| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Aktualności > Obowiązkowa podzielona płatność w VAT od 1 września 2019 r. dla transakcji od 15 tys. zł

Obowiązkowa podzielona płatność w VAT od 1 września 2019 r. dla transakcji od 15 tys. zł

Minister Finansów przygotował projekt nowelizacji ustawy o VAT (i niektórych innych ustaw), który ma na celu zastąpienie obowiązujących obecnie szczególnych rozwiązań rozliczania podatku VAT czyli odwrotnego obciążenia oraz solidarnej odpowiedzialności podatkowej nabywcy - stosowanym obligatoryjnie mechanizmem podzielonej płatności (MPP), zwanym również split payment. MF zakłada, że projekt ten zostanie przyjęty przez Radę Ministrów w III kwartale 2019 r. a po przejściu procedury legislacyjnej w Sejmie i Senacie wejdzie w życie 1 września 2019 r. (zdecydowana większość przepisów tej nowelizacji w tym wszystkie zmiany w VAT).

Obligatoryjny model podzielonej płatności może być wprowadzony w Polsce dzięki decyzji wykonawczej Rady (UE) 2019/310 z 18 lutego 2019 r. upoważniającej Polskę do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 226 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 51/19). Decyzję tą stosuje się do 28 lutego 2022 r.

Obowiązkowy split payment zamiast odwrotnego obciążenia i odpowiedzialności podatkowej nabywcy

Jak czytamy w uzasadnieniu projektu obligatoryjna forma split payment ma być stosowana w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług, które zasadniczo objęte są obecnie reżimem odwrotnego obciążenia oraz dotychczasowym zakresem odpowiedzialności podatkowej nabywcy - czyli obejmie towary i usługi wymienione obecnie w załączniku nr 11, 13 i 14 do ustawy o VAT.

Ponadto (z uwagi na obserwowane przez MF nieprawidłowości w tych branżach) projekt zakłada objęcie obligatoryjnym mechanizmem podzielonej płatności także transakcje, których przedmiotem są:

  • części i akcesoria do pojazdów silnikowych;
  • węgiel i produkty węglowe;
  • maszyny i urządzenia elektryczne, ich części i akcesoria oraz
  • urządzenia elektryczne, ich części i akcesoria.

Szczegółowy wykaz towarów i usług objęty obligatoryjnym MPP zawiera załącznik do omawianego projektu.- będzie to nowy załącznik nr 15 do ustawy o VAT.

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: Biuletyn VAT

Transakcje od 15 tys. złotych

Obligatoryjnym stosowaniem mechanizmu podzielonej płatności mają zostać objęte płatności dotyczące faktur dokumentujących transakcje dokonane pomiędzy podatnikami, których jednorazowa wartość, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, wynosi co najmniej 15 000 zł. Chodzi więc co do zasady o transakcje objęte obowiązkiem regulowania płatności za pośrednictwem rachunku bankowego. na podstawie art. 19 ustawy z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców,

Transakcje opiewające na kwoty poniżej 15 000 zł podlegałyby natomiast rozliczaniu na ogólnych zasadach. Zatem część transakcji (te poniżej 15 000 zł) objętych obecnie odwrotnym obciążeniem nie zostanie objęta obowiązkiem rozliczania w mechanizmie podzielonej płatności. W zakresie takich transakcji nabywca może jednak zastosować mechanizm podzielonej płatności na zasadzie dobrowolności.

Obowiązkowe oznaczenie na fakturze: „mechanizm podzielonej płatności”

Do katalogu informacji jakie powinna zawierać faktura zawartego w art. 106e ust. 1 ustawy o VAT zostanie dodane specjalne oznaczeni w postaci zapisu „mechanizm podzielonej płatności”.

W ww decyzji wykonawczej Rady (UE) 2019/310 z 18 lutego 2019 r. zaznaczono, że specjalne oznaczenie zamieszczone na fakturach będzie mogło być stosowane w przypadku, gdy płatność za daną fakturę dokonywana jest przelewem bankowym. Zdecydowano zatem, że obowiązek zamieszczenia przedmiotowej informacji będzie dotyczył wyłącznie faktur dokumentujących transakcje dokonane pomiędzy podatnikami, których jednorazowa wartość, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza 15 000 zł lub równowartość tej kwoty i obejmujących towary lub usługi wymienione w dodawanym do ustawy załączniku nr 15.

Przyjęta wartość 15 000 zł jest zbieżna z limitem transakcji wskazanym w art. 19 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, czyli limitem po przekroczeniu którego przedsiębiorcy są obowiązani do dokonania płatności za daną transakcję za pośrednictwem rachunku bankowego.

Nowe sankcje

Do art. 106e ustawy o VAT zostanie dodany ust. 12, nakładający na wystawcę faktury sankcję w wysokości 100% kwoty podatku wykazanego na fakturze za nieumieszczenie na wystawianej fakturze specjalnego oznaczenia „mechanizm podzielonej płatności” będącego informacją, że przedmiotowa faktura z uwagi na przedmiot transakcji jak i kwotę powinna zostać zapłacona z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.

Zdaniem Ministerstwa Finansów propozycja wprowadzenia sankcji za to uchybienie wynika ze szczególnej roli jakie odgrywa to oznaczenie. Należy mieć bowiem za uwadze, że takie oznaczenie będzie wymagane w przypadku faktur dokumentujących transakcje, których przedmiotem są towary i usługi wrażliwe czyli dokumentuje transakcje szczególnie podatne na oszustwa podatkowe. Brak stosownego oznaczenia na fakturze może zatem generować nieprawidłowości w obrocie takimi towarami lub usługami polegające między innymi na pomijaniu stosowania mechanizmu podzielonej płatności i w rezultacie wystąpienia ryzyka znikania podatników wraz z zapłaconym im przez kontrahentów, a nieodprowadzonym podatkiem VAT. Zatem identyfikacja takiej faktury ma istotne znaczenie nie tylko dla nabywcy, w przypadku którego stanowi sygnał o konieczności 6 uregulowania takiej faktury w systemie MPP, ale przede wszystkim pełni funkcje kontrolne z punktu widzenia organów podatkowych. Przedmiotowa sankcja nie będzie stosowana w odniesieniu do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe.

Ponadto w art. 108a ma zostać wprowadzony ust. 1b nakazujący podatnikowi, który jest obowiązany do wystawiania faktur oznaczonych „mechanizm podzielonej płatności”, przyjęcie płatności wynikających z takiej faktury w mechanizmie podzielonej płatności. Zapis taki ma na celu wyeliminowanie przypadków omijania wprowadzanych rozwiązań przykładowo poprzez stosowanie przez wystawcę ww. faktur rachunków oszczędnościowo-rozliczeniowych do rozliczeń transakcji objętych obowiązkiem stosowania mechanizmu podzielonej płatności.

Zgodnie z przepisami ustawy Prawo bankowe do ROR-ów nie otwiera się rachunków VAT, zatem nabywca nie miałby fizycznej możliwości zrealizowania ciążącego na nim obowiązku zapłaty danej faktury w MPP. Wysłany przez niego komunikat przelewu nie mógłby zostać zrealizowany przez bank gdyż jego kontrahent nie miałby otwartego rachunku VAT. Dokonana przez nabywcę płatność w MPP zostałaby w takiej sytuacji zwrócona przez bank, dokonany przelew nie zostałby zrealizowany. Ponadto przepis ten ma również uniemożliwić sytuacje, w których dostawca w drodze postanowień umownych z nabywcą będzie chciał wyłączyć stosowanie mechanizmu podzielonej płatności. Przy proponowanej regulacji takie umowne postanowienia będą nieważne, jako sprzeczne z ustawą. Zatem przepis ten ma zatem charakter ochronny dla nabywcy.

Dodatkowo w art. 108a ustawy o VAT ma zostać dodany ust. 7, w którym wprowadza się sankcję dla nabywcy, który mimo ciążącego na nim obowiązku uregulowania kwoty podatku VAT wykazanej na fakturze w mechanizmie podzielonej płatności ureguluje tę kwotę w inny sposób. Proponuje się, aby sankcja za ten czyn wynosiła 100% kwoty podatku wykazanego na takiej fakturze.

MF podkreśla, że mechanizm podzielonej płatności to jedno z rozwiązań mających na celu przeciwdziałanie nadużyciom i oszustwom podatkowym, eliminując ryzyko znikania podatników wraz z zapłaconym im przez kontrahentów, a nieodprowadzonym podatkiem VAT. Mechanizm ten z założenia utrudnia lub wręcz uniemożliwia powstawanie nadużyć już na etapie samej transakcji. Dokonanie płatności za transakcje obejmujące towary i usługi generujące oszustwa w inny sposób niż MPP powoduje, że mechanizm uszczelniający jaki daje MPP nie działa. Istnieje bowiem ryzyko, że wystawca faktury z wykazaną kwotą VAT otrzyma zapłatę za całą fakturę, następnie zniknie, nie rozliczając podatku VAT z tej faktury z urzędem skarbowym. Organ podatkowy w takim przypadku nie ma bowiem, tak jak to ma miejsce w MPP, nadzoru nad uwalnianiem środków, które wpłynęły na rachunek VAT. Ryzyko wystąpienia nadużyć w przypadku niezastosowania mimo obowiązku mechanizmu podzielonej płatności znacznie wzrasta.

Przedmiotowa sankcja nie będzie stosowana w odniesieniu do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe.

Z rachunku VAT będzie można także zapłacić inne podatki i składki ZUS

Omawiany projekt zawiera również zmiany w ustawie z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe. Projekt zakłada, że środki z rachunku VAT podatnik będzie mógł przeznaczyć nie tylko na zapłatę zobowiązania w podatku VAT ale również na zapłatę podatku dochodowego od osób prawnych, podatku dochodowego od osób fizycznych, podatku akcyzowego, należności celnych oraz składek ZUS (zmiany w art. 62b ust. 2 Prawa bankowego). Dotyczy to również zaliczek na ww. podatki dochodowe, przedpłat i wpłat dziennych na podatek akcyzowy oraz odsetek za zwłokę od ww. należności publicznoprawnych.

Zmiana ta ma na celu ograniczenie ryzyka pogorszenia płynności finansowej podatników otrzymujących podzielone płatności, wynikającego z ograniczonej dyspozycyjności środków zgromadzonych na rachunku VAT.

Konsekwencją rozszerzenia możliwości wydatkowania środków z rachunku VAT na inne, niż tylko VAT należności  jest rozszerzenie egzekucji z rachunku VAT również na te inne należności.

Można będzie wreszcie zapłacić (w MPP) jednym komunikatem przelewu za więcej niż jedną fakturę

Omawiany projekt przewiduje też zmianę w art. 108a ust. 3a-3b ustawy o VAT, polegającą na wprowadzeniu postulowanej przez podatników możliwości dokonywania jednym komunikatem przelewu zapłaty za więcej niż jedną fakturę.

W takim przypadku komunikat przelewu musi obejmować wszystkie faktury otrzymane przez podatnika w danym okresie od jednego dostawcy i zawierać całą kwotę podatku VAT wykazanego na tych otrzymanych fakturach. Okres ten nie może być krótszy niż jeden dzień i dłuższy niż jeden miesiąc.

W takiej sytuacji podatnik w komunikacie przelewu nie będzie wskazywał, tak jak to ma miejsce obecnie, numeru konkretnej faktury płaconej w mechanizmie podzielonej płatności, będzie natomiast wskazywał okres za który dokonuje płatności.

Przyjęcie takiego rozwiązania wychodzi z jednej strony naprzeciw oczekiwaniom podatników, którzy sygnalizowali, że konieczność dokonywania płatności w MPP per faktura stanowi dla nich w pewnych sytuacjach utrudnienie, szczególnie ze względu na stosowane systemy księgowe.

Z drugiej strony propozycja ta umożliwia organom podatkowych przeprowadzenie weryfikacji dokonywanych płatności z uwagi na działania ochronne jakie wynikają ze stosowania mechanizmu podzielonej 7 płatności (brak sankcji, podwyższonych odsetek za zwłokę). Przyjęcie założenia, że taki komunikat przelewu musi zawierać wszystkie faktury z danego okresu i uregulowana musi zostać takim komunikatem cała kwota podatku wykazana na tych fakturach powoduje, że nie będzie problemu z powiązaniem płatności z konkretną fakturą. Jeżeli nabywca zdecyduje się zastosować powyższy przepis i dokonać tzw. płatności zbiorczej jednym komunikatem przelewu wówczas obowiązany będzie do zapłaty tym komunikatem wszystkich faktur otrzymanych od danego wystawcy w danym okresie, bez względu na to czy faktury te dokumentują transakcje podlegające obowiązkowi stosowania MPP, czy też nie.

Obowiązkowy split payment nie tylko dla polskich podatników

Obligatoryjnym split payment zostaną mają być objęci zarówno polscy podatnicy jak i podmioty niemające siedziby w Polsce, jednakże obowiązane do rozliczenia podatku VAT od towarów objętych tym mechanizmem. Oznacza to, że podmioty te będą obowiązane do posiadania rachunku rozliczeniowego oraz rachunku VAT prowadzonego w oparciu o przepisy polskiego prawa bankowego. Szacuje się, że taka sytuacja będzie dotyczyła znikomej ilości takich podmiotów.

MF ocenia, że aktualnie jedynie ok. 550 podmiotów zagranicznych rozlicza w Polsce podatek VAT od tzw. towarów wrażliwych w systemie odwróconego obciążenia, z czego tylko ok. 150 nie posiada rachunku bankowego w Polsce. Mając jednakże na uwadze, że wprowadzane rozwiązanie wiąże się z koniecznością ponoszenia przez te podmioty dodatkowych kosztów z tytułu obsługi krajowych rachunków rozliczeniowych przewiduje się wprowadzenie systemu rekompensat dla tej grupy podmiotów.   

Co się nie zmieni w podzielonej płatności

Obligatoryjny model split payment (podzielonej płatności) będzie oparty na tych samych rozwiązaniach technologicznych co funkcjonująca obecnie dobrowolna forma stosowania tego mechanizmu. Tak jak obecnie, płatności będą realizowane przy wykorzystaniu obowiązującego komunikatu przelewu.

Analogicznie realizowane będą również wnioski składane przez podatników o tzw. uwolnienie środków z rachunku VAT czyli przekazanie środków z rachunku VAT na rachunek rozliczeniowy podatnika w celu swobodnego dysponowania.

Nie ulegną również zmianie zasady dokonywania przez urząd skarbowy zwrotu różnicy podatku VAT na rachunek VAT. Nieprzekraczalny termin 25 dni zostanie utrzymany.

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

GLC

Doradztwo podatkowe i prawne. Outsourcing usług księgowych i HR. Audyty finansowe.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »