Faktura w grudniu, wydanie towarów (dostawa) w styczniu - jak rozliczyć WDT?

Ważne!
Dla celów VAT przedmiotową wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (WDT) należy rozliczyć w lutym 2022 r.

WDT - rozliczenie VAT

Jedną z czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT jest wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (zob. art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT), czyli wywóz towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 ustawy o VAT na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju (zob. art. 13 ust. 1 ustawy o VAT).

Wskazać jednocześnie pragnę, że z art. 20 ust. 1 ustawy o VAT wynika zasada, iż w wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury przez podatnika, nie później jednak niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano tej dostawy. Stosowanie tego przepisu nie budzi wątpliwości, jeżeli faktura zostaje wystawiona po dokonaniu dostawy.

Faktura wystawiona przed dostawą

Jeżeli jednak – tak jak rzecz się ma w przedstawionej sytuacji – faktura zostaje wystawiona przed dokonaniem dostawy towarów wątpliwości istnieją.

Przyjęcie stanowiska, że również w takich przypadkach obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury powoduje bowiem, że obowiązek podatkowy z tytułu wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów może powstać mimo, że do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów faktycznie nie dojdzie (np. dlatego że dostarczany towar zaginie przed dokonaniem dostawy). Ponadto przyjęcie takiego stanowiska rodzi często problem z ustaleniem stawki VAT, z którą dana transakcja powinna zostać ujęta w ewidencji i deklaracji VAT.

Dlatego też według mnie w omawianych przypadkach wystawienie faktury jednak nie skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego, gdyż domyślnym warunkiem powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy o VAT jest wystąpienie wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, tj. dokonanie dostawy towarów (przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) lub ich przemieszczenie z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego (odpowiednie zastosowanie ma dotyczący powstawania obowiązku podatkowego z tytułu wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2010 r., sygn. I FSK 1714/08; wynika z niego, że samo tylko wystawienie faktury, pomimo że nie dokonano dostawy, nie skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego). Uważam w związku z tym, że w omawianych przypadkach obowiązek podatkowy powstaje co do zasady 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu wystąpienia wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.

A zatem według mnie obowiązek podatkowy z tytułu dokonanej w styczniu 2022 r. wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów powstał 15 lutego 2022 r. W konsekwencji uważam, że dla celów VAT przedmiotową wewnątrzwspólnotową dostawę towarów należy rozliczyć w lutym 2022 r.

Zastrzec jednak pragnę, że w praktyce bardzo często mimo wskazanych wątpliwości podatnicy w takich przypadkach jak omawiane wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów rozpoznają jednak w okresach rozliczeniowych wystawienia faktur (co w omawianej sytuacji oznaczałoby rozliczenie w grudniu 2021 r.). W konsekwencji de facto odpowiedź na przedstawione pytanie zależy od przyjęcia jednego z dwóch możliwych w tym zakresie stanowisk.

Podstawa prawna: art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2021 r., poz. 685)

Tomasz Krywan

Porada pochodzi z kompleksowej bazy wiedzy INFORLEX
 Zamów bezpłatny 14-dniowy dostęp do INFORLEX
W INFORLEX znajdziesz wszystko o zmianach w prawie i podatkach