Wieńce pogrzebowe dla zmarłego pracownika kosztem uzyskania przychodu

W pierwszej kolejności, stwierdzić należy, iż koszty związane z zakupem wieńców pogrzebowych mogą zostać zaliczone w rachunku podatkowym po stronie kosztów, o ile spełniają przesłanki z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej jako ustawa o PDOP). Co do zasady, brak jest na gruncie tej ustawy szczegółowych przepisów regulujących poruszaną materię. W myśl przywołanego przepisu, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Istota art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP sprowadza się do uprawnienia podatnika do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w związku z poniesionym wydatkiem, jeżeli jest on racjonalny gospodarczo tj. zmierza do uzyskania przychodów ze źródła przychodów bądź zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Jednocześnie wydatek taki nie może zostać wyłączony z kategorii kosztów podatkowych na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP.

Ocena poruszonego zagadnienia zależy w dużej mierze od okoliczności stanu faktycznego. Inaczej rozpatrywać należy bowiem sytuację, wydatków na wieńce pogrzebowe pracowników podatnika, a inaczej wydatków związanych z pracownikami bądź przedstawicielami kontrahentów. W tym pierwszym zakresie należy wskazać, iż uczczenie śmierci pracownika, poprzez złożenie wieńca jest zwyczajem powszechnie przyjętym w kulturze pracy, wpływa na budowanie atmosfery jedności oraz buduje poczucie przynależności do załogi pracowniczej. W takiej formie, wydatek na zakup wieńców może wpływać motywująco na pracowników. Tym samym koszty zakupu wieńców wykazują związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a jednocześnie nie są wyłączne z kategorii kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP. W tej sytuacji zasadne jest rozpoznanie z tego tytułu kosztów uzyskania przychodów. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w interpretacjach organów podatkowych (por. interpretację indywidualną DIS w Warszawie z 06.02.2017 r., znak: 1462-IPPB6.4510.604.2016.2.SO, czy interpretację indywidualną DIS w Łodzi z 19.12.2013 r., znak: IPTPB3/423-359/13-4/GG).

Natomiast w sytuacji, gdy zakup wieńców dotyczy pogrzebu osób niezwiązanych z podatnikiem stosunkiem pracy, lecz odnosi się do podmiotów zewnętrznych, wydatek taki należy rozpatrywać w kontekście kosztów reprezentacji. I tak, na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 28 ustawy o PODP, nie zalicza się do kosztów uzyskania przychodów kosztów reprezentacji, w szczególności poniesionych na usługi gastronomiczne, zakup żywności oraz napojów, w tym alkoholowych. Jednocześnie, poprzez reprezentację należy rozumieć takie działanie, które skierowane jest na zewnątrz i ma na celu budowanie pozytywnego wizerunku podatnika. W ocenie autora, zakup wieńców pogrzebowych dla osób związanych
z kontrahentami podatnika stanowi formę reprezentacji, i jako taki podlega wyłączeniu z kosztów uzyskania przychodów.

Kamil Stefaniak, Konsultant podatkowy w ECDDP Sp. z o. o.