatem wspólnota mieszkaniowa odsprzedaje takie media, jak woda i centralne ogrzewanie, właścicielom lokali mieszkalnych, w przypadku gdy lokale te są wykorzystywane wyłącznie na cele mieszkaniowe, to czynność ta korzysta ze zwolnienia z VAT.

Jeśli jednak dostawa ww. mediów ma miejsce do lokali użytkowych, wspólnota nie może korzystać ze zwolnienia. W związku z tym dostawa ta podlega opodatkowaniu według stawek VAT właściwych dla danego świadczenia, tj. do dostawy:

  • wody należy zastosować stawkę VAT w wysokości 8% (art. 41 ust. 2 w powiązaniu z art. 146a pkt 2 ustawy w związku z poz. 25 załącznika nr 3 do ustawy o VAT),
  • energii cieplnej należy zastosować stawkę podstawową w wysokości 23%.

Te same zasady opodatkowania - według stawek właściwych dla danego świadczenia - należy stosować do dostaw wody i energii elektrycznej do lokali mieszkalnych, w których prowadzona jest działalność gospodarcza. Potwierdzają to również organy podatkowe (por. interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 21 grudnia 2017 r., sygn. 0115-KDIT1-1.4012.679.2017.2.AJ).

Jaką stawką VAT opodatkować najem części powierzchni wind na reklamę

Problem: Od maja 2021 r. wspólnota mieszkaniowa zamierza wynajmować podmiotom z zewnątrz część powierzchni wind na reklamy. Jaką stawką VAT należy opodatkować taki najem, gdy nie korzystamy ze zwolnienia z VAT?

Rada: Najem przez wspólnotę mieszkaniową części powierzchni wind na reklamy jest opodatkowany podstawową stawką VAT w wysokości 23%.

Uzasadnienie:

W ustawie o VAT ani w przepisach wykonawczych nie przewidziano zwolnienia lub obniżonej stawki VAT dla usług najmu części windy na reklamę. W związku z tym tego rodzaju usługi wspólnota mieszkaniowa musi opodatkowywać stawką podstawową w wysokości 23%.
Usługi udostępnienia miejsc na reklamę zaliczane są do usług reklamowych. To oznacza, że faktury dokumentujące te usługi powinny być w ewidencji oznaczone kodem GTU_12.

Czy wspólnota mieszkaniowa musi wystawić fakturę z tytułu odsprzedaży mediów na żądanie właściciela lokalu użytkowego

Problem: Do tej pory wspólnota wystawiała właścicielom lokali użytkowych (osobom fizycznym niebędącym podatnikami VAT) rachunki obejmujące opłaty z tytułu zużycia mediów, tj. m.in. za zużycie wody, podgrzanie wody, ogrzewanie i energię elektryczną. Jeden z właścicieli chce, abyśmy zaczęli mu wystawiać faktury. Czy mamy taki obowiązek?

Rada: Wspólnota mieszkaniowa nie jest zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej dostarczanie wymienionych w pytaniu mediów na rzecz właściciela lokalu użytkowego, który nie prowadzi działalności gospodarczej, mimo że wystąpił do niej z takim żądaniem. Szczegóły w uzasadnieniu.

Uzasadnienie:

Z art. 106b ustawy o VAT wynika, że podatnik VAT jest zobowiązany wystawiać fakturę dokumentującą sprzedaż towarów i usług na rzecz innego podatnika. Obowiązek wystawienia faktury na rzecz osoby niebędącej podatnikiem VAT powstaje tylko w przypadku zgłoszenia przez nią takiego żądania. Nie obejmuje on jednak czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy o VAT. Są to:

  • dostawy energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego,
  • świadczenie usług:

- telekomunikacyjnych,

- wymienionych w poz. 24-37, 50 i 51 zał. nr 3 do ustawy,

- najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze,

- ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia,

- stałej obsługi prawnej i biurowej,

- dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego.

Zatem sprzedawca nie jest obowiązany do wystawienia faktury dokumentującej ww. czynności na rzecz nabywcy będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, nawet gdy osoba ta zgłosi takie żądanie. W związku z tym wspólnota mieszkaniowa nie jest zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej dostarczanie wymienionych w pytaniu mediów na rzecz właściciela lokalu użytkowego, który nie prowadzi działalności gospodarczej, mimo że wystąpił do niej z takim żądaniem. Stanowisko to potwierdzają organy podatkowe (por. interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 22 stycznia 2018 r., sygn. 0112-KDIL2-1.4012.562.2017.1.MK).

Czy wspólnota odliczy VAT od wydatków na termomodernizację budynku i czy musi stosować split payment przy zapłacie

Problem: Jako wspólnota zamierzamy przeprowadzić termomodernizację budynku mieszkalnego. Czy w związku z tymi pracami możemy odliczać VAT? Jesteśmy podatnikiem VAT czynnym, gdyż wynajmujemy lokale użytkowe. Wykonawca wystawił nam faktury z oznaczeniem MPP, więc czy musimy je zapłacić stosując split payment?

Rada: W tym przypadku Wspólnota działa jako zarządca nieruchomością wspólną. Dlatego nie jest z tego tytułu podatnikiem VAT. To oznacza, że nie może odliczyć VAT z tej faktury. Nie ma znaczenia, że z tytułu innych czynności jest czynnym podatnikiem VAT. Usługi nabyte w ramach realizacji inwestycji termomodernizacyjnej służą i będą służyć wspólnocie w przyszłości wyłącznie do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.

Wspólnota w tym przypadku nie występuje jako podatnik VAT, więc nie dotyczy jej obowiązek stosowania split payment. Również organy podatkowe potwierdzają, że podatnik powinien badać, w jakim charakterze w danym przypadku występuje, dokonując zakupu (zob. interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 8 stycznia 2020 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.3.2019.2.LS). Sam fakt, że dany podmiot posiada status podatnika VAT czynnego, nie oznacza, że w każdym przypadku występuje w charakterze podatnika.

Podstawa prawna:

  • art. 2 pkt 14, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 41 ust. 1 i 2, art. 43 ust. 1 pkt 10, art. 86, art. 106b, art. 108a, art. 113 ust. 1 i 2, załącznik nr 3 do ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 106; ost.zm. Dz.U. z 2020 r. poz. 2491

  • § 3 ust. 1 pkt 10 i 11 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień - j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 1983

Marcin Jasiński, ekspert w zakresie VAT

Źródło: Biuletyn VAT
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    18 maja 2021
    Zakres dat:

    Termin ważności banderol na wyroby spirytusowe przedłużony do 31 grudnia 2021 r.

    Akcyza na wyroby spirytusowe. Ustawodawca przedłużył do 31 grudnia 2021 r. okresu ważności znaków akcyzy naniesionych na opakowania jednostkowe wyrobów spirytusowych.

    Zmiany w PIT od 2022 roku - kto zyska, a kto straci?

    Zmiany w PIT od 2022 roku - kto zyska, a kto straci? Celem zmian podatkowych w Polskim Ładzie jest wyrównanie szans na dobre życie między najwięcej i najmniej zarabiającymi - deklarowali 17 maja 2021 r. Minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński i przedstawiciele Ministerstwa Finansów na spotkaniu prasowym. Kto zapłaci w 2022 roku mniejszy PIT, a kto większy?

    "Ulga dla klasy średniej" - niższy PIT dla zarabiających do 11 tys. zł miesięcznie

    Ulga dla klasy średniej w PIT. Specjalny algorytm obliczy wysokość odpisu, czyli ulgi podatkowej, z której będzie mogła skorzystać klasa średnia; dzięki temu ci, którzy mogliby stracić na zmianach przewidzianych w Polskim Ładzie, nie stracą - poinformowali 17 maja 2021 r. przedstawiciele resortu finansów. Wiceminister Jan Sarnowski powiedział, że celem "ulgi dla klasy średniej" jest to, aby całościowy prezentowany pakiet zmian nie prowadził do tego, że jakikolwiek pracownik zarabiający do 11 tys. zł miesięcznie musiałby dopłacić przynajmniej złotówkę.

    Polski Ład, czyli wyższe podatki dla przedsiębiorców

    Polski Ład a podatki przedsiębiorców. Zjednoczona Prawica przedstawiła Polski Ład, czyli nowy program społeczno-gospodarczy na okres pocovidowy. Co to oznacza dla przedsiębiorców?

    Lokaty a obligacje - opłacalność

    Lokaty a obligacje - opłacalność. Inflacja i niemal nieoprocentowane lokaty to prosty przepis na to, abyśmy za nasze oszczędności mogli z czasem kupić coraz mniej. W ciągu zaledwie 12 miesięcy siła nabywcza każdych 10 tysięcy trzymanych na rocznej lokacie spadła o 352 złote. Obligacje skarbowe wygrywają z lokatami tym, że łatwo je kupić, a w regulaminach próżno szukać gwiazdek. Niekoniecznie jednak udaje się dzięki nim zachować siłę nabywczą oszczędności. Zwłaszcza przy coraz szybszej inflacji.

    Spółka komandytowa podatnikiem CIT – ograniczenia w zwolnieniu z opodatkowania dochodu komandytariusza

    Zdążyliśmy się przyzwyczaić, że spółki komandytowe kojarzyły się z optymalną formą prowadzenia biznesu. Z jednej strony z uwagi na ograniczoną odpowiedzialność wspólników-komandytariuszy za zobowiązania spółki, z drugiej natomiast ze względu na ich transparentność podatkową i brak opodatkowania zysku generowanego przez samą spółkę. Dotychczasowe doświadczenia z funkcjonowania spółek komandytowych straciły jednak na znaczeniu z początkiem 2021 r. (względnie z 1 maja 2021 r.), gdyż od tego czasu w spółkach komandytowych występuje już efekt podwójnego opodatkowania dochodów, zarówno na poziomie samej spółki (CIT) jak również na poziomie wspólników (CIT w przypadku osób prawnych bądź PIT w przypadku osób fizycznych).

    Polski Ład. Jakie zmiany dla przedsiębiorcy?

    Polski Ład a przedsiębiorcy. Rząd opiera strategię społeczno-gospodarczą na najbliższe lata na pięciu filarach. Pandemia spowodowała, że najważniejszy stał się system ochrony zdrowia.

    Podatkowy Polski Ład. Jak wpłynie na wynagrodzenie?

    Polski Ład został zaprezentowany 15 maja. Ważna część programu to zapowiadany „reset podatkowy”, czyli zmiany w przepisach dotyczących podatków, zwłaszcza w PIT. Czy wprowadzone będą też zmiany w innych podatkach? Jak wpłyną na wynagrodzenie? Komentuje ekspert Grant Thornton.

    Polski Ład - zmiany w PIT i brak odliczenia składki zdrowotnej

    Polski Ład - zmiany w PIT. Polski Ład premiuje najmniej zarabiających, lepiej zarabiający będą szukać optymalizacji - ocenił ekspert podatkowy Marek Kolibski z kancelarii KNDP. Dodał, że naliczanie składki zdrowotnej od dochodu i brak możliwości odliczenia jej od podatku to podwójne uderzenie w polskich przedsiębiorców.

    10-krotne podniesienie kwoty wolnej od podatku a szara strefa

    Polski Ład - kwota wolna od podatku. 10-krotne podniesienie kwoty wolnej od podatku pomoże w walce z szarą strefą - komentuje rozwiązania podatkowe zawarte w Polskim Ładzie Jakub Sawulski z Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

    Polski Ład: gospodarka, biznes, budownictwo

    Polski Ład: gospodarka, biznes, budownictwo. Nowa Polityka Przemysłowa Polski i polityka eksportowa, Tarcza Prawna i ustawa o fundacji rodzinnej, reforma planowania przestrzennego i instytucji rynku pracy, praca zdalna i cyfryzacja procedur inwestycyjno-budowlanych - to najważniejsze inicjatywy, związane z rozwojem polskiej gospodarki, za które w ramach Polskiego Ładu odpowiada Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii.

    Nowe ulgi podatkowe dla firm - plany MF

    Nowe ulgi podatkowe dla firm. Ministerstwo Finansów planuje udogodnienia dla dużych inwestorów, ulgi podatkowe związane z powrotem do Polski oraz przeniesieniem tu działalności, ulgi na prototyp i robotyzację - informuje PAP wiceminister finansów Jan Sarnowski. Dodał, że MŚP dostaną ulgę dotyczącą wejście na giełdę.

    Polski Ład. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u

    Polski Ład. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u to najważniejszy podatkowy element Polskiego Ładu - uważa dyrektor Fundacji Centrum Analiz Ekonomicznych CenEA dr Michał Myck. Jego zdaniem ciekawym rozwiązaniem jest zwolnienie z podatku dochodów z pracy uzyskiwanych przez osoby w wieku emerytalnym.

    Polski Ład. Zwrot akcyzy za paliwo rolnicze - 110 zł za ha

    Polski Ład - zwrot akcyzy za paliwo rolnicze. Zwiększenie stawki dopłat do paliwa rolniczego ze 100 do 110 zł za ha; przygotowanie ustawy o rodzinnym gospodarstwie rolnym; mniejsza biurokracja i większa możliwość prowadzenia działalności gospodarczej - m.in. takie rozwiązania przygotowano w "Polskim Ładzie" dla rolników.

    Prawo celne - zmiany od 1 czerwca 2021

    Prawo celne. W Dzienniku Ustaw ogłoszona została ustawa z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo celne oraz niektórych innych ustaw. Zmiany od 1 czerwca 2021 r.

    Mariański: podniesienie kwoty wolnej do 30 tys. zł jak najbardziej zasadne

    Kwota wolna od podatku. Zaprezentowany 15 maja w Polskim Ładzie program podatkowy zakładający poprawę sytuacji osób o dochodach minimalnych należy ocenić pozytywnie, a podniesienie kwoty wolnej do 30 tys. zł jest jak najbardziej zasadne - uważa przewodniczący Krajowej Izby Doradców Podatkowych prof. Adam Mariański.

    Kościński: Restart podatkowy zajmuje ważne miejsce w Polskim Ładzie

    Polski Ład a podatki. Restart podatkowy zajmuje ważne miejsce w Polskim Ładzie; chcemy, by w kieszeniach Polaków zostawało więcej pieniędzy - zapewnia minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński.

    Polski Ład: emerytury do 2,5 tys. zł bez podatku

    Polski Ład a emerytury. W ramach reformy systemu podatkowego emerytury i renty zostaną podwyższone o wysokość podatku dla świadczeń do poziomu 2500 zł – przewiduje Polski Ład. Są również rozwiązania na rzecz wydłużania okresu aktywności zawodowej seniorów.

    Polski Ład. Drugi próg podatkowy z 85 tys. zł do 120 tys. zł

    Polski Ład. Drugi próg podatkowy zostanie podniesiony z obecnych 85 tys. zł do 120 tys. zł. Polski Ład zakłada również podniesienie kwoty wolnej od podatków dla wszystkich pracujących Polaków (18 mln osób) do 30 tys. zł. Jakie jeszcze zmiany podatkowe przewiduje Polski Ład?

    Kwota wolna od podatku PIT - 30 tys. zł od 2022 roku

    Kwota wolna od PIT. Nowa kwota wolna od podatku w wysokości 30 tys. zł będzie dotyczyć wszystkich podatników PIT rozliczanych wg skali podatkowej, czyli nie tylko pracowników ale również m.in. przedsiębiorców. Będzie powszechna, nie będzie maleć z rosnącymi dochodami. Wejdzie w życie w styczniu 2022, czyli będzie obowiązywać w rozliczeniu za przyszły rok. Tak doprecyzował Jan Sarnowski, wiceminister finansów, informacje podane podczas prezentacji Polskiego Ładu w dniu 15 maja 2021 r.

    Prezentacja Polskiego Ładu [spot]

    Nowy Polski Ład. W sobotę o godz. 10 rozpocznie się konwencja programowa Prawa i Sprawiedliwości, na której zostanie zaprezentowany Polski Ład, czyli nowy społeczno-gospodarczy program ugrupowania na okres pocovidowy. [Spot zapowiadający Polski Ład]

    Wymiana udziałów lub akcji a podatek dochodowy - interpretacja ogólna

    Wymiana udziałów lub akcji a podatek dochodowy. 7 maja 2021 r. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej wydał interpretację ogólną w sprawie stosowania przepisów o podatku dochodowym regulujących transakcje wymiany udziałów (akcji). Przyjęta przez Ministra wykładnia uznaje za prawidłową taką interpretację przepisów art. 24 ust. 8a- 8c ustawy PIT oraz art. 12 ust. 4d, 11 i 12 ustawy CIT, która dopuszcza ich stosowanie również w modelu, w którym większość głosów w spółce nabywanej jest uzyskiwana przez spółkę nabywającą w wyniku nabycia udziałów (akcji) w tej spółce od większej liczby udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki w drodze odrębnych transakcji zawartych w okresie 6 miesięcy. Publikujemy pełną treść tej interpretacji.

    Jak chronić dane firmy na pendrive'ach (przenośnych pamięciach USB)?

    Ochrona danych. Po 25 latach od premiery oficjalnej specyfikacji USB 1.0, USB pozostaje kamieniem węgielnym w kategorii interfejsu sprzętu komputerowego – poczynając od serwerów, a kończąc na smartfonach. Przenośne pamięci USB zyskały ogromną popularność dzięki prostocie rozwiązania typu plug-and-play. Ta wygoda wiąże się z pewnym kompromisem, jeśli chodzi o bezpieczeństwo danych. Zabezpieczenia mogą przybrać różne formy: od wykorzystania gotowych do użycia urządzeń szyfrowanych sprzętowo, po bardziej rozbudowane i dopasowane do konkretnej firmy rozwiązania. Jak skutecznie zapewnić ochronę?

    Czy kara umowna wypłacona przez dłużnika solidarnego jest kosztem?

    Kara umowna wypłacona przez dłużnika solidarnego stanowi jego koszt uzyskania przychodu. Przedsiębiorca wygrał w NSA spór z fiskusem w tej sprawie.

    Korekta JPK_V7 bez czynnego żalu

    Korekta JPK_V7. Złożenie korekty Jednolitego Pliku Kontrolnego JPK_V7 nie będzie wymagało przesłania tzw. czynnego żalu. W sprawie interweniował Rzecznik MŚP.