Kategorie

Zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie bez podatku

Tax Care
Lider wśród biur księgowych dla mikro- i małych firm
Zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie bez podatku
Zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie bez podatku
Ministerstwo Finansów zmienia interpretacje podatkowe w zakresie konsekwencji podatkowych zawarcia umowy o dożywocie w zamian za przekazanie mieszkania. Zgodnie z nowym stanowiskiem, w przypadku zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie nie jest możliwe określenie przychodu ze źródła, nie można więc określić wysokości należnego podatku.

Nowy serwis: Biura rachunkowe

Kolejny decyzja sądu zaczyna być widoczny w interpretacjach podatkowych, dostępnych na stronach resortu finansów. Tym razem przyczyną zmian w wykładniach jest uchwała NSA z 14 listopada 2014 r. (sygnatura II FPS 4/14).

Fiskus nakazywał płacić

Sędziowie zajęli się wtedy kwestią wysokości przychodu przy umowach o dożywocie. Treść takich umów może być różna, ale najczęściej spotykana jest ta, w ramach których starsza osoba przekazuje prawo własności do mieszkania lub domu w zamian za opiekę i możliwość mieszkania w danym lokalu do końca życia.

To rozwiązanie prawne nie zostało do tej pory rozpoznane. Wiadomo bowiem, że w przypadku darowizny – a więc umowy podobnej do dożywocia – nie ma podatku, bo tak stanowi prawo. Z kolei przy sprzedaży – również kolejna umowa zbliżona do dożywocia – jest przychód, ale przy spełnieniu odpowiednich warunków nie trzeba od niego płacić podatku.

Nieodpłatne udostępnienie mieszkania służbowego pracownikom – skutki w PIT

Reklama

Tymczasem w ramach dożywocia dochodzi do przejęcia prawa własności, zwykle w ramach rodziny, jak przy darowiźnie, jednak w zamian za pewne świadczenie – prawo do mieszkania, opiekę, wikt itd. – jak przy sprzedaży. I właśnie ze względu na to, że przy dożywociu mamy do czynienia z wymianą świadczeń, fiskus traktował tę umowę podobnie jak zbycie, a więc nakazywał zapłatę podatku.

Uderzało to jednak mocno w osoby, które oddawały mieszkania w zamian za dożywotną opiekę i prawo do mieszkania, a więc przede wszystkim w osoby starsze. Po podpisaniu umowy bowiem nie uzyskiwały one żadnej gotówki, tymczasem fiskus nakazywał mi zapłatę dość wysokich danin.

Polecamy: Monitor Księgowego – prenumerata

Reklama

Zwłaszcza, że żądał liczenia wysokości należnego podatku od wartości rynkowej mieszkania (tak było np. w przypadku interpretacji z 19 lutego 2014 r. (sygnatura ITPB2/415-1058/13/MU), wydanej przez Izbę Skarbową w Bydgoszczy. W tym przypadku wnioskująca wykupiła mieszkanie komunalne (w którym była zameldowana od 1993 r.) za ok. 20% wartości rynkowej. Do wykupu doszło w 2013 r., a wnioskująca nosiła się z zamiarem przekazania mieszkania w zamian za dożywocie. Zadała więc pytanie, czy wartość przychodu z umowy dożywocia jest równa wartości rynkowej, czy też kwocie, za które mieszkanie zostało wykupione. Izba skarbowa odpowiedziała, że przychód jest równy wartości rynkowej.

Podobna sytuacja miała miejsce w przypadku interpretacji wydanej również przez izbę bydgoską z dnia 20 września 2013 r. (sygnatura ITPB2/415-653/13/KK), kiedy wnioskodawca pytał o to, czy musi płacić podatek od umowy dożywocia. Jak wynikało z jego wniosku, mieszkanie wykupił od gminy w 2012 r. a w 2013 r. zawarł umowę o dożywocie. Jak argumentował, jego sytuacja jednak nie uległa żadnej zmianie, nadal mieszka tam, gdzie mieszkał od kilku dekad, a umowę zawarł z córką, która również zameldowana w lokalu była od dziesiątek lat. A i tak izba skarbowa nakazała mu zapłacić podatek taki, jak od sprzedaży lokalu.

Przychód jest, ale…

Tą sprawą zajął się NSA w składzie 7 sędziów. W listopadzie ub.r. wydali oni uchwałę, wg której przy umowie dożywocia rzeczywiście pojawia się przychód po stronie oferującego mieszkanie, jednak nie da się go określić. Do tej uchwały zaczęły się stosować sądy administracyjne a także musiał wziąć ją pod uwagę fiskus.

A konsekwencje uchwały są pozytywne dla podatników. Bo jeśli – jak wynika z decyzji NSA – „w przypadku zbycia nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie nie jest możliwe określenie przychodu ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych”, to i nie można określić wysokości należnego podatku.

Faktycznie zaś oznacza to zwolnienie z opodatkowania tej transakcji. I takie stanowisko przyjął fiskus w interpretacjach zmieniających dotychczasowe wykładnie. W obu omówionych wyżej przypadkach resort finansów wydał interpretacje zmieniające (o sygnaturach – odpowiednio - DD9.8222.2.152.2015.JQP i DD9.8222.2.154.2015.JQP), w których znalazło się stwierdzenie, że „ze względu jednak na brak przesłanek umożliwiających określenie przychodu z tego źródła, na zasadach wynikających z art. 19 ust. 1 i 3 tej ustawy, nie wystąpi obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych z tego tytułu”.

Polecamy: IFK Platforma Księgowych i Kadrowych

Dożywocie bardziej popularne

To rozwiązanie może sprawić, że umowy dożywocia staną się popularniejsze niż dotychczas. Obecnie pod względem podatkowym zostały one zrównane z darowiznami na rzecz najbliższych członków rodziny, choć – o czym warto pamiętać – o dożywocie można się porozumieć także z osobami spoza kręgu krewnych. Dodatkowo dożywocie daje zabezpieczenie, którego w darowiźnie nie ma, a więc nakazuje wykonywać określone świadczenie na rzecz starszej osoby.

Marek Siudaj, Tax Care

Podyskutuj o tym na naszym FORUM

Polecamy naszą publikację z której dowiesz się więcej na temat darowizn, spadków i testamentów >>
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    31 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Upadłości i restrukturyzacje firm w 2021 roku

    Upadłości i restrukturyzacje firm. W pierwszej połowie 2021 r. sądy ogłosiły upadłość wobec 201 firm. 36 proc. z nich było notowanych w Krajowym Rejestrze Długów już rok przed ogłoszeniem upadłości przez sąd, a w dniu bankructwa 58 proc. Znacznie większa liczba przedsiębiorstw została objęta postępowaniem restrukturyzacyjnym - aż 1064.

    Opłata koncesyjna dla magazynów energii i zmiana opłaty dla offshore

    Wysokość opłat koncesyjnych dla magazynowania energii elektrycznej oraz zmiana wysokości opłaty koncesyjnej na wytwarzanie energii w morskich farmach wiatrowych zostanie uregulowana w III kwartale br.; nastąpi to w rozporządzeniu Rady Ministrów - wynika z wykazu prac legislacyjnych i programowych rządu.

    VAT e-commerce - nowe regulacje podatkowe w transgranicznej sprzedaży

    VAT e-commerce. Pakiet e-commerce to nic innego, jak szereg zmian w ustawie o podatku od towarów i usług w międzynarodowym handlu elektronicznym i imporcie w relacjach B2C. Adresowany jest do przedsiębiorców, którzy dokonują transgranicznych dostaw towarów i świadczą transgraniczne usługi unijnym konsumentom w transakcjach B2C.

    Uwalnianie pieniędzy z rachunku VAT w 2021 roku

    Uwalnianie pieniędzy z rachunku VAT. W pierwszych sześciu miesiącach 2021 r. wpłynęło prawie 20% mniej wniosków o uwolnienie środków zgromadzonych na rachunku VAT w porównaniu z analogicznym okresem ub.r. Jednak z danych resortu finansów wynika, że zgodzono się uwolnić kwotę prawie 80% większą niż wcześniej. W analizowanych okresach wydano niemal po tyle samo odmów. Ale w tym roku zablokowano znacznie więcej środków. Ostatnio negatywne postanowienia dotyczą głównie wnioskodawców bez wiodącego PKD.

    Samochód służbowy do celów prywatnych a PIT - zmiany od 2022 roku

    Samochód służbowy do celów prywatnych a PIT. Od 2022 roku przy określaniu wysokości ryczałtu (określającego wartość świadczenia przysługującego pracownikowi z tytułu wykorzystywania samochodu służbowego do celów prywatnych), zamiast pojemności silnika, będzie brana pod uwagę moc silnika, z podziałem na do i powyżej 60 kW. Taka zmiana znalazła się w projekcie z 26 lipca 2021 r. nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT). Zmiana ta skutkuje także objęciem niższym ryczałtem (250 zł) udostępnienia pracownikowi elektrycznego samochodu do celów prywatnych oraz samochodu napędzanego wodorem.

    Unikanie opodatkowania przez holdingi zagraniczne a polskie spółki

    Unikanie opodatkowania przez holdingi zagraniczne a polskie spółki. W dniu 25 maja 2021 r. Szef KAS wydał opinię zabezpieczającą potwierdzającą że wniesienie przez nierezydentów, w drodze wkładu niepieniężnego, polskiej spółki do kontrolowanej przez nich spółki zagranicznej, ukierunkowane na utworzenie za granicą holdingu rodzinnego nie stanowi unikania opodatkowania. Będzie tak mimo tego, iż wypłacane przez polską spółkę do holdingu dywidendy będą mogły korzystać ze zwolnienia z opodatkowania. Fragmenty opinii wydają się wskazywać, że zarówno wybór jurysdykcji w której lokalizowany jest holding jak i moment w którym następuje wypłata dywidenda, mogą być analizowane przez pryzmat zaistnienia przesłanek zastosowania GAAR (General Anti‑Avoidance Rule – czyli ogólna klauzula obejścia prawa /podatkowego/).

    Rejestracja w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych - jak to zrobić

    Rejestracja w CRPA. Ministerstwo Finansów przypomina, kto ma obowiązek rejestracji w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych (CPRA), dostępnym na Platformie Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych (PUESC). Powinny to niezwłocznie uczynić m.in. podmioty, które prowadzą działalność gospodarczą w akcyzie na podstawie zgłoszenia AKC-R i nie uzupełniły go o dane, które dotychczas były niewymagane.

    Konsultacje projektu zmian podatkowych wydłużone do 30 sierpnia

    Podatki 2022. Konsultacje społeczne projektów podatkowych związanych z tzw. Polskim Ładem zostały przedłużone do pięciu tygodni; potrwają do 30 sierpnia - poinformowało 28 lipca 2021 r. Ministerstwo Finansów. Resort tłumaczy, że wydłużenie konsultacji to odpowiedź na "sygnały płynące z rynku".

    Najem prywatny od 2022 roku opodatkowany tylko ryczałtem

    Najem prywatny 2022. Od przyszłego roku przychody z najmu i dzierżawy osiągane poza działalnością gospodarczą (tzw. najem prywatny) nie będą mogły być opodatkowane PIT. Jedyną formą opodatkowania tych przychodów będzie ryczałt od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 8,5% do kwoty 100 000 zł rocznych przychodów oraz 12,5% od nadwyżki ponad kwotę 100 000 zł przychodów. Taka zmiana znalazła się w projekcie z 26 lipca 2021 r. nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne i ustawy o PIT). Zmiana ta będzie niekorzystna dla tych najemców, którzy ponoszą wysokie koszty dotyczące przedmiotu najmu. Na przykład remontują, czy modernizują wynajmowane mieszkania lub spłacają kredyt zaciągnięty na zakup tego mieszkania. Nie będzie można też uwzględniać odpisów amortyzacyjnych.

    Karta podatkowa 2022 - zmiany

    Karta podatkowa 2022 - zmiany. W 2022 roku opodatkowanie w formie karty podatkowej będzie dotyczyło wyłącznie podatników, którzy korzystali z tej formy opodatkowania na dzień 31 grudnia 2021 r. i będą kontynuować stosowanie tej formy opodatkowania. Od 1 stycznia 2022 r. nikt nowy nie będzie mógł złożyć wniosku o zastosowanie opodatkowania w tej formie. Taka zmiana znalazła się w projekcie z 26 lipca 2021 r. nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne i ustawy o PIT).

    Koszty 50 % przy zbyciu praw autorskich a zwolnienie z PIT dla młodych

    Koszty 50 % przy zbyciu praw autorskich a zwolnienie z PIT dla młodych. Po niespełna dwóch latach od początku funkcjonowania ulgi w podatku dochodowym dla osób do 26 roku życia, nadal istnieje szereg niejasności związanych z ograniczeniami w jej stosowaniu. Wiele wątpliwości pojawia się w momencie, kiedy beneficjenci ww. ulgi uzyskują przychody z tytułu przeniesienia praw autorskich.

    Podmioty medyczne nie muszą wymieniać kas rejestrujących

    Kasy fiskalne a usługi medyczne. Od 1 lipca 2021 r. kolejni podatnicy są zobowiązani do wymiany kas rejestrujących z elektronicznym lub papierowym zapisem kopii na tzw. kasy online. Obowiązek wymiany kas rejestrujących dotyczy również podatników świadczących usługi w zakresie opieki medycznej świadczonej przez lekarzy i lekarzy dentystów.

    Procedura zwrotu akcyzy

    Zwrot akcyzy. Jedną z cech charakterystycznych podatku akcyzowego, odróżniających go od pozostałych podatków pośrednich jest jego jednofazowość, która zakłada nałożenie akcyzy na pierwszym szczeblu obrotu, tj. w momencie wydania towarów do konsumpcji. Niejednokrotnie zdarza się jednak, że wyroby opodatkowane akcyzą w jednym państwie członkowskim zostają następnie przemieszczone do innego kraju, w którym również przeznaczane są do konsumpcji, co z założenia rodzi obowiązek nałożenia na nie akcyzy. W celu uniknięcia podwójnego opodatkowania, polski ustawodawca wprowadził do ustawy o podatku akcyzowym procedurę zwrotu akcyzy, której założenia i warunki zostaną omówione poniżej.

    Składka zdrowotna a PIT - co się zmieni od 2022 roku?

    Składka zdrowotna a PIT. Projekt (z 26 lipca br.) nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT i ustawy o NFZ) przewiduje m.in. ujednolicenie stawki składki zdrowotnej do wysokości 9% dla wszystkich podatników oraz likwidację możliwości odliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne od podatku dochodowego od osób fizycznych. Nowe przepisy mają obowiązywać od 1 stycznia 2022 r., tak jak większość innych zmian w PIT.

    Kwota wolna od podatku 30 tys. zł, kwota zmniejszająca podatek 5100 zł - PIT 2022

    Kwota wolna od podatku 2022. W opublikowanym 26 lipca br. projekcie nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT) znalazła się m.in. nowa wysokość kwoty wolnej od podatku w PIT - 30 tys. zł - dla wszystkich podatników obliczających podatek według skali podatkowej. Taka kwota wolna od podatku w PIT uzyskana będzie dzięki podwyższeniu kwoty zmniejszającej podatek do wysokości 5100 zł (30 000 zł x 17% minus 5 100 zł = 0 zł). Ministerstwo Finansów wskazuje, że to europejski poziom kwoty wolnej od podatku, porównywalny z tym osiąganym w Niemczech czy Francji. To 10 razy większa kwota wolna niż jeszcze pięć lat temu. Nowa kwota wolna ma obowiązywać od 1 stycznia 2022 r. obok innych zmian w PIT.

    Ulga dla klasy średniej w PIT (ulga dla pracowników) od 2022 roku

    Ulga dla klasy średniej. W skierowanym 26 lipca br. do konsultacji projekcie nowelizacji wielu ustaw podatkowych (w tym ustawy o PIT) znalazła się nowa ulga podatkowa w PIT - tzw. ulga dla klasy średniej. Ministerstwo Finansów wskazuje, że w celu ochrony klasy średniej projekt nie tylko przewiduje podwyższenie do 120 000 zł progu rocznych dochodów, po przekroczeniu którego ma zastosowanie 32% stawka podatku, ale również ulgę podatkową dla pracowników. Ulga ta ma obowiązywać od 1 stycznia 2022 r. obok innych zmian w PIT. Na czym ma polegać ulga dla klasy średniej?

    Źródła dochodów Unii Europejskiej - zasoby własne UE

    Źródła dochodów Unii Europejskiej. W przeciwieństwie do budżetów krajowych, budżet UE jest budżetem inwestycyjnym i nie może wykazywać deficytu. Unia Europejska osiągnęła kompromis ws. wiążącego harmonogramu wprowadzania nowych źródeł dochodów UE. Jakie nowe źródła dochodów zyska Unia?

    Podatki 2022 - kto zyska na zmianach podatkowych

    Polski Ład - kto zyska na zmianach podatkowych. Podwyżka kwoty wolnej od podatku PIT do 30 tys. zł, wzrost do 120 tys. zł progu podatkowego, podatkowe fair play i podatkowy restart gospodarki – to główne elementy podatkowej części Polskiego Ładu. 26 lipca 2021 r. rozpoczęły się konsultacje pakietu zmian podatkowych. Ministerstwo Finansów planuje, że nowe przepisy wejdą w życie od 1 stycznia 2022 r. Co się zmieni w podatkach od 2022 roku? Kto zyska a kto straci na tych zmianach?

    Zmiany w PIT od 2022 roku - projekt, szczegóły, nowe ulgi

    Zmiany w PIT od 2022 roku. W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano 26 lipca 2021 r. szczegółowe założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (nr UD260). Tego samego dnia gotowy projekt nowelizacji wielu przepisów podatkowych został opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji. Projekt ten stanowi część zmian legislacyjnych w ramach Polskiego Ładu. Zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Finansów oraz Prezesa Rady Ministrów zmiany w PIT mają wejść w życie od początku 2022 roku. Jakie zmiany w PIT są zapisane w tym projekcie?

    Polski Ład: projekt ustawy podatkowej w konsultacjach

    Polski Ład: projekt ustawy podatkowej w konsultacjach. Przygotowany projekt ustawy podatkowej, będącej elementem Polskiego Ładu, został skierowany do konsultacji publicznych - poinformował 26 lipca 2021 r. minister finansów Tadeusz Kościński. Projekt zawiera m.in. kwotę wolną od podatku PIT w wysokości 30 tys. zł. Pierwsze czytanie tego projektu w Sejmie jest planowane za kilka tygodni, tak by proces legislacyjny zakończył się przed 30 listopada - poinformował premier Mateusz Morawiecki.

    Kiedy wszczęcie postępowania karnego skarbowego jest "instrumentalne"?

    Kiedy wszczęcie postępowania karnego skarbowego jest "instrumentalne"? Naczelny Sąd Administracyjny opublikował już uzasadnienie uchwały z 24 maja 2021 r. sygn. akt I FPS 1/21, zgodnie z którą sądy administracyjne są uprawnione do dokonywania oceny, czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego miało charakter instrumentalny i czy mogło skutecznie wywołać efekt w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Uzasadnienie dostarcza cennych wskazówek, jak należy dokonywać oceny kryterium “instrumentalności”.

    Czy od 1 lipca 2021 r. złożenie JPK_VAT z oznaczeniami MPP jest błędem?

    JPK_VAT z oznaczeniami MPP. Od 1 lipca 2021 r. zmianie uległo rozporządzenie z dnia 15 października 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług (ostatnia zmiana - w par. 11 uchylono pkt 2 ustępu 2, co oznacza, że ewidencja nie musi zawierać oznaczenia "MPP"). Jednocześnie ministerstwo nie zmieniło schemy JPK (zmiana będzie wprowadzona w nowym roku), zatem istnieje nadal możliwość wypełniania pola "MPP" w ewidencji. Czy obecnie - po wejściu w życie zmian w powyższym rozporządzeniu - złożenie w urzędzie JPK_VAT z oznaczeniami MPP będzie traktowane jako błąd?

    Jaka stawka VAT dla instalacji fotowoltaicznej?

    Stawka VAT dla instalacji fotowoltaicznej. Firma jest podwykonawcą. Wykonuje usługę montażu instalacji fotowoltaicznej na rzecz innego przedsiębiorcy na domu jednorodzinnym o powierzchni do 300 m2. Czy w takim przypadku można zastosować stawkę VAT 8%? Czy należy zastosować stawkę 23%?

    Rachunek do spłaty subwencji z PFR a biała lista podatników VAT

    Rachunek do spłaty subwencji z PFR a biała lista podatników VAT. Podatnicy VAT, którzy otrzymali subwencje z Tarczy Finansowej PFR mają wątpliwości, czy rachunek do spłaty subwencji otrzymanej z PFR ma być zgłoszony na białą listę?

    Amortyzacja podatkowa i rozliczenie leasingu - będą zmiany

    Amortyzacja podatkowa i leasing. W ramach pakietu uszczelniającego podatki Ministerstwo Finansów planuje zmianę w przepisach o amortyzacji składników majątku prywatnego wprowadzanego do majątku firmy. Zmienią się także zasady rozliczenia podatkowego sprzedaży majątku firmowego (np. przedmiotów wykupionych z leasingu) przez właścicieli firm – dowiedziała się PAP.