| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | IDEORIA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Vademecum > Księgowi i rewidenci > Nadzór nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi w Polsce

Nadzór nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi w Polsce

Nowy system nadzoru nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi funkcjonuje od 21 czerwca 2017 r. System ten zakłada, iż bezpośredni nadzór Komisji Nadzoru Audytowego (KNA) koncentruje się w obrębie badań ustawowych tzw. jednostek zainteresowania publicznego (m.in. spółki publiczne, banki, ubezpieczyciele, i inne instytucje finansowe). W kontekście ostatnich wydarzeń (m.in. afera GetBack) w Ministerstwie Finansów trwają szczegółowe analizy nad zasadnością oraz celowością rozszerzenia oraz wzmocnienia zakresu nadzoru sprawowanego przez KNA zarówno w sposób bezpośredni, jak też pośrednio poprzez organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, tak aby zapewnić efektywny nadzór nad firmami audytorskimi i biegłymi rewidentami, w tym nad jakością świadczonych przez nich usług.

Kwestia nadzoru nad firmami audytorskimi i biegłymi rewidentami była przedmiotem interpelacji poselskiej nr 23608 z 2 lipca 2018 r.

Posłowie występujący z tą interpelacją nawiązali do problemów finansowych firmy windykacyjnej GetBack, która przez kilka lat był audytowany przez znaną i znaczącą firmę audytorską na rynku polskim i światowym. Aktualnie byłe władze spółki windykacyjnej spotykają się z zarzutami w zakresie fałszu materialnego, a w sprawie doszło m.in. do zatrzymań osób z kierownictwa spółki.

Według ostatniego stanowiska płynącego z Komisji Nadzoru Finansowego wynika, że kręgi finansowe posiadają wiele zastrzeżeń do jakości pracy świadczonej przez firmy audytorskie i nie dotyczy to wyłącznie małych firm. Planowane jest m.in. wprowadzenie tzw. białej listy podmiotów audytorskich, a wpis na niego będzie uprawniał do badania sprawozdań finansowych przedsiębiorstw. Dbałość o wysoki poziom badań ksiąg rachunkowych przedsiębiorstw działających na polskim rynku zwiększy poziom bezpieczeństwa i będzie gwarancją, że sprawozdawczość finansowa podmiotów - w szczególności notowanych na rynku giełdowym - posiadać będzie walor rzetelności.

W kontekście powyższych faktów posłowie zapytali Ministra Finansów o aktualny system nadzoru nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi.

W imieniu Ministra Finansów odpowiedzi udzielił 25 lipca 2018 r. Piotr Nowak, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów.

Polecamy: Monitor Księgowego – prenumerata

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Nowy system nadzoru nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi od 2017 roku

Minister poinformował, że w 2017 r. nastąpiły w Polsce istotne zmiany w systemie nadzoru publicznego nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi. Od 21 czerwca 2017 r. ma zastosowanie nowa ustawa z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym (Dz. U. poz. 1089 z późn. zm.), zwana dalej „ustawą”, wdrażająca do porządku polskiego dyrektywę 2014/56/UE zmieniającą dyrektywę 2006/43/WE ws. ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych oraz służąca stosowaniu rozporządzenia nr 537/2014 ws. szczegółowych wymogów dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego.

Zgodnie z przepisami ustawy, rejestr biegłych rewidentów oraz listę firm audytorskich prowadzi Polska Izba Biegłych Rewidentów (dalej: PIBR).

Do rejestru biegłych rewidentów (art. 4 ust. 2 ustawy) może zostać wpisana osoba fizyczna, która spełnia następujące warunki:

1) korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;

2) ma nieposzlakowaną opinię i swoim dotychczasowym postępowaniem, w tym w trakcie postępowania kwalifikacyjnego, daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;

3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;

4) ukończyła studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne i włada językiem polskim w mowie i piśmie;

5) odbyła:

a) roczną praktykę w zakresie rachunkowości w państwie Unii Europejskiej oraz co najmniej 2-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej pod kierunkiem biegłego rewidenta lub biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie Unii Europejskiej albo

b) 3-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej pod kierunkiem biegłego rewidenta lub biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie Unii Europejskiej;

6) złożyła przed Komisją Egzaminacyjną 10 egzaminów z wiedzy i egzamin dyplomowy, oraz

7) złożyła ślubowanie.

Do rejestru może być wpisana również osoba, która posiada co najmniej 15-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie rachunkowości, prawa, finansów i rewizji finansowej, które zastępuje wymóg odbycia praktyki i/lub aplikacji.

Ponadto wpisowi do rejestru podlegają również biegli rewidenci, którzy uzyskali uprawnienia w innym państwie Unii Europejskiej lub państwie trzecim, którzy złożyli z wynikiem pozytywnym, przed Komisją Egzaminacyjną, egzamin w języku polskim z prawa gospodarczego, w zakresie niezbędnym do wykonywania badań sprawozdań finansowych.

W przypadku firm audytorskich wpis na listę następuje po złożeniu przez firmę audytorską stosownego wniosku, udokumentowaniu nieposzlakowanej opinii oraz złożeniu oświadczenia o zdolności do prowadzenia działalności w zakresie wykonywania czynności rewizji finansowej, podpisanego przez członków zarządu, a w przypadku braku zarządu – przez właścicieli lub wspólników (art. 57 ust. 4 ustawy).

Firma audytorska zatwierdzona w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej (art. 58 ust. 1 ustawy) uprawniona jest do wykonywania badań ustawowych w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli kluczowy biegły rewident przeprowadzający takie badania jest wpisany do rejestru, a taka firma wpisana jest na listę. W celu wpisania na listę firma występuje do Krajowej Rady Biegłych Rewidentów (organu PIBR) z wnioskiem o wpis, do którego dołącza zaświadczenie wydane przez organ zatwierdzający z państwa członkowskiego pochodzenia, potwierdzające zatwierdzenie w tym państwie.

Ustawa wskazuje formy w jakich może być prowadzona działalność przez firmy audytorskie (art. 46 ustawy), tj.:

1) działalność gospodarcza prowadzona przez biegłego rewidenta we własnym imieniu i na własny rachunek;

2) spółka cywilna, spółka jawna lub spółka partnerska, w której większość głosów posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie, zatwierdzone co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; w spółkach, w których powołano zarząd, większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident;

3) spółka komandytowa, w której komplementariuszami są wyłącznie biegli rewidenci lub firmy audytorskie zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej;

4) spółka kapitałowa lub spółdzielnia, które spełniają następujące wymagania:

a) większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident,

b) większość głosów na walnym zgromadzeniu posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej,

c) większość członków organów nadzorczych stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej;

5) spółdzielczy związek rewizyjny, który spełnia następujące wymagania:

a) zatrudnia do badania biegłych rewidentów,

b) większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident.

Zarówno wpis do rejestru biegłych rewidentów jak i na listę firm audytorskich uważa się za dokonany, jeżeli Komisja Nadzoru Audytowego (dalej: KNA), w terminie 45 dni od dnia otrzymania uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów nie wyrazi sprzeciwu w formie decyzji administracyjnej.

Na dzień 17 lipca 2018 r. w rejestrze biegłych rewidentów znajdowało się 6361 osób, a na liście firm audytorskich 1544 firm.

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Diana Renata Bożek

Prawnik

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »