Kategorie

Jak toczy się postępowanie nakazowe co do wykroczenia lub przestępstwa skarbowego?

Katarzyna Broniszewska
Jak toczy się postępowanie nakazowe co do wykroczenia lub przestępstwa skarbowego?
Jak toczy się postępowanie nakazowe co do wykroczenia lub przestępstwa skarbowego?
Postępowanie nakazowe jest odstępstwem od podstawowej formy procesu - postępowania zwyczajnego (w którym rozpoznawane są jedynie przestępstwa skarbowe). Pozwala na szybsze i mniej formalne zakończenie sprawy sądowej.

Przepisy dotyczące przebiegu i regulacji postępowania nakazowego zawarte są przede wszystkim w art. 500-507  kodeksu postępowania karnego (ustawa z dnia 6.06.1997 r. kodeks postępowania karnego, Dz.U.97.89.555 ), dalej k.p.k.

Kodeks karny skarbowy, dalej k.k.s. (ustawa z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy, Dz. U. z 2007 r. Nr 111, poz. 765)  w art. 113 zawiera odesłanie do przepisów kodeksu karnego. K.k.s. wprowadza jednak odmienności w art. 171 i 172.

Zatem postępowanie nakazowe toczy się na podstawie przepisów k.p.k. ze zmianami zawartymi w k.k.s.

Kodeks postępowania karnego za podstawową formę procesu przyjmuje postępowanie zwyczajne. Jednak określone sprawy mogą być rozpoznawane w jednym z postępowań szczególnych.

Do nich należy m.in. postępowanie uproszczone oraz postępowanie nakazowe. Postępowania szczególne mają na celu ograniczenie formalizmu oraz skrócenie czasu rozpoznawania sprawy.

Kiedy można rozpoznać sprawę w postępowaniu nakazowym?

W postępowaniu tym mogą być rozpoznawane zarówno wykroczenia jak i przestępstwa skarbowe. Warunkiem jednak jest to, aby sprawy te spełniały kryteria (przesłanki) do zastosowania postępowania uproszczonego. Oznacza to, że przed trafieniem sprawy do sądu musi być przeprowadzone dochodzenie, nie śledztwo.

W przypadku wykroczeń sytuacja jest jasna, ponieważ dla wszystkich wykroczeń ustawa przewiduje przeprowadzenie dochodzenia. Art. 117 § 1 k.k.s. również wyraźnie wskazuje, że orzekanie w sprawach o wykroczenia skarbowe następuje wyłącznie w postępowaniu nakazowym lub uproszczonym.

Sprawa o przestępstwo skarbowe może być rozpoznana w trybie postępowania nakazowego, jeżeli równocześnie podlega rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym (art. 500 k.p.k.1 w związku z art. 113 § 1 k.k.s.). Tak się nie stanie, jeśli wcześniej prowadzone było dochodzenie.

Przesłanki postępowania nakazowego.

Aby móc rozpoznać sprawę w tym trybie muszą zajść:

1)      przesłanki pozytywne - czyli takie, które muszą wystąpić, aby tryb nakazowy był dopuszczalny oraz

2)      przesłanki negatywne - nie mogą wystąpić, aby zastosowanie postępowania nakazowego było możliwe.

Przesłanki pozytywne:

Do podstawowej przesłanki pozytywnej należy wymóg, aby sprawa była możliwa do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym. Ten tryb można stosować się, jeśli postępowanie przygotowawcze było prowadzone w formie dochodzenia.

O warunku rzeczywistego przeprowadzenia dochodzenia decyduje zakończenie postępowania przygotowawczego w tej formie (art. 500 § 1 i 3 k.p.k).

Kolejny warunek przewiduje, że wina sprawcy zabronionego czynu jak i okoliczności jego popełnienia nie mogą budzić wątpliwości.

Wina jak i okoliczności zostają zbadane na podstawie materiału dowodowego, który został zgromadzony w przeprowadzonym dochodzeniu. Ponadto sąd powinien uznać, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.

Wystarczającą konsekwencją popełnienia czynu zabronionego będzie orzeczenie kary lub środka karnego:

1)      kary ograniczenia wolności albo grzywny do 200 stawek za przestępstwo oraz grzywny do 10-krotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia za wykroczenie; w drodze wyroku nakazowego za popełnione przestępstwo skarbowe możliwe jest orzeczenie tylko jednej z kar- ograniczenia wolności albo grzywny, nawet jeżeli naruszony przepis pozwalał orzekać także obie te kary łącznie;

2)      środki karne określone w art. 22 § 2 pkt 2-6- przepadek przedmiotów i przepadek korzyści majątkowej lub ich równowartości, zakaz prowadzenia określonej działalności gospodarczej, wykonywania określonego zawodu lub zajmowania określonych stanowisk i podanie wyroku do publicznej wiadomości;  przy wykroczeniu - przepadek przedmiotów lub ściągnięcie jego równowartości. Orzekanie tych środków w wyroku nakazowym jest możliwe tylko wówczas, gdy w danym wypadku przewiduje to materialne prawo karne skarbowe.

Jakie grzywny za przewinienia skarbowe grożą w 2011 roku?

Środki karne mogą one być orzeczone obok każdej z wymienionych kar możliwych do wymierzenia wyrokiem nakazowym.

Istnieje także możliwość orzeczenia tylko środków karnych, jeżeli wynika to z przepisów k.k.s. Ponadto jeden wyrok nakazowy może dotyczyć kilku przestępstw/wykroczeń skarbowych jeśli orzeczone kary nie przekraczają wyżej wskazanych granic.

Podkreślił to również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 kwietnia 2011 r. ( syg.II KK 285/10) „Nie może ulegać żadnej wątpliwości, że określony przepisem art. 502 § 1 k.p.k. górny pułap kary grzywny, możliwej do wymierzenia w postępowaniu nakazowym, odnosi się nie tylko do kar jednostkowych orzekanych za poszczególne, zbiegające się przestępstwa, ale również do wymierzanej na ich podstawie kary łącznej.”

Przesłanki negatywne

Nie można przeprowadzić postępowania nakazowego wobec osoby, która w danej lub w innej sprawie pozbawiona jest wolności.

Jeżeli zachodzą okoliczności, w których obrona sprawcy jest obowiązkowa także nie można przeprowadzić postępowania nakazowego. Są to następujące okoliczności:

1. W postępowaniu karnym oskarżony musi mieć obrońcę, jeżeli:

  a)   jest nieletni,

  b)   jest głuchy, niemy lub niewidomy,

  c)   zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego poczytalności.

2. Oskarżony musi mieć obrońcę również wtedy, gdy sąd uzna to za niezbędne ze względu na okoliczności utrudniające obronę.

3. Oskarżony musi mieć obrońcę w postępowaniu przed sądem okręgowym jako sądem pierwszej instancji, jeżeli zarzucono mu zbrodnię lub jest pozbawiony wolności.

(Art..79 i 89 k.p.k.)

Postępowania nakazowego nie przeprowadza się w sprawie z oskarżenia prywatnego.

Kodeks karny skarbowy wprowadza dwie dodatkowe przesłanki negatywne w art. Art. 171.§ 1. Zgodnie z nimi wydanie wyroku nakazowego jest niedopuszczalne jeśli stosuje się przepisy o odpowiedzialności posiłkowej oraz zgłoszono interwencję co do przedmiotów podlegających przepadkowi.

Odpowiedzialność posiłkowa to odpowiedzialność osób trzecich za wymierzoną sprawcy przestępstwa skarbowego grzywnę i koszty postępowania, jeżeli odniosły one korzyść majątkową z popełnionego czynu zabronionego a nie odpowiadają bezpośrednio za popełnione przestępstwo.

Odpowiedzialność posiłkową można nałożyć na osobę fizyczną, prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą odpowiedzialności prawnej, gdy sprawca działał jako jego zastępca, pełnomocnik, zarządca, pracownik bądź w innym charakterze występował w jego imieniu (art. 24 k.k.s.).

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2005 r.

(Sygn. I FSK 441/05) odnosi się do odpowiedzialności posiłkowej spółki cywilnej, wskazując, że „W zakresie postępowania karnego skarbowego spółka cywilna, jako podatnik, nie może popełnić przestępstwa ani wykroczenia. Może je popełnić jedynie osoba fizyczna. Tylko bowiem osobie fizycznej, która złożyła nieprawidłową deklarację podatkową można zarzucić jakiś stopień niedbalstwa przy składaniu tej deklaracji, co wystarcza do postawienia zarzutu popełnienia wykroczenia karnego skarbowego. Co prawda przepisy Kodeksu karnego skarbowego dopuszczają nałożenie na osoby prawne, jak również na jednostki niemające osobowości prawnej odpowiedzialności za grzywnę nałożoną na inny podmiot na podstawie art. 24 § 1 i 184 § 1 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 1999 r. Nr 83 poz. 930) jednak ewentualna odpowiedzialność spółki następuje dopiero w przypadku, gdy spółka odniosła lub mogłaby odnieść z przestępstwa sprawcy korzyść majątkową, a grzywny nie jest w stanie uiścić sam skazany. Spółka cywilna będzie zatem odpowiadać posiłkowo, co oznacza, że nie ponosi ona odpowiedzialności karnej skarbowej w sposób bezpośredni”.

Interwencja to instytucja procesowa, która umożliwia zainteresowanej osobie trzeciej ochronę swoich interesów prawnych poprzez wzięcie udziału w już toczącej się sprawie między innymi podmiotami.

Przesłanki te mogą zostać zlikwidowane jeżeli:

- w postępowaniu przygotowawczym uchylono wydane uprzednio postanowienie o pociągnięciu do odpowiedzialności posiłkowej i nie zawarto w akcie oskarżenia wniosku o jej nałożenie a sąd też nie widzi potrzeby jej nakładania oraz

-  interwenient wycofa interwencję do momentu wniesienia do sądu aktu oskarżenia (data jego wpływu do sądu); cofnięcie ma być wyraźne.

W takiej sytuacji droga do wydania wyroku nakazowego jest otwarta.

Wyrok nakazowy

Wyrok nakazowy zawiera:

1) oznaczenie sądu i sędziego, który go wydał,

 2) datę wydania wyroku,

3) imię i nazwisko oraz inne dane określające tożsamość oskarżonego,

4) dokładne określenie czynu przypisanego przez sąd oskarżonemu, ze wskazaniem zastosowanych przepisów ustawy karnej,

5) wymiar kary i inne niezbędne rozstrzygnięcia.

Wyrok nakazowy może natomiast nie zawierać uzasadnienia (art. 504 § 1 i 2 k.p.k.).

Wyrok wydawany jest przez sąd jednoosobowo na posiedzeniu bez udziału stron. Nie przeprowadza się rozprawy, ponieważ sąd może orzec na podstawie już uzyskanego materiału dowodowego postępowaniu przygotowawczym.

Odpis wyroku nakazowego doręcza się prokuratorowi, oskarżycielowi i oskarżonemu (i jego obrońcy). Oskarżony i jego obrońca oprócz odpisu wyroku powinni otrzymać także odpis aktu oskarżenia.

Wskazane osoby mogą wnieść sprzeciw od wyroku nakazowego w terminie siedmiu dni od dnia jego doręczenia. Za pomocą sprzeciwu oznajmiają oni, że nie zgadzają się na wydane rozstrzygnięcie, co powoduje, że wyrok traci moc a sprawa jest rozpoznawana na zasadach ogólnych- w postępowaniu zwyczajnym, w pierwszej instancji przed sądem rejonowym.

Istnieje możliwość cofnięcia sprzeciwu. Można to jednak uczynić tylko do momentu odczytania aktu oskarżenia na pierwszej rozprawie głównej.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    21 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład. Propozycje zmian w VAT

    Polski Ład, wśród licznych zmian przepisów prawa podatkowego, zawiera także nowe propozycje w zakresie ustawy o VAT, które mogą zacząć obowiązywać już od 2022 r. Oto najważniejsze zmiany w VAT w ramach Polskiego Ładu.

    Kościński o Polskim Ładzie: Zostawiamy więcej pieniędzy dla tych co zarabiają mniej

    Polski Ład. Chodzi tu o elementarną sprawiedliwość. Nie może być tak, że pracodawca który zarabia 30 tys. płaci mniejsze podatni niż pracownik co zarabia 3 tys. - mówi w wywiadzie minister finansów Tadeusz Kościński.

    Polski Ład ma zresetować regresywny klin podatkowy

    Polski Ład a klin podatkowy. Polski Ład ma zresetować regresywny klin podatkowy i podtrzymać wzrost gospodarczy; myślę, że to, co proponujemy, zda egzamin – powiedział minister finansów Tadeusz Kościński podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach.

    Ryczałt w 2022 r. Co zmieni Polski Ład?

    Ryczałt 2022. W ramach Polskiego Ładu mają zostać ujednolicone zasady opodatkowania przychodów z najmu lub dzierżawy. Ustawodawca planuje także zmiany w stawkach ryczałtu. Jakie nowości mogą się pojawić od przyszłego roku?

    Podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy

    Minimalny podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy, w tym MŚP, spółki Skarbu Państwa, startupy, a nawet mikrofirmy. Nowy podatek doprowadzi do znaczącej podwyżki cen wielu towarów i spowoduje ucieczkę dużych firm do innych krajów UE - ocenia Konfederacja Lewiatan.

    System viaTOLL tylko do 30 września 2021 r.

    System viaTOLL będzie działać wyłącznie do 30 września br. Od 1 października zostanie wyłączony, a jedynym systemem umożliwiającym opłacanie przejazdów ciężkich po drogach płatnych będzie system e-TOLL – powiedziała Magdalena Rzeczkowska, Szefowa Krajowej Administracji Skarbowej.

    Zasady ustalania rezydencji podatkowej

    Rezydencja podatkowa. Jak wyglądają zasady ustalania rezydencji podatkowej na podstawie objaśnień Ministerstw Finansów z 29 kwietnia 2021 r.?

    Sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej w działalności gospodarczej a PIT

    Odpłatne zbycie nieruchomości wykorzystywanej na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, która nie była środkiem trwałym i nie podlegała ujęciu w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej. Taką interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) został zaprezentowany w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (podjętej w składzie siedmiu sędziów) z 17 lutego 2014 r. (sygn. akt II FPS 8/13). Tak samo uważają organy podatkowe, w tym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

    Minimalne wynagrodzenie otrzymuje 2,2 mln Polaków. Podwyżka już w 2022 r.

    Płaca minimalna w 2022 roku. Rząd podniósł minimalne wynagrodzenie oraz godzinową stawkę minimalną od 2022 roku. Najniższe wynagrodzenie dla zatrudnionych na podstawie umowy o pracę wyniesie brutto 3010 złotych, a stawka godzinowa dla samozatrudnionych i zleceniobiorców – 19,70 złotych brutto. Obecnie w Polsce 2,2 miliona osób otrzymuje płace na poziomie minimalnego wynagrodzenia.

    Minimalny podatek dochodowy od wielkich korporacji, a obciążenie małych i średnich firm

    Minimalny podatek dochodowy. Na wzór rozwiązań stosowanych w USA czy Kanadzie, polski ustawodawca wprowadził w ramach pakietu zmian do ustaw podatkowych tzw. „Polski Ład” minimalny podatek dochodowy. Jako cel wprowadzenia nowego obciążenia Ministerstwo Finansów wskazało konieczność wsparcia gospodarki osłabionej w wyniku pandemii COVID – 19 oraz załatanie luki budżetowej powstałej w podatku dochodowym od osób prawnych.

    Korekta JPK_V7M - błędna nazwa dostawcy

    Korekta JPK_V7M. Podatnik otrzymał fakturę korygującą dotyczącą sprzedaży z czerwca 2021 r. Korekta jest na 0,00 zł i dotyczy wyłącznie zmiany danych sprzedawcy. Firma sprzedawcy się przekształciła, w związku z czym zmieniła się jego nazwa (NIP został ten sam). Czy podatnik powinien korygować JPK za czerwiec 2021 r.?

    Projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu

    Polski Ład a podatki. Sejm skierował do komisji projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu. Zgłoszony przez Koalicję Obywatelską wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu nie uzyskał większości.

    Komornicze e-licytacje nieruchomości od 19 września 2021 r.

    Komornicze e-licytacje nieruchomości. Od 19 września 2021 r. zaczęły obowiązywać przepisy dotyczące możliwości sprzedaży nieruchomości w drodze komorniczej licytacji elektronicznej. Resort sprawiedliwości ocenia, że zmiana pozwoli na likwidację zmów między licytantami oraz zapewni transparentność i bezpieczeństwo postępowań.

    Windykacja należności na własną rękę, czy przez firmę windykacyjną?

    Windykacja należności. Aż 73 proc. małych i średnich przedsiębiorstw wskazuje, że firmy korzystające z profesjonalnej windykacji są postrzegane jako wiarygodne i odpowiedzialnie traktują zapłatę za swoją pracę – wynika z badania Kaczmarski Inkasso. Mimo to wiele z nich decyduje się na samodzielne dochodzenie należności od kontrahentów. Uważają, że tak będzie taniej i prościej. Jak jest naprawdę?

    Wzrosła liczba faktur przekazywanych do odzyskania

    Faktury przekazywane do odzyskania. O 1/3 zwiększyła się od sierpnia ub. r. do sierpnia 2021 r. liczba faktur przekazywanych przez przedsiębiorców do odzyskania, a średni okres przeterminowania faktur skrócił się w tym czasie od 222 do 180 dni - wynika z danych Kaczmarski Inkasso, partnera Krajowego Rejestru Długów.

    Rekompensaty dla firm w związku ze stanem wyjątkowym - Sejm uchwalił ustawę

    Stan wyjątkowy - rekompensaty dla firm. 17 września 2021 r. Sejm przyjął ustawę ws. rekompensaty dla podmiotów gospodarczych w związku ze stanem wyjątkowym. Uprawnione podmioty mogą ubiegać się o rekompensatę na poziomie 65 proc. średniego miesięcznego przychodu z trzech letnich miesięcy - czerwca, lipca i sierpnia.

    Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią - uszczelnienie przepisów

    Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią, która przewiduje wprowadzenie rozwiązań ograniczających agresywną optymalizację podatkową, zwiększy wpływy do polskiego budżetu - ocenia Dyrektor Departamentu Systemu Podatkowego w Ministerstwie Finansów Przemysław Szymczyk.

    Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) od 2022 r.

    Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR). W ramach Polskiego Ładu ustawodawca planuje wprowadzenie ulgi dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę. Ulga na CSR ma wejść w życie od 2022 roku.

    Zwalczanie pożyczek lichwiarskich - projekt ustawy

    Zwalczanie pożyczek lichwiarskich. Jest zgoda na prace nad tzw. ustawą antylichwiarską, której projekt uzyskał wpis do planu prac rządu. To daje resortowi "zielone światło" do kolejnych kroków legislacyjnych i działań, aby projekt ten mógł być jak najszybciej przyjęty - powiedział PAP wiceminister sprawiedliwości Michał Woś.

    Czasowa rejestracja samochodu a zwrot akcyzy

    Zwrot akcyzy od samochodu. Fiskus nie może odmówić zwrotu akcyzy przedsiębiorcy tylko dlatego, że ten przed sprzedażą samochodu dokonał jego czasowej rejestracji w Polsce - tak uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu.

    Informacje TPR - będą zmiany rozporządzeń

    Informacje TPR. Ministerstwo Finansów informuje, że na stronach Rządowego Centrum Legislacji zostały opublikowane projekty rozporządzeń zmieniających rozporządzenia TPR w zakresie podatku PIT i CIT.

    Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodów

    Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodu. Istnieje wiele profesji w których wymagane jest korzystanie z określonego rodzaju garderoby. Mogą to być ubrania wskazane jako konieczne dla bezpieczeństwa pracowników – np. specjalny stój na budowie - zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, lub też ze względu na inne regulacje prawne – jak na przykład obowiązkowa toga dla adwokata podczas rozprawy na sali sądowej. Poza ścisłymi regulacjami wynikającymi z przepisów istnieją również reguły wyznaczane przez tradycje czy zwyczaje – chociażby konieczność dostosowania stroju do oficjalnych wystąpień publicznych, czy na wysokiej rangi spotkaniach biznesowych. W wielu sytuacjach zakup stroju staje się więc obowiązkiem pracodawcy lub przedsiębiorcy. Powstaje więc pytanie - jakie wydatki związane z garderobą stanowić mogą koszty uzyskania przychodu? Na jakich zasadach oceniać konieczność, prawidłowość oraz wysokość zakupu?

    Granice opodatkowania budynku w podatku od nieruchomości

    Budynek jako przedmiot opodatkowania podatkiem do nieruchomości to „obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach”.

    Zmiany w opodatkowaniu gruntów kolejowych

    Opodatkowanie gruntów kolejowych. Podatkiem od nieruchomości zostaną objęte grunty, na których przedsiębiorstwa kolejowe prowadzą działalność komercyjną inną niż kolejową - tak wynika z projektu nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

    Kantor wymiany walut - wymogi formalne

    Prowadzenie kantoru wymiany walut to jedna z tych form działalności, które w ostatnich latach cieszą się ogromną popularnością. Łatwy dostęp do podróżowania i powszechność emigracji z kraju np. w celach zarobkowych, to główne powody, dla których taki biznes jest szczególnie opłacalny. Kantor to punkt usługowy oferujący sprzedaż i zakup obcej waluty po określonych kursach. Wydawałoby się, że to dość prosta sprawa, jednak samo założenie takiej firmy nie jest łatwe. Jeżeli chcemy prowadzić kantor, musimy uzyskać zezwolenie i spełnić kilka istotnych warunków.