Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Sankcja VAT grozi nawet uczciwym podatnikom

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Sankcja VAT grozi nawet uczciwym podatnikom /Shutterstock
Sankcja VAT grozi nawet uczciwym podatnikom /Shutterstock
Urząd skarbowy nałożył na przedsiębiorstwo dodatkową sankcję VAT, mimo że nie było żadnego uszczuplenia. Co prawda kontrahenci pomylili się w rozliczeniach, ale poprawili błędy, zanim budżet państwa cokolwiek stracił

Uszczuplenie to słowo klucz. Gdzie nie doszło do uszczuplenia należności dla fiskusa, miało nie być kary. W założeniu przepisy o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym (sankcji VAT) miały piętnować przedsiębiorców działających nieuczciwie i zachęcać do prawidłowych rozliczeń z fiskusem. Niedawny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (z 21 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Sz 873/18 - nieprawomocny) pokazuje jednak, że praktyka rozminęła się z teorią.

Co więcej, czytając dosłownie przepisy o sankcjach, nie można wykluczyć, że do sądów trafią inne, równie absurdalne sprawy. Jak bowiem wskazują eksperci, sankcję można nałożyć, nawet gdy przedsiębiorca skoryguje deklarację, ale bez jakichkolwiek skutków dla budżetu państwa. Słowem, gdy podatnik nie musi niczego dopłacać.

Ministerstwo Finansów odpierało już te zarzuty, wskazując, że kto skoryguje deklarację i nie jest nic winien fiskusowi, nie zapłaci dodatkowych 20 proc. ("Sankcje tylko dla zalegających z VAT", DGP nr 26/2017).

Wyjaśnienia te nie przekonały jednak ekspertów. Wskazują, że przepisy nie wykluczają nakładania sankcji, nawet gdy firma popełni czeski błąd i np. w deklaracji zamiast 10 tys. zł netto i 2300 zł VAT wykaże 10 tys. zł i 23 tys. zł VAT.

- Problem ze stosowaniem przepisów o sankcjach VAT wynika zarówno z ich konstrukcji, jak i z umiejscowienia w ustawie. Nie warunkują one nałożenia dodatkowego zobowiązania od wystąpienia realnej szkody po stronie Skarbu Państwa czy od świadomości lub intencji, jakie kierowały podatnikami - tłumaczy Krzysztof Ugolik, starszy menedżer w dziale doradztwa podatkowo-prawnego w PwC.

W efekcie - jak mówi ekspert - sankcje są nakładane bezrefleksyjnie, w oderwaniu od faktycznych okoliczności.

Problemy dla uczciwych

Tak właśnie stało się w sprawie, która trafiła do szczecińskiego sądu.

W kwietniu 2017 r. spółka złożyła wniosek o zwrot nadwyżki VAT naliczonego nad należnym. Jej przyczyną był m.in. podatek z faktur dokumentujących zakup nieruchomości. Sprzedającym był bank.

W trakcie kontroli w spółce urzędnicy zakwestionowali jej rozliczenia podatkowe. Stwierdzili, że transakcja powinna być wolna od VAT. W związku z tym bank doprowadził do poprawienia aktu notarialnego oraz skorygował pierwotną fakturę, a korektę wysłał spółce. Na tej podstawie firma obniżyła odpowiednio kwotę VAT do zwrotu z budżetu państwa.

Co w tej sytuacji zrobił naczelnik urzędu skarbowego? Nałożył na spółkę sankcję w wysokości 20 proc. kwoty zawyżenia zwrotu podatku. Decyzję tę podtrzymał następnie dyrektor izby administracji skarbowej.

Spółka uważała, że nie powinna być karana, bo - jak podkreślała - rozliczając fakturę wystawioną przez bank, działała w dobrej wierze.

WSA w Szczecinie przyznał jej rację. Zwrócił uwagę na to, że w całej tej transakcji dominującą rolę odegrał bank, również dlatego że to on kredytował zakup nieruchomości przez spółkę. Realnie więc patrząc, nie mogła ona przeforsować innego modelu rozliczeń transakcji.

Ponadto, skoro spółka zapłaciła bankowi cenę wykazaną na fakturze, czyli wraz z VAT, a podatek ten trafił potem do budżetu państwa, to Skarb Państwa nie stracił ani złotówki z należnych mu wpływów - podkreślił szczeciński WSA. Przypomniał, że sankcja miała w założeniu ustawodawcy mobilizować do uczciwych rozliczeń z fiskusem. A w tej sprawie spółka nie działała w sposób nieuczciwy - zauważył WSA.

Orzekł więc, że przedsiębiorca, który wskutek błędu kontrahenta wystąpił o zwrot zawyżonej kwoty podatku naliczonego, nie powinien być karany dodatkowym zobowiązaniem podatkowym.

Eksperci określają wyrok jako precedensowy.

Kumulacja kar

Sankcji tym bardziej nie uniknie podatnik, który złoży czynny żal i skoryguje deklarację, dopłacając brakującą kwotę podatku. Potwierdził to wyrok WSA w Bydgoszczy z 18 października 2018 r. (sygn. akt I SA/Bd 493/18, nieprawomocny).

Chodziło o podatnika, któremu również groziła 20-proc. sankcja. Przedsiębiorca co prawda zawyżył podatek do zwrotu, ale skorygował swoje rozliczenia i dopłacił daninę.

Polecamy: VAT 2019. Komentarz

Uważał, że skoro potencjalnie groziłaby mu odpowiedzialność karnoskarbowa ("potencjalnie", bo podatnik złożył czynny żal), to nie podlega już pod przepisy o sankcjach VAT. Kary nie mogą się bowiem dublować, co wynika wprost z art. 112b ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT - argumentował przedsiębiorca.

Sąd stanął jednak po stronie fiskusa. Zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 16a kodeksu karnego skarbowego czynny żal, czyli złożenie prawnie skutecznej korekty deklaracji i wpłata zaległości podatkowej, wyklucza sankcję karną. Skoro więc podatnikowi nie grozi już odpowiedzialność karnoskarbowa, to urzędnicy mogą go ukarać 20-proc. sankcją VAT.


Podatnicy, którym grozi dodatkowa sankcja, nie muszą się też obawiać podwyższonych 150-proc. odsetek za zwłokę. Jeśli urzędnicy nałożą przez pomyłkę i jedno, i drugie, to pierwszeństwo zawsze ma sankcja VAT, a ewentualnie wpłacone odsetki powinny być przeksięgowane. Przypomniał o tym WSA w Rzeszowie w wyroku z 31 stycznia 2019 r. (sygn. akt I SA/Rz 784/18). Spółka uważała, że nie powinna płacić dotkliwszej kary (w tym wypadku była nią sankcja VAT). WSA wyjaśnił jednak, że pierwszeństwo sankcji nad podwyższonymi odsetkami za zwłokę wynika wprost z art. 56ba ordynacji podatkowej i kolejności tej nie można zmieniać.

Czas na zmiany

Eksperci nie mają wątpliwości, że wszystkie opisane spory są wynikiem nieprecyzyjnego brzmienia przepisów. Dopóki więc nie zostaną one zmienione, dopóty urzędnicy nie zmienią swojej praktyki i podobne sprawy będą trafiać na sądową wokandę - przewidują doradcy.

- Bez nowelizacji przepisów zawsze będzie istnieć niebezpieczeństwo, że nadgorliwy urzędnik ukarze uczciwego przedsiębiorcę, a ten będzie musiał szukać sprawiedliwości w sądach - komentuje Łukasz Blak, doradca podatkowy w Certus LTA.

- I trudno obwiniać o to samych urzędników - zauważa Przemysław Antas, radca prawny w Antas Legal.

Zdaniem Krzysztofa Ugolika z ustawy o VAT powinno wprost wynikać, że nie ma mowy o sankcji, gdy nie doszło do uszczuplenia dochodów budżetowych, a sam sposób przeprowadzenia transakcji wynikał ze zgodnego zamiaru stron. Podobnie uważają inni eksperci. ©℗

Mariusz Szulc

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Źródło: gazetaprawna.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Ordynacja podatkowa - część 1
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść:
    płatnika
    podatnika
    urzędu skarbowego
    budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Zwrot zaliczki zaewidencjonowanej na kasie rejestrującej - jak dokonać korekty
    W jaki sposób dokonywać korekty w przypadku zwrotu zaliczki udokumentowanej paragonem? Czy konieczna jest korekta paragonu? Czy dla sposobu dokonywania korekty ma znaczenie to, czy otrzymanie zaliczki zostało również udokumentowane fakturą?
    Iloraz rodzinny w podatkach - proporcjonalna ulga podatkowa w zależności od liczby dzieci
    Zależy nam, aby przymierzyć się do wprowadzenia tzw. ilorazu rodzinnego, czyli proporcjonalnej ulgi podatkowej w zależności od liczby dzieci - zapowiedziała 2 lipca 2022 r. minister rodziny Marlena Maląg podczas panelu ekonomicznego na X Zjeździe Dużych Rodzin.
    Będzie podatek od nadmiarowych zysków banków?
    Wiceminister finansów Artur Soboń powiedział 4 lipca 2022 r., że nie wyklucza wprowadzenia ewentualnego podatku od nadmiarowych zysków banków. Dodał, że to nie jest temat tabu. 2 lipca br. prezes PiS Jarosław Kaczyński zapowiedział, że jeżeli banki nie podniosą oprocentowania depozytów, to zostaną obłożone dodatkowym podatkiem od zysków.
    Przedsiębiorcy częściej wnioskują o uwolnienie pieniędzy z rachunków VAT. Nie chcą mrozić środków w czasie inflacji
    Według danych resortu finansów, w I kwartale 2022 r. wpłynęło o prawie 18% więcej wniosków o uwolnienie środków zgromadzonych na rachunku VAT w porównaniu z analogicznym okresem ub.r. Wnioskowana kwota do uwolnienia wzrosła rdr. o przeszło 69%. Z kolei ogólnie uwolniona suma wyniosła ok. 7,3 mld zł, co oznacza wzrost o blisko 96%. Liczba wydanych zgód podskoczyła o ok. 20%, a odmów – o ponad 9%. Najwięcej pozwoleń otrzymały podmioty, w przypadku których brakuje informacji o PKD. Natomiast z odpowiedziami odmownymi zetknęli się głównie wnioskodawcy zajmujący się sprzedażą herbaty, kawy, kakao i przypraw. Zarówno na początku 2022 roku, jak i rok wcześniej, średni czas procedowania w sprawie wyniósł 21 dni.
    Kalkulator wynagrodzeń (brutto-netto) Ministerstwa Finansów (umowa o pracę i zlecenie)
    W dniu 1 lipca 2022 r. Ministerstwo Finansów udostępniło na stronie podatki.gov.pl/niskiepodatki kalkulator wynagrodzeń. To pierwsza faza szerszego wdrożenia. Na początku kalkulator pozwala obliczyć wynagrodzenie na rękę dla osób zatrudnionych na umowach o pracę oraz umowach zlecenia w ujęciu miesięcznym oraz uwzględniając rozliczenie roczne. W kolejnych tygodniach będą wchodzić nowe funkcjonalności pozwalające precyzyjnie wyliczyć łączne skutki zmian podatkowych przeprowadzonych w 2022 roku kolejnym grupom podatników.
    PIT-DZ (informacja o dzieciach uprawniających podatnika do ulgi dla rodzin 4+) - konsultacje podatkowe MF
    Ministerstwo Finansów prowadzi konsultacje wzoru nowego formularza podatkowego - PIT-DZ, czyli informacji o dzieciach uprawniających podatnika do zwolnienia podatkowego w PIT zwanego potocznie "ulgą dla rodzin 4+". Formularz ten będzie niezbędny dla rocznego rozliczenia tego zwolnienia.
    Dobrowolny CIT? Jaki CIT płacą w Polsce spółki z niemieckim kapitałem? Z reguły poniżej 1% przychodów
    W raporcie z 30 czerwca 2022 r. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców wskazuje, że podatek CIT staje się niemal dobrowolną daniną w Polsce dla dużych koncernów. Spośród badanych 18 niemieckich spółek jedynie 4 zapłaciły podatek CIT w badanym okresie większy niż 1% przychodów. Żadna z badanych firm motoryzacyjnych nie zapłaciła podatku wynoszącego choćby 1% przychodów. Przykładowo Volkswagen Motor Polska zapłacił w latach 2012-2022 podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), w kwocie wynoszącej 0,003% przychodów tej spółki.
    Podatek u źródła 2022 - ułatwienia dla płatników technicznych od 1 lipca
    Ministerstwo Finansów informuje, że od 1 lipca 2022 r. weszły w życie rozporządzenia, które wyłączają stosowanie tzw. mechanizmu pay & refund (MPR) względem tzw. płatnika technicznego. Z MPR wyłączone zostają również wypłaty na rzecz podatnika-nierezydenta odsetek i dyskonta od obligacji emitowanych przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny.
    Podatek od sprzedaży rzeczy używanych
    Wiele serwisów zachęca użytkowników do sprzedaży niepotrzebnych rzeczy przy użyciu internetowego ogłoszenia. Lepiej pozbyć się nieużywanych mebli za niewielką cenę niż przechowywać bez celu na balkonie. Pojawia się jednak pytanie – jak to wygląda od strony podatkowej? Czy urząd skarbowy może nas ścigać za niezgłoszoną sprzedaż na OLX?
    Ceny benzyny, diesla i LPG na stacjach benzynowych - początek lipca 2022 r.
    Promocja Orlenu stała się wyzwaniem dla innych sieci stacji paliw, które w ostatnim tygodniu czerwca obniżyły ceny benzyny, oleju napędowego i autogazu. W kolejnych dniach tendencja spadkowa dotycząca cen benzyn może się utrzymać - oceniają analitycy e-petrol.pl w analizie z 1 lipca 2022 r.
    PIT od lipca 2022 r. Kto zyska a kto straci? 4 grupy podatników
    Pracodawcy już wiedzą, że mimo propagandy medialnej o „obniżce podatków” większość pracowników otrzyma mniej do ręki w lipcu niż w czerwcu. Skorzystają tylko najwyżej zarabiający; oni zarobią w dwójnasób: będą płacić mniejszą zaliczkę o pięć punktów procentowych oraz otrzymają zwrot nadpłaty za pierwsze pół roku (stawkę 12% stosuje się od początku roku) - wyjaśnia prof. dr hab. Witold Modzelewski.
    Prosta Spółka Akcyjna. Jak założyć?
    Prosta Spółka Akcyjna (P.S.A.) obchodzi dzisiaj swoje pierwsze urodziny. P.S.A. jest nowoczesnym, prostym i zarazem tanim narzędziem dla polskich przedsiębiorców, działających zwłaszcza w obszarze nowych technologii. P.S.A., łącząca cechy spółki z o.o. z zaletami spółki akcyjnej, to odpowiedź na wyzwania współczesnej gospodarki.
    Ceny gazu w 2022 roku - obniżka 15% dla biznesu od lipca
    PGNiG Obrót Detaliczny obniża w lipcu 2022 roku ceny gazu dla klientów biznesowych o 15 proc. od cen określonych w cenniku w okresie od 1 lipca 2022 r. do 31 lipca 2022 r. - poinformowała spółka 1 lipca.
    Inflacja w czerwcu 2022 r. - 15,6 proc. (rdr), 1,5 proc. (mdm) - GUS [tabela]
    Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w czerwcu 2022 r. wzrosły o 15,6 proc. (rdr - czyli w porównaniu do cen w czerwcu 2021 roku), a w porównaniu z majem 2022 r. (mdm) ceny wzrosły o 1,5 proc. - podał 1 lipca Główny Urząd Statystyczny.
    Naczelnicy urzędów skarbowych z wglądem w rachunki bankowe podatników od 1 lipca 2022 r.
    Od 1 lipca 2022 r., w życie wchodzi zmiana w ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, na mocy której naczelnicy urzędów skarbowych będą mogli uzyskać dostęp do danych o rachunkach bankowych podatników.
    Zaświadczenia podatkowe - nowe wzory od 7 lipca 2022 r. Zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach (ZAS-W) i inne
    Minister Finansów przygotował projekt rozporządzenia, które zmieni rozporządzenie w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe. Rozporządzenie to zmieni w szczególności wzory zaświadczeń podatkowych w tym zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzającego stan zaległości (ZAS-W), zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DF) i zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób prawnych (ZAS-DP). Ponadto pojawi się nowe zaświadczenie o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnego oraz składek na ubezpieczenia wykazane w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DFU).
    Handel na targowisku - co warto wiedzieć?
    Targowiska stanowią tradycyjną alternatywę dla nowoczesnych centrów handlowych. Pomimo radykalnej zmiany struktury handlu w ostatnich 30 latach, liczne grono osób w dalszym ciągu wybiera zakupy na targu. Targowiska to nie tylko okazje do niższych cen niszowych produktów ale również specyficzne uregulowania prawne.
    Zmiany w PIT od 1 lipca 2022 r. Niskie Podatki?
    1 lipca 2022 r. wchodzą w życie zmiany podatkowe (głównie w podatku dochodowym od osób fizycznych - PIT), które mają na celu skorygowanie błędów podatkowego Polskiego Ładu. Nowelizację z 9 czerwca, która wprowadza te zmiany określa się potocznie "Polski Ład 2.0" a Ministerstwo Finansów na jej określenie posługuje się frazą "Niskie Podatki". W komunikacie z 30 czerwca resort finansów wskazuje najważniejsze nowości podatkowe, które zaczną obowiązywać od lipca.
    Podatki od 1 lipca 2022 r. Najważniejsze zmiany i pułapki nowych przepisów
    Księgowi pod koniec czerwca 2022 r. mają wrażenie jakby już zleciał cały rok. Jeszcze ostatni CIT do złożenia, podpis na sprawozdaniu a tu już trzeba chyba kolejny rok zamykać …. gdzie się podziały te miesiące? Spokojnie, to tylko nowelizacja przepisów podatkowych. Dla odmiany tym razem w połowie roku i - by wzmocnić efekt – zmiany obowiązują od samego początku niezwykłego 2022 roku. Co się zmienia w PIT od 1 lipca? Na jakie pułapki trzeba uważać?
    Kiedy dywidenda krajowa nie jest objęta podatkiem u źródła?
    Jakie warunki muszą zostać spełnione, żeby dywidenda krajowa została zwolniona z podatku u źródła?
    Obowiązek integracji kasy fiskalnej z terminalem płatniczym dopiero od 2025 roku
    Ministerstwo Finansów w komunikacie z 29 czerwca 2022 r. poinformowało o odroczeniu obowiązku integracji kas rejestrujących online z terminalem płatniczym do 1 stycznia 2025 r. Pierwotnie ta integracja miała być obowiązkowa od 1 lipca 2022 r.
    Badanie: aż 66 proc. firm nadal korzysta z faktur papierowych
    Aż 66 proc. firm w Polsce nadal korzysta z faktur papierowych. Tylko 17 proc. firm wystawia je jedynie w formie elektronicznej – wynika z badania dotyczącego stosowania w Polsce faktur.
    Zmiany w CIT od 2023 roku. Uchylenie przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie
    Ministerstwo Finansów przygotowało projekt obszernej nowelizacji podatku dochodowego od osób prawnych. Projekt ten zakłada m.in. uchylenie przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie, które miały wejść w życie 1 stycznia 2023 r.
    ZUS: na zmianach podatkowych od 1 lipca skorzysta 3,1 mln emerytów i rencistów
    1 lipca w życie wchodzą ważne zmiany podatkowe, które obejmą emerytów i rencistów. Na zmianach zyska ok. 3,1 mln osób, które za cały 2022 r. zapłacą niższy podatek niż na zasadach z roku ubiegłego. Świadczenie na rękę może wzrosnąć nawet o ponad 100 zł – poinformował ZUS.
    Cyfryzacja KAS. Ponad 10 mln faktur testowych w KSeF. 66% firm w Polsce wystawia faktury papierowe
    Odnotowaliśmy w środowiskach testowych 804 tys. uwierzytelnień w systemie i 10,4 mln wystawionych faktur testowych w systemie KSeF – powiedział PAP wiceminister finansów i szef Krajowej Administracji Skarbowej Bartosz Zbaraszczuk. Aż 66 proc. firm w Polsce nadal korzysta z faktur papierowych. Tylko 17 proc. firm wystawia je jedynie w formie elektronicznej – wynika z badania dotyczącego stosowania w Polsce faktur.