Jednolity Plik Kontrolny - pierwsze doświadczenia podatników

Zdaniem ekspertów PwC wprowadzenie Jednolitego Pliku Kontrolnego (JPK), wzorem innych europejskich krajów, to właściwy krok w kierunku uszczelniania systemu podatkowego. Jednak aby w jak największym zakresie zrealizować ten cel, Ministerstwo Finansów musi wdrożyć także narzędzia do efektywnej analizy danych pozyskanych z JPK.

Ewidencja VAT w formacie JPK_VAT

Zgodnie z uchwalonymi w maju 2016 r. przepisami, duzi przedsiębiorcy i podatnicy zarejestrowani na VAT spełniający definicję dużego przedsiębiorcy zobowiązani byli do złożenia po raz pierwszy Jednolitego Pliku Kontrolnego dla ewidencji VAT (za lipiec 2016 r.) do 25 sierpnia. Obowiązek ten objął grupę ok. 6 tys. podmiotów. Zapewnienie gotowości do przygotowania ewidencji VAT przez podatników w formie JPK wymagało czasochłonnego procesu analizy, dostosowania systemów oraz przygotowania danych pozwalających na wywiązanie się z tego obowiązku.

„Wprowadzenie przez Ministerstwo Finansów Jednolitego Pliku Kontrolnego jest ważnym krokiem w kierunku uszczelniania polskiego systemu podatkowego. Jego skuteczność zależy jednak od wdrożenia zaawansowanych narzędzi do efektywnej analizy danych pozyskanych z JPK – bez nich samo raportowanie w formie JPK nie przyniesie oczekiwanej wartości dla państwa” – mówi Marcin Sidelnik, dyrektor w dziale prawno-podatkowym PwC.

Z danych zebranych przez PwC w trakcie wysyłki ponad 100 struktur JPK na rzecz klientów wynika, że nie dochodziło do żadnych poważniejszych problemów technicznych po stronie środowiska informatycznego Ministerstwa Finansów, a Urzędowe Potwierdzenie Odbioru (UPO) generowane było w ciągu maksymalnie kilkudziesięciu minut.

Polecamy: Jednolity Plik Kontrolny – praktyczny poradnik (książka)

„Nie ma wątpliwości, że Jednolity Plik Kontrolny jest rewolucją, jakiej w polskim systemie podatkowym nie było od wielu lat. Po pierwszych doświadczeniach ze składaniem JPK możemy stwierdzić, że Ministerstwo Finansów sprostało temu niełatwemu zadaniu, choć wielu przedsiębiorców może mieć zastrzeżenia co do komunikacji zmian, relatywnie krótkiego czasu na przygotowanie się do raportowania, czy wielu niejasności w interpretacji wprowadzonych obowiązków” – ocenia Marcin Sidelnik, dyrektor w dziale prawno-podatkowym PwC.

Eksperci PwC zwrócili także uwagę, że Ministerstwo Finansów bardzo późno udostępniło na swoich stronach internetowych aplikację do składania JPK, co z pewnością przełożyło się na dodatkowe koszty po stronie podatników, którzy nie mogli czekać do ostatniej chwili i kupili lub we własnym zakresie zbudowali narzędzia do wysyłki JPK.

Teraz czas na małe i średnie przedsiębiorstwa

Obowiązek raportowania w formie Jednolitego Pliku Kontrolnego dla ewidencji VAT od 2017 r. dotyczył będzie także małych i średnich firm, czyli ok. 140 tys. podmiotów. Zdaniem ekspertów, dla tej grupy przedsiębiorców przygotowanie się do JPK może być  trudniejsze, ze względu na dysponowanie mniejszymi środkami finansowymi i zasobami kadrowymi do przygotowania się do nowego obowiązku.

Średnie i małe firmy powinny korzystać z praktycznych doświadczeń pierwszych miesięcy obowiązywania JPK i już teraz rozpocząć analizę swoich systemów oraz danych, co pozwoli im na przygotowanie odpowiednich raportów i rozwiązań informatycznych wspierających generowanie JPK.

Kary za opóźnienia lub błędne dane

Jak zauważają eksperci PwC, w przypadku braku złożenia comiesięcznego JPK dla ewidencji w VAT lub wykazania w nim nieprawdziwych danych, istnieje ryzyko uznania takich zachowań za czyny karalne na gruncie prawa karnego-skarbowego.

Tego rodzaju ocena może skutkować nałożeniem kary grzywny na osobę odpowiedzialną za sprawy finansowe podatnika. Maksymalna wysokość potencjalnej kary grzywny w 2016 r. może wynieść nawet ok. 3 mln zł za brak złożenia JPK, a w przypadku wykazania w nim nieprawdziwych danych nawet ok. 6 mln zł.

---

„Raportowanie w formie Jednolitego Pliku Kontrolnego jest nowym obowiązkiem sprawozdawczym, względem którego Ministerstwo Finansów nie przedstawiło szczegółowych wytycznych, a  podatnicy mieli stosunkowo mało czasu na przygotowania się do niego. W związku z tym można uznać, że podatnicy w początkowej fazie wprowadzenia nowego obowiązku sprawozdawczego nie powinni być karani za złożenie JPK po terminie, czy też za niewykazanie w nim wszystkich danych wymaganych przez struktury logiczne JPK”– mówi Przemysław Grzanka, ekspert w dziale prawno-podatkowym PwC.

Źródło: PwC