Stawka VAT na ciastka i wyroby ciastkarskie

8% lub 23% VAT

Pierwotnie od 1 stycznia  do 31 marca 2011 r. przyjęto kryterium, zgodnie z którym opodatkowaniu 8% stawką VAT podlegały wyroby ciastkarskie i ciastka, świeże, sklasyfikowane wg PKWiU z 2008 r. w grupowaniu 10.71.12.0, których data minimalnej trwałości, oznaczona zgodnie z odrębnymi przepisami, nie przekraczała 14 dni, a w przypadku oznaczania tych towarów zgodnie z odrębnymi przepisami wyłącznie terminem przydatności do spożycia - termin ten również nie przekraczał 14 dni.

Ale w trakcie prac nad kolejną nowelizacją przepisów ww. ustawy o podatku od towarów i usług Senat uchwałą z dnia 16 marca 2011 r. w sprawie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy Prawo o miarach przyjął poprawkę, której celem było obniżenie stawki podatku od towarów i usług również dla wyrobów ciastkarskich i ciastek, których data minimalnej trwałości (albo termin przydatności do spożycia) oznaczona zgodnie z odrębnymi przepisami wynosi od 15 dni do 45 dni. Powyższa zmiana ustawy weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2011 r.

Wyroby ciastkarskie i ciastka świeże, które nie spełniają ww. kryteriów, podlegają opodatkowaniu podstawową 23% stawką VAT.

Termin przydatności do spożycia lub data minimalnej trwałości muszą być na produkcie oznaczone ˝zgodnie z odrębnymi przepisami˝, mówi o tym rozporządzenie ministra rolnictwa i rozwoju wsi.

Stąd pojawiają się wątpliwości odnośnie stosowania obniżonej stawki VAT 8% dla wyrobów sprzedawanych bez opakowania - na wagę.

Warto przypomnieć, że od początku 2011 r. dla celów VAT stosuje się  nomenklaturę i symbole statystyczne wynikające z Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. (Dz. U. Nr 207, poz. 1293, z późn. zm.).

W trakcie prac legislacyjnych w parlamencie nad projektami ww. ustaw Główny Urząd Statystyczny wyjaśnił, że zarówno europejska klasyfikacja CPA, jak i PKWiU 2008 nie definiują pojęcia ˝wyrobów świeżych˝ oraz ˝wyrobów konserwowanych˝ i nie podają okresów przydatności do spożycia dla tych wyrobów. Podobnie Nomenklatura Scalona (CN) będąca bazą pojęciową i merytoryczną m.in. ˝nowej PKWiU˝ w zakresie ww. wyrobów nie zawiera ustaleń w tym zakresie.

Wychodząc z założenia, że preferencyjna stawka podatku od towarów i usług powinna objąć faktycznie świeże wyroby piekarskie i ciastkarskie, spośród zgłoszonych różnych propozycji w trakcie prac w parlamencie wypracowano i przyjęto kryterium, zgodnie z którym opodatkowaniu 8-procentową stawką podatku od towarów i usług podlegały wyroby ciastkarskie i ciastka, świeże, sklasyfikowane wg PKWiU z 2008 r. w grupowaniu 10.71.12.0, których data minimalnej trwałości, oznaczona zgodnie z odrębnymi przepisami, nie przekraczała 14 dni, a w przypadku oznaczania tych towarów zgodnie z odrębnymi przepisami wyłącznie terminem przydatności do spożycia - termin ten również nie przekraczał 14 dni.

A przy okazji kolejnej nowelizacji ustawy o VAT przyjęto rozwiązanie, zgodnie z którym 8% stawkę VAT stosuje się do wyrobów ciastkarskich i ciastek, których data minimalnej trwałości oznaczona zgodnie z odrębnymi przepisami wynosi od 15 dni do 45 dni, a w przypadku oznaczania tych towarów zgodnie z odrębnymi przepisami wyłącznie terminem przydatności do spożycia - termin ten również wynosi od 15 dni do 45 dni. Powyższa zmiana ustawy weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2011 r.

Wyroby ciastkarskie i ciastka sprzedawane bez opakowania - na wagę

Zgodnie z art. 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6 str. 463), podmioty działające na rynku spożywczym są zobowiązane na każdym etapie obejmującym produkcję, przetwarzanie, jak i dystrybucję zapewnić zgodność wytwarzanej przez siebie żywności z przepisami prawa żywnościowego.

Podstawowym przepisem regulującym w prawie UE wymagania dotyczące podawania informacji dla konsumenta w odniesieniu do opakowanych środków spożywczych jest dyrektywa 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do etykietowania, prezentacji i reklamy środków spożywczych (Dz. Urz. WE L 310 z 28.11.2001, str. 19, Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 330).

Wymagania ww. dyrektywy zostały wdrożone do prawa krajowego w następujących aktach prawnych:

   1) ustawie z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914, z późn. zm.);

   2) ustawie o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, z późn. zm.);

   3) rozporządzeniu ministra rolnictwa i rozwoju wsi z 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137, poz. 966, z późn. zm.).

Przepis art. 45 ust 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia stanowi, że środki spożywcze wprowadzane do obrotu są oznakowane. Oznakowanie artykułów rolno-spożywczych (w tym środków spożywczych) zgodnie z art. 6 ust. 2 ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 45 ust. 2 ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaki towarowe, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spożywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spożywczego lub odnoszą się do niego.

Polecamy: Kto musi rejestrować sprzedaż kasą fiskalną?

Polecamy: Co grozi za brak kasy fiskalnej?

Zgodnie z art. 49 pkt 1 ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oznakowanie środka spożywczego zawiera informacje istotne dla ochrony zdrowia i życia człowieka, w szczególności:

   1) nazwę, pod którą środek spożywczy jest wprowadzany do obrotu, oraz

   2) inne dane umożliwiające identyfikację oraz odróżnienie środka spożywczego od innych środków spożywczych.

Wyżej wymienione rozporządzenie w sprawie znakowania środków spożywczych reguluje szczegółowy zakres informacji podawanych w oznakowaniu opakowanych środków spożywczych i środków spożywczych bez opakowań przeznaczonych bezpośrednio dla konsumenta finalnego lub do zakładów żywienia zbiorowego oraz sposób znakowania tych środków spożywczych.

Jedną z informacji szczegółowych wymaganych w oznakowaniu opakowanych środków spożywczych przeznaczonych w tej postaci dla konsumenta finalnego zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. dyrektywy 2000/13/WE jest ˝data ważności˝ (określana jako data minimalnej trwałości albo termin przydatności do spożycia).

Jednocześnie przepis art. 9 ust. 5 tiret 5 ww. dyrektywy 2000/13/WE stanowi, iż oznaczenie ˝daty ważności˝ nie jest wymagane dla wyrobów piekarniczych lub cukierniczych, które ze względu na swoistą specyfikę są zwykle spożywane w ciągu 24 godzin od wytworzenia. Niniejsze zwolnienie zostało implementowane do prawa krajowego w § 2 ust 3 ww. rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych i stanowi, że opakowane produkty piekarskie i ciastkarskie, które są przeznaczone do spożycia w ciągu 24 godzin od wytworzenia, są zwolnione od obowiązku ich znakowania datą minimalnej trwałości albo terminem przydatności do spożycia.

W odniesieniu do nieopakowanych wyrobów piekarniczych i ciastkarskich kwestia ta nie jest regulowana szczegółowo ani w prawie wspólnotowym, ani w krajowym.

Należy podkreślić, że jakkolwiek nie ma szczegółowych wymagań odnoszących się do podawania informacji o ˝dacie ważności˝ dla produktów spożywczych sprzedawanych bez opakowań, to przepisy ww. rozporządzenia (WE) nr 178/2002 nakazują identyfikację produktu na każdym etapie obrotu, stąd też odbiorca musi dysponować odpowiednimi informacjami pozwalającymi mu na zidentyfikowanie m.in., kto dostarczył dany środek spożywczy, czy zawiera on składniki alergizujące oraz jaka jest jego ˝data ważności˝.

˝Data ważności˝ jest szczególnie istotna w przypadku środków spożywczych łatwo psujących się, dla których data ta określana jest jako ˝termin przydatności do spożycia˝. Po upływie tego terminu środek spożywczy traci przydatność do spożycia (art. 3 ust. 3 pkt 47 ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia), co jest jednoznaczne z tym, że sprzedawca nie może takiego środka spożywczego sprzedawać.

Biorąc to pod uwagę, odbiorca musi żądać od dostawcy istotnych z jego punktu danych dotyczących charakterystyki produktu, natomiast w jakiej formie te informacje otrzymuje (informacja na opakowaniu zbiorczym, dokumenty przewozowe czy inne nośniki informacji), zależy od umowy pomiędzy przedsiębiorstwami.

Warunkiem koniecznym jest natomiast jednoznaczne zidentyfikowanie konkretnego środka spożywczego z odpowiednią charakterystyką (weryfikacja spełniania przez sprzedającego tego obowiązku prowadzona jest przez służby kontrolne).

  Stąd – zdaniem Ministra Finansów podatnicy nie powinni mieć problemów z ustaleniem właściwej stawki podatku dotyczącej sprzedawanych przez nich wyrobów ciastkarskich i ciastek. Bowiem data ważności (przydatności do spożycia) powinna być uwidaczniana co najmniej na opakowaniach zbiorczych takich produktów, które są sprzedawane na wagę.

Źródło: Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów z czerwca 2011 r. - z upoważnienia Ministra Finansów - na interpelację poselską nr 22642/11.