Zmiana formy opodatkowania przedsiębiorców w 2022 roku - terminy, jak to zrobić

Skala podatkowa PIT w 2022 roku (tzw. zasady ogólne)

Skala podatkowa jest określona w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawa o PIT). Podatek dochodowy wg skali podatkowej pobiera się od podstawy jego obliczenia, którą jest dochód (czyli przychód minus koszty uzyskania przychodu). W 2022 roku obowiązuje następująca skala podatkowa PIT:

Skala podatkowa PIT jest to zasadnicza forma opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej osób fizycznych. Ta forma opodatkowania jest stosowana automatycznie (z mocy ustawy), jeżeli przedsiębiorca nie wybierze w odpowiednim terminie innej formy opodatkowania.

Ważne!
Opisywane formy opodatkowania dochodów lub przychodów z działalności gospodarczej dotyczą osób fizycznych, które prowadzą działalność gospodarczą zarówno indywidualnie jak i w formie spółki cywilnej, spółki jawnej, spółki partnerskiej.

Jak przejść na opodatkowanie wg skali podatkowej z ryczałtu, karty podatkowej, czy podatku liniowego?

Polecamy: Ryczałt ewidencjonowany

Przedsiębiorca, który płacił w 2021 roku podatek liniowy (stawka 19%) i chce w 2022 roku płacić PIT wg skali podatkowej musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania według stawki liniowej w terminie:

1) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przedsiębiorca uzyskał pierwszy w danym roku przychód z działalności gospodarczej,

2) do końca roku - gdy pierwszy przychód w danym roku przedsiębiorca uzyskał w grudniu tego roku.

Zatem jeżeli pierwszy przychód z działalności gospodarczej (w 2022 roku) przedsiębiorca opodatkowany podatkiem liniowym uzyskał w styczniu (co jest najczęstszą sytuacją), to oświadczenie o rezygnacji z podatku liniowego musi złożyć najpóźniej 20 lutego 2022 r.
Oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania podatkiem liniowym można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym albo za pośrednictwem CEIDG.

Przedsiębiorca, który płacił w 2021 roku ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i chce w 2022 roku płacić PIT wg skali podatkowej musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych w terminie:

1) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przedsiębiorca uzyskał pierwszy w danym roku przychód z działalności gospodarczej,

2) do końca roku - gdy pierwszy przychód w danym roku przedsiębiorca uzyskał w grudniu tego roku.

Zatem jeżeli pierwszy przychód z działalności gospodarczej (w 2022 roku) przedsiębiorca opodatkowany ryczałtem uzyskał w styczniu (co jest najczęstszą sytuacją), to oświadczenie o rezygnacji z ryczałtu musi złożyć najpóźniej 20 lutego 2022 r. Oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania ryczałtem można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym albo za pośrednictwem CEIDG.

Przedsiębiorca, który płacił w 2021 roku kartę podatkową i chce w 2022 roku płacić PIT wg skali podatkowej musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania kartą podatkową najpóźniej 20 stycznia 2022 roku. Tak jak w powyższych przypadkach oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania kartą podatkową można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym albo za pośrednictwem CEIDG.

Jak przejść na ryczałt od przychodów ewidencjonowanych z karty podatkowej, podatku liniowego lub skali podatkowej PIT?

Przedsiębiorca, który płacił w 2021 roku PIT na zasadach ogólnych wg skali podatkowej, PIT wg stawki liniowej 19% albo kartę podatkową i chce w 2022 roku płacić ryczałt od przychodów ewidencjonowanych - musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych w terminie (zob. art. 9 ust. 1 ustawy z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne):

1) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przedsiębiorca uzyskał pierwszy w danym roku przychód z działalności gospodarczej,

2) do końca roku - gdy pierwszy przychód w danym roku przedsiębiorca uzyskał w grudniu tego roku.

Zatem jeżeli pierwszy przychód z działalności gospodarczej (w 2022 roku) przedsiębiorca opodatkowany podatkiem liniowym, kartą podatkową, czy wg skali podatkowej uzyskał w styczniu (co jest najczęstszą sytuacją), to oświadczenie o wyborze opodatkowania przychodów z działalności gospodarczej ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych musi złożyć najpóźniej 20 lutego 2022 r. Oświadczenie to można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym albo za pośrednictwem CEIDG.

Kto może wybrać w 2022 roku ryczałt jako formę opodatkowania przychodów z działalności gospodarczej?

Na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, z opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych mogą korzystać:

1) osoby fizyczne osiągające przychody z działalności gospodarczej,
2) przedsiębiorstwa w spadku,
3) spółki cywilne, których jedynymi wspólnikami są osoby fizyczne,
4) spółki cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku,
5) spółki jawne, których jedynymi wspólnikami są osoby fizyczne

- jeżeli w roku poprzedzającym rok podatkowy:

a) uzyskali przychody z tej działalności, prowadzonej wyłącznie samodzielnie, w wysokości nieprzekraczającej 2 000 000 euro, lub
b) uzyskali przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki, a suma przychodów wspólników spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 2 000 000 euro;

- jeżeli rozpoczną wykonywanie działalności w roku podatkowym i nie korzystają z opodatkowania w formie karty podatkowej – bez względu na wysokość przychodów.

Wyżej wskazany limit 2 000 000 euro przelicza się na złotówki według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedniego. Jako, że 1 października 2021 r. średni kurs euro ogłoszony przez NBP wyniósł 4,5941 zł za euro, to limit ten na 2022 rok wynosi 9 188 200 zł. Jeżeli przedsiębiorca opodatkowany w innej niż ryczałt formie miał w 2021 roku wyższe przychody, to nie może w 2022 roku przejść na ryczałt ewidencjonowany.

Ważne!
Jeżeli przedsiębiorca jest opodatkowany ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych:
- nie może rozliczyć się wspólnie z małżonkiem,
- nie może skorzystać z ulgi na dziecko dla samotnego rodzica.

Jak przejść na opodatkowanie tzw. podatkiem liniowym (stawka PIT 19%) ze skali podatkowej, ryczałtu, karty podatkowej?

Przedsiębiorca, który płacił w 2021 roku ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, PIT na zasadach ogólnych wg skali podatkowej albo kartę podatkową i chce w 2022 roku płacić PIT wg stawki liniowej 19% (bez względu na wysokość dochodów), na zasadach określonych w art. 30c ustawy o PIT, musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie oświadczenie o wyborze opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej według tej stawki w terminie (zob. art. 9a ust. 2 ustawy o PIT):

1) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przedsiębiorca uzyskał pierwszy w danym roku przychód z działalności gospodarczej,

2) do końca roku - gdy pierwszy przychód w danym roku przedsiębiorca uzyskał w grudniu tego roku.

Zatem jeżeli pierwszy przychód z działalności gospodarczej (w 2022 roku) przedsiębiorca opodatkowany ryczałtem, kartą podatkową, czy wg skali podatkowej uzyskał w styczniu (co jest najczęstszą sytuacją), to oświadczenie o wyborze opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej według stawki liniowej 19% musi złożyć najpóźniej 20 lutego 2022 r. Oświadczenie to można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym albo za pośrednictwem CEIDG.

Ważne!
Przedsiębiorcy płacący PIT wg stawki liniowej 19% nie mogą korzystać z ulgi na dziecko, ulgi rehabilitacyjnej, odliczenia darowizn np. na cele krwiodawstwa, czy pożytku publicznego. Natomiast podatnicy ci mogą korzystać z :

• ulgi badawczo-rozwojowej
• ulgi IP BOX
• ulgi termomodernizacyjnej
• ulgi na zatrudnienie innowacyjnych pracowników
• ulgi na prototyp
• ulgi na robotyzację
• ulgi na ekspansję / rozwój
• ulgi na konsolidację
• ulgi na nabycie terminala płatniczego
• odliczenia na rzecz działalności sportowej, kulturalnej, wspierającej szkolnictwo wyższe i naukę
• odliczenia od dochodu składek na ubezpieczenie społeczne
• odliczenia wpłat na Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego
• odliczenia darowizn przekazanych na cele kształcenia zawodowego publicznym szkołom prowadzącym kształcenie zawodowe, z tym że odliczenie wynosi wyłącznie 6% dochodu.

Karta podatkowa 2022

Tak jak wspomniano na wstępie, od 2022 roku nie można już wybrać opodatkowania w formie karty podatkowej jako nowej formy opodatkowania. Od 2022 roku mogą płacić kartę podatkową tylko ci podatnicy, którzy płacili ją w 2021 roku. Natomiast oczywiście można zrezygnować z karty podatkowej w 2022 roku i przejść na jedną z ww. form opodatkowania.
W tym celu trzeba najpóźniej 20 stycznia 2022 roku:

- złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o rezygnacji z opodatkowania kartą podatkową - przechodzi się wtedy na PIT płacony wg skali podatkowej, albo

- złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o wyborze na 2022 rok ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo podatku liniowego - wtedy w 2022 rok płaci się ryczałt albo PIT wg liniowej stawki 19%.

Ważne!
Jeżeli podatnik opodatkowany kartą podatkową otrzymał już decyzję ustalają wysokość podatku na 2022 rok, a potem podejmie decyzję o rezygnacji z opodatkowania w formie karty podatkowej, może to zrobić w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. W takim przypadku podatnik ma obowiązek:
- do prowadzenia ewidencji i płacenia ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, jeżeli złoży spełnia warunki do opodatkowania ryczałtem, albo
- do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz płacenia podatku dochodowego na zasadach ogólnych (skala podatkowa PIT).

Do końca miesiąca, w którym podatnik zrzekł się zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, jest obowiązany opłacać podatek dochodowy na ogólnych zasadach. W tym przypadku podatnik jest obowiązany wpłacić – w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zrzekł się opodatkowania w formie karty podatkowej – różnicę pomiędzy kwotą podatku dochodowego obliczonego na ogólnych zasadach za okres od początku roku do końca miesiąca, w którym zrzekł się opodatkowania w formie karty podatkowej, a kwotą podatku dochodowego zapłaconego w formie karty podatkowej, w okresie przed zrzeczeniem się opodatkowania w tej formie. (zob. art. 32 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne).

oprac. Paweł Huczko