REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jednoosobowa działalność gospodarcza a transakcje ze spółką w ujęciu podatkowym Cz. I

Krzysztof Hanuszek
Doradca podatkowy
Jednoosobowa działalność gospodarcza a podatki, transakcje ze spółką cywilną
Jednoosobowa działalność gospodarcza a podatki, transakcje ze spółką cywilną
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Przedmiotem poniższych rozważań będą skutki podatkowe sytuacji, gdy ta sama osoba fizyczna równocześnie jednoosobowo prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą a zarazem jest wspólnikiem spółki cywilnej lub jawnej albo udziałowcem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i jako przedsiębiorca dokonuje z tą spółką transakcji, w szczególności świadczy na rzecz tej spółki usługi lud dokonuje dostawy (sprzedaży) towaru.

Przedsiębiorca - wspólnik a transakcje ze spółką cywilną

Na wstępie zasadnym jest wyjaśnić, że spółka cywilna powoływana jest na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego (Ustawa z dnia 23.04.1964 r. Kodeks cywilny tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm. - dalej KC), nie jest osobą prawną i z prawnego punktu widzenia uprawnione jest twierdzenie, że jest nie tyle „spółką” co umową. Art. 860 par. 1 KC stwierdza, że przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów. Z kolei art. 863 KC mówi, że wspólnik nie może rozporządzać udziałem we wspólnym majątku wspólników ani udziałem w poszczególnych składnikach tego majątku. Z przywołanych przepisów prawa wynika zatem, że spółka cywilna nie posiada odrębnego majątku, natomiast należy on do wszystkich wspólników, objęty jest współwłasnością łączną, ma charakter bezudziałowy, a każdemu ze wspólników przysługują równe prawa do całego majątku. Zarazem jednak Sąd Najwyższy w treści postanowienia z dnia 20 czerwca 2007 r. (V CSK 132/07) stwierdził między innymi: "W przypadku zawiązania spółki prawa cywilnego funkcjonują równolegle obok siebie odrębne masy majątkowe należące do poszczególnych wspólników oraz spółki (wspólność łączna wspólników), przy czym ustawa nie wyklucza przesunięć majątkowych pomiędzy tymi masami." Zatem, mając w szczególności na względzie, że "ustawa nie wyklucza przesunięć majątkowych pomiędzy tymi masami", dokonanie transakcji polegającej np. na zawarciu umowy sprzedaży pomiędzy osobą fizyczną prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą i równocześnie będącą wspólnikiem spółki cywilnej a tą spółką jest co do zasady dopuszczalne.

Autopromocja

Transakcja wspólnika ze spółką cywilną a podatek dochodowy – stanowisko fiskusa

Powyższe nieuchronnie rodzi pytanie o skutki podatkowe wynikłe z takiej transakcji. By udzielić odpowiedzi w pierwszej kolejności odwołać należy się do art. 8 Ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 z późn. zm.) Mianowice zgodnie z art. 8 ust. 1 przywołanej ustawy przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz (...) łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali (...) W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe. Dalej, według ust. 2 zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów i strat (...). Jednak sama treść przepisów prawa może w analizowanej materii nie być wystarczająca do wyciągnięcia jednoznacznych wniosków, dlatego zasadnym jest sięgnąć do interpretacji prawa podatkowego. Mianowicie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej nr 0115-KDIT3.4011.336.2018.1.DP z dn. 23 października 2018 r. Stwierdził, że w przypadku, gdy jeden ze wspólników spółki cywilnej wynajmuje nieruchomość, w ramach działalności gospodarczej prowadzonej na własne nazwisko, spółce cywilnej, w której jest wspólnikiem, to wydatki w części przypadającej na wspólnika wynajmującego nieruchomość, nie stanowią dla niego kosztów uzyskania przychodów. Podobnie w interpretacji nr 0113-KDIPT2-1.4011.677.2020.2.MD z dn. 10 listopada 2020 r. stwierdzono, że jeżeli jeden ze wspólników spółki cywilnej wykonuje usługi w ramach indywidualnej działalności gospodarczej na rzecz tej spółki, to wydatki spółki w części przypadającej na tego wspólnika, nie stanowią dla niego kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej. Zapłatę za usługę w tej części należy uznać za świadczenie wspólnika spółki cywilnej na rzecz „samego siebie”. Analogiczne co do istoty stanowisko w zakresie sprzedaży towaru przez wspólnika na rzecz spółki cywilnej zawarto w interpretacji nr 0113-KDIPT2-1.4011.416.2022.2.AP z dn. 4 sierpnia 2022 r.

Transakcja wspólnika ze spółką cywilną a podatek dochodowy – wnioski

Zatem w przypadku spółki cywilnej nabywającej usługę bądź towar od jednego ze wspólników prowadzącego własną działalność gospodarczą koszt uzyskania przychodu mogą wykazywać tylko pozostali wspólnicy. Uprawniona przy tym wydaje się teza, że skoro wspólnik dokonuje świadczenia „dla samego siebie”, to po jego stronie nie powstaje również przychód podatkowy. Oznacza to, że wspólnik nie zalicza do swojego przychodu tej części należności wynikającej z faktury, która odpowiada jego udziałowi w zysku spółki cywilnej. Tak więc, gdy wspólników jest przykładowo dwóch i jeden z nich w ramach swojej jednoosobowej działalności gospodarczej dokonuje sprzedaży na rzecz spółki cywilnej, której jest wspólnikiem, to drugi ze wspólników zaliczy do kosztów uzyskania przychodów 50% kosztu stwierdzonego fakturą dokumentującą tę transakcję, zaś wspólnik, który dokonuje sprzedaży na rzecz spółki, niczego z tego tytułu nie zaliczy do kosztów uzyskania przychodu – tenże wspólnik nie zaliczy też do swoich przychodów tej części należności z faktury, która odpowiada jego udziałowi w zysku spółki cywilnej, czyli zaliczy do swoich przychodów 50% należności z tej faktury. To oczywiście przy wspomnianym założeniu, że wspólników jest dwóch, natomiast przy ich większej liczbie te proporcje obliczać się będzie odpowiednio do ich, tj. wspólników, liczby.

Transakcja wspólnika ze spółką cywilną a podatek od towarów i usług

przedmiotowe zagadnienie wskazać należy, że zgodnie z art. 15 ust. 1 Ustawy z dnia 11.03. 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 931 z późn. zm.) podatnikami podatku od towarów i usług są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą. Spółka cywilna jest właśnie taką jednostką nieposiadającą osobowości prawnej, co wyjaśniono już na wstępie, i dlatego na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (VAT) to spółka cywilna jest odrębnym od wspólników podatnikiem podatku VAT ze wszystkimi wynikającymi z tego prawami i obowiązkami. Zatem przy założeniu, że obydwie strony transakcji są czynnymi podatnikami podatku VAT, to w przypadku dokonania dostawy towaru lub świadczenia usług przez wspólnika na rzecz spółki cywilnej, której jest wspólnikiem czynność taka będzie rzecz jasna podlegać opodatkowaniu VAT-em. Wspólnik jako zbywca (dokonujący dostawy, świadczący usługę) będzie zobowiązany do naliczenia VAT-u według właściwej stawki, zaś spółka jako nabywca będzie uprawniona do odliczenia VAT-u zgodnie z ogólnie obowiązującymi zasadami. Tak więc w przeciwieństwie do problematyki podatku dochodowego kwestię podatku od towarów i usług w transakcjach pomiędzy wspólnikiem spółki cywilnej a taką spółką wydają się nasuwać mniej wątpliwości, oczywiście w ujęciu ogólnym, dotyczącym samej zasady (kazuistyczna analiza możliwych kwestii problemowych związanych z VAT-em jest poza zakresem wywodu).

Uwagi końcowe

Na zakończenie zasadnym jest poczynić tę istotną uwagę, że w konkretnych przypadkach rozliczenie podatków, w szczególności podatku dochodowego od osób fizycznych, w transakcjach między wspólnikiem a spółką cywilną może budzić uzasadnione wątpliwości. Z tej przyczyny podatnik winien każdorazowo przejawiać przy tego rodzaju czynnościach szczególną staranność, wobec czego wystąpienie z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego może okazać się konieczne.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Krzysztof Hanuszek
Doradca Podatkowy 12671

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Źródło zewnętrzne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Krajowy Plan Odbudowy w Polsce w 2024 roku. Wyścig z czasem po 60 miliardów euro

    Zeszłotygodniowe informacje dotyczące odblokowania funduszy europejskich są optymistyczne – kierunek działań przyjęty przez polski rząd może liczyć na przychylność UE. Pamiętajmy jednak, że deklaracje te nie oznaczają, że środki na wspieranie reform i inwestycji zostaną nam „automatycznie” udostępnione - pisze Łukasz Kościjańczuk, partner w CRIDO.

    Czy laptop i wynajęte mieszkanie pracownika zagranicznej firmy to już zakład w Polsce?

    Pracownicy wykonujący pracę poza miejscem siedziby pracodawcy (lub innym miejscem określonym w umowie o pracę) mogą generować szereg konsekwencji podatkowych, zarówno dla pracownika, jak i dla pracodawcy, szczególnie gdy w grę wchodzi praca poza Polską, lub w Polsce, ale dla pracodawcy z innego kraju - pisze Dr Adam Barcikowski – Manager w Nexia Advcero.

    Niższy VAT od 1 kwietnia 2024 r. Stawka 8% dla usług kosmetycznych, manicure i pedicure

    Ministerstwo Finansów przygotowało już projekt rozporządzenia, które obniży od 1 kwietnia 2024 r. - z 23% do 8% – stawkę VAT na określone usługi kosmetyczne.

    Czas na reformę Unijnego Kodeksu Celnego

    Reforma (projektu) nowego Unijnego Kodeksu Celnego po konsultacjach społecznych. Od 2027 roku przewidywane jest wejście w życie nowego UKC. Będą to zmiany rewolucyjne w wielu aspektach, dziś obowiązujących przepisów prawa celnego. Wiarygodni przedsiębiorcy mają mieć znaczne uproszczenia oraz mamy przejść na „inteligentne” odprawy celne ze zwiększonym monitoringiem systemów informatycznych.

    Twój e-PIT wspólnie z małżonkiem

    Usługa Twój e-PIT umożliwia złożenie rocznego PIT wspólnie z małżonkiem. Kiedy jest to możliwe? Jakie działania należny wykonać?

    PGNiG obniża ceny gazu dla gospodarstw domowych. Ale nadal ponad 90 zł/MWh drożej od ceny zamrożonej do połowy 2024 roku

    W czwartek 29 lutego 2024 r. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki zatwierdził obniżenie o 8,3 proc. (do 290,97 zł/MWh) zatwierdzonej w grudniu 2023 r. i obowiązującej w 2024 r. taryfy na sprzedaż gazu dla gospodarstw domowych i innych tzw. odbiorców uprawnionych przez spółkę PGNiG Obrót Detaliczny. Ale do 30 czerwca 2024 r. cena netto gazu dla odbiorców uprawnionych (w tym odbiorców w gospodarstwach domowych) została zamrożona na poziomie 200,17 zł/MWh.

    Ujednolicenie sprawozdań finansowych komitetów wyborczych. Jest projekt rozporządzenia w tej sprawie

    Ustawodawca przygotował projekt rozporządzenia w sprawie łącznego sprawozdania finansowego komitetu wyborczego, który zarejestrował kandydata na wójta, burmistrza, prezydenta miasta oraz listę kandydatów na radnych. Jakie rozwiązania znalazły się w projekcie?

    Tabela kursów średnich NBP z 29 lutego 2024 roku [nr 043/A/NBP/2024]

    Tabela kursów średnich waluty krajowej w stosunku do walut obcych ogłoszona przez NBP 29 lutego 2024 roku - nr 043/A/NBP/2024. Jaki dziś kurs euro? Jakie zmiany w kursach walut?

    Czy w ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć remont łazienki?

    Ulga rehabilitacyjna a remont łazienki. Czy możliwe jest odliczenie w ramach ulgi rehabilitacyjnej kosztów remontu, adaptacji  i wyposażenia łazienki dla osoby z orzeczeniem o niepełnosprawności?

    Księgowy na urlopie. Jak utrzymać płynność obsługi księgowej w firmie?

    Gdy księgowy udaje się na urlop, firma stoi przed wyzwaniem związanym nie tylko ze zorganizowaniem zastępstwa, ale również z utrzymaniem płynności obsługi księgowej. Podpowiadamy, jak przygotować firmę na taką sytuację.

    REKLAMA