REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Nowelizacja ustawy o sądach powszechnych narusza zasady ochrony danych osobowych?

Lubasz i Wspólnicy
Kancelaria Radców Prawnych
Maciej Godyń
Radca prawny
Nowelizacja ustawy o sądach powszechnych narusza zasady ochrony danych osobowych?
Nowelizacja ustawy o sądach powszechnych narusza zasady ochrony danych osobowych?

REKLAMA

REKLAMA

W dniu 16 marca 2015 r. Prezydent skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek w trybie kontroli prewencyjnej w sprawie nowelizacji ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych. We wniosku Prezydent zarzucił ustawie niezgodność z konstytucją nowych przepisów, dotyczących uprawnień Ministra Sprawiedliwości w ramach kontroli administracyjnej. Jednym z powodów, dla których wniosek został skierowany, była ochrona danych osobowych. Zdaniem Prezydenta, nowe przepisy mogą spowodować naruszenie prawa do ochrony danych, w tym danych wrażliwych.

Główne założenia projektu ustawy

REKLAMA

Autopromocja

Głównym założeniem nowelizacji ustawy o ustroju sądów powszechnych było wprowadzenie regulacji dotyczącej uprawnień Ministra Sprawiedliwości nad działalnością sądownictwa. Dotychczas uprawnienia Ministra w tym zakresie określało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 grudnia 2012 r. w sprawie nadzoru administracyjnego nad działalnością sądów powszechnych.

Zgodnie z § 20 powyższego rozporządzenia, Minister Sprawiedliwości, w ramach kontroli wykonywania obowiązków nadzorczych przez prezesów sądów apelacyjnych, może żądać od prezesa sądu apelacyjnego przedstawienia, w zakreślonym terminie, informacji lub dokumentów dotyczących wykonywania tych obowiązków, a w uzasadnionych przypadkach - także akt spraw sądowych. W wyroku z dnia 8 maja 2014 r. (sygn. akt U 9/13), Trybunał uznał ten przepis za niezgodny z Konstytucją w części obejmującej żądanie akt spraw sądowych.

50 Ściąg Księgowego z aktualizacją online

REKLAMA

To spowodowało rozpoczęcie prac nad ustawą nowelizującą prawo o ustroju sądów powszechnych. Chodziło między innymi o przyznanie Ministrowi możliwości nadzorowania sądownictwa poprzez uzyskiwanie wglądu do akt sprawy. Dlatego też, nowelizacja zakładała, że Minister Sprawiedliwości, w ramach zewnętrznego nadzoru administracyjnego miał kontrolować wykonywanie obowiązków nadzorczych przez prezesów sądów apelacyjnych oraz wydawać stosowne zarządzenia, a ponadto miał móc żądać od prezesa sądu apelacyjnego przedstawienia we wskazanym terminie informacji lub dokumentów dotyczących wykonywania obowiązków nadzorczych, a gdy jest to konieczne do weryfikacji czynności podejmowanych w ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego – także żądać przesłania akt spraw sądowych. W związku z przyznaną Ministrowi kompetencją, Minister został dodatkowo uprawniony do zbierania i wykorzystywania niezbędnych informacji zawierających dane osobowe oraz do przetwarzania tych danych, także bez wiedzy i zgody osoby, której dane dotyczą. Co więcej, zgodnie z nowelizacją, Minister miał móc zbierać i przetwarzać również dane wrażliwe, gdy będzie to niezbędne ze względu na zakres lub charakter prowadzonego postępowania lub przeprowadzanych czynności.
Kolejną istotną zmianą, wprowadzoną przez nowelizację, miała być informatyzacja sądów powszechnych.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zgodnie z projektem, Minister Sprawiedliwości wykonywać miał zadania z zakresu informatyzacji sądów polegające na projektowaniu, wdrażaniu, eksploatacji, integracji, rozwoju i udostępnianiu systemów teleinformatycznych obsługujących postępowanie sądowe lub sądy, zabezpieczaniu danych osobowych przetwarzanych w tych systemach, koordynowaniu tych działań oraz zapewnieniu możliwości wymiany danych pomiędzy tymi systemami. W związku z tym, Minister uzyskał uprawnienie do przetwarzania danych osobowych uczestników postępowań sądowych i innych osób uczestniczących w postępowaniach sądowych, zawarte w centralnych systemach teleinformatycznych.

Koszty pracy po zmianach - multipakiet: książka, program, CD, teleporadnia

W takim kształcie, ustawa o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw została przyjęta przez Parlament w dniu 20 lutego 2015 r.

Reakcje na projekt nowelizacji

Powyższe uregulowania spotkały się z ostrą krytyką ze strony środowiska prawniczego. Już na etapie prac w Senacie na wadliwość rozwiązania, w zakresie kompetencji Ministra Sprawiedliwości wglądu do danych osobowych (w tym danych wrażliwych) uczestników postępowania, wskazywał Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych.

Krytyczne uwagi do projektu ustawy przedstawił również Sąd Najwyższy, który podniósł, że żądanie akt sprawy wykracza poza zakres nadzoru administracyjnego i ingeruje w sferę konstytucyjnie chronionej niezależności sądów.

Z kolei Krajowa Rada Sądownictwa zaapelowała do Prezydenta, by przed podpisaniem noweli skierował ją do TK, ponieważ występują wątpliwości co do jej zgodności z prawem. Prezydent przychylił się do tej prośby i 16 marca 2015 r. skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o zbadanie zgodności z konstytucją ustawy z dnia 20 lutego 2015 r.

Podatek od spadków i darowizn 2015 - PDF

Zdaniem Prezydenta

Prezydent we wniosku wskazał, że istotny dla oceny konstytucyjności regulacji jest sposób określenia przez ustawodawcę przesłanki żądania przesłania akt, którą jest jedynie konieczność weryfikacji czynności podejmowanych w ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego, realizowanego w ramach władzy sądowniczej. Zdaniem Prezydenta, przesłanka ta ma charakter dyskrecjonalny, a więc oparty na uznaniu organu. Prezydent powołał się na wyrok TK z dnia 8 maja 2014 r. (sygn. akt U 9/13), w którym Trybunał wskazał na konieczność rozróżnienia zakresu swobody regulacyjnej ustawodawcy w przypadku kompetencji żądania akt sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem od sytuacji, gdy trwa postępowanie przed sądem. Dla przyznania kompetencji żądania akt sprawy znajdującej się w toku muszą istnieć bardzo ważne i silnie uzasadnione przesłanki, a kompetencja taka musi mieć umocowanie w ustawie. Zdaniem Prezydenta, nowelizacja ustawy tych wymogów nie spełnia.

Zdaniem Prezydenta, pojawia się również wątpliwość co do kompetencji Ministra w zakresie przetwarzania danych wrażliwych uczestników postępowania. Prezydent wskazuje, że z jednej strony Minister może zażądać dostępu do akt sprawy, z drugiej zaś strony dane wrażliwe (które są w aktach sprawy zawarte i nie można ich usunąć), Minister może przetwarzać tylko wtedy, gdy jest to niezbędne ze względu na zakres lub charakter prowadzonego postępowania.

Prezydent wskazuje również, że Minister Sprawiedliwości nie jest jedynym organem, który może wszcząć postępowanie dyscyplinarne względem sędziego. Wśród pozostałych organów wymieniony został m.in. prezes sądu apelacyjnego, Krajowa Rada Sądownictwa. Jednak, jak wskazuje Prezydent we wniosku, żaden z tych organów nie posiada tak szerokich uprawnień w zakresie dostępu do akt sprawy i przetwarzania danych osobowych uczestników postępowania.

Zdaniem Prezydenta, powyższe względy przemawiają za tym, aby uznać, że nowelizacja ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych, narusza m.in. art. 2 Konstytucji.


Stanowisko Krajowej Rady Sądowniczej

Na prośbę Trybunału Konstytucyjnego, stanowisko w sprawie zajęła również Krajowa Rada Sądownicza. KRS podniosła, że przyznanie Ministrowi Sprawiedliwości prawa żądania przesłania akt sądowych, zwłaszcza w powiązaniu z prawem do inicjowania postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów, oznacza jakościową zmianę dotychczasowego modelu nadzoru związaną z przekształceniem nadzoru nad działalnością administracyjną sądów w permanentną kontrolę bieżącej pracy sędziów. Rada podkreśliła również, że dla zapewnienia skutecznego nadzoru Ministra nie jest konieczne udostępnianie całości akt wraz z zawartymi w nich danymi wrażliwymi. Zdaniem KRS, jednostka powierza swoje sprawy, niekiedy bardzo osobiste, sądowi, mając przekonanie, że - także w warunkach jawności postępowania - nie będą one co do zasady dostępne innym organom.

Te okoliczności zdaniem Krajowej Rady Sądownictwa przemawiają za tym, aby zarzuty Prezydenta uznać za uzasadnione.

W tej sytuacji, nie pozostaje nic innego, jak tylko czekać na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego.  

Artykuł pochodzi z serwisu www.PortalODO.com prowadzonego przez Kancelarię Lubasz i Wspólnicy.

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiany w Ordynacji podatkowej 2024. Likwidacja terminu na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty podatku po wyroku TSUE i TK, rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pisma

Likwidacja ograniczenia czasowego na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty powstałej w wyniku orzeczenia TSUE lub TK oraz rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pism do organów podatkowych – to najważniejsze nowości zawarte w projekcie nowelizacji Ordynacji podatkowej i kilku innych ustaw, który został opublikowany 14 czerwca 2024 r. Nowe przepisy mają wejść w życie w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia, a więc najprawdopodobniej jeszcze w 2024 roku.

Zmiany w VAT. Uproszczenia dla drobnych przedsiębiorców korzystających ze zwolnienia z VAT

Szykują się zmiany w VAT. Małe firmy będą miały możliwość korzystania ze zwolnienia z VAT w innych krajach UE niż ten, w którym mają siedzibę. Tak wynika z planowanej nowelizacji ustawy o VAT. Dotyczy to zarówno firm z Polski, jak i z innych krajów członkowskich UE.

Dotacje dla śląskich przedsiębiorców na transformację działalności w 2024 roku. Od kiedy nabór wniosków?

W dniu 27 czerwca 2024 r. powinien zostać uruchomiony nabór wniosków o dofinansowanie dla projektów badawczo-rozwojowych, planowanych do realizacji przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność w województwie śląskim. 

Komisja Europejska uruchamia wobec Polski procedurę nadmiernego deficytu. Otwarcie możliwe w lipcu 2024 r. Jakie skutki? Co dalej?

Komisja Europejska poinformowała 19 czerwca 2024 r., że jej zdaniem uzasadnione jest otwarcie procedury nadmiernego deficytu m.in. wobec siedmiu państw członkowskich UE (w tym Polski) i zamierza zaproponować Radzie UE jej otwarcie w lipcu br. Zdaniem ekspertów banku PKO BP to sygnał, że m.in. nie ma przestrzeni do zwiększania wydatków budżetowych.

REKLAMA

Unijna Odprawa Scentralizowana w Imporcie (CCI), Faza 1. Kurs e-learningowy Komisji Europejskiej

Departament Ceł Ministerstwa Finansów poinformował, że Komisja Europejska przygotowała moduł e-learningowy opisujący założenia "Unijnej Odprawy Scentralizowanej w Imporcie (CCI), Faza 1" w ramach Unijnego Kodeksu Celnego. 

Projekt zmian w składce zdrowotnej. Już wiemy kiedy trafi do Sejmu

Projekt zmian składki zdrowotnej i uproszczenia sposobu jej wyliczania powinien trafić do Sejmu po wakacjach. Natomiast jeszcze przed wakacjami sejmowymi minister finansów Andrzej Domański ma spotkać się z Lewicą w celu ostatecznego uzgodnienia propozycji zawartych w projekcie.

Wyrok TSUE dot. nadpłaty VAT. Prawo do zwrotu nadpłaconego podatku wskutek błędnej ewidencji sprzedaży na kasie fiskalnej

TSUE w wyroku z 21 marca 2024 r. zapadłym w sprawie C‑606/22 orzekł, że wykazanie nadpłaty podatku VAT i dochodzenie jej zwrotu dopuszczalne jest również wtedy, gdy sprzedaż z zawyżoną stawką VATu odbywała się na rzecz konsumentów na podstawie paragonów z kas rejestrujących (fiskalnych), a więc nie wyłącznie wówczas, gdy wystawiano faktury. Naczelny Sąd Administracyjny - w oczekiwaniu na powyższe orzeczenie - zawiesił kilka prowadzonych postępowań. Po wyroku TSUE postępowania te zostały podjęte na nowo i oczekują na rozstrzygnięcia.

W bankomacie Euronetu wypłacisz maksymalnie jednorazowo 200 zł (tylko 18 czerwca). Dlaczego? To akcja protestacyjna

We wtorek 18 czerwca 2024 r. w bankomatach Euronetu można wypłacić jednorazowo maksymalnie do 200 zł. Wprowadzone ograniczenie to akcja protestacyjna Euronetu, która - jak powiedział PAP prezes Euronet Polska Marek Szafirski - ma zwrócić uwagę na sytuację operatorów bankomatów.

REKLAMA

Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników. MRPiPS przygotował zmianę rozporządzenia

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotował 13 czerwca 2024 r. projekt zmieniający rozporządzenie w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, który ma wejść w życie przed 1 lipca 2024 r. Co się zmieni?

Karty przedpłacone - jak rozliczać w VAT. Czy tak samo jak bony?

Aktualnie w obrocie gospodarczym często można się spotkać z różnego rodzaju kartami przedpłaconymi. Jak takie karty przedpłacone należy rozliczać dla celów VAT? Czy może tak samo jak bony (towarowe i usługowe)? A także czy niewykorzystane środki na kartach przedpłaconych należy opodatkować VAT?

REKLAMA