Czy można skorygować obrót, jeśli nabywca nie ma oryginału paragonu fiskalnego

RADA

Pomimo braku oryginału paragonu mogą Państwo skorygować obrót zaewidencjonowany na kasie. Należy jednak odpowiednio to zaewidencjonować. Ponadto należy zaewidencjonować dokonany zwrot w ewidencji korekt. Warto również dołączyć oświadczenie klienta, że do zagubienia paragonu doszło z jego winy.

UZASADNIENIE

Podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kas rejestrujących.

Zasady prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kas rejestrujących określono w rozporządzeniu Ministra Finansów z 4 lipca 2002 r. w sprawie kryteriów i warunków technicznych, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące, oraz warunków stosowania tych kas przez podatników.

Na podstawie § 5 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia podatnicy prowadzący ewidencję za pomocą kas rejestrujących, są obowiązani m.in. do:

• dokonywania rejestracji każdej sprzedaży przy zastosowaniu kasy i dokonywania wydruku z każdej sprzedaży paragonu fiskalnego lub faktury VAT oraz do wydawania oryginału wydrukowanego dokumentu nabywcy,

• sporządzania raportu fiskalnego dobowego po zakończeniu sprzedaży za dany dzień, nie później jednak niż przed dokonaniem pierwszej sprzedaży w dniu następnym, oraz sporządzania raportu fiskalnego za okres miesięczny po zakończeniu sprzedaży w ostatnim dniu miesiąca, nie później jednak niż przed rozpoczęciem sprzedaży w następnym miesiącu,

• dokonywania wydruku wszystkich emitowanych przez kasę dokumentów i ich kopii na taśmie papierowej z rolki,

• przechowywania kopii dokumentów kasowych,

• zamieszczania wpisów w książce kasy rejestrującej dokonywanych przez podatnika,

• przechowywania książki kasy w miejscu i przez okres jej użytkowania oraz udostępniania jej na żądanie właściwych organów, a także służby serwisowej,

• poddania obowiązkowemu przeglądowi technicznemu kas, które zostały przez podatnika utracone, a następnie odzyskane, przed ich ponownym zastosowaniem przez podatnika do prowadzenia ewidencji.

Zatem w sytuacji gdy sprzedawca jest obowiązany do ewidencjonowania obrotu za pomocą kas rejestrujących, dokumentem potwierdzającym fakt sprzedaży jest paragon fiskalny, czyli wydrukowany dla nabywcy przez kasę rejestrującą w momencie sprzedaży dokument fiskalny z dokonanej sprzedaży.

Należy tutaj jednocześnie nadmienić, iż pamięć fiskalna kasy rejestrującej jest urządzeniem umożliwiającym trwały, jednokrotny zapis danych dopuszczonych programem pracy kasy, bez możliwości ich likwidacji, oraz wielokrotny odczyt tych danych, które są nieusuwalne bez zniszczenia samego urządzenia.

Odpowiadając na pytanie Czytelnika, należy zaznaczyć, że kasa rejestrująca została w taki sposób skonstruowana, że po zaewidencjonowaniu nie ma już możliwości jakichkolwiek zmian. Dane raz wprowadzone do kasy, nie podlegają już modyfikacji.

Jednakże zakaz ingerencji w pamięć fiskalną nie oznacza zakazu korekty samej transakcji, gdyż to dokumentacja kasowa transakcji nie podlega korekcie, a nie sama transakcja sprzedaży.

Ważne!

Po zaewidencjonowaniu obrotu na kasie fiskalnej nie ma już możliwości jakichkolwiek zmian. Dane raz wprowadzone do kasy, nie podlegają już modyfikacji. Możliwe jest tylko zarejestrowanie zmian w ewidencji korekt.

Wprawdzie przepisy prawa nie przewidują możliwości skorygowania sprzedaży i podatku należnego zaewidencjonowanego za pomocą kasy rejestrującej, ale brak regulacji w tym zakresie nie pozbawia podatnika możliwości dokonania korekty.

Konstrukcja kasy nie pozwala na ewidencjonowanie za jej pośrednictwem korekt. Jednakże podatnik, który chce dokonać korekty obrotu w wyniku np. zwrotu towaru przez nabywcę, może do tego wykorzystać inne urządzenia księgowe.

W takim przypadku należałoby prowadzić tzw. ewidencję korekt, z której musi dokładnie wynikać kwota korekty sprzedaży i podatku należnego przypisana do konkretnego paragonu. Należy zaznaczyć, iż w prowadzonej ewidencji korekt powinny być zapisywane wszelkie zdarzenia związane z korektą obrotu. Ewidencja taka nie ma określonego wzoru, ale wskazane jest, aby zawierała co najmniej dane niezbędne do ustalenia przyczyn zaistniałej korekty, a zapisy w niej widniejące pozwalały na określenie prawidłowej kwoty obrotu i podatku należnego. Zatem w przypadku takim jak sytuacja Czytelnika, kiedy brak jest oryginału paragonu fiskalnego, warto by było, aby nabywca przedłożył oświadczenie, że do zagubienia paragonu doszło z jego winy.

Zatem dowodzenie zaistniałego błędu będącego podstawą dokonania korekty na podstawie innych dokumentów niż oryginał paragonu fiskalnego nie stoi w sprzeczności z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa podatkowego. Ciężar udowodnienia błędu spoczywa na podatniku, który w prowadzonej przez siebie dokumentacji powinien mieć dowody potwierdzające podstawę dokonania korekty.

Ważne!

Brak oryginału paragonu fiskalnego nie uniemożliwia dokonania korekty sprzedaży zaewidencjonowanej na kasie. Na podatniku spoczywa jednak ciężar udowodnienia, że skorygowanie obrotu miało podstawy.

Biorąc pod uwagę przedstawione regulacje, należy stwierdzić, iż podatnik ma prawo dokonać zmniejszenia przychodów ze sprzedaży o wartość zwróconych towarów, nawet wówczas, jeśli nie posiada oryginału paragonu fiskalnego, który otrzymał nabywca. W związku z tym, że żaden przepis nie stanowi, jakie dowody powinny dokumentować zwrot towaru w przypadku sprzedaży rejestrowanej za pomocą kasy rejestrującej, możliwe będzie udokumentowanie tego zwrotu za pomocą możliwych do zastosowania środków.

• art. 111 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029

• 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 4 lipca 2002 r. w sprawie kryteriów i warunków technicznych, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące, oraz warunków stosowania tych kas przez podatników - Dz.U. Nr 108, poz. 948; ost.zm. Dz.U. z 2004 r. Nr 85, poz. 798

Ewa Michalak

ekspert w zakresie VAT