Który PIT dla kogo?

PIT-y główne (zeznania roczne)

PIT-36 – czyli rozliczamy m.in. działalność gospodarczą lub najem opodatkowane wg skali i pracę za granicą

Formularz PIT-36 jest przeznaczony dla podatników, do których ma zastosowanie art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanej dalej updof lub „ustawą” (czyli nie ryczałtowców ani opodatkowanych wg karty podatkowej), a których dochody nie mieszczą się w zakresie PIT-37.

PIT-36 wybierają podatnicy, którzy w danym roku podatkowym niezależnie od liczby źródeł przychodów:

1) prowadzili:

− pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej,

− działy specjalne produkcji rolnej opodatkowane na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej,

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

2) uzyskali przychody:

− z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub z innych umów o podobnym charakterze, opodatkowane na ogólnych zasadach,

− od których byli obowiązani samodzielnie opłacać zaliczki na podatek,

− ze źródeł przychodów położonych za granicą,

− z innych źródeł, opodatkowanych na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej, od których ani płatnik, ani podatnik w ciągu roku podatkowego nie miał obowiązku odprowadzania zaliczek,

Druki (formularze) PIT

3) korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 44 ust. 7a ustawy (tzw. kredyt podatkowy),

4) są obowiązani dokonać doliczenia na podstawie art. 44 ust. 7f ustawy

5) sporządzili remanent likwidacyjny w grudniu roku podatkowego,

6) są obowiązani doliczyć do swoich dochodów dochody małoletnich dzieci,

7) obniżają dochód o straty z lat ubiegłych,

8) wykazują należny zryczałtowany podatek dochodowy, o którym mowa w art. 29, 30 i 30a ustawy, jeżeli podatek ten nie został pobrany przez płatnika,

9) wykazują należny podatek dochodowy, o którym mowa w art. 30e ustawy

W przypadku podatników wnoszących o wspólne opodatkowanie dochodów małżonków, jeden z powyższych warunków musi spełniać co najmniej jeden z małżonków.

Formularz PIT-36 przeznaczony jest zarówno dla podatników opodatkowujących swoje dochody indywidualnie, jak i łącznie z dochodami małżonka albo w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci. W tym także dla osób mających miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż Rzeczpospolita Polska Państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (tj. w Islandii, Norwegii lub Liechtensteinie) albo w Konfederacji Szwajcarskiej, które przychody wymienione art. 29 ust. 1 ustawy, opodatkowują na zasadach określonych w art. 27 ust. 1 ustawy, tj. przy zastosowaniu skali podatkowej.

Załącznikami do PIT-36 mogą być: 

- PIT/B - w nim przedsiębiorcy wykazują przychody, koszty, dochód lub stratę z działalności prowadzonej samodzielnie, a także w spółkach niebędących osobami prawnymi, w których są wspólnikami - małżonkowie zawsze wypełniają odrębne PIT/B, 

- PIT/D - składają go osoby, które dokonują odliczeń od dochodu lub od podatku z tytułu wydatków mieszkaniowych - w tym z tytułu spłaty odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele mieszkaniowe /tzw. ulga odsetkowa/; małżonkowie, z wyjątkiem tych w separacji, zawsze składają jeden załącznik PIT/D,

- PIT/M - to informacja o dochodach małoletnich dzieci, podlegających łącznemu opodatkowaniu z dochodami rodziców,

- PIT/O - składają osoby dokonujące odliczeń od dochodu (np. kwot darowizn, wydatków na cele rehabilitacyjne, wydatków z tytułu użytkowania sieci Internet) lub od podatku (np. z tytułu wychowywania dzieci), z wyjątkiem odliczeń wydatków mieszkaniowych; w przypadku łącznego opodatkowania dochodów małżonków, składa się jeden załącznik PIT/O.

- PIT/ZG - informacja o wysokości dochodów z zagranicy i zapłaconym podatku w roku podatkowym; załącznik ten składają osoby, które w roku podatkowym uzyskały dochody z tytułu działalności wykonywanej za granicą lub ze źródeł przychodów połoŜonych za granicą i dochody te podlegają opodatkowaniu w Polsce zgodnie z art. 27 ust. 8, 9, 9a ustawy. PIT/ZG składa się odrębnie dla każdego państwa uzyskania dochodu.

- PIT/Z,

a czasem również:
- PIT-2K,
- SSE-R,
- NIP-1, NIP-3,
- sprawozdanie finansowe,
- sprawozdanie o realizacji uznanej metody ustalania ceny transakcyjnej,
- certyfikat rezydencji podatkowej.

PIT-37 – czyli rozliczamy m.in. pracę, zlecenia i zasiłki opodatkowane wg skali

Formularz PIT-37 jest przeznaczony dla podatników, do których ma zastosowanie art. 45 ust. 1 ustawy (czyli nie ryczałtowców ani osób opodatkowanych wg karty podatkowej) ale którzy w rozliczanym roku podatkowym:

1) wyłącznie za pośrednictwem płatnika uzyskali przychody ze źródeł położonych na terytorium Polski, opodatkowane na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej, tj. w szczególności z tytułu:

- wynagrodzeń i innych przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy (w tym spółdzielczego stosunku pracy) oraz pracy nakładczej,

- emerytur lub rent krajowych (w tym rent strukturalnych, rent socjalnych),

- świadczeń przedemerytalnych, zasiłków przedemerytalnych,

- należności z tytułu członkostwa w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych lub innych spółdzielniach zajmujących się produkcją rolną,

- zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego,

- stypendiów,

- przychodów z działalności wykonywanej osobiście (m.in. z umów zlecenia, kontraktów menedżerskich, zasiadania w radach nadzorczych, pełnienia obowiązków społecznych, działalności sportowej),

- przychodów z praw autorskich i innych praw majątkowych,

- świadczeń wypłaconych z Funduszu Pracy lub z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,

− należności za pracę przysługujących tymczasowo aresztowanym oraz skazanym,

- należności z umowy aktywizacyjnej,

2) nie prowadzili pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej oraz działów specjalnych produkcji rolnej,

3) nie są obowiązani doliczać do uzyskanych dochodów dochodów małoletnich dzieci,

4) nie obniżają dochodów o straty z lat ubiegłych.

W przypadku podatników wnoszących o wspólne opodatkowanie dochodów małżonków, powyższe warunki dotyczą obojga małżonków.

Podatnicy, którzy nie spełniają wyżej wymienionych warunków, a ma do nich zastosowanie art. 45 ust. 1 ustawy, wypełniają zeznanie PIT-36, chyba że są opodatkowani podatkiem liniowym - to wtedy PIT-36L.

Formularz PIT-37 przeznaczony jest zarówno dla podatników opodatkowujących swoje dochody indywidualnie, jak i łącznie z dochodami małżonka albo w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci

Druki (formularze) PIT

PIT-37 przeznaczony jest także dla osób mających miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż Rzeczpospolita Polska Państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (tj. w Islandii, Norwegii lub Liechtensteinie) albo w Konfederacji Szwajcarskiej, które przychody wymienione art. 29 ust. 1 ustawy, opodatkowują na zasadach określonych w art. 27 ust. 1 ustawy, tj. przy zastosowaniu skali podatkowej.

Załącznikami do PIT-37 mogą być: PIT/D, PIT/O

a czasem również:
- PIT-2K,
- SSE-R,
- NIP-1, NIP-3,
- sprawozdanie finansowe,
- certyfikat rezydencji podatkowej.

---

PIT-36L – czyli podatek liniowy 19% od dochodów z działalności gospodarczej

Formularz PIT-36L jest przeznaczony dla podatników, którzy prowadzili w rozliczanym roku podatkowym pozarolniczą działalność gospodarczą lub działy specjalne produkcji rolnej opodatkowane na zasadach określonych w art. 30c ustawy, czyli stawką 19% (tzw. podatek liniowy).

Formularz PIT-36L przeznaczony jest wyłącznie dla podatników rozliczających się indywidualnie.

Załącznikami do PIT-36L mogą być: PIT/B, PIT/ZG i PIT/Z, a czasem również:
- NIP-1, NIP-3,
- sprawozdanie finansowe,
- sprawozdanie o realizacji uznanej metody ustalania ceny transakcyjnej.

PIT-28 – czyli ryczałtowe rozliczanie działalności gospodarczej, najmu lub dzierżawy

Formularz PIT-28 jest przeznaczony dla podatników którzy osiągnęli w rozliczanym roku podatkowym:

- przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, lub

- z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, rozliczanych poza działalnością gospodarczą.

Załącznikami do PIT-28 mogą być: PIT-28A, PIT-28B, PIT/D,PIT/O, PIT/2K.

Jak wypełnić PIT-28 (najem, dzierżawa)

Jak wypełnić PIT-28 (działalność gospodarcza)

PIT-38 – czyli rozliczamy dochody ze sprzedaży akcji i udziałów

Formularz PIT-38 jest przeznaczony dla podatników, którzy w rozliczanym roku podatkowym uzyskali przychody z tytułu:

1) odpłatnego zbycia:

- papierów wartościowych,

- pożyczonych papierów wartościowych (sprzedaż krótka),

- pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw z nich wynikających,

- udziałów w spółkach mających osobowość prawną;

2) objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.

Załącznikiem do zeznania PIT-38 może być PIT/ZG niezbędny w sytuacji jeżeli ww. przychody podatnicy osiągnęli również za granicą. Załącznik ten składa się odrębnie dla każdego państwa, w którym uzyskano dochód.

PIT-16A - czyli roczne rozliczenie karty podatkowej

Formularz PIT-16A jest przeznaczony dla podatników opodatkowanych w formie karty podatkowej. Służy on do wykazania faktycznie zapłaconych i odliczonych od karty podatkowej kwot składki na ubezpieczenie zdrowotne w poszczególnych miesiącach roku podatkowego.

Pamiętajmy też, że jeżeli zapomnimy w ciągu roku zapłacić, którąś ze składek to nie możemy jej ani odliczyć od karty ani tym bardziej umieścić w PIT-16A. Nie można też odliczyć więcej składki niż wynosi kwota należnego w danym miesiącu podatku.

Jak wypełnić PIT-16A

Nie można złożyć wspólnego rozliczenia z małżonkiem, który prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem liniowym (PIT-36L), kartą podatkową (PIT-16A), ryczałtem ewidencjonowanym (PIT-28).

Nie ma przy tym znaczenia czy ów małżonek uzyskał dochody z tej działalności, czy też nie. Zakaz wspólnego rozliczenia obowiązuje również gdy małżonek zgłosił zawieszenie działalności. Zakaz wspólnego rozliczenia nie dotyczy sytuacji rozliczania przez małżonka ryczałtem przychodów z najmu poza działalnością gospodarczą.

---

Załączniki do zeznań PIT

PIT/28A (załącznik do PIT-28) - to informacja o przychodach podatnika z działalności gospodarczej prowadzonej na własne nazwisko oraz z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze. Ale uwaga, ten formularz składają tylko ci ryczałtowcy, którzy uzyskują dochody indywidualnie (czyli nie w spółce osób fizycznych).

Załącznik ten powinni również wypełnić ryczałtowcy rozliczający najem poza działalnością gospodarczą. Małżonkowie osiągający wspólnie takie dochody mają wybór. Każdy z małżonków może wypełnić swój komplet (czyli PIT-28 i PIT/28A) albo zdecydować, że tylko jeden z nich złoży PIT-28 i PIT/28A, uwzględniając w nich łączne przychody obojga małżonków z tego tytułu.

PIT/28B (załącznik do PIT-28) - to informacja którą musi złożyć ryczałtowiec osiągający przychody z działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki osób fizycznych (chodzi tu w szczególności o spółkę cywilną i jawną).

PIT/B (załącznik do PIT-36 oraz PIT-36L) - to informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym. W załączniku tym podatnicy wykazują przychody, koszty, dochód lub stratę z działalności prowadzonej samodzielnie, a także w spółkach niebędących osobami prawnymi, w których są wspólnikami.

W przypadku łącznego opodatkowania dochodów małżonków, jak i małżonków rozliczających się indywidualnie, załącznik PIT/B wypełnia odrębnie każdy z małżonków. W załączniku tym, pozycję przeznaczoną do wpisania numeru PESEL wypełniają wyłącznie te osoby, które mają nadany ten numer.

Druki (formularze) PIT

PIT/D (załącznik do PIT-36, PIT-37 i PIT-28) - to informacja o odliczeniu wydatków mieszkaniowych w roku podatkowym. Załącznik PIT/D jest przeznaczony dla podatników, którzy w zeznaniu podatkowym dokonują odliczeń z tytułu wydatków mieszkaniowych poniesionych:

1) na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) mieszkaniowego, udzielonego podatnikowi w latach 2002-2006,

2) na kontynuację systematycznego gromadzenia oszczędności wyłącznie na jednym rachunku oszczędnościowo-kredytowym i w jednym banku prowadzącym kasę mieszkaniową,

3) na spłatę (wraz z odsetkami) kredytu bankowego lub pożyczki z zakładu pracy, otrzymanych w latach 1992-1993 na cele mieszkaniowe, określone w art. 26 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy w brzmieniu obowiązującym w tych latach,

4) w latach ubiegłych na cele mieszkaniowe (w tym na remont lub modernizację domu/mieszkania), jeżeli wydatki te nie znalazły pokrycia odpowiednio w dochodzie, przychodzie lub podatku za te lata.

Małżonkowie rozliczający się indywidualnie oraz małżonkowie opodatkowujący swoje dochody łącznie, jeżeli dokonują odliczeń z tytułu wydatków mieszkaniowych, składają jeden załącznik PIT/D. Zasada ta nie dotyczy małżonków, w stosunku do których sąd orzekł separację.

Załącznik ten należy dołączyć do zeznania składanego przez jednego z małżonków (PIT-28, PIT-36, PIT-37), bądź do wspólnego zeznania małżonków (PIT-36 albo PIT-37).

Podatnicy, którzy w zeznaniu podatkowym po raz pierwszy dokonują odliczeń z tytułu wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) mieszkaniowego, o których mowa w art. 26b ustawy w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r., wraz z załącznikiem PIT/D składają oświadczenie PIT-2K

Oświadczenie PIT-2K należy dołączyć do tego samego zeznania, przy którym został złożony załącznik PIT/D.

PIT/2K (załącznik do formularzy PIT-36, PIT-37 i PIT-28) - to oświadczenie o wysokości wydatków związanych z inwestycją służącą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych.

Powinni go złożyć podatnicy, którzy w zeznaniu podatkowym po raz pierwszy dokonują odliczeń z tytułu wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) mieszkaniowego, o których mowa w art. 26b ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r.

Podobnie jak przy PIT/D - małżonkowie składają jedno oświadczenie PIT/2K bez względu na to czy rozliczają się razem czy osobno. Oświadczenie PIT-2K należy dołączyć do tego samego zeznania, przy którym został złożony załącznik PIT/D.

Druki (formularze) PIT

PIT/O (załącznik do PIT-36, PIT-37 oraz PIT-28) - to informacja o odliczeniach od dochodu (przychodu) i podatku w rozliczanym roku podatkowym. Załącznik PIT/O jest przeznaczony dla podatników korzystających z odliczeń od dochodu (przychodu) lub od podatku, z wyjątkiem odliczeń wydatków mieszkaniowych.

W przypadku wspólnego opodatkowania małżonków, składają oni wspólny załącznik PIT/O. Jeżeli z odliczeń korzysta zarówno mąż, jak i żona, należy wypełnić zarówno odpowiednie pozycje “podatnik”, jak również pozycje “małżonek”.

Jeżeli małżonkowie opodatkowują swoje dochody indywidualnie, załącznik PIT/O wypełnia i dołącza do swojego zeznania każdy z małżonków, o ile oczywiście korzysta z odliczeń.

Na formularzu PIT/O wykazuje się odliczenia m.in. z darowizn, ulgi internetowej, ulgi na dzieci, ulgi rehabilitacyjnej. Trzeba też pamiętać, że część odliczeń nie wykazujemy w PIT/O a w głównym zeznaniu rocznym (składki ZUS, 1% podatek dla organizacji pożytku publicznego, straty, podatek zapłacony za granicą).

PIT/M (załącznik do formularza PIT-36) - to informacja o dochodach małoletnich dzieci, podlegających łącznemu opodatkowaniu z dochodami rodziców w danym roku.

Każdy z podatników bez względu na sposób opodatkowania (indywidualnie, wspólnie z dochodami małżonka albo w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci) jest obowiązany odrębnie wypełnić załącznik PIT/M. W załączniku tym, pozycję przeznaczoną do wpisania numeru PESEL wypełniają wyłącznie te osoby, które mają nadany ten numer.

Zasadą jest, że dochody małoletnich dzieci własnych i adoptowanych (oprócz dochodów z ich pracy, stypendiów oraz dochodów z przedmiotów oddanych im do swobodnego użytku) dolicza się do dochodów rodziców lub dochodów osób samotnie wychowujących dziecko.

Dochodów tych nie dolicza się wtedy, gdy rodzicom nie przysługuje prawo pobierania pożytków ze źródeł przychodów dzieci. W takiej sytuacji rodzic składa PIT-a w imieniu dziecka podpisując się za nie.

Gdy rodzic osiągającego dochody dziecka nie rozlicza się na PIT-36 (a na PIT-36LPIT-38 lub PIT-28), to nie składa formularza PIT/M z tym innym PIT-em, a dochody dziecka dolicza do swoich.

Gdy dochody dziecka, podlegające doliczeniu do dochodu rodzica pasują rodzajowo do innego Pita niż PIT-36 (tj. dochody z obrotu akcjami na giełdzie - PIT-38, lub dochody z działalności gospodarczej opodatkowane podatkiem liniowym – PIT-36L), to rodzic wykazuje te dochody w tym innym zeznaniu pod swoim nazwiskiem ale nie składa już formularza PIT/M z tym innym PIT-em.

Tylko w przypadku gdy dochody dziecka (z działalności gospodarczej lub najmu) są opodatkowane ryczałtem ewidencjonowanym – rodzic nie dolicza ich do swoich dochodów, tylko składa w imieniu dziecka PIT-28

PIT/Z (załącznik do formularzy PIT-36 oraz PIT-36L- to informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej, prowadzonej przez podatników korzystających ze zwolnienia na podstawie art. 44 ust.7a ustawy osiągniętego (poniesionej) w roku podatkowym. Chodzi tu o podatników, którzy po raz pierwszy rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej i skorzystali z możliwości niepłacenia zaliczek na podatek dochodowy.

PIT/Z wypełnia odrębnie każdy z małżonków bez względu na to, czy rozliczają się wspólnie czy osobno.

PIT/ZG (załącznik do formularzy PIT-36PIT-36L oraz PIT-38) - to informacja o wysokości dochodów z zagranicy i zapłaconym podatku w rozliczanym roku podatkowym.

Załącznik ten składają osoby, które w roku podatkowym uzyskały dochody z tytułu działalności wykonywanej za granicą lub ze źródeł przychodów położonych za granicą i dochody te podlegają opodatkowaniu w Polsce zgodnie z art. 27 ust. 8, 9, 9a ustawy

W załączniku podatnik wykazuje dochody z tytułu działalności wykonywanej za granicą lub ze źródeł przychodów położonych za granicą oraz podatek zapłacony za granicą (jeżeli do dochodów tych ma zastosowanie metoda odliczenia podatku zapłaconego za granicą), rozliczane w zeznaniu podatkowym PIT-36

Załącznik PIT/ZG składa się odrębnie dla każdego państwa uzyskania dochodu. PIT/ZG wypełnia odrębnie każdy z małżonków bez względu na to, czy rozliczają się wspólnie czy osobno.