Kategorie

Przedawnienie w nowej Ordynacji podatkowej - terminy, przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Przedawnienie w nowej Ordynacji podatkowej - terminy, przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia
Projekt nowej Ordynacji podatkowej, który aktualnie czeka na I czytanie w Sejmie przewiduje nowe zasady przedawniania zobowiązań podatkowych. Zmienią się też przepisy dot. przerywania i zawieszania biegu terminu przedawnienia. Organy podatkowe będą miały mniej możliwości przerywania i zawieszania biegu terminu przedawnienia, ale jednocześnie pojawi się nowa przesłanka zawieszenia – skarga pauliańska.

Nowe zasady przedawnienia zobowiązań podatkowych

Skarga pauliańska wniesiona przez skarbówkę do sądu powszechnego będzie skutkować zawieszeniem terminu nie tylko poboru podatku, ale też jego wymiaru

Tak wynika z uzasadnienia do projektu nowej ordynacji podatkowej. Projekt jest już w Sejmie. Zakłada nowe reguły przedawnienia.

Przypomnijmy; dziś zasadą jest, że zobowiązania podatkowe przedawniają się po 5 latach od upływu terminu płatności podatku. Projekt nowej ordynacji przewiduje dwa odrębne terminy przedawnienia – wymiaru i poboru podatku.

Reklama

Przedawnienie wymiaru ma następować po trzech lub pięciu latach, licząc od dnia upływu terminu płatności lub powstania obowiązku podatkowego. W tym czasie organ podatkowy będzie musiał doręczyć decyzję ustalającą lub określającą wysokość podatku. Pięcioletni okres przedawnienia wymiaru ma mieć zastosowanie w odniesieniu do rozliczenia podatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, a trzyletni – do pozostałych podatków.

Po upływie okresu przedawnienia wymiaru ma następować pięcioletni okres przedawnienia poboru. W tym czasie skarbówka będzie mogła egzekwować podatki wynikające z deklaracji podatkowej lub decyzji.

Fiskus będzie miał mniej możliwości przerywania i zawieszania biegu terminu przedawnienia, ale jednocześnie pojawi się nowa przesłanka zawieszenia – skarga pauliańska. Informowaliśmy o tym już w kwietniu br. w artykule „Nowa potężna broń fiskusa” (DGP nr 79/2019).

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Nowa możliwość zawieszenia terminu

Skarga pauliańska jest uregulowana w kodeksie cywilnym (art. 527). Dzięki niej wierzyciel (np. Skarb Państwa) może żądać uznania danej czynności (np. darowizny, sprzedaży) za bezskuteczną, jeżeli obie strony (np. podatnik i jego kontrahent) działały z pokrzywdzeniem jego interesów.

Projekt nowej ordynacji zakłada, że w dniu wniesienia przez skarbówkę skargi pauliańskiej do sądu powszechnego bieg terminu przedawnienia poboru nie rozpocznie się, a rozpoczęty ulegnie zawieszeniu (art. 180 pkt 9 projektu ordynacji).

Takie zawieszenie nie będzie mogło trwać w nieskończoność. Wprawdzie będzie mogło następować wielokrotnie, ale łączny jego okres nie będzie mógł przekroczyć 5 lat (art. 182 par. 1 projektu).

Nie tylko pobór, ale też wymiar

Reklama

Ministerstwo Finansów twierdzi, że skarga pauliańska będzie skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia nie tylko poboru (co ma wynikać wprost z art. 180 pkt 9 ordynacji), ale też wymiaru. To budzi niepokój ekspertów. Ich zdaniem w ogóle nie wynika to z przepisów projektu.

Co więcej, ekspertów zaskakuje interpretacja MF, jakoby skarga pauliańska już dziś powodowała zawieszenie terminu przedawnienia. Tak wynika z uzasadnienia do projektu nowej ordynacji.

Skąd ten wniosek? Resort twierdzi, że skarga pauliańska jest zbliżona do powództwa o ustalenie przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Takie powództwo złożone przez fiskusa do sądu powszechnego już dziś jest przyczyną zawieszenia biegu terminu przedawnienia (wynika to z art. 70 par. 6 ust. 3 ordynacji podatkowej). Analogicznie ma być w przyszłości odnośnie do wymiaru podatku (art. 175 pkt 5 projektu).

Stąd wniosek MF, że konstrukcja takiego roszczenia jest zbliżona do skargi pauliańskiej.

Niebezpieczna wykładnia

Z taką wykładnią przepisów nie zgadzają się eksperci. Ich zdaniem powództwo o ustalenie przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa to całkiem co innego niż skarga pauliańska.

– Błędem jest twierdzenie, że wytoczenie powództwa o ustalenie przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa odnosi się też do skargi paulińskiej – mówi Alicja Sarna, partner w MDDP. Podkreśla, że zawieszenie terminu przedawnienia jest sytuacją wyjątkową i musi być interpretowane ściśle.

Tego samego zdania jest Michał Goj, doradca podatkowy i partner w EY. W jego opinii wykładnia zaprezentowana przez MF w uzasadnieniu projektu jest bardzo niebezpieczna. Oznacza bowiem sygnał dla organów podatkowych, że już dziś, występując ze skargą pauliańską, mogą one wpływać na zawieszenie biegu terminu przedawnienia.

– A tak nie jest – mówi Michał Goj.

Zdaniem ekspertów więc wniesienie przez Skarb Państwa (reprezentowanego przez organ podatkowy) skargi pauliańskiej będzie wpływać jedynie na zawieszenie poboru podatku. Nie będzie mieć natomiast znaczenia dla wymiaru podatku. Na to wpływ będzie miało jedynie powództwo o ustalenie przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Początkowo w ogóle nie było zamiarem resortu finansów, by skarga pauliańska wpływała na przedawnienie.

O taką zmianę, w trakcie konsultacji, postulował prezes Prokuratorii Generalnej RP. Chciał, by złożenie skargi pauliańskiej wstrzymywało bieg terminu poboru podatku.

Wskutek tego Stały Komitet Rady Ministrów zobowiązał ministra finansów do wpisania tej zmiany do projektu. ©℗

Spór o skargę
Przez długi czas trwał spór, czy fiskus w ogóle może sięgać po skargę pauliańską, skoro ma cały aparat skarbowy i wiele możliwości prawnych, aby skutecznie egzekwować podatki. Ostatecznie wątpliwości rozstrzygnął Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 kwietnia 2018 r. (sygn. akt K 52/16). Potwierdził, że fiskus ma prawo składać skargę pauliańską.
W praktyce nie zawsze przynosi to korzyści dla Skarbu Państwa, bo w trakcie postępowania sądowego zobowiązanie podatkowe może być już przedawnione.
©℗

Organy podatkowe mogą korzystać ze skargi pauliańskiej

Etap legislacyjny

Projekt ordynacji podatkowej (druk sejmowy 3517) – skierowany do I czytania w Sejmie

Agnieszka Pokojska

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    23 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Globalne podatki i minimalna stawka CIT [Raport PIE]

    Globalne podatki. Transfer zysków do rajów podatkowych powoduje, że globalne wpływy z podatku CIT są corocznie zmniejszane o ok 240 mld USD. Najbogatsi ludzie świata przelewają 7,6 bln USD na zagraniczne konta, by uniknąć organów podatkowych. Polski Instytut Ekonomiczny w raporcie „Global taxes in the post-COVID-19 era” wskazuje, że wprowadzenie globalnego podatku majątkowego zapewniłoby 289 mld USD rocznie, globalnego podatku klimatycznego – 279 mld USD rocznie, a globalnej minimalnej stawki CIT – 127 mld USD rocznie. Zebrane w ten sposób środki wystarczyłyby na zaszczepienie przeciw COVID-19 każdej dorosłej osoby na świecie 4 razy w ciągu roku.

    VAT e-commerce. Procedura szczególna dla przesyłek do 150 euro

    VAT e-commerce. Resort finansów objaśnia uproszczoną procedurę w zakresie deklarowania i odroczenia płatności podatku z tytułu importu towarów w przesyłkach o wartości nieprzekraczającej 150 euro (tzw. „USZ”). Zmiany już od 1 lipca 2021 r.

    Fundusze inwestycyjne - zmiana przepisów

    Fundusze inwestycyjne. 22 czerwca 2021 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi oraz ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Projekt ten dostosowuje polskie prawo do przepisów Unii Europejskiej, dotyczących funduszy inwestycyjnych oraz zarządzania alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi. Zgodnie z projektem większość zmian ma wejść w życie 2 sierpnia 2021 r.

    Należyta staranność w cenach transferowych w świetle objaśnień Ministerstwa Finansów

    Należyta staranność w cenach transferowych. Pojęcie należytej staranności nie jest sprecyzowane w przepisach. Ustawodawca nie wskazuje konkretnych działań, które powinny zostać powzięte, ani informacji, które należy weryfikować. Pewne wskazówki w zakresie domniemania oraz należytej staranności, o których mowa w art. 11o ust. 1b ustawy o CIT wynikają z objaśnień podatkowych MF.

    Pakiet Slim VAT 2 z poprawkami

    Slim VAT 2. Sejmowa komisja finansów publicznych przyjęła w dniu 22 czerwca, wraz z poprawkami, nowelizację ustawy o podatku od towarów i usług, której celem jest uproszczenie rozliczania przez podatników podatku od towarów i usług – tzw. pakiet Slim VAT 2.

    Refakturowanie podatku od nieruchomości na dzierżawcę lub najemcę

    Refakturowanie podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości nie może być przedmiotem sprzedaży lub innej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a w efekcie nie podlega odrębnemu „refakturowaniu”. Jednak jeżeli strony umowy dzierżawy lub najmu postanowią, że wynajmujący „przerzuca” koszt podatku od nieruchomości na dzierżawcę (najemcę), wówczas koszt ten stanowi element ceny usługi dzierżawy (najmu). Innymi słowy wartość podatku od nieruchomości stanowi część zapłaty (czynszu) za usługę dzierżawy lub najmu. Dlatego też w takiej sytuacji wydzierżawiający (lub najemce) powinien wystawić fakturę, w której podstawa opodatkowania, to łączna cena (wartość) usługi dzierżawy obejmująca m.in. wartość podatku od nieruchomości, zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Koszty podatku od nieruchomości nie mogą bowiem stanowić samodzielnego świadczenia, lecz są elementem podstawowej czynności, jaką jest dzierżawa nieruchomości, zatem co do zasady nie powinny być wykazywane na fakturze w odrębnej pozycji.

    Transparentność wynagrodzeń w UE - jak się przygotować?

    Transparentność wynagrodzeń w UE. Projekt przygotowany przez Komisję Europejską zakłada rewolucyjne zmiany w zakresie transparentności wynagrodzeń. Jakie rozwiązania zakłada i jakie konsekwencje może za sobą nieść? Jak przygotować organizację do ujawnienia płac?

    Jaki wzrost PKB w 2021 roku?

    PKB w 2021 roku. Wzrost gospodarczy (tj. wzrost Produktu Krajowego Brutto - PKB) Polski w 2021 r. może zbliżyć się do 5 proc., ale resort finansów pozostaje konserwatywny w swoich prognozach - powiedział 22 czerwca PAP Biznes minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński. Podkreślił, że w budżecie są zabezpieczone środki na wypadek kolejnej fali pandemii. Dodał, że wykonanie budżetu po czerwcu może być zbliżone do tego po maju, kiedy to w odnotowano nadwyżkę w wysokości 9,4 mld zł.

    Elektroniczny TAX FREE od początku 2022 roku

    Ustawa o VAT daje możliwość zwrotu podatku od towarów i usług podróżnym. Procedura TAX FREE pozwala turystom odwiedzającym Polskę na uniknięcie podwójnego opodatkowania. Ministerstwo Finansów i Krajowa Administracja Skarbowa szykują zmiany dla przedsiębiorców działających w systemie zwrotu VAT podróżnym od początku 2022 roku, polegającą na odejściu od papierowej wersji procedury i zastąpienie jej elektronicznym systemem ewidencji.

    Przedsiębiorca jako honorowych dawca krwi - co przysługuje?

    Honorowy dawca krwi, który jest pracownikiem, po oddaniu krwi może otrzymać dwa dni wolnego. Co jednak w sytuacji gdy honorowym dawcą krwi jest przedsiębiorca? Czy z tego tytułu przysługują mu jakieś preferencje?

    Zmęczenie cyfrowe w czasie pandemii

    Zmęczenie cyfrowe. 41% ankietowanych niepokoi się wpływem Internetu na dobre samopoczucie bardziej niż przed pandemią – wynika z badania EY. Jak postrzegamy obecnie korzystanie z kanałów cyfrowych?

    E-faktury - zagrożenia i ryzyka

    E-faktury. Już w październiku 2021 r. w Polsce zostaną wprowadzone e-faktury – zapowiada polski rząd. Na razie będą dobrowolną formą rozliczenia, jednak za dwa lata (od 2023 roku) system podatkowy zostanie całkowicie zdigitalizowany. Eksperci wskazują, że oprócz oczywistych korzyści, takich jak uszczelnienie systemu podatkowego czy uproszczenie rozliczeń między kontrahentami, e-faktury wiążą się też z pewnymi ryzykami. To przede wszystkim obawa przed inwigilacją i działaniami hakerów.

    Pakiet VAT e-commerce, czyli podwyżki w e-handlu

    Pakiet VAT e-commerce. Nowelizacja ustawy o VAT wprowadza tzw. unijny pakiet e-commerce. Zmiana ma wejść we wszystkich krajach Unii. Celem jest wyrównanie szans firm z UE w konkurowaniu w obszarze handlu elektronicznego z podmiotami z krajów trzecich.

    Podatkowa Grupa Kapitałowa (PGK) – jakie korzyści?

    Podatkowa Grupa Kapitałowa (PGK) jest narzędziem do zmniejszenia zobowiązania podatkowego w ramach grupy kapitałowej umożliwiającym zwiększenie swobody dokonywania transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi wchodzącymi w skład PGK oraz zmniejszenie obowiązków administracyjnych związanych z rozliczeniem CIT. Jednak funkcjonowanie w ramach takiej grupy wiąże się również z ryzykiem, które wynika z konieczności przestrzegania bardzo rygorystycznych warunków PGK. Jest to więc rozwiązanie korzystne, a zarazem ryzykowne dla podatników.

    Czy podatek może zapłacić za podatnika inny podmiot?

    Zapłata podatku. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w wyroku z 14 kwietnia 2021 r. (sygn. II FSK 3305/18) , że zobowiązanie podatkowe płatnika wygasa również w przypadku, kiedy kiedy wpłata podatku realizowana jest przez podmiot trzeci. Konieczne jest jednak aby podatek został opłacony ze środków podatnika, by podmiot uiszczający podatek miał do wykonania tej czynności umocowanie oraz aby wiedzę o tym fakcie miał organ podatkowy, na rzecz którego dokonywana jest konkretna wpłata należności.

    Kościński: jesteśmy za sprawiedliwymi podatkami

    Raje podatkowe, podatek minimalny. Działania resortu finansów ukierunkowane są na wprowadzenie sprawiedliwych podatków w UE i poza nią, dlatego istotne jest zwalczanie rajów podatkowych - poinformował minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński.

    Tarcza PFR 1.0 - ponad 42 mld zł umorzonych subwencji

    Subwencje z Tarczy PFR. Z 61 mld zł udzielonych subwencji z Tarczy PFR 1.0 umorzymy firmom w sumie 42-45 mld zł, czyli o 4-6 mld zł więcej, niż pierwotnie zakładaliśmy - powiedział wiceprezes Polskiego Funduszu Rozwoju Bartosz Marczuk.

    Opłata reprograficzna - czy przepisy są zgodne z prawem UE?

    Opłata reprograficzna - nowe regulacje. Przepisy dotyczące opłaty reprograficznej mogą być niezgodne z polskim i unijnym prawem. Projekt ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego budzi wątpliwości prawników. Które przepisy budzą wątpliwości?

    VAT e-commerce - projekt objaśnień podatkowych MF

    VAT e-commerce. Ministerstwo Finansów przygotowało projekt objaśnień podatkowych do pakietu zmian w VAT zwanego potocznie VAT e-commerce. W objaśnieniach tych zawarto 59 praktycznych przykładów jak działa pakiet. Objaśnienia te mają chronić przedsiębiorców z mocą wiążącą dla administracji skarbowej. Ministerstwo Finansów zaprasza podatników do zgłaszania uwag do tego projektu w ramach prekonsultacji do 30 czerwca.

    Akcyza. Wzory deklaracji uproszczonych AKC-UA i AKC-UAKZ

    Wzory deklaracji akcyzowych. Ukazało się rozporządzenie dotyczące wzorów deklaracji uproszczonych w sprawie podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobów akcyzowych, chodzi o wzory AKC-UA i AKC-UAKZ. Nowe deklaracje mają zastosowanie począwszy od rozliczenia za trzeci kwartał 2021 r.

    22 czerwca 2021 roku przypada "Dzień Wolności Podatkowej"

    Dzień Wolności Podatkowej. W tym roku "Dzień Wolności Podatkowej" przypada 22 czerwca w 173. dniu roku. Na opłacenie wszystkich danin, czyli podatków i opłat, które są przymusowe niezależnie od tego, jak się nazywają, pracujemy 172 dni z 365, czyli o 12 dni dłużej niż w 2020 r. - poinformowało w poniedziałek Centrum im. Adama Smitha. W 2020 roku Dzień Wolności Podatkowej przypadał 10 czerwca, w 2019 roku 8 czerwca, a w roku 2018 - 6 czerwca.

    Rejestracja samochodu ciężarowego do 3,5 tony - nowy obowiązek akcyzowy od 1 lipca 2021 r.

    Rejestracja samochodu ciężarowego do 3,5 tony. Od 1 lipca 2021 r., aby zarejestrować samochód ciężarowy i specjalny o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, sprowadzany z innego kraju UE, będziemy musieli przedłożyć w wydziale komunikacji odpowiedni dokument z urzędu skarbowego, który potwierdzi, że nie musimy zapłacić akcyzy od tego samochodu. Jest to nowy obowiązek.

    Stawki VAT w gastronomii - dania na wynos z 5% czy 8% VAT?

    Stawki VAT w gastronomii. Sprzedaż w lokalach gastronomicznych dań na wynos jest dostawą towarów, dlatego mogła być opodatkowana stawką 5% zamiast 8%. Tak wynika z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości UE z 22 kwietnia 2021 r. w sprawie C-703/19, dotyczącej polskiego podatnika. Wyrok ma praktyczne konsekwencje głównie w stanie prawnym obowiązującym do 30 czerwca 2020 r. Zawiera jednak przydatne wskazówki odnoszące się również do stosowania obecnych przepisów, po wprowadzeniu nowej matrycy stawek VAT.

    Specjalista ds. e-przetargów

    Specjalista ds. e-przetargów. Nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych, która weszła w życie 1 stycznia 2021 roku, wprowadziła kilka istotnych zmian, które mają na celu usprawnienie procesów zakupowych wśród wykonawców i zamawiających. Nowe prawo pokazuje, że niezbędne jest także posiadanie dodatkowych kompetencji przez specjalistów z tego sektora. Czy można zatem mówić o tworzeniu się nowego stanowiska pracy, które da się określić mianem specjalisty ds. e-przetargów?

    Niższych podatków, stabilnego prawa - czego życzyć przedsiębiorcom?

    Dzień Przedsiębiorcy jest obchodzony w dniu 21 czerwca. Czego można im życzyć? Stabilnego prawa, mniej uciążliwych formalności oraz niższych podatków i składek ZUS – wynika z badania zleconego przez inFakt agencji ARC Rynek i Opinia. Równie ważne jest, aby pomimo niesprzyjających warunków do prowadzenia biznesu nadal odczuwali satysfakcję ze swojej działalności.