Jak ująć w księdze przekazanie towaru na własne potrzeby

RADA

Przekazanie na potrzeby osobiste towarów ujętych uprzednio w księdze jako koszt działalności gospodarczej skutkuje koniecznością korekty kosztów. Zakupiony pierwotnie dla celów działalności towar handlowy zmienia bowiem swoje przeznaczenie. Dlatego w kolumnie 10 księgi należy zmniejszyć koszty o wartość przekazanych na potrzeby osobiste towarów, wpisując ją ze znakiem minus lub kolorem czerwonym. Jeśli przy zakupie towarów został odliczony VAT, to przekazanie towarów na potrzeby własne podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Wymaga zatem udokumentowania fakturą wewnętrzną.

UZASADNIENIE

Podatnik podatku od towarów i usług rozliczający podatek dochodowy w oparciu o prowadzoną księgę przychodów i rozchodów koszty związane z zakupem materiałów oraz towarów handlowych ewidencjonuje w podatkowej księdze przychodów i rozchodów według cen zakupu. Do zaewidencjonowania tych kosztów służy kolumna 10 księgi.

Na podstawie § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów zakup materiałów podstawowych oraz towarów handlowych musi być wpisany do księgi niezwłocznie po ich otrzymaniu, najpóźniej przed przekazaniem do magazynu, przerobu lub sprzedaży (z wyjątkami określonymi w § 30 tego rozporządzenia). Wartość towaru jest więc zaliczana do kosztów w momencie jego zakupu na podstawie faktury. Z faktury tej odliczany jest również w całości lub w części naliczony VAT.

W przypadku późniejszego przekazania towarów handlowych na potrzeby osobiste podatnika ma miejsce zmiana przeznaczenia towaru, którego wartość została uprzednio ujęta jako koszt prowadzonej działalności gospodarczej. Wystąpienie takiej okoliczności skutkuje zatem koniecznością korekty kosztów w związku z wycofaniem towarów ze sprzedaży i udokumentowania tego faktu fakturą wewnętrzną.

Wydatki na zakup towarów przekazanych następnie na cele osobiste podatnika niezwiązane z prowadzoną działalnością straciły charakter wydatków poniesionych w celu uzyskania przychodu. Tym samym przestał istnieć związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy tymi wydatkami a przychodami osiąganymi z działalności. W momencie tego rodzaju przekazania wydatki przestały zatem spełniać przesłanki określone w art. 22 ust. 1 updof.

Potwierdzają to również organy podatkowe. Przykładem jest pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bolesławcu z 17 sierpnia 2004 r. nr PDI/415-8/04, w którym podkreślono, że:

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Zwrot „w celu” znaczy, że nie każdy wydatek poniesiony przez podatników w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą jest kosztem uzyskania przychodów; warunkiem jest, aby pomiędzy wydatkiem a osiągniętym przychodem zachodził związek przyczynowo - skutkowy. (...) Wydatków osobistych nie zalicza się co do zasady do kosztów działalności gospodarczej, ponieważ nie mają one wpływu na powstanie lub zwiększenie przychodu.

Przekazanie towarów handlowych na potrzeby osobiste podatnika dokumentuje się poprzez wystawienie faktury wewnętrznej. W ten sposób spełniona zostaje dyspozycja przepisu art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którym przekazanie towaru na cele osobiste inne niż związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, od którego przy zakupie został odliczony VAT, podatnik jest obowiązany opodatkować, naliczając podatek należny od podstawy opodatkowania, jaką jest cena zakupu tego towaru.

WARTO ZAPAMIĘTAĆ

Podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług przekazanie towarów na cele osobiste wymaga udokumentowania fakturą wewnętrzną.

Gdyby przy zakupie towarów przekazywanych na własne potrzeby nie przysługiwało Panu prawo do odliczenia VAT, to nie miałby Pan obowiązku opodatkowywania takiej czynności i wystawiania faktury wewnętrznej. Potwierdzają to również organy podatkowe. W piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Krzyki z 27 maja 2005 r., nr PP 443/1/76/60/05, czytamy, że:

Reasumując, organ podatkowy podziela Pani stanowisko, że przekazanie samochodu na cele osobiste podatnika w sytuacji, gdy nie przysługiwało odliczenie podatku naliczonego przy zakupie, nie wiąże się z koniecznością wystawienia faktury wewnętrznej, wykazaniem w niej obrotu zwolnionego ani też wykazania tego zdarzenia w deklaracji VAT-7, ponieważ czynność ta nie podlega opodatkowaniu.

Zapisy w księdze zmniejszające przychody lub koszty mogą być dokonywane ze znakiem minus (-) lub kolorem czerwonym (§ 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie prowadzenia księgi). Dlatego o wartość przekazanych na potrzeby osobiste towarów należy zmniejszyć koszty w kolumnie 10 księgi, wpisując ją ze znakiem minus lub kolorem czerwonym.

Podstawa prawna:
- art. 22 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 99, poz. 658

- § 12 ust. 2 pkt 2, § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów - Dz.U. Nr 152, poz. 1475; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 36, poz. 229

- art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029

Anna Welsyng

radca prawny, doradca podatkowy