Darowizna i sprzedaż samochodu - wysokość podatku

Podatkowi od spadków i darowizn podlega m.in. nabycie w drodze darowizny przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się w Polsce lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Polski. Nabycie w drodze darowizny samochodu osobowego przez Pani córkę będzie więc podlegać temu podatkowi. Obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na obdarowanym (a więc na Pani córce) i na darczyńcy (a więc na Pani). Solidarność ta oznacza, że wierzyciel (organ podatkowy) może żądać zapłaty całości lub części podatku od obu dłużników (a więc od obu Pań) łącznie lub od każdego z osobna, a zaspokojenie go przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych. Obie Panie będę więc odpowiedzialne za uiszczenie podatku od dokonanej darowizny i dopóki podatek nie zostanie zapłacony, urząd skarbowy będzie mógł domagać się zapłaty zarówno od Pani, jak i od Pani córki.

W przepisach regulujących opodatkowanie podatkiem od spadków i darowizn nabywcy zostali zaliczeni do trzech grup podatkowych ze względu na stopień pokrewieństwa lub powinowactwa między nabywcą (obdarowanym) a zbywcą (darczyńcą). Dla każdej z tych grup przewidziano inną kwotę wolną od podatku, inne stawki podatku i inne zwolnienia od podatku. Zstępni, a więc dzieci, zostali zaliczeni do I grupy podatkowej, czyli do grupy najbardziej „uprzywilejowanej”.

Jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej, opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę, od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 9637 zł. Należy przy tym pamiętać, że jeżeli nabycie od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych dolicza się wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych od tej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie. Podatek oblicza się od nadwyżki ponad ww. kwotę wolną od podatku według skali określonej w art. 15 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Zakładając, że przekazany w drodze darowizny samochód będzie pierwszą darowizną, jaką w ciągu ostatnich pięciu lat przekaże Pani na rzecz swojej córki, i że wartość rynkowa samochodu wynosi 38 000 zł, podatek należy obliczyć w następujący sposób:

• nadwyżka podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku:

38 000 zł – 9637 zł = 28 363 zł

• podatek obliczony według skali wyniesie:

822,20 zł + 7% nadwyżki ponad 20 556 zł

822,20 zł + 7% x 7808 zł

822,20 zł + 546,49 zł = 1368,69 zł.

Jednym ze źródeł przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych jest odpłatne zbycie rzeczy, jednak tylko wtedy, gdy nie następuje ono w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Gdyby Pani córka kupowała od Pani samochód, sprzedaż ta nie spowodowałaby więc konieczności uiszczenia podatku dochodowego.

Od zawartej umowy sprzedaży trzeba by jednak było zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych. Także i w tym przypadku obowiązek zapłaty tego podatku ciąży solidarnie na obu stronach czynności. Podstawę opodatkowania stanowi cena sprzedaży, a stawka podatku wynosi 2 proc. W tym przypadku podatek wyniesie zatem 2% x 38 000 = 760 zł.