REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy możliwe jest miarkowanie kary umownej?

 Kancelaria Prawa Sportowego i Gospodarczego „Dauerman”
Kancelaria specjalizuje się w prawie sportowym i gospodarczym.
Kiedy możliwe jest miarkowanie kary umownej?
Kiedy możliwe jest miarkowanie kary umownej?
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Miarkowanie kary umownej. W obrocie gospodarczym istnieje możliwość sądowego obniżenia wysokości kary umownej, czyli miarkowania kary umownej. Jakie są przesłanki miarkowania kary umownej?

Kara umowna

W obrocie między przedsiębiorcami, celem zabezpieczenia potencjalnych roszczeń, które w dodatku mogą być trudne do wyliczenia, strony mogą wprowadzić instytucję tzw. kary umownej. Kodeks cywilny wskazuje, że „W razie niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej na ten wypadek wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody. Żądanie odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary nie jest dopuszczalne, chyba że strony inaczej postanowiły.” (tak art. 484 § 1 Kc).

Autopromocja

Takie zastrzeżenie umowne często spotkać można w kontraktach budowlanych, umowach o świadczenie usług, czy też w umowach typu NDA. Zastosowanie jest naprawdę szerokie i upraszcza dochodzenie potencjalnych roszczeń.

Co jednak w sytuacji, kiedy kara umowna działa z realnym pokrzywdzeniem strony ją obciążonej? Tu sytuację wyjaśnia kolejny przepis Kodeksu, zgodnie z którym „Jeżeli zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane, dłużnik może żądać zmniejszenia kary umownej; to samo dotyczy wypadku, gdy kara umowna jest rażąco wygórowana.” (tak art. 484 § 2 Kc).

Miarkowanie kary umownej

Możliwość miarkowania kary umownej jest wcale nierzadko stosowane, z czym również miałem do czynienia w procesie.

W jednej z prowadzonych przeze mnie spraw, wykonujący remont lokalu usługowego przedsiębiorca nie wykonał w terminie zaplanowanych prac. Ponieważ strony zastrzegły w umowie karę umowną, inwestor stwierdzając znaczne opóźnienie naliczył karę umowną.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Co istotne, wykonawca wykonał zaplanowane prace, a zlecający prace zapłacił większość umówionego wynagrodzenia. Naliczona przez inwestora kara umowna wyniosła 50.499,37 zł, to jest 52% należnego wykonawcy wynagrodzenia oraz 63% wypłaconego wynagrodzenia.

Sąd I. Instancji w całości uznał naliczoną przez inwestora karę umowną, pomimo podniesionego przez pozwanego zarzutu miarkowania kary umownej.

Z tym rozstrzygnięciem nie zgodził się wykonawca, zaskarżając wyrok w całości.

Wniesiona apelacja okazała się częściowo skuteczna, bowiem Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 8 grudnia 2020 r. (sygn. XI Ga 327/20 niepubl.) obniżył o połowę naliczoną karę umowną.

Przesłanki miarkowania kary umownej

W zakresie pierwszej z przesłanek zawartych w art. 484 § 2 Kc, Sąd Okręgowy zważył, że „ostatecznie zobowiązanie pozwanego zostało przez niego wykonane (w części nieograniczonej przez powódkę). Powódka nie wykazała aby zlecała wykonanie prac naprawczych podmiotom trzecim, czy też iż wskutek nieterminowego wykonania przez pozwanego zobowiązania zrealizowane prace budowlane nie nadawały się do celu, dla którego były realizowane.  W okolicznościach faktycznych sprawy zrealizowanie (chociaż znacznie po terminie, co jest w ocenie Sądu bezsporne), co uzasadnia miarkowanie kary umownej na tej podstawie.”

W odniesieniu do drugiej z przesłanek zawartych w art. 484 § 2 Kc, „Sąd Okręgowy rozważył czy zachodzą podstawy do miarkowania kary umownej, należało rozważyć czy wysokość kary umownej jest „rażąco wygórowana”. W orzecznictwie i literaturze jako kryteria odniesienia dla dokonywanej przez sąd oceny wysokości kary umownej w kontekście jej rażącego wygórowania wskazuje się w szczególności: stosunek pomiędzy wysokością kary a wartością całego zobowiązania głównego; zakres i czas trwania naruszenia przez dłużnika powinności kontraktowych; wagę naruszonych postanowień kontraktowych (obowiązki główne, obowiązki uboczne); zagrożenie dalszymi naruszeniami powinności kontraktowych (zwłaszcza w razie powiązania kary umownej z obowiązkiem zaniechania określonych działań przez dłużnika); zgodny zamiar stron w zakresie ustalenia celu zastrzeżenia kary umownej w określonej wysokości (np. uwypuklenie przez strony funkcji represyjnej). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, Sąd Okręgowy wskazuje że całe należne pozwanemu wynagrodzenie z tytułu zawartej umowy zamykało się kwotą 96.837,45 zł, z kwoty tej łącznie (w formie zaliczek) powódka wypłaciła na rzecz pozwanego łącznie kwotę 80.000,00 zł. Naliczona przez nią kara umowna wyniosła natomiast 50.499,37 zł, to jest 52% należnego pozwanemu wynagrodzenia oraz 63% wypłaconego wynagrodzenia.  W ocenie Sądu Okręgowego obciążenie pozwanego karą umowną w w/w wysokości spowodowało, że realizowane przez niego zobowiązanie – z obiektywnego punktu widzenia – pozbawione było ekonomicznego sensu, gdyż osiągnięty na jego podstawie dochód jest niewspółmierny do nakładu pracy jaki poniósł na realizację zawartej z powódką umowy.”

Z powyższych względów Sąd II. Instancji miarkował karę umowną, ustalając ją w sposób realizujący przesłanki wskazane w art. 484 § 2 Kc.

Powyższa sprawa jest też dobrym przykładem jak nie kształtować umownie kary umownej.

Maciej Broniecki, radca prawny
Kancelaria Prawa Sportowego i Gospodarczego „Dauerman"

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Składka zdrowotna 2024. Rozliczenie za rok 2023. Wpływ na kwestie podatkowe

Już po raz drugi od momentu wprowadzenia rewolucyjnych przepisów Polskiego Ładu przedsiębiorcy mają obowiązek złożenia rocznego rozliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne. Dwudziesty dzień maja jest ostatnim dniem na dopełnienie tego obowiązku. Na szczęście tym razem Ustawodawca oszczędził płatnikom wstecznych zmian form opodatkowania oraz półrocznych okresów składkowych. 

Prezes URE: od lipca 2024 r. o ponad 40 proc. wzrosną opłaty za dystrybucję energii. O 30 zł miesięcznie więcej zapłaci przeciętne gospodarstwo domowe

Prezes URE Rafał Gawin szacuje, że w II połowie roku miesięczne rachunki za energię elektryczną, w tym za dystrybucję, wzrosną o ok. 30 zł dla przeciętnego gospodarstwa domowego o zużyciu do 2 MWh energii elektrycznej rocznie. Analizy URE pokazują, że średnia cena taryfowa sprzedaży prądu dla gospodarstw domowych w taryfie na II połowę 2024 i na rok 2025 może wynieść poniżej 600 zł za MWh

Jakie są rezerwy walutowe Polski? Aktualne dane NBP

Rezerwy walutowe Polski w końcu kwietnia 2024 roku wyniosły 206 097,4 mln USD tj. o 1,8% więcej niż przed miesiącem i równocześnie o 15,7% więcej niż przed rokiem. Takie dane podał Narodowy Bank Polski (NBP).

MF oferuje pomoc dla przedsiębiorców z Marywilskiej 44

Ministerstwo Finansów informuje, że Krajowa Administracja Skarbowa przygotowała pomoc dla przedsiębiorców z Marywilskiej 44. Mogą oni wystąpić z wnioskiem m.in. o rozłożenie na raty podatku oraz odroczenie terminu jego zapłaty. MF uruchomił specjalną infolinię, gdzie poszkodowani przedsiębiorcy mogą pytać o rozliczenia podatkowe (PIT, VAT) oraz o ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych.

Zatrudnianie i rozliczanie kierowców w branży produkcyjnej. Jak i dlaczego różni się od rozliczania pozostałych pracowników?

W firmach, w których transport jest jedynie narzędziem do wykonywania ich głównego biznesu, istnieje wiele różnic pomiędzy rozliczaniem kierowców a pracowników na innych stanowiskach. Ewidencja czasu pracy i naliczenie wynagrodzenia w branży produkcyjnej to ciekawy przypadek, często także problematyczny dla kadr. Na czym polegają te różnice?

Przedawnienie prawa do zwrotu nadpłaty (art. 77 i 80 Ordynacji podatkowej)

Kiedy występuje przedawnienie prawa do zwrotu nadpłaty, co wynika z przepisów zawartych w art. 77 i 80 Ordynacji podatkowej? Co do zasady prawo do zwrotu nadpłaty podatku wygasa po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin jej zwrotu. Co jeszcze warto wiedzieć?

Ministerstwo Finansów: Coraz więcej spraw można załatwić bez wizyty w urzędzie skarbowym. Wystarczy internet i telefon

Klienci Krajowej Administracji Skarbowej coraz więcej spraw urzędowych mogą załatwić bez wizyty w urzędzie skarbowym. Jest to możliwe z dowolnego miejsca za pośrednictwem infolinii KAS lub za pośrednictwem usług e-Urzędu Skarbowego.

Pakiety medyczne dla pracowników. Czy wiesz, jak prawidłowo rozliczać VAT przy ich zakupie? Sprawdź, jakie są zasady

Pakiety medyczne dla pracowników. Czy wiesz, jak prawidłowo rozliczać VAT przy ich zakupie? Usługi w zakresie opieki medycznej podlegają zwolnieniu z VAT. Ale czy również przy odsprzedaży?

20 maja upływa termin na rozliczenie składki zdrowotnej za 2023 rok

20 maja jest ostatnim dniem, kiedy przedsiębiorca musi złożyć dokumenty rozliczeniowe za kwiecień 2024 r. wraz z rocznym rozliczeniem składki na ubezpieczenie zdrowotne za 2023 rok. Jest to również termin na opłacenie należnych składek za kwiecień 2024 r. wraz z ewentualną dopłatą składki rocznej.

Okulary dla pracownika. O odliczeniu VAT nie przesądza wskazanie podatnika jako nabywcy. Kluczowe jest prawo do rozporządzania towarem jak właściciel

Do najczęściej popełnianych błędów VAT należą nieprawidłowości w zakresie odliczenia podatku naliczonego od zakupów dotyczących pracowników. O prawie do odliczenia nie przesądza wykazanie podatnika jako nabywcy na fakturze. Kluczowe jest nabycie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel.

REKLAMA