Czy świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej podlega VAT

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast świadczenie usług, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Polecamy: Jak rozliczać koszty w czasie

Świadczeniem usług jest również  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej, zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji, świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Co do zasady opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie.

Możliwe jest również opodatkowanie usług świadczonych nieodpłatnych.

Nieodpłatne świadczenie usług jest opodatkowane VAT tak jak odpłatne świadczenie usług, jeżeli:

- nie jest związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a

- podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części.

Możemy więc uznać, że nieodpłatne świadczenie usług nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeżeli świadczona usługa jest związana z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami.

Przez usługi związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy rozumieć, że są one wykonywane w związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej podmiotu, potrzebami związanymi z funkcjonowaniem prowadzonego przedsiębiorstwa.

W przypadku usług świadczonych nieodpłatnie poza siedzibą kancelarii osobom niezamożnym radca prawny promuje korzystanie z usług prawniczych, informuje o zakresie podejmowanych porad i miejscu wykonywania zawodu, wydaje się więc, że w tym przypadku nieodpłatne świadczenie usług jest związane z prowadzonym przedsiębiorstwem.

Uznać więc należy, że podatnik spełnił jeden z warunków zwolnienia z podatku VAT nieodpłatnie świadczonych usług.

Polecamy: serwis VAT

Jeżeli oprócz powyższego podatnik nie miał prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami (nie dochodzi do nabycia żadnych towarów ani usług związanych z obroną), to w opisanej we wstępie sytuacji świadczenia usług prawnych bez wynagrodzenia nie opodatkujemy ich podatkiem VAT.

Źródło:

- interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 12 września 2011 r., nr IPPP1-443-1285/09/11-7/S/BS,

- interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 17 lutego 2010 roku, nr IPPB2/415-746/09-2/MK1,

- interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 7 marca 2008 r., nr ILPP1/443-488/07-2/MT.

Podstawa prawna: art. 5, art. 7 ust. 1, art. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.