Kategorie

Normy i wymiar czasu pracy

Systim
Księgowość przez Internet – online
Szymon Kwasigroch
Normy i wymiar czasu pracy /fot. Shutterstock
Normy i wymiar czasu pracy /fot. Shutterstock
Określenie maksymalnej liczby godzin, którą może przepracować dany pracownik, zgodnie z obowiązującymi go przepisami, uznawane jest za normę czasu pracy. Nie uwzględnia ona wpływu świąt na czas wolny, dlatego niedziele i święta są dniami wolnymi od pracy.

W przyjętym okresie rozliczeniowym wynoszącym 4 miesiące (możliwe wydłużenie do 12 miesięcy), dobowy czas pracy nie może przekraczać 8 godzin, a tygodniowy (w 5- dniowym tygodniu pracy) 40 godzin. Kodeks pracy definiuje następujące normy czasu pracy:

  • dobowa – nieprzekraczająca 8 godzin na dobę,
  • średniotygodniowa – nieprzekraczająca 40 godzin w tygodniu (w przeciętnie 5- dniowym tygodniu pracy w danym okresie rozliczeniowym (4-12 miesięcy)),
  • łączna tygodniowa – nieprzekraczająca 48 godzin tygodniowo, zawierająca podstawowy czas pracy i godziny nadliczbowe.

Norma czasu pracy

Przeciętna tygodniowa norma czasu pracy to średnia arytmetyczna liczby godzin w danym tygodniu, co oznacza, że ich ilość w poszczególnych tygodniach w okresie rozliczeniowym nie musi być identyczny.

Okres rozliczeniowy służy do ustalenia wymiaru czasu pracy i określenia, czy w danym okresie nie doszło do przekroczenia normy czasu pracy. Najczęściej używanym okresem rozliczeniowym jest jeden miesiąc, w którym zgodnie z ustaloną normą czasu pracy, pracownik ma przepracować daną liczbę godzin. Okres rozliczeniowy powinien być jasno określony przez pracodawcę i powinien znajdować się w umowie stosunku pracy z każdym pracownikiem albo w regulaminie zakładu pracy/układzie zbiorowym pracy.

Zgodnie z kodeksem pracy, możliwe jest wydłużenie okresu rozliczeniowego, pod warunkiem, że jest to uzasadnione obiektywnymi  przyczynami organizacyjnymi lub technicznymi, nie dłużej jednak niż do 12 miesięcy. Umożliwia to pracodawcy rozliczenie godzin nadliczbowych w dłuższym okresie oraz dostosowanie organizacji pracy do potrzeb działalności. W przypadku wydłużenia okresu rozliczeniowego powyżej 4 miesięcy konieczne jest przekazanie takiej informacji przez zakład pracy do inspektora pracy w danym okręgu w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia takiego postanowienia.

Wymiar czasu pracy

Faktyczną, rzeczywistą liczbę godzin do przepracowania w okresie rozliczeniowym, określa się wymiarem czasu pracy. Nie musi on być identyczny z normą pracy, może być niższy, jeżeli w danym okresie rozliczeniowym występuje święto, w dniu innym niż niedziela. Jeżeli w danym okresie rozliczeniowym nie występuje dzień ustawowo wolny od pracy, wymiar czasu pracy jest równy liczbie godzin wynikającej z normy czasu pracy. Każde występujące w okresie rozliczeniowym święto zmniejsza wymiar czasu pracy o 8 godzin oraz liczbę dni pracy, które pracownik w danym okresie ma przepracować.

Wymiar czasu pracy, jako całkowitą liczbę godzin i dni do przepracowania wylicza się, mnożąc 40 godzin razy ilość pełnych tygodni do przepracowania, plus iloczyn 8 godzin i liczby pozostałych dni pracujących (od poniedziałku do piątku), minus 8 godzin za każde święto, przypadające w innym dniu niż niedziela.

Zmniejszenie wymiaru pracy pracownika możliwe jest oprócz świąt, wypadających w dniu innym niż niedziela, w przypadku usprawiedliwionej nieobecności pracownika. Za taką uważa się:

  • urlop wypoczynkowy,
  • zwolnienie lekarskie,
  • udzielenie zwolnienia z pracy.

Przy rozkładzie pracy przewidującym 8 godzin pracy na dobę, 5 dni w tygodniu, to wymiar pracy obniżony jest o 8 godzin za każdy dzień, w którym pracownik nie świadczy pracy z powodu usprawiedliwionej nieobecności. W innym przypadku należy wziąć pod uwagę harmonogram pracy danego pracownika w konkretnym dniu, którego dotyczy zwolnienie.

W przypadku konieczności rezygnacji przez pracownika z części dnia pracy np. z przyczyn osobistych, pracownik może wystosować do pracodawcy pisemny wniosek, o zwolnienie go z części dnia pracy. Jeżeli pracownik otrzyma od pracodawcy zgodę, konieczne jest ustalenie terminu odpracowania opuszczonych godzin. Warto jednak nadmienić, że odrabiany czas pracy nie może stanowić godzin nadliczbowych. Jedynym obostrzeniem w tym zakresie jest jednak obowiązkowe prawo pracownika do minimalnych okresów odpoczynków, które stanowią 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku na dobę oraz 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku tygodniowo.

Inne normy czasu pracy

Pracowników niepełnoetatowych obowiązuje tak samo obliczany wymiar czasu pracy. Będzie on natomiast zmniejszony proporcjonalnie do określonej wielkości etatu danego pracownika. Konkretne określenie wymiaru czasu pracy z podziałem na godziny i dni jest do indywidualnego porozumienia pomiędzy pracownikiem a pracodawcą. Dla przykładu pracownik zatrudniony na pół etatu może pracować np. przez cały, 5- dniowy tydzień pracy codziennie, po 4 godziny, lub przez dwa ustalone dni w pełnym wymiarze godzinowym (8 godzin) i jeden w wymiarze połowicznym (4 godziny).

Osoby z zaświadczeniem lekarskim o niepełnosprawności, bez względu na jego stopień, nie mogą przekraczać normy pracy wynoszącej 8 godzin na dobę i 40 godzin w tygodniu. Obowiązuje je również zakaz wykonywania pracy w godzinach nocnych i w godzinach nadliczbowych. Pracowników niepełnosprawnych o umiarkowanym i znacznym stopniu niepełnosprawności obowiązują niższe normy czasu pracy, które wynoszą 7 godzin na dobę i 35 godzin na tydzień. Praw określających normy czasu pracy dla osób niepełnosprawnych można się jednak zrzec (za zgodą lekarza i nie we wszystkich przypadkach).

Szymon Kwasigroch
Systim.pl

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(1)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Magda
    2021-09-18 17:07:16
    Pracuję w szpitalu nie mniej niż 220 godzin miesięcznie! 18,3 zł/godz. Jeden dzień wolny tygodniowo. Co robić . Tak właśnie wszystko się dzieje przez Ukraińców, bo oni pracują po 10-12 godzin przez rok dwa. Taka praca na wpływ dla Polaków. Nic dziwnego że uciekamy na Zachód. Dziękuję...
    0
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Księgowość
1 sty 2000
20 wrz 2021
Zakres dat:
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail

Ryczałt w 2022 r. Co zmieni Polski Ład?

Ryczałt 2022. W ramach Polskiego Ładu mają zostać ujednolicone zasady opodatkowania przychodów z najmu lub dzierżawy. Ustawodawca planuje także zmiany w stawkach ryczałtu. Jakie nowości mogą się pojawić od przyszłego roku?

Podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy

Minimalny podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy, w tym MŚP, spółki Skarbu Państwa, startupy, a nawet mikrofirmy. Nowy podatek doprowadzi do znaczącej podwyżki cen wielu towarów i spowoduje ucieczkę dużych firm do innych krajów UE - ocenia Konfederacja Lewiatan.

System viaTOLL tylko do 30 września 2021 r.

System viaTOLL będzie działać wyłącznie do 30 września br. Od 1 października zostanie wyłączony, a jedynym systemem umożliwiającym opłacanie przejazdów ciężkich po drogach płatnych będzie system e-TOLL – powiedziała Magdalena Rzeczkowska, Szefowa Krajowej Administracji Skarbowej.

Zasady ustalania rezydencji podatkowej

Rezydencja podatkowa. Jak wyglądają zasady ustalania rezydencji podatkowej na podstawie objaśnień Ministerstw Finansów z 29 kwietnia 2021 r.?

Sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej w działalności gospodarczej a PIT

Odpłatne zbycie nieruchomości wykorzystywanej na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, która nie była środkiem trwałym i nie podlegała ujęciu w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej. Taką interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) został zaprezentowany w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (podjętej w składzie siedmiu sędziów) z 17 lutego 2014 r. (sygn. akt II FPS 8/13). Tak samo uważają organy podatkowe, w tym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

Minimalne wynagrodzenie otrzymuje 2,2 mln Polaków. Podwyżka już w 2022 r.

Płaca minimalna w 2022 roku. Rząd podniósł minimalne wynagrodzenie oraz godzinową stawkę minimalną od 2022 roku. Najniższe wynagrodzenie dla zatrudnionych na podstawie umowy o pracę wyniesie brutto 3010 złotych, a stawka godzinowa dla samozatrudnionych i zleceniobiorców – 19,70 złotych brutto. Obecnie w Polsce 2,2 miliona osób otrzymuje płace na poziomie minimalnego wynagrodzenia.

Minimalny podatek dochodowy od wielkich korporacji, a obciążenie małych i średnich firm

Minimalny podatek dochodowy. Na wzór rozwiązań stosowanych w USA czy Kanadzie, polski ustawodawca wprowadził w ramach pakietu zmian do ustaw podatkowych tzw. „Polski Ład” minimalny podatek dochodowy. Jako cel wprowadzenia nowego obciążenia Ministerstwo Finansów wskazało konieczność wsparcia gospodarki osłabionej w wyniku pandemii COVID – 19 oraz załatanie luki budżetowej powstałej w podatku dochodowym od osób prawnych.

Korekta JPK_V7M - błędna nazwa dostawcy

Korekta JPK_V7M. Podatnik otrzymał fakturę korygującą dotyczącą sprzedaży z czerwca 2021 r. Korekta jest na 0,00 zł i dotyczy wyłącznie zmiany danych sprzedawcy. Firma sprzedawcy się przekształciła, w związku z czym zmieniła się jego nazwa (NIP został ten sam). Czy podatnik powinien korygować JPK za czerwiec 2021 r.?

Projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu

Polski Ład a podatki. Sejm skierował do komisji projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu. Zgłoszony przez Koalicję Obywatelską wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu nie uzyskał większości.

Komornicze e-licytacje nieruchomości od 19 września 2021 r.

Komornicze e-licytacje nieruchomości. Od 19 września 2021 r. zaczęły obowiązywać przepisy dotyczące możliwości sprzedaży nieruchomości w drodze komorniczej licytacji elektronicznej. Resort sprawiedliwości ocenia, że zmiana pozwoli na likwidację zmów między licytantami oraz zapewni transparentność i bezpieczeństwo postępowań.

Windykacja należności na własną rękę, czy przez firmę windykacyjną?

Windykacja należności. Aż 73 proc. małych i średnich przedsiębiorstw wskazuje, że firmy korzystające z profesjonalnej windykacji są postrzegane jako wiarygodne i odpowiedzialnie traktują zapłatę za swoją pracę – wynika z badania Kaczmarski Inkasso. Mimo to wiele z nich decyduje się na samodzielne dochodzenie należności od kontrahentów. Uważają, że tak będzie taniej i prościej. Jak jest naprawdę?

Wzrosła liczba faktur przekazywanych do odzyskania

Faktury przekazywane do odzyskania. O 1/3 zwiększyła się od sierpnia ub. r. do sierpnia 2021 r. liczba faktur przekazywanych przez przedsiębiorców do odzyskania, a średni okres przeterminowania faktur skrócił się w tym czasie od 222 do 180 dni - wynika z danych Kaczmarski Inkasso, partnera Krajowego Rejestru Długów.

Rekompensaty dla firm w związku ze stanem wyjątkowym - Sejm uchwalił ustawę

Stan wyjątkowy - rekompensaty dla firm. 17 września 2021 r. Sejm przyjął ustawę ws. rekompensaty dla podmiotów gospodarczych w związku ze stanem wyjątkowym. Uprawnione podmioty mogą ubiegać się o rekompensatę na poziomie 65 proc. średniego miesięcznego przychodu z trzech letnich miesięcy - czerwca, lipca i sierpnia.

Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią - uszczelnienie przepisów

Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią, która przewiduje wprowadzenie rozwiązań ograniczających agresywną optymalizację podatkową, zwiększy wpływy do polskiego budżetu - ocenia Dyrektor Departamentu Systemu Podatkowego w Ministerstwie Finansów Przemysław Szymczyk.

Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) od 2022 r.

Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR). W ramach Polskiego Ładu ustawodawca planuje wprowadzenie ulgi dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę. Ulga na CSR ma wejść w życie od 2022 roku.

Zwalczanie pożyczek lichwiarskich - projekt ustawy

Zwalczanie pożyczek lichwiarskich. Jest zgoda na prace nad tzw. ustawą antylichwiarską, której projekt uzyskał wpis do planu prac rządu. To daje resortowi "zielone światło" do kolejnych kroków legislacyjnych i działań, aby projekt ten mógł być jak najszybciej przyjęty - powiedział PAP wiceminister sprawiedliwości Michał Woś.

Czasowa rejestracja samochodu a zwrot akcyzy

Zwrot akcyzy od samochodu. Fiskus nie może odmówić zwrotu akcyzy przedsiębiorcy tylko dlatego, że ten przed sprzedażą samochodu dokonał jego czasowej rejestracji w Polsce - tak uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu.

Informacje TPR - będą zmiany rozporządzeń

Informacje TPR. Ministerstwo Finansów informuje, że na stronach Rządowego Centrum Legislacji zostały opublikowane projekty rozporządzeń zmieniających rozporządzenia TPR w zakresie podatku PIT i CIT.

Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodów

Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodu. Istnieje wiele profesji w których wymagane jest korzystanie z określonego rodzaju garderoby. Mogą to być ubrania wskazane jako konieczne dla bezpieczeństwa pracowników – np. specjalny stój na budowie - zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, lub też ze względu na inne regulacje prawne – jak na przykład obowiązkowa toga dla adwokata podczas rozprawy na sali sądowej. Poza ścisłymi regulacjami wynikającymi z przepisów istnieją również reguły wyznaczane przez tradycje czy zwyczaje – chociażby konieczność dostosowania stroju do oficjalnych wystąpień publicznych, czy na wysokiej rangi spotkaniach biznesowych. W wielu sytuacjach zakup stroju staje się więc obowiązkiem pracodawcy lub przedsiębiorcy. Powstaje więc pytanie - jakie wydatki związane z garderobą stanowić mogą koszty uzyskania przychodu? Na jakich zasadach oceniać konieczność, prawidłowość oraz wysokość zakupu?

Granice opodatkowania budynku w podatku od nieruchomości

Budynek jako przedmiot opodatkowania podatkiem do nieruchomości to „obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach”.

Zmiany w opodatkowaniu gruntów kolejowych

Opodatkowanie gruntów kolejowych. Podatkiem od nieruchomości zostaną objęte grunty, na których przedsiębiorstwa kolejowe prowadzą działalność komercyjną inną niż kolejową - tak wynika z projektu nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Kantor wymiany walut - wymogi formalne

Prowadzenie kantoru wymiany walut to jedna z tych form działalności, które w ostatnich latach cieszą się ogromną popularnością. Łatwy dostęp do podróżowania i powszechność emigracji z kraju np. w celach zarobkowych, to główne powody, dla których taki biznes jest szczególnie opłacalny. Kantor to punkt usługowy oferujący sprzedaż i zakup obcej waluty po określonych kursach. Wydawałoby się, że to dość prosta sprawa, jednak samo założenie takiej firmy nie jest łatwe. Jeżeli chcemy prowadzić kantor, musimy uzyskać zezwolenie i spełnić kilka istotnych warunków.

Wirtualna kasa fiskalna nie będzie musiała drukować paragonów

Wirtualne kasy fiskalne. Kasa fiskalna w postaci oprogramowania (czyli tzw. wirtualna kasa fiskalna) nie będzie musiała drukować paragonów, jeśli została umieszczona w urządzeniach do automatycznej sprzedaży towarów i usług. Taka zmiana wynika z projektu rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej opublikowanego w czwartek 16 września 2021 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji.

Kwota wolna od podatku w 2022 roku

Kwota wolna od podatku. W ramach Polskiego Ładu ustawodawca proponuje podwyższenie do 30 000 zł kwoty wolnej od podatku. Zmiana ma wejść w życie od 2022 roku.

Składy podatkowe - zmiany w akcyzie

Składy podatkowe. Jeśli dany podmiot przejmie od innego skład podatkowy, to dotychczasowy posiadacz składu nie będzie musiał zapłacić akcyzy od produktów znajdujących się w nim - przewiduje projekt nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym, który trafi do dalszych prac w sejmowej komisji energii.