REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kto jest podatnikiem w orzecznictwie TSUE? „Usiłowanie nieudolne” jako najważniejsza przesłanka powstania podmiotowości podatników

Kto jest podatnikiem w orzecznictwie TSUE? „Usiłowanie nieudolne” jako najważniejsza przesłanka powstania podmiotowości podatników
Kto jest podatnikiem w orzecznictwie TSUE? „Usiłowanie nieudolne” jako najważniejsza przesłanka powstania podmiotowości podatników
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Nieco ironizując można by stwierdzić, że w unijnej doktrynie podatnikiem jest tylko ten, kto działa głównie pod wpływem dobroduszności graniczącej z naiwnością i w dodatku wykazuje się szczególną gorliwością w sprawdzaniu swoich kontrahentów. Aby był on podatnikiem działanie tego podmiotu musi więc charakteryzować się usiłowaniem nieudolnym w doborze partnerów biznesowych. To przecież groteska – komentuje prof. dr hab. Witold Modzelewski.  

Kto jest podatnikiem w orzecznictwie TSUE?

Sądzę, że nawet bardzo wnikliwi obserwatorzy analizujący judykaturę TSUE w sprawach podmiotowości podatników zagubili się już w próbie zrozumienia jego doktryny na ten temat. Oczywiście powstała ona głównie w związku z podatkiem od wartości dodanej, lecz można oczekiwać, że chyba powinna ona mieć bardziej uniwersalny charakter, bo harmonizacja prawa UE dotyczy również innych podatków. 

Chcielibyśmy zapewne poznać europejską doktrynę na temat podmiotowości podatnika, a zwłaszcza znaleźć odpowiedź, czy istotą tej podmiotowości jest obiektywizm czy subiektywizm. Inaczej mówiąc, czy podatnikiem jest ten podmiot, który obiektywnie uzyskuje ten status, czy też uzyskanie tego statusu zależy głównie od czynników subiektywnych.

REKLAMA

REKLAMA

Kryterium staranności w doborze kontrahentów

Gdy staramy się zrozumieć taki oto pogląd, że podatnikiem nie jest podmiot, który nieświadomie (w wyniku lekkomyślności lub niedbalstwa) uczestniczył w realnie wykonanych czynnościach podlegających opodatkowaniu, lecz kontrahenci jego kontrahentów działali w złej wierze i być może nie zapłacili ciążących na nich zobowiązań podatkowych, to nie wszystkim mieści się to w głowie. Czy obowiązuje tu zbiorowa odpowiedzialność (czy tak naprawdę brak odpowiedzialności jako podatnik), a kryterium rozstrzygającym jest jakiś poziom staranności w doborze towarzystwa, w którym obracają się kontrahenci? 

Gdyby konsekwentnie stosować to kryterium, to ilość podatników skurczyłaby się o połowę (jeśli nie o więcej), ponieważ powszechnie wiadomo, że:
1) unijna wersja podatku od wartości dodanej jest na tyle patologiczna, że dosłownie każdy uczciwy podmiot w ten czy inny sposób ma do czynienia z „optymalizacją podatkową”, czyli odliczeniem podatku naliczonego z faktur, które są niezgodne z rzeczywistością, albo zobowiązanie podatkowe z ich tytułu nie zostało uregulowane, 
2) w podatkach dochodowych poniesiony koszt nie ma charakteru kasowego, a dostawcy (usługodawcy) podatnika jakże często nie regulują swoich zobowiązań publicznoprawnych (działają również po to, aby uchylać się od płacenia podatków), 
3) masowo nabywane towary oznaczone co do gatunku, często faktycznie pochodzą z wręcz nielegalnych źródeł i nikt obiektywnie nie jest w stanie odróżnić ich od towarów „legalnych” (np. paliw silnikowych czy złomu). 

Ważne

Przyjmując, że podatnicy mają dostateczną wiedzę o faktycznych realiach unijnego rynku, oznacza to, że godzą się na uczestnictwo w transakcjach, które są zawierane przez ich otoczenie w celu lub w związku z ucieczką od opodatkowania. W świetle powyższej doktryny nie są już podatnikami, bo obracają się w złym towarzystwie.

Kto jest podatnikiem w prawie polskim?

Zostawiając na boku konwenanse i obowiązującą poprawność jest to więc doktryna absurdalna, a przede wszystkim jest w sposób rażący sprzeczna z polską tradycją prawną oraz formalno-dogmatyczną wykładnią przepisów polskiego prawa podatkowego. Podatnikiem jest ten podmiot, który - w przypadku podatku od towarów i usług - uczestniczył w czynności określonej w ustawie czyniąc to w wykonaniu działalności gospodarczej bez względu na cel oraz rezultat tej działalności. 

Podobnie jest w przypadku podatków dochodowych oraz akcyzy: podatnikiem jest ten podmiot, który uzyskał przychód ze źródła podlegającego opodatkowaniu (czyli definitywne i bezzwrotne przysporzenie majątkowe) albo uczestniczył w czynności wymienionej w ustawie, której przedmiotem jest wyrób akcyzowy. 
I to zupełnie wystarczy, aby podmiot ten stał się podatnikiem materialnym (na którym ciąży obowiązek podatkowy) zwłaszcza że uznaje się za podatnika i składa deklarację podatkową. 

Nie ma znaczenia czy:
- jego zachowanie przepełnione było troską o legalność działań, czy też chciał uniknąć opodatkowania, 
- czy jego otoczenie (kontrahenci) są krystalicznie uczciwi, czy też chcą zarobić dzięki ucieczce od opodatkowania,
- czy podmiot ten był idealistą i naiwnie wierzył w powszechną uczciwość kontrahentów, czy też wiedział gdzie żyje.

Obiektywizm i legalizm

Podmiotowość prawnopodatkowa musi odwoływać się do stanu obiektywizmu i legalizmu, który można osiągnąć tylko wtedy, gdy stan faktyczny jest rozpoznawalny na podstawie zewnętrznych cech. Nie można na grunt prawa podatkowego przenosić konstrukcji prawnokarnych, gdzie - obok popełnienia czynu zabronionego - istotą podmiotowości przestępcy jest jego wina. Nieco ironizując można by stwierdzić, że w unijnej doktrynie podatnikiem jest tylko ten, kto działa głównie pod wpływem dobroduszności graniczącej z naiwnością i w dodatku wykazuje się szczególną gorliwością w sprawdzaniu swoich kontrahentów. Aby był on podatnikiem działanie tego podmiotu musi więc charakteryzować się usiłowaniem nieudolnym w doborze partnerów biznesowych. To przecież groteska.  

prof. dr hab. Witold Modzelewski

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Księgowość
Działalność nierejestrowana 2027 – ile możesz zarobić bez zakładania firmy?

Od 1 stycznia 2027 r. wzrośnie limit przychodów uprawniający do prowadzenia działalności nierejestrowanej. W związku ze wzrostem minimalnego wynagrodzenia za pracę osoby fizyczne będą mogły osiągnąć w ciągu kwartału przychód do 11 137,50 zł bez obowiązku rejestracji działalności gospodarczej. Przekroczenie ustawowego limitu będzie skutkowało uznaniem wykonywanej aktywności za działalność gospodarczą i koniecznością dokonania wpisu do CEIDG w terminie 7 dni.

Fundacja rodzinna wynajmuje mieszkania. W jakim wypadku od 2027 r. straci zwolnienie z CIT?

Jeżeli prezydent podpisze nowelizację, od 2027 r. sam najem mieszkań nie odbierze fundacji rodzinnej zwolnienia z CIT. Liczyć się będzie, komu fundacja wynajmuje lokal i czy po drodze stoi operator.

Firma zamknięta, obowiązki zostają – jak prawidłowo rozliczyć VAT na koniec

Podatnicy, którzy zdecydują się na likwidację działalności gospodarczej, muszą złożyć deklarację VAT za ostatni okres jej prowadzenia oraz zgłoszenie VAT-Z. Niektórzy z nich muszą również sporządzić spis z natury. Przedstawiamy krok po kroku, jak należy wykonać te czynności.

Odszkodowanie zamiast pomocy z ARiMR. Czy rolnik zapłaci podatek? Skarbówka odpowiada

Spółka uprawiająca zboża i rośliny oleiste nie dostała z ARiMR pomocy za straty wywołane napływem płodów rolnych z Ukrainy, choć sąd uznał odmowę za wadliwą. Agencja chce teraz wypłacić tę samą kwotę jako odszkodowanie z ugody. Dyrektor KIS uznał, że odszkodowanie pełni tę samą funkcję co pomoc i tak jak ona jest przychodem z działalności rolniczej, do którego nie stosuje się ustawy o CIT.

REKLAMA

Zlecenie z własnym pracownikiem. Płatnicy wciąż nieprawidłowo stosują złożone wnioski i oświadczenia podatkowe

Pracodawcy często decydują się na podjęcie ze swoimi pracownikami dodatkowej współpracy, np. na podstawie umów cywilnoprawnych. I choć takie postępowanie jest w pełni dopuszczalne, to jednak w praktyce może rodzić pewne trudności, np. związane ze stosowaniem wniosków i oświadczeń podatkowych.

Czy „automatyczne zaczytanie” faktury ustrukturyzowanej do ksiąg może być czynem zabronionym? Problem z fakturami „zerującymi”

Ponoć największą zaletą KSeF-u jest „automatyczne zaczytywanie” do ksiąg, w tym zwłaszcza ewidencji zakupu, otrzymywanych wirtualnie faktur ustrukturyzowanych: nie musimy tego robić – wyręcza nas oprogramowanie. Biorąc jednak pod uwagę, że możemy na co dzień otrzymywać w ten sposób faktury fałszywe albo zwyczajnie błędne, względnie wystawione po raz drugi (lub trzeci, również czwarty i piąty), rodzi się pytanie o skutki prawne owego „zaczytywania”.

Plan postępowań o udzielenie zamówień publicznych – aktualizacja, publikacja i zasady Pzp

Plan postępowań o udzielenie zamówień publicznych to jeden z podstawowych dokumentów organizujących zakupy w sektorze publicznym. Dla wielu jednostek to nie tylko formalność, ale realne narzędzie planowania, które wpływa na przejrzystość działań, komunikację z rynkiem i zgodność z Prawem zamówień publicznych. Jeśli chcesz wiedzieć, kto musi sporządzić plan postępowań, co powinien on zawierać, gdzie należy go opublikować i kiedy konieczna jest aktualizacja planu postępowań, poniżej znajdziesz praktyczne i uporządkowane wyjaśnienie najważniejszych zasad.

Przedłużenie terminu związania ofertą a wadium – okres związania ofertą w zamówieniach publicznych

Przedłużenie terminu związania ofertą, wadium oraz okres związania ofertą to jedne z najważniejszych kwestii praktycznych w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. To właśnie na styku tych trzech elementów najczęściej pojawiają się błędy skutkujące odrzuceniem oferty albo utratą realnej szansy na uzyskanie zamówienia. W aktualnych przepisach wykonawca musi bardzo uważnie pilnować nie tylko samego terminu związania ofertą, lecz także tego, czy wadium obejmuje cały wymagany okres i czy zostało skutecznie przedłużone.

REKLAMA

90% firm nigdy nie zmieniło dostawcy energii elektrycznej. 4 punkty, które warto sprawdzić w umowie

Z szacunków opartych na danych Urzędu Regulacji Energetyki wynika, że co najmniej 9 na 10 odbiorców biznesowych w Polsce nigdy nie zmieniło sprzedawcy energii elektrycznej. Tymczasem zbliżający się koniec roku to dobry moment, aby sprawdzić warunki firmowych kontraktów na kolejny okres. Szczególnej uwagi wymagają data zakończenia umowy, termin jej wypowiedzenia i zasady automatycznego przedłużenia. Przeoczenie tych zapisów może ograniczyć przedsiębiorcy możliwość wyboru innej oferty w dogodnym terminie.

Kawa z INFORLEX: JPK CIT i nowe obowiązki raportowania. Jak zmieni się praca księgowych i biur rachunkowych w 2027 roku?

Nowe obowiązki związane z JPK CIT, postępująca automatyzacja księgowości i coraz większa rola technologii zmieniają sposób pracy księgowych oraz biur rachunkowych. Jak przygotować się do nowych wymagań, usprawnić codzienne procesy i wykorzystać cyfryzację do rozwoju usług księgowych? O tym będzie mowa 19 listopada 2026 r. o godz. 9:00 podczas bezpłatnego spotkania online z cyklu Kawa z INFORLEX. JPK CIT – nowe obowiązki dla księgowych i biur rachunkowych.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA