Czy usługi prawne podlegają ograniczeniom w zaliczaniu do kosztów

Takie stanowisko zajął Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji, której fragment przedstawiamy.

(…) pojęcia "usług doradczych, badania rynku, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze" użyte w art. 15e ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (ustawy o pdop) nie obejmują opisanych we wniosku Usług prawnych. Zauważyć przy tym należy, że w świetle powyższych wyjaśnień, nie budzi wątpliwości fakt, że wskazane we wniosku usługi, obejmujące:

• reprezentowanie Spółki w postępowaniach sądowych, egzekucyjnych i administracyjnych;
• udzielanie porad prawnych;
• sporządzanie i opiniowanie umów oraz dokumentacji korporacyjnej Spółki;
• prowadzenie procesów due dilligence;
• obsługę prawną spraw pracowniczych Spółki;
• prawne opracowywanie struktury i harmonogramów transakcji gospodarczych;
• przede wszystkim pozostałą bieżącą obsługę prawną spraw sądowych, gospodarczych, korporacyjnych, egzekucyjnych i administracyjnych Spółki,

świadczone na rzecz Wnioskodawcy przez osoby lub podmioty posiadające wiedzę fachową i doświadczenie z zakresu prawa, stanowią usługi prawne.

Do wyszczególnionych we wniosku Usług prawnych nie znajdzie również zastosowania art. 15e ust. 1 pkt 2 updop, gdyż jak wskazał Wnioskodawca, w związku z nabyciem Usług Spółka będzie płacić Usługodawcy wynagrodzenie stanowiące iloczyn czasu poświęconego na realizację Usług prawnych oraz stawki godzinowej, chyba że co innego zostanie przez Strony ustalone w zleceniu. Brak jest zatem podstaw prawnych i faktycznych by uznać, że ponosi on na rzecz podmiotu świadczącego Usługi opłaty za korzystanie lub prawo do korzystania z praw lub wartości, o których mowa w art. 16b ust. 1 pkt 4-7 ustawy o pdop - tj. autorskich lub pokrewnych praw majątkowych, licencji, praw określonych w ustawie Prawo własności przemysłowej lub wartości stanowiących równowartość uzyskanych informacji związanych z wiedzą w dziedzinie przemysłowej, handlowej, naukowej lub organizacyjnej (know-how).

Uiszczanego przez Wnioskodawcę wynagrodzenia nie sposób uznać za koszty przeniesienia ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek, innych niż udzielonych przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, w tym w ramach zobowiązań wynikających z pochodnych instrumentów finansowych oraz świadczeń o podobnym charakterze. W związku z powyższym, wydatki na nabycie Usług prawnych nie będą podlegały wyłączeniu z kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 15e ust. 1 pkt 3 updop.

Reasumując, stwierdzić należy, że skoro - jak wynika z wniosku - świadczone na rzecz Wnioskodawcy wskazane przez niego Usługi prawne nie będą stanowić usług wymienionych w art. 15e ust. 1 pkt 1 updop, a w związku z ich nabyciem Wnioskodawca nie poniesie kosztów, o których mowa w art. 15e ust. 1 pkt 2 i 3, to wydatki na nabycie ww. Usług nie będą podlegały wyłączeniu z kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 15e ust. 1 updop.

Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 11 maja 2018 r., sygn. 0111-KDIB2-1.4010.50.2018.1.JP

Od redakcji:

Od 2018 r. do przepisów updop wprowadzono ograniczenie w zakresie zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków na usługi niematerialne (art. 15e updop). Limit dotyczy wyłącznie wydatków poniesionych bezpośrednio lub pośrednio na usługi świadczone przez podmioty powiązane oraz podmioty z rajów podatkowych. Ograniczeniom wynikającym z omawianego przepisu podlegają:

• koszty usług doradczych, badania rynku, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze;
• wszelkiego rodzaju opłaty i należności za licencje, prawa autorskie, prawa własności przemysłowej oraz know-how;
• należności za przeniesienie ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek, innych niż udzielone przez banki i SKOK-i.

Polecamy: Monitor Księgowego – prenumerata

Jak słusznie zauważono w omawianej interpretacji, regulacja ta nie wymienia usług prawnych. Przy czym, zdaniem fiskusa, usługi prawne to czynności wykonywane przez przedstawicieli zawodów prawniczych (tj. np. adwokatów, radców prawnych czy doradców podatkowych). Takie stanowisko zajął także w interpretacji indywidualnej z 16 kwietnia 2018 r., sygn. 0114-KDIP2-3.4010.45.2018.2.PS, Dyrektor Krajowej Izby Skarbowej. Stwierdzono w niej wprost:

"W katalogu usług objętych zakresem art. 15e ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT nie zostały wymienione usługi prawne. Usługi te, jako nie wymienione expressis verbis w katalogu usług zawartym w komentowanym przepisie, nie mogą być rozważane jako objęte tą regulacją na innej podstawie niż tylko jako "świadczenia podobne" do usług wskazanych w art. 15e ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT".

Sławomir Biliński

prawnik, redaktor "MONITORA księgowego", ekspert podatkowy, autor licznych publikacji z prawa podatkowego i gospodarczego