Zmiany związane z obowiązkowym KSeF dotkną niemal wszystkich przedsiębiorców. Co się zmieni i od kiedy?

• Ministerstwo Finansów nie rezygnuje z wdrożenia obowiązkowego KSeF
• Krajowy System e-Faktur – co to takiego?
• Obowiązkowy KSeF – etapowe wdrożenie
• Tryb offline
• Obowiązek podawania numeru KSeF na fakturach i faktury z kas fiskalnych
• Uproszczenia i modyfikacje struktury logicznej e-faktur
• Wzmocnienie nadzoru KAS nad obiegiem faktur
• Reakcja biznesu na projekt ustawy
• Wpływ zmian na sektor MŚP
• Korzyści wynikające z KSeF
• Podsumowanie i dalsze kroki

Ministerstwo Finansów nie rezygnuje z wdrożenia obowiązkowego KSeF

W pierwszym kwartale bieżącego roku Minister Finansów przeprowadził szerokie konsultacje z przedsiębiorcami (w spotkaniach – od 16 lutego do 1 marca 2024 r. – uczestniczyło łącznie około 10 tys. osób), podczas których zebrano szereg informacji i opinii o planowanym systemie. W szczególności szereg postulatów przedsiębiorców dotyczących potrzeby uproszczenia otoczenia prawnego wdrożenia i funkcjonowania obowiązkowego KSeF. W dniu 18 lipca 2024 r. odbyło się dodatkowe spotkanie z przedsiębiorcami, podczas którego przedstawiciele Ministerstwa Finansów podsumowali wyniki spotkań konsultacyjnych z przedsiębiorcami zorganizowanych od lutego tego roku. Rozmawiano też o dalszych kierunkach działań prawnych i biznesowych mających na celu uproszczenie systemu.

6 listopada 2024 r. Ministerstwo Finansów (MF), oraz Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) ogłosiła nowe propozycje, które uwzględniły nie tylko postulaty przedsiębiorców, ale też nowe propozycje ustawodawcy. Zgodnie z informacją czeka nas kilka etapów wdrożenia obowiązkowego KSeF. Pojawiły się też dodatkowe przepisy, które mają na celu wsparcie przedsiębiorców w procesie wdrożenia nowych obowiązków.

Krajowy System e-Faktur – co to takiego?

Krajowy System e-Faktur (KSeF) to nowoczesne narzędzie, które ma usprawnić obieg faktur oraz zmniejszyć ryzyko błędów w dokumentacji podatkowej. KSeF ma na celu wprowadzenie jednego centralnego systemu, który umożliwi przedsiębiorcom automatyczne wystawianie i odbieranie faktur w formie elektronicznej. Jest to system, który pozwoli firmom na przechowywanie faktur w jednolitym formacie, a administracji skarbowej na monitorowanie transakcji w czasie rzeczywistym, co ma przyczynić się do ograniczenia oszustw podatkowych i poprawy skuteczności kontroli.

Obowiązkowy KSeF – etapowe wdrożenie

Nowy projekt przewiduje etapowe wdrożenie obowiązkowego KSeF, które uwzględnia potrzeby różnych grup przedsiębiorców. Wcześniej ministerstwo sugerowało aby KSeF został uruchomiony jednocześnie dla wszystkich przedsiębiorców, były też pomysły z odroczeniem obowiązku dla podatników zwolnionych z VAT. 

Według nowej propozycji od 1 lutego 2026 roku system ten stanie się obligatoryjny dla największych przedsiębiorstw, których roczne przychody przekraczają 200 mln zł. 

Dla pozostałych podatników obowiązek korzystania z KSeF wejdzie w życie od 1 kwietniu 2026 r. Dodatkowe dwa miesiące jakie ustawodawca daje małym przedsiębiorcom na pewno się przydadzą, ponieważ mali podatnicy nie dysponują środkami oraz zasobami ludzkimi, które mogliby wykorzystać do tego celu. Dzięki temu przedsiębiorcy będą mieli czas na dostosowanie swoich systemów do nowych wymogów, a firmy księgowe oraz dostawcy oprogramowania będą mogły przygotować odpowiednie narzędzia. Większe firmy rozpoczynając pracę w KSeF ”przetrą szlak” pozostałym co może przełożyć się na mniejsze zawirowania wśród już bardzo licznej grupy firm. Ministerstwo uwzględniło też zgłoszenia dotyczące osób “wykluczonych cyfrowo” - w tym przypadku okres na ostateczne został wydłużony do 30 września 2026 r. 

Tryb offline

Częstym postulatem, jaki zgłaszali przedsiębiorcy był problem z dostępem do internetu i brak możliwości bieżącej wysyłki faktur do KSeF. Nowa ustawa przewiduje wsparcie dla przedsiębiorców w okresie przejściowym. Firmy będą mogły korzystać z trybu offline KSeF aż do końca 2026 roku, co pozwoli na przesyłanie faktur do bazy KSeF z pewnym opóźnieniem. Tryb offline jest szczególnie ważny dla tych przedsiębiorstw, które mają ograniczony dostęp do internetu lub często działają w lokalizacjach z niestabilnym zasięgiem sieci. Powoli to też na wprowadzenie nowych rutyn i procedur pozwalających nauczyć pracowników nowego standardu pracy i wdrożyć nowe obowiązki.

Obowiązek podawania numeru KSeF na fakturach i faktury z kas fiskalnych

Projekt przewiduje także odroczenie terminu wprowadzenia niektórych obowiązków, co ma na celu złagodzenie trudności związanych z przystosowaniem się do nowych wymogów. Obowiązek podawania numeru KSeF na fakturach oraz stosowanie KSeF dla faktur z kas rejestrujących zostały przesunięte na lipiec 2026 roku. Dodatkowo, na przedsiębiorców, którzy nie wprowadzą KSeF w terminie, nie będą nakładane kary przez pierwsze pół roku od obowiązywania nowych przepisów. To rozwiązanie ma pomóc przedsiębiorcom przejść przez proces adaptacji z minimalnymi obciążeniami finansowymi.

Uproszczenia i modyfikacje struktury logicznej e-faktur

Ministerstwo Finansów, analizując potrzeby przedsiębiorców, uwzględniło liczne propozycje zmian w strukturze logicznej e-faktur, które mają usprawnić korzystanie z systemu. Nowe przepisy przewidują m.in. zasady oznaczania terminów płatności, które mają na celu zapobieganie opóźnieniom w realizacji zobowiązań. Dodatkowo, wprowadzone będą możliwości dodawania załączników do faktur, co ma znaczenie dla branż, które wystawiają faktury z dużą ilością dokumentacji. Ustawa uwzględnia także potrzeby jednostek samorządowych, które będą miały dostęp do faktur wystawionych na rzecz JST, co umożliwi płynną wymianę dokumentów między jednostkami a administracją.

Wzmocnienie nadzoru KAS nad obiegiem faktur

Wprowadzenie KSeF wiąże się z rozszerzeniem uprawnień Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) do monitorowania transakcji w czasie rzeczywistym. Nowe przepisy mają na celu usprawnienie kontroli podatkowej oraz zapobieganie nadużyciom poprzez automatyczne monitorowanie faktur w systemie. Dzięki temu KAS będzie miała dostęp do bieżących informacji o obrotach przedsiębiorstw, co pozwoli na szybszą identyfikację potencjalnych nieprawidłowości i reakcję na zagrożenia związane z wyłudzeniami podatkowymi. Ten punkt budzi niepokój przedsiębiorców, wiąże się on z obawą dotyczącą bieżącej kontroli ich firm. Podczas wcześniejszego okresu przygotowywania ustaw ministerstwo podkreśla, że system nie będzie służył “inwigilacji” przedsiębiorców i nie pojawią się nadużycia z tego tytułu. Czy zmiana sugeruje inne podejście? Czy rozszerzone uprawnienia będą pomocne we wdrażaniu projektu i pomogą przedsiębiorcom? Wszystko okaże się w przyszłości.

Komplet Podatki 2025

Reakcja biznesu na projekt ustawy

Wprowadzenie obowiązkowego KSeF wywołuje mieszane reakcje w środowisku przedsiębiorców. Z jednej strony system ten pozwoli na zautomatyzowanie procesu wystawiania i odbierania faktur, co zminimalizuje ryzyko błędów i zmniejszy obciążenia administracyjne. Z drugiej strony, nowe regulacje wiążą się z kosztami dostosowania się do wymogów oraz inwestycjami w nowoczesne systemy księgowe. Przedsiębiorcy i doradcy podatkowi zwracają uwagę na potrzebę zapewnienia wsparcia technicznego i edukacyjnego w okresie przejściowym, aby umożliwić wszystkim firmom efektywne wdrożenie nowych rozwiązań.

Wpływ zmian na sektor MŚP

Dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) nowe przepisy będą wyzwaniem, zwłaszcza jeśli chodzi o koszty dostosowania oprogramowania do wymogów KSeF. Choć projekt ustawy przewiduje czas na adaptację, to jednak mniejsze firmy mogą potrzebować wsparcia w zakresie przeszkolenia pracowników oraz wdrożenia niezbędnych rozwiązań technologicznych. Specjaliści wskazują na możliwość współpracy międzysektorowej, aby wspierać MŚP w przechodzeniu na nowy system fakturowania, co może przyczynić się do zwiększenia ich konkurencyjności na rynku.

Korzyści wynikające z KSeF

Pomimo wyzwań, które wiążą się z wdrożeniem KSeF, nowe przepisy mogą przynieść wiele korzyści przedsiębiorcom. Centralizacja faktur w jednym systemie pozwoli na redukcję kosztów związanych z archiwizacją dokumentów oraz uproszczenie procesów związanych z raportowaniem i kontrolą podatkową. Dodatkowo, cyfrowy obieg faktur umożliwi przedsiębiorcom szybki dostęp do dokumentacji oraz ułatwi współpracę z kontrahentami i instytucjami publicznymi.

Podsumowanie i dalsze kroki

Projekt zmian w ustawie o VAT to istotny krok w kierunku cyfryzacji polskiego systemu podatkowego. Wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur i nowych przepisów VAT ma na celu dostosowanie przepisów do realiów współczesnego biznesu i zwiększenie transparentności. Przedsiębiorcy mają czas na przygotowanie się do nadchodzących zmian, a Ministerstwo Finansów zapewnia wsparcie w okresie przejściowym. Wszystkie zainteresowane strony mają możliwość udziału w konsultacjach, co pozwala na zgłaszanie uwag i dostosowanie przepisów do potrzeb rynku.

Zgodnie z harmonogramem, nowe przepisy wejdą w życie w 2026 roku, a ich pełne wdrożenie ma umożliwić firmom bezproblemowe korzystanie z cyfrowego systemu fakturowania oraz zapewnić bezpieczeństwo i efektywność procesów podatkowych.

Autorką artykułu jest Anita Gołębiewska, CEO Hive Tax Sp. z o.o.