Kiedy można stosować stawkę 0% VAT w transakcjach wewnątrzwspólnotowych

Przy WDT posiadanie:

1. kopii faktur i
2. zbiorczego potwierdzenia dokonania transakcji, zawierającego:
- wyszczególnienie wszystkich numerów faktur wraz ze specyfikacją dostawy,
- nazwę odbiorcy i numer zamówienia wraz z oryginalnym podpisem i pieczątką odbiorcy, jak również
3. dokumentu potwierdzającego zapłatę za towar i
4. korespondencję e-mailową, prowadzoną pomiędzy spółką a kontrahentem, z której wynika, że towar został dostarczony na terytorium innego niż Polska państwa członkowskiego UE,
spełnia wymogi art. 42 ustawy o podatku od towarów i usług i tym samym uprawnia spółkę do zastosowania stawki 0% opodatkowania.

Na prawo to nie wpływa fakt braku dokumentów przewozowych CMR.

Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 9 listopada 2010 r. (sygn. I SA/Po 485/10).

Stan faktyczny

Spółka dokonywała wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT) dla odbiorców z krajów Unii Europejskiej. Wystawiała ona faktury, gdzie odbiorcą jest kontrahent z UE, płatnikiem jest podmiot trzeci również z UE, innego niż odbiorca towaru.

W toku swojej działalności, ze względu na skomplikowany system przewozowy i wieloosobowy proces komunikacyjny, spółka napotykała na liczne trudności związane z pozyskiwaniem dokumentów przewozowych CMR, częstokroć nie otrzymywała też oryginału, bądź kopii listu przewozowego.

W związku z powyższym, spółka zamierzała dokumentować przeprowadzane transakcje kopią faktury, oraz zbiorczym potwierdzeniem dokonania WDT w danym miesiącu, zawierającym wyszczególnienie wszystkich numerów faktur wraz ze specyfikacją dostawy (tj. ilości i wagi towaru), nazwę odbiorcy i numer zamówienia.

Przedmiotowe potwierdzenie zawierało oryginalny podpis i pieczątkę odbiorcy. Dodatkowymi dokumentami, jakimi spółka dysponowała na potrzeby udowodnienia dokonania transakcji, była korespondencja e-mailowa z kontrahentami, oraz dokumenty potwierdzające zapłatę za towar. 

Jakie dokumenty uprawniają do skorzystania ze stawki VAT 0%?

W związku z tak ukształtowanym stanem faktycznym, spółka zwróciła się do organu podatkowego z wnioskiem o interpretację indywidualną, w której zadała pytanie, czy posiadanie wyżej wymienionych dokumentów uprawnia ją do korzystania z preferencyjnej, 0% stawki VAT z tytułu WDT?

Zdaniem spółki, takie prawo jej przysługuje, pod warunkiem, że przed złożeniem deklaracji VAT-7 za dany okres rozliczeniowy posiada dowody, z których wynika, iż towar został wywieziony z terytorium kraju i dostarczony nabywcy w kraju członkowskim UE innym niż Polska. Za dowody takie zaś można uznać posiadane przez spółkę dokumenty.

Organ uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, stwierdzając w uzasadnieniu interpretacji, iż aby skorzystać z preferencyjnej stawki VAT, należy posiadać dokumenty ściśle określone w art. 42 ust. 3 ustawy o VAT

Spółka złożyła skargę do WSA, który ją uwzględnił.

Sąd powołał się na uchwałę NSA w składzie 7 sędziów z 11 października 2010 r. (I FPS 1/10), z której wynika, że dla zastosowania stawki 0 % przy WDT wystarczającym jest, aby podatnik posiadał jedynie niektóre dowody, o jakich mowa w art. 42 ust. 3 ustawy o VAT, uzupełnione dokumentami, wskazanymi w art. 42 ust. 11 ustawy lub innymi dowodami w formie dokumentów, o ile łącznie potwierdzają fakt wywiezienia i dostarczenia towarów będących przedmiotem WDT do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju.

Polecamy: Podatki 2011

Analizując stan faktyczny przedmiotowej sprawy, WSA stwierdził, że biorąc pod uwagę wykładnię dokonaną przez NSA, należy uznać, że dokumenty posiadane przez spółkę w stopniu wystarczającym udowadniają dokonanie dostaw wewnątrzwspólnotowych, a tym samym uprawniają ją do zastosowania 0% stawki VAT do prawidłowo udokumentowanych transakcji.

Sądy konsekwentnie: CMR nie jest konieczny; organy podatkowe – wręcz przeciwnie

Wyrok nawiązuje do uchwały z dnia 11 października 2010 r. (sygn. I FPS 1/10) podjętej przez NSA w składzie 7 sędziów, który stwierdził, iż w sytuacji gdy fakt dokonania transakcji WDT jest bezsporny, zasada neutralności podatkowej wymaga, aby stawka VAT 0% miała zastosowanie, nawet jeżeli podatnik pominął pewne wymogi formalne.

Przepisy ustawy o VAT nie mogą pozbawić podatnika prawa do zastosowania stawki 0% w odniesieniu do transakcji WDT, tylko dlatego, że nie zostaną spełnione przez niego wszystkie wymogi formalne wymagające przedstawienie określonej ilości dokumentów.

VAT 2011 - wszystkie zmiany w jednym miejscu

Kluczowym warunkiem jest udowodnienie, że transakcja WDT faktycznie miała miejsce, tj. towary zostały wywiezione z terytorium Polski i dostarczone do nabywcy na terytorium innego kraju Unii Europejskiej oraz podatnik posiada dokument, który w jednoznaczny sposób potwierdzi, iż powyższa dostawa miała faktycznie miejsce. Przy czym, nie ma istotnego znaczenia jaki jest to rodzaj dokumentu. Ważne jest, aby dokument ten jednoznacznie potwierdzał dokonaną transakcję WDT.

Takimi dokumentami mogą być np. faktura VAT wraz ze zbiorczym oświadczeniem odbiorcy, potwierdzającym iż otrzymał on daną partię towarów. Tym samym, sąd uznał, iż brak dokumentu CMR nie stoi na przeszkodzie zastosowania przez Spółkę 0% VAT.

Wyrok ten jest kolejnym przykładem stanowiska reprezentowanego przez polskie sądy w tym zakresie. Już w maju 2008 roku, WSA w Kielcach, (sygn I SA/Ke 114/08) stwierdził, że skoro podstawowym celem unijnych regulacji dotyczących transakcji unijnych jest faktyczne przeniesienie opodatkowania do kraju konsumpcji oraz zachowanie konkurencyjności przedsiębiorców z różnych państw, to polskie przepisy należy odczytywać jako wymóg, aby podatnik miał dowód, który wyłącznie swoją treścią a nie formą potwierdza charakter transakcji.

Podobnie uznał NSA w wyroku z dnia 20 stycznia 2009 r. (I FSK 1500/08), w którym stwierdził iż w sytuacji, gdy doszło do transakcji WDT, brak dokumentów potwierdzających to zdarzenie nie może wywoływać negatywnych skutków dla podatnika.

Prezentowane podejście polskich sądów jest oczywiście dalece odmienne od udzielanych interpretacji podatkowych. Nadal możemy w nich przeczytać, iż podstawowym dokumentem decydującym o wysokości zastosowania stawki VAT, oprócz faktury VAT i specyfikacji poszczególnych sztuk ładunku, jest podpisany przez odbiorcę towaru dokument CMR.

Źródło: www.taxonline.pl