Technologia w podatkach – nowoczesna analityka danych w KAS

Dynamiczny rozwój nowych technologii, globalizacja i powszechny dostęp do Internetu wpływają na każdy aspekt życia ludzkiego. Zmieniają się formy w jakich komunikujemy się z innymi, robimy zakupy i płacimy, czy nawet zarabiamy pieniądze. Nie ma prawdopodobnie żadnej sfery życia ludzkiego, na którą nowoczesność nie odcisnęłaby piętna. Ze względu na to, że zmienia się sposób naszego funkcjonowania ciągłym modyfikacjom poddawać musi się także administracja, która „obsługuje” społeczeństwo w wielu aspektach codzienności. Szczególne wyzwanie w tym kontekście stoi przed administracją skarbową, która odgrywa niebagatelną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu państwa.

Rozwój technologii blockchain, popularność kryptowalut, e-commerce, sharing economy, ale nawet takie kwestie jak otwarcie granic wewnątrz strefy Schengen czy swobodny przepływ towarów, usług i kapitałów w ramach UE sprawiają, że skuteczna realizacja zadań postawionych przed Krajową Administracją Skarbową wymaga wykorzystywania innowacyjnych, opartych na wiedzy i przede wszystkim skutecznych narzędzi i metod służących obsłudze podatników, wspomagających pobór danin publicznych a także zapobiegających przestępczości w obszarach kluczowych dla funkcjonowania państwa.

Konsolidacja i nowoczesna analityka w skarbówce

W marcu 2017 r. roku powstała Krajowa Administracja Skarbowa. Głównym motywem zmiany funkcjonowania struktury administracji skarbowej było zapewnienie stabilności finansów publicznych poprzez zwiększenie efektywności poboru podatków a więc tzw. uszczelnianie systemu podatkowego. Moment konsolidacji 3 różnych organizacji w jedną był odpowiedni, aby położyć większy nacisk na wdrażanie innowacyjnych rozwiązań, które pozwolą na sprawną realizację zadań w rzeczywistości stechnologizowanej.

Poza szeroko przedstawianymi już przez Ministerstwo Finansów narzędziami jak JPK_VAT czy STIR do właściwego typowania podmiotów objętych monitoringiem organy Krajowej Administracji Skarbowej wykorzystują stworzony na jej potrzeby Silnik Analiz. Narzędzie powstało w oparciu o innowacyjne metody analityczne takie jak modelowanie statystyczno-ekonometryczne i machine learning, przetwarzanie Big Data. W mechanizmie wykorzystywane są także relacyjne i grafowe bazy.

Jednoczesne wykorzystywanie dostępnych zasobów bazodanowych zarówno wewnętrznych jak i zewnętrznych umożliwia administracji skarbowej kompleksową analizę danych podatkowych zarówno od strony podmiotów jak również zachodzących pomiędzy nimi interakcji. Analizie poddawane są równocześnie dane stricte podatkowe jak również informacje o powiązaniach osobowych, kapitałowych, transakcyjnych oraz charakterystyczne cechy behawioralne podmiotów. Zastosowane metody i narzędzia pozwalają na szybką i skuteczną identyfikację nowopowstających obszarów ryzyka. Dodatkowo używane technologie dają możliwość tworzenia przyjaznego dla analityków i wydajnego środowiska pracy.

Innowacje w drodze

Krajowa Administracja Skarbowa wciąż rozwija narzędzia wspomagające proces uszczelniania systemu podatkowego w oparciu o technologie i o naukowe metody pracy. Kolejnym projektem wykorzystującym zaawansowane techniki analizy danych będzie mechanizm wspierający przeciwdziałanie zatorom płatniczym w obrocie gospodarczym. Opracowywany proces analityczny ukierunkowany będzie na rozpoznawanie podmiotowego prawdopodobieństwa wystąpienia opóźnień w realizacji świadczeń pieniężnych.

Nowoczesne techniki analityczne wykorzystywane są również w narzędziach wspierających lokalne procesy zarządzania ryzykiem w obszarze zwrotów i kwot do przeniesienia lub badania wybranych gałęzi gospodarki ze szczególnym uwzględnieniem wpływu kondycji branży na wpływy z należności z podatku VAT. Narzędzie to poza wykazywaniem dynamiki w poszczególnych gałęziach gospodarki pozwala zidentyfikować również kluczowe podmioty, których działania determinują branże i mają istotny wpływ na dochody z podatku VAT.

Polecamy: INFORLEX Księgowość

Polecamy: INFORLEX Biznes

Współpraca KAS i ośrodków naukowych

Departament Analiz MF aktywnie rozwija współpracę z ośrodkami akademickimi. Efektem współdziałania z Uniwersytetem Ekonomicznym we Wrocławiu jest uzyskany przez uczelnię certyfikat European Master in Official Statistics (EMOS). Od roku akademickiego 2019/2020, pod patronatem Eurostatu i przy współudziale Departamentu Analiz, Uniwersytet rozpoczyna unikatową ścieżkę kształcenia - Statystyka Publiczna - na kierunku Analityka Gospodarcza. Przyszli absolwenci będą stanowili potencjalną, wysoko wykwalifikowaną kadrę administracji skarbowej.

W ramach współpracy z ośrodkami naukowymi w wydziałach Departamentu Analiz prowadzone są staże dla studentów m.in. Politechniki Wrocławskiej, trwają również przygotowania do rozpoczęcia stałej współpracy badawczo-rozwojowej mającej na celu ciągłe doskonalenie stosowanych w KAS metod i modeli analitycznych. Efekty wspólnych prac będą zaimplementowane w narzędziach informatycznych używanych w procesach typowania podmiotów do wszelkich czynności o charakterze weryfikacyjnym.

Departament Analiz Ministerstwa Finansów