REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

VAT od zaliczki - jak ustalić kwotę podatku

Subskrybuj nas na Youtube
VAT od zaliczki - jak ustalić kwotę podatku
VAT od zaliczki - jak ustalić kwotę podatku

REKLAMA

REKLAMA

Otrzymanie zaliczki na poczet dostawy towarów lub świadczenia usług powoduje powstanie obowiązku podatkowego w VAT. Jest to podstawowa zasada, od której istnieją nieliczne wyjątki. Pobraną sumę traktuje się wówczas jako kwotę brutto, zawierającą VAT. Natomiast wartość podatku oblicza się według stawki obowiązującej dla danego towaru lub usługi. Problem pojawia się jednak w sytuacjach, gdy dostawa lub świadczenie, na poczet których dokonano wpłaty zaliczki, są opodatkowane różnymi stawkami VAT.

REKLAMA

W przypadku otrzymania przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi całości lub części zapłaty, w szczególności: przedpłaty, zaliczki, zadatku lub raty, obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług, zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do uzyskanej kwoty.

REKLAMA

Przedstawiona reguła nie dotyczy jednak czynności wymienionych w art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy, dla których obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później niż z upływem terminu płatności. Oznacza to, że przy świadczeniu: usług najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze, usług ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia, usług stałej obsługi prawnej i biurowej, usług dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego, otrzymanie zaliczki nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług. Zasada ta ma również zastosowanie przy WDT.

Jeżeli w związku z otrzymaniem zaliczki powstał u sprzedawcy obowiązek podatkowy, to sprzedawca jest obowiązany, zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 4 ustawy, do wystawienia faktury. Musi ją wystawić nie później niż 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym otrzymał całość lub część zapłaty od nabywcy. Jednocześnie faktura zaliczkowa nie może być wystawiona wcześniej niż 30 dnia przed otrzymaniem – przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi – całości lub części ceny.

REKLAMA

Należy podkreślić, że powstanie obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu otrzymania zaliczki nie jest determinowane datą wystawienia faktury. Obowiązek podatkowy powinien być bowiem rozpoznawany z chwilą otrzymania zaliczki, w odniesieniu do uzyskanej kwoty. Późniejsze bądź wcześniejsze sporządzenie faktury nie przesuwa terminu powstania obowiązku podatkowego.

Sprzedawca nie musi wystawić faktury zaliczkowej dokumentującej otrzymanie całości lub części zapłaty przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi od nabywcy będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, gdy nabywca nie wystąpił z takim żądaniem. Niewystawienie faktury nie ma wówczas żadnego wpływu na powstanie obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, który zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy powinien być rozpoznany.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Polecamy: 500 pytań o VAT odpowiedzi na trudne pytania z interpretacjami Ministerstwa Finansów (PDF)

Polecamy: Przewodnik po zmianach w ustawie o rachunkowości 2015/2016 (PDF)

1. Rozliczenie podatku od zaliczki opodatkowanej jedną stawką VAT

Podatnik, który otrzymał zaliczkę, wylicza kwotę podatku według następującego wzoru:

gdzie:

KP – oznacza kwotę podatku,

ZB – oznacza kwotę otrzymanej całości lub części zapłaty,

SP – oznacza stawkę podatku.

Przykład:

23 września 2015 r. podatnik otrzymał zaliczkę w kwocie 5000 zł na poczet mającej nastąpić w listopadzie 2015 r. dostawy towarów. Towary będą opodatkowane stawką 23%. Sprzedawca rozlicza VAT miesięcznie. W takiej sytuacji obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług z tytułu otrzymanej zaliczki powstał 23 września 2015 r. w odniesieniu do kwoty 5000 zł. Podatnik powinien wystawić fakturę najpóźniej 15 października 2015 r. Wystawienie faktury w październiku 2015 r. nie zwalnia jednak podatnika z obowiązku ujęcia kwot dotyczących otrzymanej zaliczki w deklaracji VAT-7 za wrzesień 2015 r. Ewentualne wystawienie faktury jeszcze przed otrzymaniem zaliczki również nie wpłynęłoby na termin rozpoznania obowiązku podatkowego.

Kwotę podatku w sporządzanej fakturze zaliczkowej należy wyliczyć w następujący sposób:

W wystawianej fakturze zaliczkowej należy zatem wykazać następujące wartości:

• netto: 4065,04 zł,

• VAT: 934,96 zł,

• brutto: 5000 zł.

Biuletyn VAT

VAT po zmianach od 1 lipca 2015 r.

2. Rozliczenie podatku od zaliczki opodatkowanej różnymi stawkami VAT

Zaliczka wpłacana na poczet dostawy towarów lub świadczenia usług może dotyczyć również towarów lub usług opodatkowanych różnymi stawkami VAT. W takich przypadkach w pierwszej kolejności należałoby rozstrzygnąć, czy możliwe jest zaliczenie otrzymanej części ceny na poczet dostawy konkretnego towaru bądź wykonania usługi. Przyporządkowanie zaliczki może wynikać z zawartej między stronami umowy, złożonego zamówienia bądź innych ustaleń. Strony transakcji mogą bowiem przyjąć, że zamówienie obejmuje asortyment kilku towarów, natomiast wpłacona zaliczka dotyczy tylko jednego z nich.

Przykład

10 września 2015 r. podatnik otrzymał zaliczkę w kwocie 12 500 zł na poczet mającej nastąpić w listopadzie 2015 r. dostawy towarów. Zaliczkę wpłacił nabywca będący zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Złożone przez nabywcę zamówienie obejmowało towary opodatkowane według stawek podatku od towarów i usług 8% i 23%. Kontrahenci zawarli jednak umowę, z której wynikało wprost, że zaliczka jest wpłacana na poczet dostawy konkretnego towaru opodatkowanego według stawki 8%. W przypadku tego produktu sprzedawca żądał bowiem każdorazowo, przed dokonaniem dostawy, wpłaty 100% zaliczki. Przy pozostałym asortymencie ujętym w zamówieniu zaliczki nie były wymagane. Sprzedawca rozlicza VAT miesięcznie.

Obowiązek podatkowy powstał 10 września 2015 r. w odniesieniu do kwoty 12 500 zł. Podatnik powinien wystawić fakturę zaliczkową najpóźniej 15 października 2015 r. VAT powinien rozliczyć w deklaracji za wrzesień.

Kwotę podatku w sporządzanej fakturze zaliczkowej należy wyliczyć w następujący sposób:

W wystawianej fakturze zaliczkowej należy zatem wykazać następujące wartości:

• netto: 11 574,07 zł,

• VAT: 925,93 zł,

• brutto: 12 500 zł.


Wątpliwości pojawiają się natomiast w sytuacjach, gdy zaliczka wpłacana jest na poczet dostaw towarów lub świadczenia usług opodatkowanych różnymi stawkami VAT, a nie ma możliwości jej przyporządkowania konkretnemu towarowi lub usłudze. Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie regulują sposobu postępowania w takich przypadkach. W zasadzie jedynym możliwym rozwiązaniem jest wówczas zastosowanie podziału kwoty otrzymanej zaliczki proporcjonalnie do wynikającej z umowy lub zamówienia wartości towarów opodatkowanych różnymi stawkami VAT.

Przykład

27 września 2015 r. podatnik otrzymał zaliczkę w kwocie 10 000 zł. Złożone przez nabywcę zamówienie obejmowało towary opodatkowane według stawek podatku od towarów i usług 8% i 23%. Kontrahenci nie uzgodnili, jakich towarów dotyczy zaliczka. Zamówienie opiewało na łączną kwotę 21 000 zł (brutto), z czego wartość towarów opodatkowanych stawką 23% wynosiła 8400 zł (brutto), natomiast wartość towarów opodatkowanych stawką 8% – 12 600 zł (brutto). Sprzedawca rozlicza VAT miesięcznie.

Obowiązek podatkowy powstał 27 września 2015 r. w odniesieniu do kwoty 10 000 zł. Faktura zaliczkowa powinna być wystawiona najpóźniej 15 października 2015 r.

Kwotę podatku w sporządzanej fakturze zaliczkowej należy wyliczyć w następujący sposób:

Etap I

Ustalenie procentowego udziału w zamówieniu towarów opodatkowanych według stawki:

• 23%: 8400 zł / 21 000 zł = 40%,

• 8%: 12 600 zł / 21 000 zł = 60%.

Etap II

Ustalenie kwoty zaliczki przypadającej proporcjonalnie na dostawę towarów opodatkowaną według stawki:

• 23%: 10 000 zł x 40% = 4000 zł,

• 8%: 10 000 zł x 60% = 6000 zł.

Etap III

Obliczenie kwoty VAT od otrzymanych zaliczek.

Podatek od towarów i usług dotyczący części zaliczki opodatkowanej według stawki 23% wyniósł:

Podatek od towarów i usług dotyczący części zaliczki opodatkowanej według stawki 8% wyniósł:

W wystawianej fakturze zaliczkowej należy zatem wykazać następujące wartości:

1) dostawa towarów opodatkowana według stawki 23%:

• wartość netto: 3252,03 zł,

• VAT: 747,97 zł,

• wartość brutto: 4000 zł;

2) dostawa towarów opodatkowana według stawki 8%:

• wartość netto: 5555,56 zł,

• VAT: 444,44 zł,

• wartość brutto: 6000 zł.

Dokonując opodatkowania otrzymanej zaliczki dotyczącej dostawy towarów lub świadczenia usług objętych różnymi stawkami VAT, warto zadbać o odpowiednie udokumentowanie realizowanej transakcji, uzasadniające wybór metody, według której obliczono stawkę podatku od towarów i usług. Dotyczy to przede wszystkim sytuacji, gdy cała zaliczka jest opodatkowana według jednej stawki VAT. W przypadku ewentualnych czynności kontrolnych, jeżeli zastosowano stawkę obniżoną, organy podatkowe mogą bowiem wnosić o szczegółowe uzasadnienie takiego postępowania.

Natomiast przyjęcie stawki wyższej od należnej nie powoduje w zasadzie żadnych konsekwencji ani po stronie sprzedawcy, ani po stronie nabywcy. Tylko niewłaściwe opodatkowanie zaliczki, w części dotyczącej usług zwolnionych od podatku, narażałoby nabywcę na utratę prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Podstawa prawna:

• art. 19a ust. 5 pkt 4 i ust. 8, art. 88 ust. 3a pkt 2, art. 106b ust. 1 pkt 4, art. 106f ust. 1 oraz art. 106i ust. 2 i ust. 7 pkt 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – j.t. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054; ost.zm. Dz.U. z 2015 r. poz. 1223

Ewa Kowalska,  ekspert w zakresie VAT

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: Biuletyn VAT

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Każda faktura VAT w 2026 r. obowiązkowo wystawiana aż w sześciu formach. Ryzyko powstania wielu oryginałów tej samej faktury. Czy ktoś się w tym połapie?

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. nowelizująca ustawę o VAT w zakresie obowiązkowego modelu KSeF została już podpisana przez Prezydenta RP i musimy jeszcze poczekać na rozporządzenia wykonawcze, gdzie m.in. uregulowane będą szczegóły informatyczne (kody, certyfikaty). Ale to nie koniec – musi się jeszcze pojawić oprogramowanie interfejsowe, a zwłaszcza jego „specyfikacja”. Ile będziemy na to czekać? Nie wiadomo. Ale czas płynie. Wiemy dziś, że obok dwóch faktur w postaci tradycyjnej (papierowe lub elektroniczne), pojawiają się w tych przepisach aż cztery nowe formy - pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Certyfikaty KSeF – ostatni dzwonek dla firm! Bez nich fiskus zablokuje faktury

Od listopada 2025 r. przedsiębiorcy będą mogli wnioskować o certyfikaty KSeF. Brak tego dokumentu od 2026 r. może oznaczać paraliż wystawiania faktur. A od 2027 r. system nie uzna już żadnej innej metody logowania.

KSeF nadchodzi! Skarbówka przejmuje faktury – obowiązek już od lutego 2026: Kto jest zobowiązany do korzystania z KSeF, a kto jest wyłączony? Zapoznaj się z podstawowymi informacjami

Od 1 lutego 2026 r. żadna firma nie ucieknie przed KSeF. Wszystkie faktury trafią do centralnego systemu skarbowego, a przedsiębiorcy będą musieli wystawiać je wyłącznie w nowym formacie. Najwięksi podatnicy wejdą w obowiązek pierwsi, a reszta już od kwietnia 2026 r. Sprawdź, kto i kiedy zostanie objęty nowymi rygorami – i jakie wyjątki jeszcze ratują niektórych z obowiązkowego e-fakturowania.

Nowe prawo ratuje rolników przed komornikiem! Teraz egzekucje długów wstrzymane po złożeniu wniosku do KOWR

Rolnicy w tarapatach finansowych zyskali tarczę ochronną. Dzięki nowelizacji ustawy o restrukturyzacji zadłużenia złożenie wniosku do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa wstrzymuje egzekucję komorniczą. Zmiana ma dać czas na rozmowy z wierzycielami, ułatwić restrukturyzację i uchronić tysiące gospodarstw przed nagłą utratą majątku. To krok, który eksperci określają jako bardzo istotny dla bezpieczeństwa produkcji żywności w Polsce.

REKLAMA

KSeF 2026: Tryb offline24, offline, awaria i awaria całkowita - co trzeba wiedzieć? MF wyjaśnia

Nowe przepisy dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur, które wejdą w życie od lutego 2026 r., przewidują różne procedury na wypadek problemów technicznych i awarii systemu. Ministerstwo Finansów wyjaśnia, czym różni się tryb offline24, tryb offline, tryb awaryjny oraz procedura na wypadek awarii całkowitej – a także jakie obowiązki w zakresie wystawiania, przesyłania i udostępniania faktur będą spoczywać na podatnikach w każdej z tych sytuacji.

KSeF 2.0: Wielka rewolucja w fakturowaniu i VAT! Co dokładnie się zmieni i kogo obejmą nowe przepisy?

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu rozliczeń firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

REKLAMA

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

REKLAMA